december

DECEMBER

December (ook wel: wintermaand, kerstmaand, donkeremaand is de twaalfde en laatste maand van het jaar op de gregoriaanse kalender en telt 31 dagen. Vanwege de vele feestdagen wordt deze maand in Nederland en België informeel ook wel de feestmaand genoemd.

De naam komt van het Latijnse woord voor 'tien', decem. December was oorspronkelijk namelijk de tiende maand van het jaar, omdat tot 153 v. Chr. het Romeinse kalenderjaar op 1 maart begon.

Weerspreuken

• December zacht en dikwijls regen, geeft weinig hoop op rijke zegen.
• December mist, goud in de kist.
• Kerstmis donker, wordt de boer een jonker.
• Veel sneeuw op oudejaar, veel hooi in 't nieuwe jaar.
• Donder in de decembermaand, belooft veel wind in 't jaar aanstaand

...

DE DONKERE ZES WEKEN.

De huidige generatie spreekt niet meer over de ‘donkere zes weken’. Een overvloed van electrisch licht, zowel buiten- als binnenhuis heeft de ongemakken en de onzekerheid van de duisternis uitgebannen.

Het verband met de natuur, zoals onze voorouders en veler onder ons in hun jeugd dat gekend hebben, bestaat niet meer.

Maar ten tijde dat men zich moest verhelpen met een olie- of petroleumlamp (de quinquet!), toen was het wat anders. Met het vallen van de avond moesten de meeste activiteiten stopgezet worden. En men diende ervoor te zorgen dat alles wat men voor het verder verloop van de dag of voor de volgende morgen nodig had, binnen was en dicht bij de hand : kolen en brandhout, eten. enz. zodanig dat men nog zo weinig mogelijk het woonvertrek moest verlaten, want daarbuiten lag de onzekere duisternis.

Men zag er werkelijk tegen op als men ‘s avonds met een walmende kaars of bij het licht van een paar lucifers iets moest halen of zoeken op de voute, in de beste kamer of waar ook. In die tijd werd er in de ‘leuring’ (nog een woord dat verdwenen is), t.t.z. de schemertijd, vlug rondgesprongen om nog een en ander te doen vooraleer de volledige duisternis intrad.

De periode van de kortste dagen was een dieptepunt in het leven van de mens. Late klaar en vroeg donker en als ‘t donker Is zij je nauwers beter dan in je bedde. Je zit daar toch en ‘t is verloren vier en keerselicht. Die periode noemde men de ‘donkere zes weken’

De oudere generatie zal vertellen dat de ‘donkere zes weken’ het tijdvak omsluiten van drie weken vóór Kerstmis, tot drie weken na Kerstmis. In feite is dat niet helemaal juist. De kortste dag van het jaar valt op 21 december en de zes weken met de kortste dagen van het jaar lopen van drie weken vóór 21 december tot drie weken na 21 december, dus van 1 december tot 12 Januari. Maar omdat Kerstmis een zeer markante dag was en dicht bij 21 december was gelegen, plaatste men Kerstmis juist te midden van de ‘donkere zes weken’.

Uit ‘De Ijzerbode’ van januari 1972

EN WE BLIJVEN OOGSTEN...

PREI

De meeste winterharde groente van de moestuin.Zelfs harde vorst kan haar niet deren.

Maar hoe oogst je in een steenharde bevroren grond?

Strooi nu een dik pak bladeren tussen de planten.Dat houdt de aarde heel lang vorstvrij, zodat je ook bij ijskoud weer kunt oogsten.

SPRUITEN EN BOERENKOOL.

Weerstaan probleemloos vorst.

Rode koo,  spitskool en witte kool moet je beschrmen met een vliesdoek.

    boerenkool

 spruiten

PASTINAKEN

Worden net als spruiten, boerenkool en aardpeer zoeter als de vorst er is overgegaan.

VELDSLA, WINTERPOSTELEIN EN RADICCHIO

Kunnen best wel een paar graden vorst hebben.

veldsla

   winterpostelein

  radicchio

GEZELLIGHEID MAAK JE ZELF!

...

HIJ KOMT,HIJ KOMT DIE LIEVE GOEDE SINT.

NOG 1 MAAND EN HET IS KERSTMIS!

CADEAUTJES OM ONDER DE KERSTBOOM TE LEGGEN.

...

OP VEEL PLAATSEN STAAT KERSTVERSIERING AL UITGESTALD.

HERFSTBLOEMEN.

MAAK HET GEZELLIG IN HUIS BIJ DEZE EERSTE KOUDE.

DEZE MORGEN LAG ER EEN DUN LAAGJE IJS.

...

Hoe komt een regenboog aan zijn kleuren?

Als zonlicht invalt op een regenbui, wordt het (witte) zonlicht in de regendruppels gebroken in verschillende kleuren. Aan de achterzijde van elke  druppel wordt het zonlicht weerkaatst, en daarna volgt nog een tweede breking. De breking van het licht zien we bijvoorbeeld ook in glas: er ontstaan  dan allerlei kleureffecten.

Een heleboel invallende zonnestralen treden allemaal naar buiten onder dezelfde hoek, nl. 138 graden. Daarom zien we een lichtcirkel met een straal van 42 graden om het tegenpunt van de zon (180 - 138 = 42 graden). Het middelpunt van de regenboog bevindt zich recht tegenover de zon.  Dat verklaart meteen waarom bij een laagstaande zon de regenboog zich hoog verheft boven het landschap, en waarom je 's zomers rond de middag nooit een regenboog kan zien.


Soms ontstaat er een tweede regenboog, een zogenaamde bijregenboog. Die komt tot stand doordat er in de regendruppels een tweede weerkaatsing gebeurt. En daardoor  is in een bijregenboog de kleurenvolgorde net omgekeerd. 

Grote regendruppels
geven relatief smalle maar heldere regenbogen met  felle kleuren. Kleine regendruppels veroorzaken een fletse, brede regenboog. Frank De Boosere

WAT IS EEN REGENBOOG?

De regenboog is het bekendste optisch verschijnsel, en ontstaat uitsluitend bij een laagstaande zon. Bovendien is er nog een factor vereist om de regenboog te laten verschijnen, en dat is de aanwezigheid van regenwolken recht tegenover de zon. Wanneer het zonlicht van de laagstaande zon de vallende regendruppels beschijnt, wordt de zonnestraal gebroken in de regendruppel en wordt de lichtstraal van richting verandert.

Deze regendruppel wordt bij het buitengaan van de regendruppel een tweede maal gebroken en doet dit onder een hoek van 138°, wat verklaart waarom de straal van een regenboog steeds 42° bedraagt. De hoek waaronder de lichtstraal weer naar buiten gaat is afhankelijk van de dichtheid van het medium waarin de zonnestraal zich voortbeweegt (in dit geval water). Zoals eerder in deze paragraaf werd vermeld, staat het middelpunt van de regenboog altijd juist tegenover de zon. Dit heeft als gevolg dat hoe lager de zon aan de hemel staat, hoe meer er van de regenboog te zien valt. Het middelpunt van de regenboog ligt dan immers hoger aan de hemel. 

ZONDAG VERWENDAG.

...