Columns, blogposts, cursiefjes… het zijn vooral etiketten voor zo’n beetje hetzelfde: mensen die hun leven in woorden gieten en hopen dat iemand het leest.

De meeste van mijn gedachtespinsels zijn voorvallen uit het dagelijks leven, waargebeurd, ongeveer waargebeurd of waargebeurd verzonnen. Ik zal daar gek zijn om mijn leven hier te delen. Ik draai liever wat rond de pot. Zoals een hond die zijn ideale plek zoekt, voordat hij gaat liggen of zijn behoefte doet.

En toen, tijdens dat rondjes draaien, maakte ik een verkeerde beweging en daarbij is het in mijn rug geschoten. En nu kan ik alleen nog maar cursief schrijven...

De orthopedist knikte bevestigend toen hij de foto’s bekeek op zijn scherm. Zo’n knik van dit wist ik allang. Maar ik laat u toch even praten.

Ik vertelde dat mijn huisarts ook een MRI had gevraagd. Maar dat vond hij niet nodig, allemaal geldverspilling.

U heeft geen kraakbeen meer in uw linkerknie en dan vooral aan de buitenkant. Uw knie is op. Een prothese is onvermijdelijk.

Het verdict waar ik al bang voor was. Maar ik was gekomen voor de tweede Hyaluronzuurspuit. Stel dat het nog één keer werkt, zoals vroeger en ik weer tijden pijnvrij zal zijn. En het is bijna zomer en ik heb plannen, en ik wil die plannen niet laten afhangen van een humeurige knie.

De ogen van de dokter lichtten op toen hij enthousiast begon uit te weiden over de knieprotheses van tegenwoordig: robots en 3D-prints die wel 30 jaar meegaan. Het klonk alsof hij een nieuwe stofzuiger aanprees. Hij had er zichtbaar plezier in. 

Ik hoorde hem praten en zat al te rekenen, dertig jaar. Dan ben ik honderd. Misschien is dat precies de leeftijd waarop ik eindelijk durf te dansen alsof niemand kijkt.

Ondertussen heb ik de uitslag van het radiografisch onderzoek van mijn knie gehad. Ik werd getrakteerd op een brei van medische geheimtaal vol mysterieuze woorden. Ik heb ze allemaal even opgezocht.

Mijn lezers mogen gerust zijn: mijn lijden is authentiek, radiologisch bevestigd. Ik heb dus eindelijk zwart-op-wit wat ik al een tijdje voel: mijn rechterknie is bezig aan een soort persoonlijk afbraakwerk. Het kraakbeen aan de buitenkant is zo goed als verdwenen. Alsof iemand er met een schuurspons over is gegaan.

Conclusie: ik stel me dus niet aan.

Als ik strompel, strompel ik met legitimiteit.

Ondertussen slik ik ontstekingsremmers en pijnstillers. Ik loop rond met een hoofd vol watten en mijn ingewanden draaien en protesteren tegen de chemische troep die mij zogezegd moet helpen om van de pijn af te komen.

En toch lijkt het bij momenten al iets beter te gaan. Of is dat alleen maar wensdenken?

Ik kijk uit naar de infiltratie van deze middag en hoop dat er eindelijk iets in beweging komt, behalve mijn osteofyten...

Wordt vervolgd...

Even na één uur word ik wakker. Mijn knie doet pijn. Ik draai mij naar links, naar rechts, op mijn rug, kussen tussen mijn knieën, kussen onder mijn knie, kussen overal. Alles is even pijnlijk. Ik voel mijn hart kloppen in mijn knie als een soort metronoom.

Ik krijg zin om een potje te huilen van ellende en van vermoeidheid maar zelfs daar weigert mijn lichaam aan mee te werken. Want wat heeft huilen voor zin, zo zonder publiek.

Ten einde raad strek ik mijn pijnlijk been kaarsrecht naar boven, richting het plafond. Mijn nieuwe yogapose: de wanhopige kaars. Tot mijn verbazing werkt het, alsof er tussen de botten een smalle strook vrijkomt, net genoeg om de pijn even weg te laten glijden. Ik maak zelfs wat bewegingen als een nachtelijke gymnast. Was het maar mogelijk om zo in slaap te vallen met mijn been als een vlaggenmast in de lucht.

Wanneer ik mijn been na een paar minuten weer laat zakken is de pijn terug. Ik sta op, pak een glas water en een paracetamol. Nog even een plasje en hup terug mijn bed in. Nu ik er weer even op gelopen heb, is de pijn nog heviger dan voorheen. Ik zoek en draai opnieuw: kussen hier, kussen daar, adem in, adem uit, probeer te ontspannen. om de paracetamol zijn werk te laten doen. 

Ergens rond drie uur val ik eindelijk in slaap om tegen kwart voor acht weer wakker te worden. Mijn knie slaapt nog, maar wordt wakker wanneer ik een kwartiertje later als een redelijk fitte honderd jarige de trap afloop.

Ondertussen is mijn zoon hier ook aangekomen, ongetwijfeld om te controleren of zijn moeder nog leeft.  Hij heeft de “nacht gedaan” en heeft croissants meegenomen. Hij heeft bij aankomst de tv aangezet, zoals gewoonlijk een Franse nieuwszender, want blijkbaar moet de wereld op zondagochtend dringend gered worden. Ik, die dacht de zondagmorgen in stilte en kalmte op te bouwen ben meteen in een auditieve storm beland.

Terwijl hij in de keuken koffie zet, luistert hij op zijn telefoon naar een podcast. De jeugd van tegenwoordig: drie geluidsbronnen tegelijk en geen spier die protesteert.

Ik zit aan tafel, daar ergens tussen in. De geluiden, de stemmen, het nieuws, de podcast die door de keuken zweeft en mijn pijnlijke knie die nog steeds haar eigen noodsignaal uitzendt, het maakt mij horendol…

Ondertussen ben ik terug bij de specialist geweest voor mijn pijnlijke knie. Nieuwe onderzoeken? Nee hoor. Die worden niet meer gedaan vanwege besparingen.

“Ben oui, ma fille, c’est le temps,” zei mijn dokter, met die toon die tegelijk troostend en onverbiddelijk is. Het was duidelijk, hij durfde het woord “oud” niet uit te spreken, dus liet hij de tijd het vuile werk doen. Maar de boodschap was ontvangen, Ik ben oud. Ook al vertik ik het om me daarbij zomaar bij neer te leggen.

Want ik wil zijn zoals de nieuwe senioren uit de advertenties die “bruisend” door het leven gaan. Zoals die mensen die lachend in een appel bijten omdat hun kunstgebitlijm zogezegd alles kan, die op e-bikes naar de fitness zoeven, en ondertussen doen alsof ouder worden een lifestylekeuze is. Sommigen slikken zelfs VitaePro om “gezond oud te worden”,alsof het een kwestie is van één capsule en een glimlach. 

En ook ik wil nog dagelijks bewijzen dat ik superfit, actief en geestelijk jong ben. Gewoon omdat ik het waard ben. Maar hier klonk toch even een stukje realiteitsbesef.

“Viens” zei hij terwijl hij zijn arm naar mij uitstak. Het klonk nog net niet als “Kom, moedertje”. “Het heeft de vorige keren goed geholpen dus we gaan er weer voor.”

Hij glimlachte vriendelijk, ik glimlachte terug, en mijn knie kraakte instemmend.

Ik werd naar de behandelruimte gebracht en mocht met ontblote knie op de tafel plaatsnemen.

De verpleegster legde het bakje met daarin de spuit voor de infiltratie met hyaluronzuur, een pleister en een ontsmettingsmiddel klaar. De rekening, vorige keer 130 euro per spuit, wordt later opgestuurd en niet terugbetaald door de mutualiteit. Met het gedoe in de Straat van Hormuz zal de prijs nu wel weer gestegen zijn. 

En nu is het pijnlijk afwachten tot het spul werkt, als het nog werken wil tenminste.

Het voelt een beetje alsof ik mijn knie een laatste kans geef om zich te gedragen, zoals je een puber nog één keer streng toespreekt: “Dit is je moment, meisje. Ik begin mijn geduld te verliezen. Maak er iets van!”

Maar voorlopig blijft hij mokken. Aan het eind van de maand mag ik weer…voor een tweede spuit.

Ondertussen blijf ik stappen. De eerste vier kilometers zijn ellendig, maar daarna doet mijn knie alsof hij nooit moeilijk heeft gedaan en ik mij alleen maar aanstel.

Chondropathie kreeg ik te horen in 2009 toen ik voor het eerst consulteerde voor mijn pijnlijk knietje; Een woord dat klinkt als een zeldzame vogelsoort, die vooral in moerassen broedt, maar dat in werkelijkheid gewoon betekent: “Uw kraakbeen is boos.” Ik mocht, moest zelfs, gewoon doorgaan met bewegen, wat ik interpreteerde als: strompel voort meisje, strompel voort…

Met nog wat extra stretch oefeningetjes en bij pijn eventueel een pijnstiller e/o een antiontstekingsmiddel werd ik de spreekkamer weer uitgewuifd.

Het knietje hield een tijdje op met lastig te zijn om een paar maanden later terug zijn kop op te steken zo van: “Oehoe! Hier ben ik weer!”

De orthopeed die eerder nog enthousiast had gesuggereerd om de verdwaalde stukjes kraakbeen eventueel via een kijkoperatie te verwijderen, wilde eerst nog iets anders proberen zodat hij zijn snij, zuig en hakmateriaal in zijn kast mocht laten.

Hij vergeleek mijn knie met een krakend en piepend scharnier dat verholpen kon worden met een druppeltje olie. En zo kreeg mijn knie een paar van die druppeltjes en liep ik een aantal jaren zonder kraken en piepen en andere blokkades weer zo vlot als een kievit.

We zijn nu 15 jaar verder. In de tussentijd heb ik beide knieën nog 2x van een hyaluronzuur injectie laten voorzien. En tot nu toe ging alles prima. Tot een tiental dagen geleden. De olie is verdampt, opgelost, verdwenen in de nevel der tijd. Ik loop op mijn velgen, mijn hoofd is dof van de pijnstillers en mijn tred is die van een honderdjarige die weigert toe te geven dat ze moe is…

“Misschien krijg je een nieuwe knie”? Opperen mijn vriendinnen, alsof het om een nieuwe handtas gaat en dan vertellen ze me van iemand die ze kennen die iemand kent die zo’n operatie heeft ondergaan. Ik kijk er al bijna helemaal naar uit. Woensdag heb ik een afspraak…

Ah, ik ben zeker gaan hemelen was mijn eerste gedachte, toen ik nog half in de zachte Ibuprofen-nevel van de vorige avond, om 6.20 mijn ogen opendeed. Ik voelde immers de pijn niet meer in mijn been. Ik draaide me nog eens om...

Maar daar was ze weer: die zeurende, uitstralende pijn die ik sinds een paar dagen heb, ergens aan de achterkant van mijn knie. Ik bleek nog steeds “alive”, maar niet “kicking”. Door de pijn kort ik alle wandelingen met Cesar in en breng ik mijn middagen door op de bank met nóg een ibuprofen, in de hoop dat het overgaat.

Als een 100-jarige strompel ik twee uurtjes later naar beneden en begin aan een bloglog over mijn lijden.

En eerlijk? Het heeft wel iets.

Een beetje sterven bij het opstaan, een beetje herrijzen tegen de middag, ’s middags bankhangen en tegen de avond alweer genoeg energie om mezelf te beloven dat het morgen beter zal zijn.

Tot die tijd oefen ik in elegant strompelen. Bij het van de trap af gaan schrijd ik zoals gewoonlijk niet, maar maak vreemde, doch altijd elegante huppelsprongetjes. Het is een kunstvorm. Uit eerder ervaringen, zie mijn vroegere bloglogs zoals “Loewiesa en de grote meniscusshow” in de categorie “ziek, zwak en misselijk” , is indertijd al gebleken dat ik hier een zeker talent voor heb.

Ondertussen hebben we een soort wapenstilstand gesloten, het been en ik: ik beweeg zo weinig mogelijk, en het been klaagt zo weinig mogelijk. Iedereen tevreden.

Onze Cesar vindt het allemaal prima. Hij weet dat hij zijn mens goed heeft afgericht: veel bank, veel snacks en af en toe werp ik zijn bal de tuin of de kamer eens door als bewijs dat ik nog leef. Proberend obstakels te vermijden stuitert de bal tegen de omlijsting van de keukendeur, kaatst terug, rolt onder de eettafel door, maakt een scherpe bocht en komt uiteindelijk tot stilstand onder de bank, precies waar ik als lijdend voorwerp lig te hangen en waardoor ik dus alsnog op mijn knieën moet.

Vervolgens komt hij met zijn buit weer naast me op de bank liggen, zuchtend, alsof hij degene is de hele dag met dat been moet rondzeulen. Als je zijn blik ziet zou, zou je hem bijna geloven. Nog even en hij sleurt het been gewoon zelf mee naar buiten, zodat ik eindelijk weer eens een frisse neus haal…

 “This is where the Magic Happens” stond er op het vlijmscherpe deksel van het blik dat zojuist de knokkel van mijn linker middelvinger bijna tot op het bot had gefileerd terwijl ik de blikken en drankkartons nog eens extra stevig in de blauwe pmd-zak probeerde te duwen want ”ons bin zuunig” * en er kon nog best wat bij.

Bloedend als een rund liep ik op zoek naar eerst maar een doekje tegen het bloeden en de gapende wond dicht te drukken.  Daarbij moest ik, met één hand, de verbanddoos open zien te krijgen. Even een dilemma, werd het een pleister, of toch maar een gaasje? Ondertussen hield ik mijn gewonde hand onder de stromende kraan, terwijl ik ondertussen met mijn goede hand het zakje van het steriele gaasje open prutste.** En waar was in hemelsnaam die rol hechtpleister…?

Na een hoop gedoe met één hand en bloed overal was mijn vinger verpakt in een keurig wit gaasje dat niet lang wit bleef. Ik heb het nog een paar keer moeten vervangen en uiteindelijk gekozen voor een pleister.

Daarna begon het echte werk, het opruimen van de bloedspatten of beter gezegd, het wissen van de sporen. Een spetter hier, een veeg daar. Als een forensisch expert op een PD maar dan zonder wit pak en zonder lampjes reconstrueer ik de vorm, de grootte en de verspreiding van het bloed.

De sporen leidden me de trap op, richting mijn slaapkamer waar de verbanddoos staat. Op elke trede een vage afdruk, een stipje, een veeg. In de badkamer hetzelfde verhaal, een minuscuul stipje op de rand van de kraan… En telkens wanneer ik dacht dat ik klaar was, zag ik weer iets. Daar… nog een dunne lijn langs het keukenkastje. Het was alsof ik een rondedansje had gemaakt en elke oppervlakte leek te fluisteren “Ik weet wat je hebt gedaan”.

Het blik met het scherpe deksel stak nog steeds uit de blauwe pmd-zak, precies op de plek waar het zijn aanval had ingezet. Het glom onder het licht, alsof het trots was op zijn werk. “Magic Happens.”

En terwijl ik de pmd-zak dichtknoopte, stak mijn eigen middelvinger, dik ingepakt en licht kloppend, als een stille protestvlag de lucht in. “Magic Happens.”

*Refereert aan een reclamecampagne met Hollandse meid met rode appelwangen, gestoken in Zeeuwse klederdracht, een pakje boter in de hand, met de tekst: “Ja, ja, ons bin zuunig”.

** n.v.d.r begin er maar eens aan.