Winter - Herman de Coninck

WEERSPREUKEN.

Met Driekoningen lengt de dag zoveel een geitje springen mag.

Vriest het op de elfde nacht, zes weken vorst wordt er verwacht.

Als het op dertiendag (13de dag nà Kerstmis (6 januari)) vriest, ‘t vriest dertien weken lang.

Geeft Sint-Hilarius (13 januari) zonneschijn, weldra zal het kouder zijn.

Als het op Sint-Hilarius vriest, de boer zes weken niest.

Sint-Pauwel (15 januari) is de eerste der drie harde koppen.

Sint-Anthonius (17 januari) schoon en helder, vult het vat en ook de kelder.

Met Sint-Antonius (17 januari) lengen de dagen zoveel als het eetmaal van een monnik.

Sint-Antone (17 januari) met zijn varken, zoete naam Sebastiaan (20 januari), koud en kil is’t in de kerken en bevroren ligt de baan.

Sint-Antoon (17 januari) en St. Sebastiaan (20 januari) komen met het hardste van de winter aan.

Maakt Sint-Teunis (17 januari) de ijsbrug, St. Sebastiaan (20 januari) slaat ze stuk.

Sint-Antoon (17 januari) en Sint-Sebastiaan (20 januari), hebben harde koppen aan.

Sint-Pieterstoel (18 januari) bevroren, een droog jaar geboren.

Staat Sint-Pieters’stoel te Rome in de sneeuw of in het nat: d’r staat een vochtig jaar te komen, het kan niet missen dat.

Sint-Fabiaan (20 januari) en St. Sebastiaan (20 januari) doen het sap in de bomen gaan.

...

Vergeet het afgelopen jaar
trek uw handen uit het haar
Want nu gaat het beginnen
In 2022 zullen we wel winnen
Gezondheid, liefde en geluk,
Je zal zien onze hoop kan niet meer stuk!

DE LOTDAGEN (of merkeldagen)

De lotdagen zijn de twaalf dagen die volgen op Kerstdag (of vanaf Kerstdag voor sommigen). De bijgelovigheid van het volk (of de volksweerkunde) beweert op basis van deze twaalf dagen het weer te kunnen voorspellen voor elke maand van het nieuwe jaar.

Als het dus mooi weer is op 26 december dan zou dat ook zo zijn in januari van het nieuwe jaar. Slecht weer op 2 januari betekent een slechte augustus. Hierbij wordt gelet op de algemene weers- en luchtgesteldheid, de neerslag en het soort neerslag, de aard van de bewolking, de windrichting en de temperatuur.

Sommigen gaan zelfs zo ver om de lotdagen op de delen in stukken (vb van Ou tot 6u, van 6u tot 12u, enz…) om zo weersvoorspellingen te doen per week ongeveer.

Driekoningen- of Dertiendag op 6 januari is bepalend voor de waarde van de voorspellingen. Ais het op die dag niet regent dan mag men zeer veel geloof hechten aan de voorspellingen volgens de lotdagen; regent het wel, dan staan de voorspellingen op losse schroeven.

2022 staat voor de deur!

Ik hoop dat het een jaar wordt zonder of met wienig corona.

KERSTMIS.

Ik wens al mijn blogvrienden een fijne kerstdag.

Begin van de winter

Datum: dinsdag 21 december 2021
Land / gebied: Noordelijk halfrond

De astronomische winter begint in Nederland en België op dinsdag 21 december. De winter begint op het noordelijk halfrond (meestal) op 21 december en eindigt (meestal) op 21 maart. Het begin van de winter (20, 21 of 22 december) is bepaald op basis van een afspraak.

Astronomisch gezien begint de winter op de kortste dag van het jaar (Midwinter), wanneer de zon het laagst aan de hemel staat. In Midden-Nederland komt de zon dan om ongeveer kwart voor negen op en gaat om half vijf onder. Deze dag is de kortste van het jaar. Hierna worden de dagen langer en de nachten korter.

v

KERSTGESCHENKEN.

Het is ontzettend moeilijk om ieder jaar het juiste cadeau voor iedereen te vinden.

Ik doe mijn best en hopelijk vinden ze het pakje dat ze onder de boom vinden leuk.

KERSTMIS.

Oorsprong.

De Germanen vierden rond midwinter 21 december ( reeds midwinter- of joelfeesten (winterzonnewende) waarbij het boze werd verjaagd en het licht werd begroet. In de Scandinavische talen heet Kerstmis tot op vandaag jul. In de Romeinse kalender viel de winterzonnewende op 25 december.

De viering van Kerstmis op 25 december ontstond in de vierde eeuw in Rome. Het is onbekend wie dit precies voor het eerst heeft ingesteld en waarom. Er zijn twee belangrijke verklaringen. Volgens de godsdiensthistorische verklaring stelden de bisschoppen het feest in als concurrentie en overtreffing van het geboortefeest van de zonnegod (Sol Invictus). Maar er zijn sterkere aanwijzingen voor de kosmologische verklaring. Hierbij baseert men zich op het feit dat belangrijke kosmologische momenten in de hele antieke wereld als betekenisvol werden gezien. Als gevolg van de inspanningen voor het berekenen van de juiste Paasdatum werden Jezus' verwekking, geboorte en dood volgens antieke gewoonte op kosmologisch belangrijke momenten gesitueerd. Aangezien Jezus gestorven is rond de lente-equinox, werd zijn verwekking hetzelfde moment geplaatst, met als gevolg dat zijn geboorte samenviel met de winterzonnewende.

...

...

Korte geschiedenis van de kerstboom.

Germaanse herkomst

De kerstboom is vermoedelijk ontstaan uit Germaanse tradities. Maar ook van de Romeinen is bekend dat ze hun huis versierden met groene takken en verlichting. Bij de Romeinen en Germanen stonden groene bomen en takken symbool voor vruchtbaarheid en goddelijkheid. Hierbij viel het hen op dat er één boomsoort was die altijd groen bleef: de dennenboom. Andere bomen verloren hun bladeren of werden bruinig, maar de dennenboom niet. Uit de keuze voor de versierselen, zoals sterren en manen, blijkt wel dat men de boom enige goddelijkheid toedichtte.

De groene boom kondigde ook de nieuwe lente aan, een tijd van bloei. Daarom zetten de Germanen tijdens de midwinternacht, de kortste dag van het jaar, een groene boom neer. Vaak in het midden van het dorp. Deze werd dan versierd met appeltjes en andere attributen, die het begin van een nieuw seizoen aanduidden.

WINTERSTILTE

Een witte spree
ligt overal
gespreid op ‘s werelds akker;
geen mensche en is,
men zeggen zou,
geen levend herte wakker.

Het vogelvolk,
verlegen en
verlaten, in de takken
des perebooms
te piepen hangt,
daar niets en is te pakken!

‘t Is even stille
en stom alhier
aldaar; en, ondertusschen,
en hoore ik maar
het kreunen meer,
en ‘t kriepen, van de musschen.

Guido Gezelle
(05/01/1897)

Toelichting

spree: sprei
daar: waar
kriepen: treurig piepen

De sneeuwuil

Ik vind uilen en roofvogels in het algemeen prachtige dieren.

Voor mijn deur leven hier op de kerktoren een koppeltje torenvalken.

De gemeenten heeft er een schuilhokje of nestkastje geplaatst en ze maken er rijkelijk gebruik van. 

DE SNEEUWUIL

Kenmerken

De lichaamslengte van de sneeuwuil bedraagt 55 tot 70 cm en het gewicht 1 tot 2,5 kg. Ze kunnen gemiddeld 20 jaar oud worden. De sneeuwuil heeft een hoofdzakelijk wit verenkleed met zwarte vlekken. Mannetjes en oudere exemplaren zijn witter dan de anderen. Het wit reflecteert in de zon, een eigenschap die de vogels zouden gebruiken om hun aanwezigheid kenbaar te maken in hun territorium. Het gezicht, de keel en de borst zijn het witst en worden het meest in de zon geplaatst. De witste vogels maken mogelijk ook gebruik van de albedo van sneeuw, waardoor ze mogelijk lagere, minder zichtbare zitplaatsen kunnen uitkiezen dan gevlektere exemplaren.

Vrijwel het gehele gezicht van de sneeuwuil is geïsoleerd

De isolatie die het verenkleed van de sneeuwuil biedt, is buitengewoon ontwikkeld. Om te beginnen is deze vogel bijna geheel bevederd. Hij heeft een korte snavel, waarvan alleen het puntje uitsteekt. De ogen worden beschermd door lange, dichte wimpers. De poten zijn gehuld in een lange veren 'broek', die doorloopt tot op de klauwen. Onder de strak zittende laag dekveren draagt het dier warm 'ondergoed' van fijn dons. Ten slotte draagt ook de structuur van de veren bij aan hun isolerende werking: de kern van de veren is hol, zodat ze warme lucht kunnen opslaan.

Voortplanting

Sneeuwuilen nestelen in een kuil op de grond die ze bekleden met veertjes, mos en bladeren. Dankzij hun goede schutkleur vallen ze tijdens het broeden nauwelijks op. De broedtijd bedraagt 27 tot 34 dagen. Kuikens verlaten na zo’n 25 dagen regelmatig het nest. Vliegen lukt dan nog niet, na ongeveer twee maanden wel. Volwassenheid bereiken kuikens op tweejarige leeftijd. De legselgrootte varieert tussen de drie en veertien eieren, afhankelijk van het voedselaanbod. 

KERSTBOMEN.

Nu Sineterklaas voorbij is mogen we stilaan beginnen denken aan onze kerstboom.

SINTERKLAAS

Sinterklaas kapoentje leg wat in mijn schoentje

Leg wat in mijn laarsje dank u Sinterklaasje

Lekkers van de Sint

De mooiste weerspreuken en gezegden – december

Is op Kerstmis de hemel klaar, verwacht dan vrij een vruchtbaar jaar.

Kerstnacht helder en klaar, geeft een gezegend jaar.

Silvesterwind (31 december) met morgenzonneschijn, geeft zelden goede wijn.

Veel sneeuw op Oudejaar, veel hooi in ‘t nieuwe jaar.

Warme Kerstnacht, koude Pasen.

Zijn de bomen om Kerstmis wit van sneeuw, ze zijn in de lente wit van bloesem.

Als Sint-Eligius met ijs begint, wil hij drie maanden dat tot vrind.

Sneeuw veel en lang, maakt de klaver niet bang.

Sint-Elooi, brengt geen dooi.

Een sneeuwjaar is een hooijaar.

Breng december kou en sneeuw in ‘t land, wast het koren zelfs in ‘t zand.

Veel sneeuw, veel brood.

Als de zon met Kerstmis schijnt op de toren, dan is het vlas verloren.

Als met Kerstmis de muggen zwermen, moet ge met Pasen uw gat wermen.

December koud en wel besneeuwd, zo maakt maar grote schuren gereed.

Zo hoog in de winter de sneeuw, zo hoog in de zomer het gras.

Sneeuwtapijt, ‘t groen bevrijd.

Decemberwind uit het oost, brengt de zieken weinig troost.

December zacht en dikwijls regen, geeft weinig hoop op rijke zegen.

Decembermist, goud in de kist.

Decemberwind van oost, brengt zwakken luttel troost.

Is december veranderlijk, beste vrind, dan is heel de winter slechts een kind.

Als Sinte Barbara wil, staat de vriezeman stil.

Donder in de decembermaand, belooft veel wind in ‘t jaar aanstaand.

December koel en nat, ledigt gans het korenvat.

Zoveel ijzelbochten in de winter, zoveel koren in de oogst.

Sinte Lucije, laat de dagen dijen.

Blaast de noordenwind met decembermaan, dan houdt de winter vier maanden aan.

Droge december, droog voorjaar, droge zomer.