Zondag 7 mei 2006
FIG . 29 . - POTLOOTSTUDIE ( BLOEMKOOL )
Fig . 29 .Potloodstudie
( bloemkool )
Archief
Fig . 29 .Potloodstudie
( bloemkool )
Zondag 7 mei 2006
FIG . 28 . - POTLOODSTUDIE ( OOSTINDISCHE KERS )
Fig . 28 . Potloodstudie
( Oostindische kers )
Zondag 7 mei 2006
FIG . 27 . - POTLOODSTUDIE ( dahlia ) .
Fig . 27 .Potloodstudie ( dahlia ) .
Geen enkele dorheid in deze tekening,
die dicht in de buurt komt van een lijntekening . Hoewel de arceringen niet nauw aaneengesloten zijn , bindt het oog de afzonderlijke lijnen , die een indruk geven van de " beweging " der bloembladeren .
Zondag 7 mei 2006
PLAAT VI . - JAPANSE PENSEELTEKENINGEN.
Plaat VI . Japanse pentekeningen .
Zondag 7 mei 2006
FIG . 26 . - VLUGGE PENSEELSCHETS.
Fig . 26 . Vlugge penseelschets .
Zondag 7 mei 2006
FIG . 25 . - PENTEKENINGEN
Fig . 25 .Pentekeningen met
licht - en schaduwwerking .
Zondag 7 mei 2006
ART . NR . 17 . c , - VERSCHILLENDE TECHNIEKEN .
Art . Nr . 17 . c ,
Verschillende technieken :
Pentekening . - We spraken zojuist ( in ons vorige art . 17 . b ) over de pen . Als we deze techniek toepassen gaan we te werk met arceringen . Dat zijn dikkere of dunnere lijnen , dichter bij elkaar of verder van elkaar , al naar gelang men lichte of donkere tinten wil bereiken . Je weet dat de pen en het papier dat je gebruikt voor deze techniek bijzonder belangrijk zijn , want fijne soepele lijnen kunt je alleen verkrijgen wanneer je met veerkrachtige soepele pennen op glad tekenkarton werkt . Daarentegen zal een stugge pen lijnen van ongeveer gelijke dikte opleveren . In geen geval echter moet je korelig papier gebruiken , omdat daarop geen strakke lijn te trekken is .
Bovendien loopt je het risico dat de punt van uw pen het papier stuk maakt en spatten geeft . De arceringen moeten altijd zoveel mogelijk met de vorm en richting van het vlak meelopen , evenals dit het geval is met penseelstreken . Zie fig. 25 .
Men moet tegelijkertijd uitdrukking trachten te geven aan de " materie " van het onderwerp , zowel van het geheel als van zijn onderdelen . Let eens op de gevoeligheid van de lijnen , waarmee hier de bloembladen van de roos zijn gevormd , in tegenstelling tot de stoerheid in de bewerking van de bladeren . De stekelige kop van de distel is , zoals het past bij zijn karakter , aangegeven door kleine nerveuze stekelige pennehaaltjes . Vermijdt het tekenen met korte haaltjes , iets wat bij de beginnende tekenaars nogal eens voorkomt . Hierdoor gaat men " klein " zien en verliest men zich in een al te pietepeuterige uitvoering van het detail , hetgeen ten koste van het algemeen effect gaat . Als wij een tekening tot in alle kleinigheden toe willen afwerken , zal dit ten koste gaan van het natuurlijke effect .
Het penseel . - In de eerste les hebben wij reeds met dit gereedschap kennis gemaakt door de penseeloefeningen . Met ons penseel kunnen wij niet alleen mooie soepele lijnen zetten , maar ook krachtige " accenten " die aan een vlugge schets het nodige relief geven (zie fig . A van Plaat V ) . Maak veel van dergelijke schetsen . Natuurlijk gaat het hier niet om een in alle rust uitgewerkte tekening . Men moet zich dan ook minder bekommeren om de preciesheid dan om het algemeen karakter .
Je moet trouwens met het penseel-tekenen beginnen , waneer je reeds voldoende , met zorg uitgevoerde studies van plant en bloem heeft gemaakt . Want eerst moet je door langdurige en nauwkeurige waarnemingen de vormen leren kennen om met succes een penseelschets te kunnen maken . Evenals dit het geval is met het schetsen van personen zal ook de penseelschets van een plant of een bloem pas boeien wanneer je het karakteristieke daarvan tot uitdrukking weet te brengen en waarbij dus ieder overbodig detail wordt losgelaten . Door dit te doen zult je uw waarnemingsvermogen ontwikkelen en de soepelheid van uw hand vergroten . Op die manier snel overgaand van de ene bloem op de andere en van de ene plant op de andere , zult je des te beter begrijpen , waarin zij wezenlijk van elkaar verschillen ( zie fig . 26 ) .
Uit het oogpunt van documentatie zal de schets van grote waarde zijn , indien je daarbij enkele naukeurige aantekeningen maakt wat betreft bepaalde onderdelen van de plant ( een meer uitgewerkte tekening van één blad , van details , zoals aanhechtingsplaats enz , enz ) .
Daar het hier gaat om het gebruik van het penseel laten wij je tekeningen zien van Japanse kunstenaars uit de klassieke periode . Stuk voor stuk zijn dit meesterlijke penseeltekeningen ( zie Plaat VI ) . Wat een bewonringswaardige techniek ; tegelijkertijd scherp en gevoelig ! Zie met welke eenvoudige middelen de bekoorlijkheid , de soepelheid , de harmonieuze ontluiking van de plant en de bloem zijn weergegeven : lijnen , maar van welk een krachtige zuiverheid ! Vlakken , maar met welk een gevoel en begrip voor de vorm neergezet ! Geen uitgesproken aanduiding van licht en schaduw en toch wordt de ruimtelijke vorm duidelijk zichtbaar gemaakt . Let ook op de fraaie decoratieve werking en zin voor stylering . Op beide komen wij in volgende hoofdstukken terug .
Het potlood . - Dit is zonder twijfel het gemakkelijkst te hanteren materiaal . Ook laat het vele wijzen van bewerking toe . Evenwel moeten wij je opnieuw waarschuwen tegen een te grote weekheid of een te grote stugheid in potlood - tekeningen . Als je uw potlood betrekkelijk schuin houdt , zoals je de streken meer met de kant van de stift neerzet , zult je een zekere zachtheid verkrijgen zonder te harde overgangen van licht naar donker ( fig . 29 ) . Tekenen wij echter met de punt van de stift , dan dienen wij te zorgen dat bij arceringen de lijnen vlak naast elkaar worden gezet opdat een mooi gebonden toon ontstaat . Met enkele krachtiger streken kunnen er dan accenten aangebracht worden ( fig. 30 ) . Welke techniek je ook beoefent , de " toonwaarden " zullen zeer naukeurig geobserveerd moeten worden , omdat juist door hun tegenstellingen de tekening de nodige eenheid krijgt . Herleest je nog eens hetgeen wij hebben geschreven over de "toonwaarden " in de les : Licht en Schaduw . Het zal je duidelijk zijn dat je rekening moet houden met de kleuren van bloemen en bladeren . De kleur van een licht getinde roos zal niet worden weergegeven door een toon van dezelfde intensiteit als die , waarmede wij een diep rode roos tekenen . In het eerste geval zal de toonwaarde van de groene bladeren donkerder zijn dan die van de wat lichtere bloem . In het tweede geval is het omgekeerd . Er zal altijd rekening gehouden moeten worden met de toonveranderingen veroorzaakt door licht en schaduw , de weerschijn op de bladeren enz . Nogmaals : het is allemaal een kwestie van waarnemen en vergelijken . Het potlood is een prachtig materiaal om er uitgewerkte studies mee te maken , doch eveneens voor een snelle schets is het haast onontbeerlijk ( fig . 32 ) . Het is ook zo gemakkelijk mee te nemen op uw wandeling om buitenstudies te maken . Als men in sommige gevallen snel een bepaald " effect " wil verkrijgen kan men ook gebruik maken van getint papier , waarop met zwart en wit conté-potlood gewerkt wordt . Met dat laatste kunnen wij licht accenten verkrijgen , die zich krachtig aftekenen op het getinde papier ( fig . 33 ) . De andere tekentechnieken welke wij in de les " Licht en Schaduw " hebben besproken , kunnen natuurlijk ook voor onze studies dienen . Aan de hand van enkele voorbeelden zullen wij de gewassen tekening en de aquarel behandelen .
Verschillende technieken :
Pentekening . - We spraken zojuist ( in ons vorige art . 17 . b ) over de pen . Als we deze techniek toepassen gaan we te werk met arceringen . Dat zijn dikkere of dunnere lijnen , dichter bij elkaar of verder van elkaar , al naar gelang men lichte of donkere tinten wil bereiken . Je weet dat de pen en het papier dat je gebruikt voor deze techniek bijzonder belangrijk zijn , want fijne soepele lijnen kunt je alleen verkrijgen wanneer je met veerkrachtige soepele pennen op glad tekenkarton werkt . Daarentegen zal een stugge pen lijnen van ongeveer gelijke dikte opleveren . In geen geval echter moet je korelig papier gebruiken , omdat daarop geen strakke lijn te trekken is .
Bovendien loopt je het risico dat de punt van uw pen het papier stuk maakt en spatten geeft . De arceringen moeten altijd zoveel mogelijk met de vorm en richting van het vlak meelopen , evenals dit het geval is met penseelstreken . Zie fig. 25 .
Men moet tegelijkertijd uitdrukking trachten te geven aan de " materie " van het onderwerp , zowel van het geheel als van zijn onderdelen . Let eens op de gevoeligheid van de lijnen , waarmee hier de bloembladen van de roos zijn gevormd , in tegenstelling tot de stoerheid in de bewerking van de bladeren . De stekelige kop van de distel is , zoals het past bij zijn karakter , aangegeven door kleine nerveuze stekelige pennehaaltjes . Vermijdt het tekenen met korte haaltjes , iets wat bij de beginnende tekenaars nogal eens voorkomt . Hierdoor gaat men " klein " zien en verliest men zich in een al te pietepeuterige uitvoering van het detail , hetgeen ten koste van het algemeen effect gaat . Als wij een tekening tot in alle kleinigheden toe willen afwerken , zal dit ten koste gaan van het natuurlijke effect .
Het penseel . - In de eerste les hebben wij reeds met dit gereedschap kennis gemaakt door de penseeloefeningen . Met ons penseel kunnen wij niet alleen mooie soepele lijnen zetten , maar ook krachtige " accenten " die aan een vlugge schets het nodige relief geven (zie fig . A van Plaat V ) . Maak veel van dergelijke schetsen . Natuurlijk gaat het hier niet om een in alle rust uitgewerkte tekening . Men moet zich dan ook minder bekommeren om de preciesheid dan om het algemeen karakter .
Je moet trouwens met het penseel-tekenen beginnen , waneer je reeds voldoende , met zorg uitgevoerde studies van plant en bloem heeft gemaakt . Want eerst moet je door langdurige en nauwkeurige waarnemingen de vormen leren kennen om met succes een penseelschets te kunnen maken . Evenals dit het geval is met het schetsen van personen zal ook de penseelschets van een plant of een bloem pas boeien wanneer je het karakteristieke daarvan tot uitdrukking weet te brengen en waarbij dus ieder overbodig detail wordt losgelaten . Door dit te doen zult je uw waarnemingsvermogen ontwikkelen en de soepelheid van uw hand vergroten . Op die manier snel overgaand van de ene bloem op de andere en van de ene plant op de andere , zult je des te beter begrijpen , waarin zij wezenlijk van elkaar verschillen ( zie fig . 26 ) .
Uit het oogpunt van documentatie zal de schets van grote waarde zijn , indien je daarbij enkele naukeurige aantekeningen maakt wat betreft bepaalde onderdelen van de plant ( een meer uitgewerkte tekening van één blad , van details , zoals aanhechtingsplaats enz , enz ) .
Daar het hier gaat om het gebruik van het penseel laten wij je tekeningen zien van Japanse kunstenaars uit de klassieke periode . Stuk voor stuk zijn dit meesterlijke penseeltekeningen ( zie Plaat VI ) . Wat een bewonringswaardige techniek ; tegelijkertijd scherp en gevoelig ! Zie met welke eenvoudige middelen de bekoorlijkheid , de soepelheid , de harmonieuze ontluiking van de plant en de bloem zijn weergegeven : lijnen , maar van welk een krachtige zuiverheid ! Vlakken , maar met welk een gevoel en begrip voor de vorm neergezet ! Geen uitgesproken aanduiding van licht en schaduw en toch wordt de ruimtelijke vorm duidelijk zichtbaar gemaakt . Let ook op de fraaie decoratieve werking en zin voor stylering . Op beide komen wij in volgende hoofdstukken terug .
Het potlood . - Dit is zonder twijfel het gemakkelijkst te hanteren materiaal . Ook laat het vele wijzen van bewerking toe . Evenwel moeten wij je opnieuw waarschuwen tegen een te grote weekheid of een te grote stugheid in potlood - tekeningen . Als je uw potlood betrekkelijk schuin houdt , zoals je de streken meer met de kant van de stift neerzet , zult je een zekere zachtheid verkrijgen zonder te harde overgangen van licht naar donker ( fig . 29 ) . Tekenen wij echter met de punt van de stift , dan dienen wij te zorgen dat bij arceringen de lijnen vlak naast elkaar worden gezet opdat een mooi gebonden toon ontstaat . Met enkele krachtiger streken kunnen er dan accenten aangebracht worden ( fig. 30 ) . Welke techniek je ook beoefent , de " toonwaarden " zullen zeer naukeurig geobserveerd moeten worden , omdat juist door hun tegenstellingen de tekening de nodige eenheid krijgt . Herleest je nog eens hetgeen wij hebben geschreven over de "toonwaarden " in de les : Licht en Schaduw . Het zal je duidelijk zijn dat je rekening moet houden met de kleuren van bloemen en bladeren . De kleur van een licht getinde roos zal niet worden weergegeven door een toon van dezelfde intensiteit als die , waarmede wij een diep rode roos tekenen . In het eerste geval zal de toonwaarde van de groene bladeren donkerder zijn dan die van de wat lichtere bloem . In het tweede geval is het omgekeerd . Er zal altijd rekening gehouden moeten worden met de toonveranderingen veroorzaakt door licht en schaduw , de weerschijn op de bladeren enz . Nogmaals : het is allemaal een kwestie van waarnemen en vergelijken . Het potlood is een prachtig materiaal om er uitgewerkte studies mee te maken , doch eveneens voor een snelle schets is het haast onontbeerlijk ( fig . 32 ) . Het is ook zo gemakkelijk mee te nemen op uw wandeling om buitenstudies te maken . Als men in sommige gevallen snel een bepaald " effect " wil verkrijgen kan men ook gebruik maken van getint papier , waarop met zwart en wit conté-potlood gewerkt wordt . Met dat laatste kunnen wij licht accenten verkrijgen , die zich krachtig aftekenen op het getinde papier ( fig . 33 ) . De andere tekentechnieken welke wij in de les " Licht en Schaduw " hebben besproken , kunnen natuurlijk ook voor onze studies dienen . Aan de hand van enkele voorbeelden zullen wij de gewassen tekening en de aquarel behandelen .
Maandag 8 mei 2006
FIG . 37 . - SCHILDERIJ IN TWEE KLEUREN DOOR RENEFER .
Fig . 37 .Bloemen in hun natuurlijke omgeving .
Schilderij in twee kleuren door Renefer .
Maandag 8 mei 2006
FIG . 36 . - SCHILDERIJ IN TWEE KLEUREN DOOR RENEFER .
Fig . 36 .Schilderij in twee kleuren
door Renefer .
Maandag 8 mei 2006
FIG . 35 . - VERMIJDT VOORAL EEN TE GESLOTEN VORM .
Fig . 35 . Vermijdt vooral een
te gesloten vorm .