Oktober is de tijd van van de lekkere pompoensoep.

EDITH PIAF

Gisteren was het 60 jaar geleden dat Edit Piaf overleden is.

Édith Piaf is het pseudoniem van Édith Giovanna Gassion (Parijs, 19 december 1915 – Grasse, 10 oktober 1963), die als Franse zangeres wereldwijde bekendheid kreeg. 'Piaf' is informeel Frans voor 'mus'. Zij zong chansons, waarvan de bekendste zijn: La Vie en rose, Non, je ne regrette rien en Milord (geschreven door Georges Mostaki).

Vandaag de dag wordt zij herinnerd en gerespecteerd als een van de grootste zangeressen die Frankrijk ooit heeft gehad. Haar leven had echter verschillende kanten: haar beroemdheid contrasteerde scherp met haar droevige persoonlijke leven.

Paddenstoelen in de herfst.

Waarom in de herfst?

Dat paddenstoelen veelal in de herfst laten zien heeft te maken met het mycelium, dit wordt ook wel de zwamvlok genoemd. De zwamvlok is het ondergrondse schimmeldraden netwerk waar vanuit een paddenstoel groeit. Deze zwamvlok bestaat dus uit schimmels en schimmels hebben organisch materiaal nodig om te kunnen groeien. En juist in de herfst liggen er heel veel dode bladeren op de grond waar de zwamvlok zich te buiten aan kan gaan, de ideale omstandigheden om te kunnen groeien dus.

Heksenkring

De zwamvlok is ook de reden dat paddenstoelen soms in een kring groeien, dit wordt een ‘heksenkring’ genoemd. Als dit het geval is groeit de mycelium namelijk in een cirkelvorm.

Vochtige herfstgrond

Maar niet alleen de zwamvlok, ook de vochtige herfstgrond maakt dat paddenstoelen het goed doen in de herfst. Dit komt hoogstwaarschijnlijk doordat paddenstoelen voor het grootste gedeelte uit water bestaan en daardoor gevoeliger zijn voor uitdroging dan bijvoorbeeld planten.

Ook in de lente en zomer

Maar groeien paddenstoelen dan echt enkel en alleen in de herfst? Het antwoord op die vraag is nee. In Nederland groeien namelijk bijna 5000 verschillende soorten paddenstoelen en er zijn ook soorten bij die op bomen of in graslanden groeien. Die paddenstoelen kunt u ook in de lente en in de zomer tegenkomen. De kans dat u in de winter een paddenstoel ontdekt is echter wel klein, dan is het vaak te koud.

Waarom in de herfst? Dat paddenstoelen veelal in de herfst laten zien heeft te maken met het mycelium, dit wordt ook wel de zwamvlok genoemd. De zwamvlok is het ondergrondse schimmeldraden netwerk waar vanuit een paddenstoel groeit. Deze zwamvlok bestaat dus uit schimmels en schimmels hebben organisch materiaal nodig om te kunnen groeien.

    

Indian summer, oudewijvenzomer of hoe moet je het eigenlijk noemen?

We genieten volgens het weerbericht nog even van zonnige en aangenaam warme dagen. Een zeldzaam verschijnsel in de herfstperiode wat ook wel eens wordt aangeduid met ‘Indian summer’, vrij vertaald naar nazomerdagen. Maar waar komen die termen eigenlijk vandaan?

Wanneer het zonnetje straalt in de periode van eind september tot half november, de nachten koel zijn en langer worden, duiden we zulke dagen aan als nazomerdagen of als Indian summer. Vooral die laatste term raakt steeds meer ingeburgerd.

Die waaide over van Noord-Amerika waar het fenomeen zich dikwijls voordoet. Er zijn verschillende verklaringen voor de oorsprong van de term. Zo zou het refereren naar de oorspronkelijke Amerikaanse bevolking die gebruik maakten van het mooie weer om nog een laatste keer te oogsten. De term werd voor het eerst rondom 1770 gebruikt. 

Weerspreuken oktober

• Als de bomen zich ontkleden, gaan de mensen zich meer kleden.
• Wie veel noten kan klippelen, zal nog van de kou gaan trippelen.
• Tot het vallen van het blad, geuren doet het duizendblad.
• Worden de bladeren geel en krom, kijk dan maar naar de kachel om.
• Oktober nat en koel, de winter zacht en zwoel.
• Brengt oktober vorst en sneeuw, men hoort des winters klaaggeschreeuw.
• Oktober met veel regendrang, maakt de sterke man nog krank.
• Warme oktoberdagen, koude februarivlagen.
• Blinkt oktober in zonnegoud, de winter volgt dan snel en koud.
• Oktober is ook maarts weer.
• Brengt oktober veel vorst en wind, zo zijn januari en februari zeer mild.
• In oktober veel vorst en sneeuw, geeft onbestendig winterweer.
• Zo oktober zo ook maart, dat heeft zich immer wel bewaard.
• Is oktober warm en fijn, het zal een scherpe winter zijn.
• Maar in oktober nat en koel, is een zachte winter een voorgevoel.
• Oktober met groene blaar, duidt een strenge winter daar.
• Als noten vallen, bladeren lallen.
• Verdwijnt de boer van de akker, dan worden hond en jager wakker.
• Oktober heeft 31 dagen, maar vaak het dubbele aan storm en regenvlagen.
• Een koude oktober, een zachte nieuwjaarsmaand.
• Houden de bomen hun bladeren lang, wees voor een forse winter bang.
• Ook een warmtefront, maakt het wel eens bont.
• Najaarszon, inspiratiebron.
• Als het waait en vriest in oktobernacht, dan verwacht wordt een januari zacht.
• Zoals de weersheilige het eind oktober heeft gedaan, zo zal Allerheilige ermee verder gaan.

...

DE BLAADJES VALLEN

Koortsdreun

't Is triestig dat het regent in den herfst,
dat het moe regent in den herfst, daarbuiten,
- En wat de bloemen wégen in den herfst;
- en de óude regen lekend langs de ruiten...

Zwaai-stil staan grauwe bomen in het grijs,
de goede sidder-bomen, ritsel-wenend;
- en 't is de wind, en 't is een lamme wijs
van kreun-gezang in snakke tonen stenend...

- Nu moest me komen de oude drentel-tred,
nu moest me 't oude vreê-beeldje gaan komen,
mijn grijs goed troost-moedertje om 't diepe bed
waar zich de warme koorts een licht dierf dromen,
en 't wegend wee in lede tranen berst...

... 't Is triestig dat mijn droefheid tháns moet komen,
en lomen in 't atone van de bomen;
- 't Is triestig dat het regent in den herfst...

Karel van de Woestijne

“Nee, de herfst begint vandaag niet op de 21ste”: waarom het nog enkele dagen wachten is op het nieuwe seizoen

De herfst start op 21 september, of dat hebben velen van ons zo geleerd. Maar klopt dat wel? “Het is een misverstand dat nog heel vaak de ronde doet”,  “Onze seizoenen beginnen immers niét altijd op de 21ste van de maand. De astronomische herfst start pas over twee dagen, op 23 september.”

We kunnen onze vier seizoenen – lente, zomer, herfst en winter – indelen op twee manieren. De makkelijkste is de weerkundige indeling, ook wel de meteorologische genoemd. Elk seizoen begint dan gewoon op de eerste dag van een maand. De herfst loopt bijvoorbeeld van 1 september tot en met 30 november. Meteorologen gebruiken die indeling al sinds 1780, gewoonweg omdat ze zo simpel is.

...

HOPPESTOET

De Hoppestoet op zondagnamiddag vormt het hoogtepunt van het weekend. Dit kleurrijk spektakel vertelt het verhaal van de hop in al haar facetten. Meer dan 1300 figuranten beelden het verhaal van hop in de wereld uit, de geschiedenis van de plukkers en de werking van de handmatige pluk. De kinderen charmeren het publiek als vrienden en vijanden van de hop, dit jaar krijgen de bladluizen en rode spinnen een nieuwe outfit …. Tientallen paarden en ruiters flaneren fier in de stoet en trekken de vernieuwde wagens voort van ‘hop in de wereld’ en de hopkoninginwagen.

    

BLOEMEN

Bloemen brengen kleur in je leven.

...

Dit is bijna het einde van de zomer. De herfst nadert met rasse schreden.

NAZOMER

Naamgeving

De opleving van de zomer is zo opmerkelijk dat de nazomerperioden in verschillende landen eigen namen hebben gekregen.

In het Nederlands spreken we van oudewijvenzomer, naar het voorbeeld van het Duitse Altweibersommer. Een veelgehoorde verklaring is dat het begrip uit de Noordse of Germaanse mythologie, waarin noodlotsgodinnen wevend of spinnend werden voorgesteld, zou stammen. Het spinnen van deze lotsgodinnen beeldde het spinnen van de menselijke levensdraden uit. Hiervoor is geen enkele aanwijzing, niet in het minst omdat een vergelijkbare uitdrukking in de Scandinavische talen ontbreekt, terwijl de uitdrukking wel in de meeste Slavische talen (en het Hongaars) voorkomt. Ook de late verschijning van de term in de Europese talen (17-18de eeuw) spreekt niet voor een oude oorsprong. Volgens de germanist Elmar Seebold^[2] zou Altweibersommer verwijzen naar de "tweede jeugd" van vrouwen van middelbare leeftijd, die als voorbarig en kortstondig beschouwd werd. In sommige Duitse dialecten komt dan ook de benaming Witwensommer "weduwenzomer" voor. Een andere verklaring is dat de spinnenwebben die in de herfststormen wapperen, doen denken aan de grijswitte haren van oude vrouwen. Vergelijkbare uitdrukkingen in het Duits met "oude vrouwen", zoals de planten alte Mägde, alte Jungfern (wolgras) met zijn witte, wolachtige vrucht, en Altweibergras (bosanemoon) met witte bloemen, zijn toespelingen hierop.

Verder wordt een zomerse periode rond 29 september ook sint-michielszomer genoemd. Minder gebruikelijk zijn kranenzomer (begin oktober), sint-gumaruszomer (rond 11 oktober) en sint-maartenszomer (rond 11 november).

Bier- en hoppefeesten

Hoppestoet

Op 15, 16 en 17 september 2023 zet Poperinge voor de 25^ste keer haar twee grootste troeven; hop en bier, in de kijker tijdens de Bier- & Hoppefeesten. Naast het vaste programma pakken we dit jaar uit met enkele nieuwigheden waar kinderen en traditie centraal staan. 

Verbroedering op vrijdag

Een vrolijkek inderparade trekt de jubileumeditie vrijdagmiddag op gang. In de feesttent op het Oudstrijdersplein verbroederen jong en oud door samen het hoppelied te zingen. Daarna gaat het seniorenfeet lustig verder.  Op vrijdagavond wordt het feest officieel geopend met een verbroederingsavond. Je waant je in een Münchens brouwershuis.

Topspektakel op zaterdag

Muziekkorpsen uit binnen- en buitenland vullen op zaterdagnamiddag de centrumstraten om daarna op de Paardenmarkt een fantastisch taptoe-spektakel te brengen. De Grote Markt en de koer van het Hopmuseum worden op zaterdag- en zondagnamiddag omgetoverd tot een hopveld waar vreemde plukkers met hun woonwagens neerstrijken. Kinderen kunnen zich er uitleven in het kinderdorp. Op de binnenkoer van het museum vind je er ook lokale handelaars die hun Poperingse producten presenteren.

Verschillende hopboeren stellen hun bedrijf open voor een gratis bezoekje.

Zaterdagavond wordt het hopkoningin trio verkozen en kun je terecht in het Hopmuseum voor het Feest op de Koer

Zondag vol tradities

Geniet op zondag ten volle van de sfeer van het feestweekend tijdens een arrangement Dagje Hoppefeesten.  Daarnaast zijn er in het Hopmuseum doorlopend rondleidingen met de gids en zorgen het kinderdorp en de lokale handelaars opnieuw voor sfeer op de binnenkoer. 

De Hoppestoet op zondagnamiddag vormt het hoogtepunt van het weekend. Dit kleurrijke spektakel vertelt het verhaal van de hop in al haar facetten. Na de stoet geniet je van op de Grote Markt van bierpannenkoeken en hoppige bieren op het het hommelpapfeesten. Het meezingfeest Poperinge Zingt Faut o.l.v. De Faute Bendt en de stropopverbranding luidt het einde van de oogst en het feestweekend in. In de feesttent gaat het dak er een laatste keer af.

...