De voorjaarsvakantie, krokusvakantie, of carnavalsvakantie, is een schoolvakantie van een week, die in Nederland meestal wordt gehouden in de tweede helft van februari en in België steeds valt in de week van Aswoensdag.

Reden voor de vakantie, die in de jaren zeventig werd ingevoerd, is behalve een onderbreking van de sombere wintermaanden, de wens van veel mensen om op wintersport te gaan of om carnaval te vieren. Sinds de vakantie in Nederland gespreid wordt over de landsdelen, wordt de voorjaarsvakantie in het Nederlandse zuiden zo veel mogelijk gepland dat carnaval in deze vakantieweek valt, elders heeft men dan een week eerder of later vrij.

De verschillende bestemmingen voor de vrije week hebben tot een opmerkelijk probleem geleid. Besturen van carnavalsverenigingen klaagden in 2005 dat veel zuiderlingen in de voorjaarsvakantie naar de wintersport gaan, en zodoende niet aan het carnaval kunnen deelnemen.