Donderdag 14 september 2006
FIG . 41 . - DE COMPOSITIE ONTBREEKT
Fig . 41 . Vlakverdeling die men moet vermijden .
De compositie ontbreekt het aan " lucht " .
Archief
Fig . 41 . Vlakverdeling die men moet vermijden .
De compositie ontbreekt het aan " lucht " .
Donderdag 14 september 2006
FIG . 40 . - ONEVENWICHTIGE COMPOSITIE
Fig . 40 . Onevenwichtige compositie , gebouwd op een diagonaal , waardoor het doek te gelijkelijk is verdeeld .
Donderdag 14 september 2006
FIG . 39 . - GEBREK AAN EVENWICHT
Fig . 39 . Gebrek aan evenwicht .
De bijna volkomen leegte aan de linkerzijde staat in ongelukkig verband tot de volheid aan de rechterzijde .
Donderdag 14 september 2006
FIG . 38 . - CONSTRUCTIESCHEMA
Fig . 38 . Constructieschema van fig. 37 .
Vrijdag 15 september 2006
ART . NR . 52 . b , - FIG . 37 . - SAN BARTOLOMMEO - EILAND TE ROME ( DOOR COROT )
Art . Nr . 52 . b , Fig . 37 .
Het San Bartolommeo - eiland te Rome ,
schilderij van Camille Corot . ( 1796 -1875 )
Vrijdag 15 september 2006
ART . NR . 52 . b , - FIG . 36 , CONSTRUCTIESCHEMA .
Art . Nr . 52 . b , Fig . 36 ,
Constructieschema .
Vrijdag 15 september 2006
ART . NR . 52 . b , - FIG . 35 . SCHILDERIJ VAN ANTRAL .
Art . Nr . 52 . b ,Fig . 35 ,
Schilderij van ANTRAL .
Zaterdag 16 september 2006
ART . NR . 52 . c , - FIG . 43 . - LANDSCHAP DOOR R . JOUVE
Art . Nr . 52 . c , Fig . 43 .
Landschap ( gewassen tekening ) van onze leerling , R . Jouve .
Zaterdag 16 september 2006
ART . NR . 52 . b , - VIJFDE EN ZESDE VOORBEELD
Art . Nr . 52 . b ,
Vijfde Voorbeeld
en Zesde Voorbeeld
Een prachtig doek van de schilder ANTRAL willen we eens met het vorige werk vergelijken . Op de fig ; 35 en 36 ziet je duidelijk dat hier twee uitgesproken groepen van lijnen tot elkaar in tegenstelling staan ; de ene vertoont een scheve hoek , die van links naar rechts oploopt en de andere is in wezen horizontaal . Ook in dit schilderij ligt de horizon op de bovenste helft van het doek . Je merkt wel op dat de opening tussen de huizen in het midden van de compositie valt en dat een enkel schip met ontplooid zeil eveneens doorsneden wordt door de verticale middellijn .
Toch is er hier geen gelijkvormigheid of eentonigheid in de verdeling van de massa's van de huizen en wel door de arabesk , die uit hun opstelling naar voren treedt en door de beweging die door verticale , schuine en gebogen lijnen wordt voortgebracht . Ook zal men de vaste contructie en het mooie evenwicht in de toonwaarden wel weten te bewonderen .
Zesde Voorbeeld
Bewondering zal men ook hebben voor een meesterwerk van Camile COROT , het San Bartolommeo - eiland te Rome ( fig . 37 en 38 ) . We hebben hier een prachtige , volmaakt uitgewogen vlakverdeling - en dat zonder de geringste eentonigheid - door de beide bruggen en de bouwwerken , die zij verbinden . Op fig . 38 ziet je dat de horizon nagenoeg gelijk is aan de deellijn van de gulden snede van de verticale zijde , terwijl de klokkentoren , die de middengroep beheerst , precies geplaatst is op de gulden snede van de horizontale zijde . Een machtige indruk van stabiliteit wordt verwekt door een zeer rustige perspectief en door het sterk uitgesproken spel van horizontalen , die de vredigheid van het geheel onderstrepen , alsof hier sprake is van een soort van overpeinzing , die uitmondt in de naar de hemel gerichte verticale lijnen ...
Men heeft inderdaad geen " abstracties " nodig om de indrukken en emoties , die een kunstenaar ondervond , van zijn ziel naar die van een ander over te brengen , al zou die ander ook iemand van een verfijnde intellectualiteit zijn ! Het voordeel van een goed uitgevoerde compositie is juist dat hij de leek kan ontroeren zonder dat hij de oorzaken van zijn genoegen behoeft te onderzoeken en tevens ook de kenner , omdat deze , door zijn vreugde te analyseren en te beredeneren , twee keer " proeft " : het is dan niet slecht genieten , maar ook begrijpen !
Tracht zelf ook dit mooie werk van een der grootste Franse meesters te " beredeneren " . Dit schilderij is als het ware geboren uit horizontale en verticale lijnen en de met de gevoeligheid , die eigen was aan deze schilder , uitgedrukte toonwaarden vertolken uiteenlopende tegenstellingen van licht en schaduw zonder dat de eenheid van het motief er door angetast wordt .
Enkele onjuiste composities
Na dit prachtige voorbeeld lijkt ons het ogenblik gekomen om je enkele onjuiste composities of , als je wilt , enkele
" kreupele " vlakverdelingen van een landschap voor te zetten , omdat je , door het contrast , beter hun fouten zult opmerken .
De uitbeelding van fig . 39 is onevenwichtig , omdat het gehele visuele belang van het motief aan de rechterzijde valt , terwijl de blik zich aan de linkerzijde verliest in een grote leegte . Hoe ook de technische hoedanigheid van een aan de hand van deze opstelling uit te voeren studie ook zou mogen zijn , de compositie zou altijd met een grote beginfout blijven zitten . Het zou ongetwijfeld voldoende kunnen zijn om het gezichtspunt te verplaatsen . Zoals wij je reeds hebben aangeraden , moet je onder iedere omstandigheid het gunstige aspect zien te vinden van het motief in de natuur , waartoe je zich om de een of andere reden aangetrokken voelt . Om dit te verkrijgen moet je het motief uit verschillende standpunten bekijken en dan die plaats kiezen die de aangenaamste en meest uitgebalanceerde vlakverdeling met zich mee lijkt te brengen en die ook het best het karakter van het onderwerp tot uitdrukking brengt .
Dit wil intussen geenszins zeggen dat je niet het recht zou hebben om enkele wijzigingen in het motief aan te brengen , mits deze gerechtvaardigd zijn uit overwegingen van verstand en goede smaak en dat zij niet de eigen aard van het onderwerp aantasten , maar juist gaan versterken . Ook hier lopen wij enigszins vooruit op wat wij later " het ontwerpen " zullen noemen ofschoon wij dit terrein al enigermate samen betreden hebben . Zeker , een kunstenaar " schept " altijd wanneer hij op zijn papier of doek een aspect van de natuur opnieuw geboren laat worden . Maar " scheppen " en " ontwerpen " verdienen die naam nog veel meer als de tekenaar of schilder gaat veranderen , in het aspect kleinere of grotere wijzingen gaat aanbrengen en naar gelang zijn smaak , verstandelijk inzicht of een persoonlijke , oorspronkelijke bedoeling , gaat vertolken . En " scheppen " in de volle zin van het woord , vindt plaats wanneer de kunstenaar, na een aantal schetsen en studies gemaakt te hebben , zijn ogen dag na dag de kost te hebben gegeven en al deze documentatie tenslotte gaat " verteren " om dan zijn schilderij uit te voeren door , niet meer in maar de natuur , hier wat weg te laten en daar wat toe te voegen of te veranderen . Het motief is dan niet meer voor hem , maar in hem , waanneer hij het tot uitdrukking gaat brengen en dan is hij ook in waarheid " schepper " .
De richtlijnen , die we je aan de hand deden met betrekking tot het landschap - en die evenzeer van toepassing zijn op het stilleven - vormen dus een soort van overgangselement tussen de eigenlijke studie en die " schepping " , waarin de kunstenaar op vrijere wijze te werk kan gaan en daardoor , op meer tastbare wijze , zijn persoonlijkheid tot uitdrukking kan brengen .
Wanneer we nu terugkeren naar onze
" slechte " voorbeelden , dan ziet je dat fig . 40 ook een gebrek aan evenwicht vertoont , hoewel iets minder in het oog lopend dan het eerste voorbeeld . Deze vlakverdeling , die zeer strikt gebaseerd is op de diagonaal van de rechthoek heeft iets uitermate hinderlijks .
In bergachtige streken vindt men vaak dorpjes , die tegen de hellingen zijn aangebouwd en gewoonlijk bekroond worden door een schilderachtige kerktoren . Dergelijke onderwerpen kunnen aanleiding geven tot boeiende compositie en soms is het voldoende om zich een beetje anders op te stellen om de geschikte plaats te krijgen vanwaar men het motief op de gelukkigste wijze voor ogen krijgt , althans voor wat de compositie betreft .
De volgende afbeelding, no , 41 , toont ons een rechte weg in het vlakke land . Dit onderwerp bezit verwantschap met een eerder gegeven voorbeeld , waarop wij een spoorweg naar de horizon zagen verdwijnen ( fig . 29 ) . We hebben toen de redenen uiteengezet waarom daar de horizon op het onderste gedeelte van het doek was gebracht . Welnu op Fig . 41 is de horizon veel te hoog geplaatst , als de kunstenaar tenminste de bedoeling had om het wegschuiven van het terrein te suggereren . Maar niettemin heeft de uitdrukking van het onderwerp toch iets eigenaardigs en pakkends en men zou kunnen veronderstellen dat de kunstnaar om een dergelijke uitbeelding van de perspectief te verkrijgen , zich op enkele meters boven de weg heeft opgesteld , zodat het motief enigszins vanuit de hoogte gezien is . Hoewel deze wijze van voorstelling wel iets oorspronkelijks heeft , is de vlakverdeling als zodanig toch niet zeer aantrekkelijk .
Fig . 42 tenslotte stelt de oever van een rivier voor . Iedere " schilderachtigheid " ontbreekt hier . Uit dit gelid van populieren met hun evenwijdige assen dringt zich een hoogst vervelende indruk van eentonigheid op , door dat verticalisme , dat slechts op een enkele horizontaal gebaseerd is . Voor beide richtingen is ook nog de evenwijdigheid met de randen van het schilderij zeer betreurenswaardig .
Vijfde Voorbeeld
en Zesde Voorbeeld
Een prachtig doek van de schilder ANTRAL willen we eens met het vorige werk vergelijken . Op de fig ; 35 en 36 ziet je duidelijk dat hier twee uitgesproken groepen van lijnen tot elkaar in tegenstelling staan ; de ene vertoont een scheve hoek , die van links naar rechts oploopt en de andere is in wezen horizontaal . Ook in dit schilderij ligt de horizon op de bovenste helft van het doek . Je merkt wel op dat de opening tussen de huizen in het midden van de compositie valt en dat een enkel schip met ontplooid zeil eveneens doorsneden wordt door de verticale middellijn .
Toch is er hier geen gelijkvormigheid of eentonigheid in de verdeling van de massa's van de huizen en wel door de arabesk , die uit hun opstelling naar voren treedt en door de beweging die door verticale , schuine en gebogen lijnen wordt voortgebracht . Ook zal men de vaste contructie en het mooie evenwicht in de toonwaarden wel weten te bewonderen .
Zesde Voorbeeld
Bewondering zal men ook hebben voor een meesterwerk van Camile COROT , het San Bartolommeo - eiland te Rome ( fig . 37 en 38 ) . We hebben hier een prachtige , volmaakt uitgewogen vlakverdeling - en dat zonder de geringste eentonigheid - door de beide bruggen en de bouwwerken , die zij verbinden . Op fig . 38 ziet je dat de horizon nagenoeg gelijk is aan de deellijn van de gulden snede van de verticale zijde , terwijl de klokkentoren , die de middengroep beheerst , precies geplaatst is op de gulden snede van de horizontale zijde . Een machtige indruk van stabiliteit wordt verwekt door een zeer rustige perspectief en door het sterk uitgesproken spel van horizontalen , die de vredigheid van het geheel onderstrepen , alsof hier sprake is van een soort van overpeinzing , die uitmondt in de naar de hemel gerichte verticale lijnen ...
Men heeft inderdaad geen " abstracties " nodig om de indrukken en emoties , die een kunstenaar ondervond , van zijn ziel naar die van een ander over te brengen , al zou die ander ook iemand van een verfijnde intellectualiteit zijn ! Het voordeel van een goed uitgevoerde compositie is juist dat hij de leek kan ontroeren zonder dat hij de oorzaken van zijn genoegen behoeft te onderzoeken en tevens ook de kenner , omdat deze , door zijn vreugde te analyseren en te beredeneren , twee keer " proeft " : het is dan niet slecht genieten , maar ook begrijpen !
Tracht zelf ook dit mooie werk van een der grootste Franse meesters te " beredeneren " . Dit schilderij is als het ware geboren uit horizontale en verticale lijnen en de met de gevoeligheid , die eigen was aan deze schilder , uitgedrukte toonwaarden vertolken uiteenlopende tegenstellingen van licht en schaduw zonder dat de eenheid van het motief er door angetast wordt .
Enkele onjuiste composities
Na dit prachtige voorbeeld lijkt ons het ogenblik gekomen om je enkele onjuiste composities of , als je wilt , enkele
" kreupele " vlakverdelingen van een landschap voor te zetten , omdat je , door het contrast , beter hun fouten zult opmerken .
De uitbeelding van fig . 39 is onevenwichtig , omdat het gehele visuele belang van het motief aan de rechterzijde valt , terwijl de blik zich aan de linkerzijde verliest in een grote leegte . Hoe ook de technische hoedanigheid van een aan de hand van deze opstelling uit te voeren studie ook zou mogen zijn , de compositie zou altijd met een grote beginfout blijven zitten . Het zou ongetwijfeld voldoende kunnen zijn om het gezichtspunt te verplaatsen . Zoals wij je reeds hebben aangeraden , moet je onder iedere omstandigheid het gunstige aspect zien te vinden van het motief in de natuur , waartoe je zich om de een of andere reden aangetrokken voelt . Om dit te verkrijgen moet je het motief uit verschillende standpunten bekijken en dan die plaats kiezen die de aangenaamste en meest uitgebalanceerde vlakverdeling met zich mee lijkt te brengen en die ook het best het karakter van het onderwerp tot uitdrukking brengt .
Dit wil intussen geenszins zeggen dat je niet het recht zou hebben om enkele wijzigingen in het motief aan te brengen , mits deze gerechtvaardigd zijn uit overwegingen van verstand en goede smaak en dat zij niet de eigen aard van het onderwerp aantasten , maar juist gaan versterken . Ook hier lopen wij enigszins vooruit op wat wij later " het ontwerpen " zullen noemen ofschoon wij dit terrein al enigermate samen betreden hebben . Zeker , een kunstenaar " schept " altijd wanneer hij op zijn papier of doek een aspect van de natuur opnieuw geboren laat worden . Maar " scheppen " en " ontwerpen " verdienen die naam nog veel meer als de tekenaar of schilder gaat veranderen , in het aspect kleinere of grotere wijzingen gaat aanbrengen en naar gelang zijn smaak , verstandelijk inzicht of een persoonlijke , oorspronkelijke bedoeling , gaat vertolken . En " scheppen " in de volle zin van het woord , vindt plaats wanneer de kunstenaar, na een aantal schetsen en studies gemaakt te hebben , zijn ogen dag na dag de kost te hebben gegeven en al deze documentatie tenslotte gaat " verteren " om dan zijn schilderij uit te voeren door , niet meer in maar de natuur , hier wat weg te laten en daar wat toe te voegen of te veranderen . Het motief is dan niet meer voor hem , maar in hem , waanneer hij het tot uitdrukking gaat brengen en dan is hij ook in waarheid " schepper " .
De richtlijnen , die we je aan de hand deden met betrekking tot het landschap - en die evenzeer van toepassing zijn op het stilleven - vormen dus een soort van overgangselement tussen de eigenlijke studie en die " schepping " , waarin de kunstenaar op vrijere wijze te werk kan gaan en daardoor , op meer tastbare wijze , zijn persoonlijkheid tot uitdrukking kan brengen .
Wanneer we nu terugkeren naar onze
" slechte " voorbeelden , dan ziet je dat fig . 40 ook een gebrek aan evenwicht vertoont , hoewel iets minder in het oog lopend dan het eerste voorbeeld . Deze vlakverdeling , die zeer strikt gebaseerd is op de diagonaal van de rechthoek heeft iets uitermate hinderlijks .
In bergachtige streken vindt men vaak dorpjes , die tegen de hellingen zijn aangebouwd en gewoonlijk bekroond worden door een schilderachtige kerktoren . Dergelijke onderwerpen kunnen aanleiding geven tot boeiende compositie en soms is het voldoende om zich een beetje anders op te stellen om de geschikte plaats te krijgen vanwaar men het motief op de gelukkigste wijze voor ogen krijgt , althans voor wat de compositie betreft .
De volgende afbeelding, no , 41 , toont ons een rechte weg in het vlakke land . Dit onderwerp bezit verwantschap met een eerder gegeven voorbeeld , waarop wij een spoorweg naar de horizon zagen verdwijnen ( fig . 29 ) . We hebben toen de redenen uiteengezet waarom daar de horizon op het onderste gedeelte van het doek was gebracht . Welnu op Fig . 41 is de horizon veel te hoog geplaatst , als de kunstenaar tenminste de bedoeling had om het wegschuiven van het terrein te suggereren . Maar niettemin heeft de uitdrukking van het onderwerp toch iets eigenaardigs en pakkends en men zou kunnen veronderstellen dat de kunstnaar om een dergelijke uitbeelding van de perspectief te verkrijgen , zich op enkele meters boven de weg heeft opgesteld , zodat het motief enigszins vanuit de hoogte gezien is . Hoewel deze wijze van voorstelling wel iets oorspronkelijks heeft , is de vlakverdeling als zodanig toch niet zeer aantrekkelijk .
Fig . 42 tenslotte stelt de oever van een rivier voor . Iedere " schilderachtigheid " ontbreekt hier . Uit dit gelid van populieren met hun evenwijdige assen dringt zich een hoogst vervelende indruk van eentonigheid op , door dat verticalisme , dat slechts op een enkele horizontaal gebaseerd is . Voor beide richtingen is ook nog de evenwijdigheid met de randen van het schilderij zeer betreurenswaardig .
Zondag 17 september 2006
ART . NR . 52 . c , - ZEVENDE VOORBEELD
Art . Nr . 52 . c ,
Zevende Voorbeeld
We zouden deze studie van de compositie in het landschap willen beëindigen met een voorbeeld uit het werk van een onze leerlingen . Het is gemaakt door een landbouwer , aan wie we onze waardering willen uitspreken voor zijn aangeboren smaak en voor het soort van intuitie , waarvan zijn uitbeelding getuigt .
Deze gewassen tekening ( fig . 43 ) is zeker niet zonder enige zwakheid , ook al demonstreerd hij een expressief
" handschrift " , vooral in de bomen . Maar we bekijken hem hier uitsluitend in verband met de compositie .
Hij ademt een in wezen klassieke geest en is daardoor verwant aan werken uit de
18e eeuw . Graag zouden we tegenover de grote bomen rechts en links wat meer genuanceerde toonwaarden hebben willen zien in de minder belangrijke onderdelen van het motief , maar het is niettemin onloochenbaar dat het geheel vastheid vertoont , een bepaalde atmosfeer ademt en een zeker gevoel van synthese verraadt .
Deze compositie is beslist evenwichtig en bezit een geslotenheid door de massa's van de bomen aan beiden zijden , zonder dat deze symmetrie gelijkvormigheid vertoont .
Men kan aannemen dat de as , aan weerszijden waarvan deze symmrtrie zich afspeelt en die een beetje links van de grote telegraafpaal ligt , overeenkomst met de deellijn in de breedte volgens de gulden snede van het gehele doek . Door de goed uitgevoerde indeling is er een zeer bekoorlijke arabesk onstaan .
Toen onze leerling dit landschap maakte had hij nog niet de wetten van de compositie bestudeerd . Hij heeft zich dus moeten verlaten op een gezond instinct . We kunnen hem daarmee slechts feliciteren en we zouden dat vergezeld willen doen gaan door een beschouwing , die we ontleden aan Ad . GIRALDON ; de betekenis daarvan zal je niet ontgaan :
Denk je zich eens even een mens in , die begaafd is met het meest verheven dichterlijke gevoel en veronderstelt nu dat hij om uitdrukking te geven aan de levendigheid en de diepte van zijn gevoelens en ontroeringen slechts de beschikking heeft over een zeer beperkte woordenschat , geen enkele kennis bezit van grammatica of syntaxis en niets gelezen heeft . Zo'n man zou gedwongen zijn om zich te uiten zoals de kunstenaar die ik gekend heb en die voor een zonsondergangn , de Sixtijnse kapel , een Griekse vaas , een gedicht van Racine, een mooi vrouwenbeeld of de Pastorale van Beethoven alleen dit kon uitroepen :
" Het is geweldig !... Het is geweldig !... " . Tot zijn ontlasting moet erkend worden dat hij geen schrijver was .
Of het nu sonnet betreft of een heldendicht , een vertelling of een critische beschouwing , het is uit de aard van de zaak de gave die de schrijver er toe zal brengen zijn werk in deze of gene vorm te gieten . Het is zijn verbeeldingskracht die de woorden en uitdrukkingen zal uitkiezen . Maar het is zijn grote ontwikkeling , zijn geheugen , dat gevuld zal zijn met woorden
en de wetten die deze beheersen , het is ook zijn eruditie , zijn kennis of het aanvoelen van het leven der mensen en wetten , die daarbij te pas komen , die aan zijn verbeelding de mogelijkheden zullen verschaffen om zich vrijelijk te uiten en aan zijn werk , vorm , nadruk en uiteindelijke verschijning zullen opleveren .
Zo is het ook in de andere kunsten ,
schilder - of beeldhouwkunst , bouwkunst of kunstnijverheid .
Laten we eerst onze geest verzorgen , door onze weetgierigheid te ontwikkelen en te bevredigen , door een zo groot mogelijke vakkenis te verwerven : door ons geheugen te voorzien van een rijke inhoud aan algemene kennis ; korton door een uitgebreid en zeer verscheiden woordenboek en dan zal , mits de goede fee ons met haar toverstokje wil aanraken , onze verbeelding snel de taal weten te vinden waarnaar wij verlangen .
.... " De gave en het vermogen om van het gegeven probleem de beste oplossing te zien kan niet tot uitdrukking komen dan met behulp van een feilloze kunde , die eerst verkregen moet worden en van een volmaakte kennis van alle uitdrukkingsmiddelen , hetgeen nu juist kunst is " .
Zevende Voorbeeld
We zouden deze studie van de compositie in het landschap willen beëindigen met een voorbeeld uit het werk van een onze leerlingen . Het is gemaakt door een landbouwer , aan wie we onze waardering willen uitspreken voor zijn aangeboren smaak en voor het soort van intuitie , waarvan zijn uitbeelding getuigt .
Deze gewassen tekening ( fig . 43 ) is zeker niet zonder enige zwakheid , ook al demonstreerd hij een expressief
" handschrift " , vooral in de bomen . Maar we bekijken hem hier uitsluitend in verband met de compositie .
Hij ademt een in wezen klassieke geest en is daardoor verwant aan werken uit de
18e eeuw . Graag zouden we tegenover de grote bomen rechts en links wat meer genuanceerde toonwaarden hebben willen zien in de minder belangrijke onderdelen van het motief , maar het is niettemin onloochenbaar dat het geheel vastheid vertoont , een bepaalde atmosfeer ademt en een zeker gevoel van synthese verraadt .
Deze compositie is beslist evenwichtig en bezit een geslotenheid door de massa's van de bomen aan beiden zijden , zonder dat deze symmetrie gelijkvormigheid vertoont .
Men kan aannemen dat de as , aan weerszijden waarvan deze symmrtrie zich afspeelt en die een beetje links van de grote telegraafpaal ligt , overeenkomst met de deellijn in de breedte volgens de gulden snede van het gehele doek . Door de goed uitgevoerde indeling is er een zeer bekoorlijke arabesk onstaan .
Toen onze leerling dit landschap maakte had hij nog niet de wetten van de compositie bestudeerd . Hij heeft zich dus moeten verlaten op een gezond instinct . We kunnen hem daarmee slechts feliciteren en we zouden dat vergezeld willen doen gaan door een beschouwing , die we ontleden aan Ad . GIRALDON ; de betekenis daarvan zal je niet ontgaan :
Denk je zich eens even een mens in , die begaafd is met het meest verheven dichterlijke gevoel en veronderstelt nu dat hij om uitdrukking te geven aan de levendigheid en de diepte van zijn gevoelens en ontroeringen slechts de beschikking heeft over een zeer beperkte woordenschat , geen enkele kennis bezit van grammatica of syntaxis en niets gelezen heeft . Zo'n man zou gedwongen zijn om zich te uiten zoals de kunstenaar die ik gekend heb en die voor een zonsondergangn , de Sixtijnse kapel , een Griekse vaas , een gedicht van Racine, een mooi vrouwenbeeld of de Pastorale van Beethoven alleen dit kon uitroepen :
" Het is geweldig !... Het is geweldig !... " . Tot zijn ontlasting moet erkend worden dat hij geen schrijver was .
Of het nu sonnet betreft of een heldendicht , een vertelling of een critische beschouwing , het is uit de aard van de zaak de gave die de schrijver er toe zal brengen zijn werk in deze of gene vorm te gieten . Het is zijn verbeeldingskracht die de woorden en uitdrukkingen zal uitkiezen . Maar het is zijn grote ontwikkeling , zijn geheugen , dat gevuld zal zijn met woorden
en de wetten die deze beheersen , het is ook zijn eruditie , zijn kennis of het aanvoelen van het leven der mensen en wetten , die daarbij te pas komen , die aan zijn verbeelding de mogelijkheden zullen verschaffen om zich vrijelijk te uiten en aan zijn werk , vorm , nadruk en uiteindelijke verschijning zullen opleveren .
Zo is het ook in de andere kunsten ,
schilder - of beeldhouwkunst , bouwkunst of kunstnijverheid .
Laten we eerst onze geest verzorgen , door onze weetgierigheid te ontwikkelen en te bevredigen , door een zo groot mogelijke vakkenis te verwerven : door ons geheugen te voorzien van een rijke inhoud aan algemene kennis ; korton door een uitgebreid en zeer verscheiden woordenboek en dan zal , mits de goede fee ons met haar toverstokje wil aanraken , onze verbeelding snel de taal weten te vinden waarnaar wij verlangen .
.... " De gave en het vermogen om van het gegeven probleem de beste oplossing te zien kan niet tot uitdrukking komen dan met behulp van een feilloze kunde , die eerst verkregen moet worden en van een volmaakte kennis van alle uitdrukkingsmiddelen , hetgeen nu juist kunst is " .