Naar de inhoud

Teken en schildercursus fritske3

TEKEN EN SCHILDERTECHNIEKEN EERSTE DEEL VANAF 14/10/06
akke.beakke.be

Archief

ART . NR . 37 . - FIGUURTEKENEN - INLEIDING

Art . Nr . 37 .

                            Figuurtekenen

                                 Inleiding .

  Op  het  uitgestrekte  terrein  van  de  tekenkunst  worden  wij  door  geen  onderwerp  meer  geboeid  dan  door  de  MENS .   Iedereen  ziet  door  zijn  medemens  altijd  een  beetje  zichzelf  en  wij  stellen  belang  in  de  daden  en  gebaren  van  anderen , niet  zozeer  " in  absolute  zin " , maar  veeleer  doordat  wij  ons  onze  eigen  gedragingen  trachten  in  te  denken  onder  soortgelijke  omstandigheden .  Zijn  wij  zelf  immers  niet  het  beste  vergelijkingsmiddel  ?  En  dat  niet  slechts  op  het  geestelijke  en  zedelijke  terrein , maar  ook  op  het  fysieke  plan , dat  van  de  vormen  en  uiterlijke  verschijning .  
  Dit  zijn  dingen  die  vanzelf  spreken , maar  wij  zijn  maar  al  te  zeer  geneigd  om  ons  af  te  wenden  van  " vanzelfsprekendheden " .  Deze  worden  overigens  slechts  in  herinnering  gebracht  om  de  tekenaar  er  toe  te  bewegen  profijt  te  trekken  van  deze  ingeboren  neiging  tot  het  menselijk  wezen , om  hem  bij  zichzelf  te  ontwikkelen , teneinde  een  of  ander  medemens  goed  " aan  te  voelen "  door  " in  zijn  huid  te  kruipen " , zoals  men  zegt .  Of  hij  nu  historieschilder  of  genreschilder  is , reclametekenaar , modeltekenaar   of  humorist , sportverslaggever  enz .., de  kunstenaar  zal , indien  hij  zo  te  werk  gaat ,er  zeker  van  zijn  om  " poppetjes "  te  maken , die  menselijk  zijn , levenswaar , treffend  en  uitdrukkingsvol .  
  Wij  moeten  echter  wel  een  opmerking  maken . 
  Zonder  twijfel  gaat  er  niets  boven  een  schets  naar  de  natuur , afgekeken  van  het  leven  zelf , naar  de  zo  uiteenlopende  typen , die  ons  dagelijks  voor  ogen  komen .  Maar , geholpen  door  de  eigenschap  van  imitatie , die  wij  allen  min  of  meer  bezitten  en  die  wij  door  oefening  kunnen  vergroten , kunnen  wij  ons  vaak  van  de  spiegel  bedienen , om  een  indruk  die  wij  ter  plaatse niet  geheel  vast  konden  leggen  nader  te  bestuderen ;  En  dat  te  meer , daar  het  dan  niet  meer  gaat  om  een  schematische  schets .  Zeer  zeker  heeft  een  goede  schets  zijn  eigen  betekenis  en  men  geeft  zich  graag  over  aan  een  snelle  en  levendige  uitvoering , die  vaak  zijn  onnauwkeurigheid  doet  vergeten , juist  om  de  spanningen  van  het  lijnenspel  en  zijn  spontaniteit  te  behouden .  Wij  weten  allen  dat  een  schets  vaak  meer  bekoort  dan  een  uitgewerkt  schilderij  en  dat  aantrekkelijke  schetsen  vaak  stijf  en  levenloos  worden , wanneer  zij  een  doorgevoerde  uitwerking  krijgen .  Welke  zijn  nu  de  oorzaken  van  deze  verflauwing  ?  In  het  algemeen  komt  dit  voort  uit  een  verkeerde  beoordeling  van  de  betekenis  der  details , een  jammerlijke  verwarring  tusen  diegenen , die  werkelijk  van  veel  belang  zijn  en  anderen , die  van  bijkomstige  aard  of  zonder  meer  te  verwaarlozen  zijn .  De  moeilijkheid , die  men  moet  overwinnen , bestaat  hierin , dat  men , met  behoud  van  de  spontane  frisheid  van  de  schets , er  tevens  de  belangrijkste  onderdelen  in  weet  te  leggen , door  de  voorkeur  te  geven  boven  een  koud  uitgevoerde  volstrekte  doorwerktheid  aan  geestige 
" aanduidingen "  , die  suggestief  zijn  en  alles  zeggen , wat  gezegd  moet  worden  zonder  overbodige  uitwijdingen .
  Een  goed , uitgewerkte  tekening  zal  dus  niet  een  volledige  weergave  moeten  zijn  van  alles  wat  het  voorbeeld  aan  het  oog  te  bieden  heeft .  Hij  moet  het  resultaat  zijn  van  een  beredeneerde , soms  ook  systematische , keuze  van  die  elementen , die  in  de  hoogste  graad  het  karakter , de  handeling  of  het  gebaar  van  het  onderwerp  kenmerken .  Schuilt  overigens  hierin  niet  de  superioriteit  van  de  tekening  boven  de  fotografie ?  Het  " essentiéle "  nu  van  het  model  zal  van  geval  tot  geval  verschillen : nu  eens  zal  het  de  uitdrukking  van  het  gezicht  zijn , of  van  een  of  ander  onderdeel  van  het  gezicht ;  dan  weer  zal  men  vooral  het  gebaar  van  de  hand  moeten  opmerken  en  weergeven , of  de  krachtsinspanning  van  een  arm  of  een  been , de  stand  van  een  voet  op  de  grond , de  plooi  in  een  kedingstuk  enz. 
  Om  de  studie , die  volgen  gaat , op  logische  wijze  tot   een  goed  einde  te  brengen , is  het  geboden  om  zich  eerst  te  wijden  aan  de  waarneming  en  weergave  van  ieder  der  onderdelen  van  het  lichaam  en  van  de  kleding , zonder  daarbij  ooit  uit  het  oog  te  verliezen  dat  deze  laatste  bewoond  wordt  door  het  lichaam , waarvan  de  gebaren  en  bewegingen  die  kleding  een  ander  aspect  geven  en  dat  de  oorzaak  is  van  het  onstaan  van  plooien  in  de  stof .
  De  opeenvolging  van  onderwerpen , die  wij  gaan  behandelen , vindt  je  in  de  inhoudsopgave  van  dit  lesdeel .  Het  lijkt  ons  nuttig  om  hierover  iets  te  zeggen , zodat  je  de  gekozen  volgorde  met  meer  begrip  zult  kunnen  volgen . 
  Veel  aandacht  wordt  besteed  aan  de  handen , waarvan  het  belang  volkomen  gerechtvaardigd  is .  Hun  uiterlijk  immers  kenmerkt  het  karakter  van  de  perssoon  in  kwestie  en  hun  gebaren  drukken  zijn  gevoelens  uit .
  Op  hun  beurt  vereisen  ook  de  voeten  een  diepgaande  studie .  Hun  uiterlijk  kan  immers  ook  zeer  karakteristiek  zijn .  Wij  behoeven  niet  aan  te  dringen  op  de  noodzaak  om  kop  en  gelaat  te  bestuderen , waarvan  de  uitdrukking  steeds  een  zeer  voorname  rol  speelt .  Hierbij  hebben  wij  natuurlijk  ook  te  maken  met  het  kapsel , evenals  de  kleding .  De  studie  van  draperieen  zal  een  bijna  vanzelfsprekende  inleiding  vormen  tot  dit  hoofdstuk . 
  Na  de  beschouwing  over  onderdelen  zullen  wij  overgaan  tot  het  geheel  en  zullen  ons  dus  gaan  wijden  aan  de  menselijke  figuur ;  waarbij  het  kind , dat  stellig  een  afzonderlijke  studie  verdient , niet  vergeten  wordt .

  

           

    

FIG . 4 . - POTLOODTEKENING VAN SCHULTZ - DAL.

Fig . 4 .

Potloodtekening  van 
Schultz - Dal .

Een  goed  voorbeeld ,
evenals  de  komende , 
van  zowel  kracht  als 
tederheid  in  het  modelé .

Meer van Teken en schildercursus fritske3

↑ Terug naar de berichten