Naar de inhoud

Teken en schildercursus fritske3

TEKEN EN SCHILDERTECHNIEKEN EERSTE DEEL VANAF 14/10/06
akke.beakke.be

Archief

FIG . 73 . - VERSCHILLENDE COMBINATIES

 Fig . 73  .

Verschillende  combinaties , verkregen  met een  enkel  element , dat  op  verschillende  wijze  is  toegepast .

ART . NR . 59 . c , - VERSCHILLENDE TOEPASSINGEN VAN VERSIERING

Art . Nr . 59 . c ,

   Verschillende  toepassingen  van  versiering

  Doordat  de  versieringskunst  een  toegepaste  kunst  is , heeft  de  kunstenaar  de  verplichting  om  altijd  rekening  te  blijven  houden  met  de  bestemming  van  zijn  ontwerp  en  dit  op  te  vatten  en  uit  te  voeren  in  nauw  verband  met  het  te  versieren  vlak , het  materiaal   waarop  of  waarin  het  uiteindelijk  uitgevoerd  zal  worden  en  met  de  eventuele  reproductietechnieken . 
  Men  moet  allereerst  een  onderscheid  maken  tussen  de  versiering , die  men  aan  de  vormen  van  het  materiaal  zelf  gegeven  heeft  ( smeedwerk , aardewerk , glaswerk , meubelen  enz . )  en  degene  die  tot  doel  heeft  het  oppervlak  van  dit  materiaal  op  te  sieren . 
  Het  is  uiteraard  op  de  versiering  van  oppervlakken  dat  we  hier  nader  wensen  in  te  gaan .  In  het  lesdeel  over   De  Bloem  en  in  de  voorafgaande  uiteenzetting  hebben  we  gesproken  over  de  wetten , waaraan  een  decorateur  dient  te  gehoorzamen  bij  het  ontwerpen  van  zijn  composities .  Maar  het  gaat  er  nu  om , om  deze  wetten  in  verband  met  verschillende  doeleinden  toe  te  passen , aangezien , om  een  voorbeeld  te  noemen  de  versiering  van  een  vaas  of  een  bord  in  de  meeste  gevallen  niet  op  zijn  plaats  zou  zijn  op  behangselpapier  of  op  een  geweven  stof .  De  opstelling  van  het  décor , onverschillig  de  gebruikte  motieven , hangt  niet  alleen  samen  met  het  materiaal  en  de  aard  van  het  te   versieren  voorwerp , maar  ook  met  zijn  vorm .  Men  moet  nl .  niet  vergeten  dat  een  versiering  altijd  harmonie  moet  vertonen . 

    Een  voorbeeld  van  decoratief  ontwerp  

  De  hierboven  genoemde  verplichting  is  in  bijzondere  mate  dwingend , wanneer  hij  een  vaas  moet  versieren .  Naar  gelang  deze  kort  en  gedrongen  of  lang  en  slank  is , zijn  hals  hoger  geplaatst  is  of  de  inhoud  van  zijn  buik  veel  belangrijker  is  dan  de  overige  onderdelen , is  het  nodig  om , in  ieder  afzonderlijk  geval , de  ornamentatie  uit  te  spreiden  op  een  wijze , die  logisch  en  in  harmonie  met  de  vorm  is .  Er  kan  dus  aanleiding  zijn  om  de  oppervlakken  in  horizontale  of  in  verticale  zones  te  verdelen , ofwel  om  een  combinatie  van  beide  werkwijzen  te  maken . 
  Door  de  keuze  van  dit  systeem  zal  men  het  karakter  van  de  vorm  kunnen  verstrekken  en  zelf  datgene , wat  er 
" overdreven  "  in  mocht  zijn , verbeteren .  Een  uitsluitend  horizontale , vrij  brede , versiering , die  rondom  het  gehele  voorwerp  loopt , lijkt  hem  breder  te  maken , terwijl  verticale  lijnen  die  over  de  gehele  hoogte  lopen  een  grotere  slankheid  verschaffen .  
  Verdelingen  zullen  ook  moeten  worden  aangebracht  bij  de  versiering  van  een  schotel  of  een  bord .  Zoals  we  reeds  opmerkten , is  het  beter  om  een  oneven  aantal  verdelingen  te  maken , waardoor  een  aantrekkelijker  aspect  ontstaat .
  Indien  alleen  de  rand  van  de  schaal  een  versiering  krijgt , zal  deze  de  vorm  van  een  regelmatige  omlijsting  of  fries  aannemen , waarbij  men  desgewenst  hier  en  daar  lichtelijk  de  bodem  kan  laten  betreden .  Indien  de  bodem  versierd  is , zal  de  tekening  een  centraal  motief  moeten  bevatten  of  een  combinatie  van  motieven  in  rozetvorm  enz . 
  Niettenim  kan  een  bord , behalve  met  de  klassieke  schema's , ook  op  zeer  vrije  wijze  versierd  worden , mits  de  compositie  onderworpen  blijft  aan  de  vorm  en  men  de  logica  in  acht  blijft  nemen :  men  moet  dus  niet  de  bodem  gaan  versieren  met  een  onderwerp  dat , om  goed  begrepen  te  worden , een  bepaalde  stand  van  de  schaal  of  schotel  vereist , zoals  bijvoorbeeld  het  geval  zou  zijn  met  mensen  of  een  landschap .  Een  bord  is  geen  schilderij . 
 

ART . NR . 59 . d , - BEHANGSELPAPIER

Art . Nr . 59 . d ,

                       Behangselpapier

  Dit  speelt  natuurlijk  een  grote  rol  bij  de  versiering  van  het  interieur , ofwel  door  de  gelijkvormige  bedekking  van  een  gehele  muur , ofwel  door  de  toepassing  op  afzondelijke  panelen  in  gezelschap  van  een  ander  papier , dat  dan  effen  is  of  een  zeer  bescheiden  patroontje  vertoont .
   In  het  eerste  geval  zal  de  ontwerper  niet  mogen  vergeten  dat  het  meulilair , schilderijen  en  andere  voorwerpen  niet  moeten  gaan  lijden  door  de  aanwezigheid  van  een  bedrukt  papier , waarvan  de  motieven  door  kleur  en  afmetingen  visuele  schade  zouden  kunnen  toebrengen  aan  de   harmonie  van  het  geheel , waarvan  hij  tenslotte  slechts  een  van  de  onderdelen  vormt .
  In  het  tweede  geval  heeft  de   decorateur , met  vermijding  van  de  botsing  van  schreeuwende  kleuren , meer  vrijheid  bij  het  samenstellen  van  composities , die  hun  eigen  rol  moeten  gaan  spelen  in  de  opluistering  van  een  vertrek . 
  Men  vermijde  te  overladen  décors  en  bedenke  dat  " overdrijving  altijd  schaadt " .
En  tenslotte  moet  men  ook  rekening  houden  met  de ontwikkeling  en  verandering  in  de  smaak , en  de  nieuwe  vormgeving  van  meubelen  en  andere  voorwerpen .  Ook  hier  zal  de  versiering  aan  het  voorwerp  van  versiering  moeten  worden  aangepast .
  
                          Schutbladen

  Deze  naam  geeft   men  aan  het  beschermende  vel  papier , dat  de  binder  aan  het  begin  en  het  eind  van  een  boek  plakt  om  dit  te  beschermen  tegen  de  kaften  van  de  band .  Men  vindt  dat  papier  vaak  op  bijzonder  aardige  wijze  versierd  en  de  ontwerper  zal  al  zijn  verbeeldingskracht  aanwenden  om  decoratieve  elementen  te  vinden  in  de  tekst  van  het  boek  zelf .  Zoals  bij  behang , wiens  functie  bestaat  uit  een  versierde achtergrond , is  schutpapier  onderhevig  aan  dezelfde  algemene  wetten  van  de   compositie  van  achtergronden , die  we  besproken  hebben .  Maar  dit   laatste  mag , door  zijn  ondergeschikte  rol , noch  door  kleur , noch  door  tekening , schade  toebrengen  aan  de  band , waarmede  hij  in  harmonie  behoort  te  zijn  of  de  titelpagina , waaraan  hij  vooraf  gaat .  Ook  hier  komt  de  goede  smaak  en  het  gevoel  van  de  ontwerpen  in  het   geding .  

                Versiering  op  stoffen

  Hierbij  zullen  de  materie  en  de  bestemming  van  de  stof  alsmede  het  drukprocédé  van  het  grootste  gewicht  zijn .  Men  zal  immers  gemakkelijk  inzien  dat  eenzelfde  versiering  niet  zonder  meer  aangebracht  kan  worden  op  fluweel  of  op  lichte  zijde , op  een  geweven  of  een  gedrukte  stof .  De  ornamentatie  zal  daarenboven  zeer  verschillend  zijn  voor  een  wand -  of  meubelbekleding  of  voor  japonnen  of kostuums .  Het  is  dus  weer  een  kwestie  van  goede  smaak  en  logica  die  bij  de  keuze  van  de  motieven  hun  vormen  en  afmetingen , de  leidsman  zal  zijn..
  Zoals  bij  het  papier  zult  je  ook  hier  in  het  algemeen  het  systeem  van  aanhechtingen  toepassen , waardoor  het  je  mogelijk  wordt  het  décor  als  een  achtergrond  uit  te  spreiden .  In  sommige  gevallen  kunt  je  uw  toevlucht  nemen  tot  een  systeem  van  banden  of  van  rozetten , waarbij  de  eersten  aangewend  worden  in  de  vorm  van  verticale , horizontale  of  schuine  banden  en  de  laatsten  op  regelmatige  wijze  " gezaaid "  worden . 

                       Boekversiering

  Bij  de  studie  van  het  ontwerpen van  illustraties  hebben  we  ook  gesproken  over  de  versiering  van  het  boek .  Natuurlijk , de  versierder  ontwerpt  ook  kopbeelden , sierlettens  en  slotvignetten  evenals  hij  banden  en  friezen  ontwerpt .  Maar  zoals  we  gezegd  hebben , hij  wijdt  zich , steeds  in  overeenstemming  blijvend  met  de  tekst  -  hetgeen  een  onwrikbare  regel  is  -  meer  aan  een  ornamentatie  dan  aan  een  eigenlijke  illustratie .  We  hebben  er  ook  op  gewezen  dat  er  zelfs  boekwerken  zijn  die  door  hun  inhoud , die  zich  niet  leent  tot  een  eigenlijke  illustratie , slechts  in  aanmerking  komen  voor  een  louter  " décor " .
  Welnu ,  het  décor  in  een  boek  moet  ook  homogeen  van  karakter  blijven  en  tevens  aangepast  zijn  aan  de  typografie , de  aard  van  het  drukwerk :  zo  zullen  de  verschillende  versieringen  door  te  sterke  toonwaarden  niet  te  veel  mogen  afsteken  tegen  de  algemene  toon  van  de  bedrukte  bladzijden .
  Aan  het  begin  van  de  hoofdstukken  van  dit  lesdeel  zult  je  verschillende  sierletters  en  andere  voorbeelden  van  versiering  in  de  tekst  aantreffen , buiten  degene , die  hierbij  afgedrukt zijn .  
            
                     

 

Meer van Teken en schildercursus fritske3

↑ Terug naar de berichten