TR193 - 12KM000 - 1:03:09

Het weer.
Het bleef zonnig met enkele hoge sluierwolken.
De maxima lagen nog iets hoger en bereikten 29 graden aan zee, 32 à 33 graden in het centrum en 33 of 34 graden in Belgisch-Lotharingen.
De wind was zwak tot matig uit oostnoordoost.
Actueel.
KLIMAAT
Hittegolven.
De hittegolf van 18 juni tot en met 1 juli was de dodelijkste ooit gemeten in België. Er vielen 1747 méér doden dan normaal. Vooral 27 juni was fataal: er stierven toen 641 mensen, een oversterfte van 146,5%. Normaal worden voor eind juni ongeveer 260 overlijdens per dag verwacht.
In Wallonië lag de oversterfte met 76% fors hoger dan in Vlaanderen (31,4%).
Opvallend: ook bij mensen onder de 65 jaar steeg de oversterfte met 61,3%. Artsen waarschuwen jonge mensen die per se willen sporten: lopen bij 34° is simpelweg een heel slecht idee!
Het kwik klimt nu opnieuw richting 33°. Een tweede hittegolf is dus in aantocht. Experts adviseren om rolluiken overdag te sluiten, pas ’s nachts te verluchten en te koelen met een ventilator.
Gelukkig stijgt het kwik deze keer wellicht niet richting veertig graden, maar ook deze nieuwe golf houdt risico’s in.
Tijdens de eerste hittegolf stierven dus veel meer mensen dan normaal. Op spoedafdelingen van ziekenhuizen kwamen die cijfers niet onverwacht.
Een spoeddienst is eigenlijk een soort barometer. Dat was tijdens covid ook zo. Tegen dat de cijfers publiek werden gemaakt, had men daar de piek al lang gevoeld.
Tijdens die hittegolf heeft men heel veel overlijdens vastgesteld. Ook mensen die thuis overleden waren. Er kwamen ook patiënten binnen die later op spoed of tijdens hun opname overleden zijn.
Het ging ook niet alleen over aantallen. De zorgzwaarte lag enorm hoog. In de zomer zien ze vaak mensen met kleine letsels, maar dat is totaal anders dan patiënten die volledig ontregeld zijn door hitte. Vooral geriatrische patiënten kwamen zwaar in de problemen: oudere mensen met meerdere aandoeningen en veel medicatie. Veel van hen kwamen binnen wanneer al hun reserves al opgebruikt waren. Die hadden meteen meerdere behandelingen tegelijk nodig.
Veel mensen associëren hittegevaar vooral met ouderen, maar ook bij jongere mensen was er een opvallende oversterfte. Jongere mensen onderschatten de hitte. Iedereen lijkt te denken: ik ben jong, mij overkomt dat niet. Dakwerkers, havenarbeiders, mensen die tijdens de warmste uren nog 160 kilometer gingen fietsen. Op spoedafdelingen heeft men ze allemaal gezien. Warm weer zorgt er ook voor dat mensen meer buiten komen. Er zijn meer ongevallen, verdrinkingen en valpartijen.
Mensen gaan bij mooi weer anders leven: meer alcohol drinken, meer buitenkomen, meer risico’s nemen. Er waren meer overlijdens door intoxicaties, verdrinkingen, geweld en ongevallen. Niet iedereen sterft rechtstreeks aan een hitteslag, maar hitte beïnvloedt wel gedrag.
Wat gebeurt er eigenlijk in ons lichaam tijdens extreme hitte? In een deel van de hersenen zit onze thermostaat. Die regelt normaal onze lichaamstemperatuur van 36 à 37 graden. Bij koorts zet het lichaam die thermostaat bewust hoger om een infectie te bestrijden en kan die al eens uitzonderlijk richting 40 à 41 graden pieken. Maar bij een hitteslag faalt dat systeem volledig. Het lichaam kan de warmte dan niet meer afvoeren en de temperatuur stijgt ongecontroleerd. Men heeft patiënten gezien met een lichaamstemperatuur tot 43 graden.
Bij hitte probeert het lichaam extra warmte kwijt te raken door bloedvaten open te zetten en te zweten. Maar die mechanismen raken op een bepaald moment uitgeput. Vanaf dan stijgt de lichaamstemperatuur snel verder. Bij temperaturen boven de 40 graden beginnen organen te falen.
Onze cellen verdragen zulke hoge temperaturen niet. Vooral hersencellen zijn daar extreem gevoelig voor. Daarnaast zijn patiënten vaak zwaar uitgedroogd, waardoor organen ook te weinig zuurstof krijgen. Dat leidt tot multi-orgaanfalen.
Een hitteslag kan blijvende schade veroorzaken. Hersenen zijn niet gemaakt om langdurig temperaturen van 42 of 43 graden te verdragen. Onomkeerbare schade is dus mogelijk. Sommige patiënten houden cognitieve problemen over en hebben een lange revalidatie nodig.
Voor ernstige hitteslag bestaat er geen direct medicijn. Het enige wat helpt, is zo snel mogelijk fysiek afkoelen. We gebruiken ijsbaden, koude infusen en ijspakken.
Signalen! Zodra je symptomen krijgt — hoofdpijn, duizeligheid, misselijkheid — moet je stoppen met wat je bezig was en meteen afkoelen. De eerste symptomen lijken soms banaal, maar dat kan snel omslaan naar bewustzijnsverlies en zelfs coma.
Het moeilijke aan een hitteslag is dat de symptomen vaak vaag zijn. Mensen voelen zich algemeen onwel, zonder duidelijke pijn of specifieke klachten. Als het al enkele dagen warm is en je voelt je niet goed, laat je je best nakijken.
Ook gezinsleden, collega’s of zelfs passanten moeten de komende dagen extra aandachtig zijn. Mensen met een beginnende hitteberoerte zijn vaak verward en maken een dronken indruk.
Eenvoudige maatregelen die je kan nemen! Het belangrijkste advies blijft: blijf uit de zon tijdens de heetste uren, drink voldoende water, zoek koelte op en doe het rustig aan. Blijf niet sporten of zware inspanningen doen terwijl het daar eigenlijk veel te warm voor is.
En begin er tijdig mee. Veel mensen zoeken pas verkoeling wanneer de ergste hitte al voorbij is. Net zoals gewoon binnen zitten niet helpt als het daar ook bloedheet is. Je moet actief écht verkoeling zoeken. Geregeld een koud bad nemen is absoluut geen slecht idee.
Let vooral ook op elkaar. Tijdens die eerste hittegolf heeft men veel sociaal geïsoleerde ouderen gezien. Bel ouders, kijk eens bij de buren binnen, help mensen verkoeling zoeken. Dat is de komende dagen letterlijk levensbelangrijk. Eigenlijk zelfs een burgerplicht. En ga zelf desnoods enkele uurtjes in een winkelcentrum met airco, een café of een koele kerk zitten om echt af te koelen. Maar probeer in dat café dan geen alcohol te bestellen!
Mensen denken vaak dat ze vocht binnenkrijgen omdat ze drinken, maar alcohol heeft een diuretisch effect. Dat wil zeggen dat je er meer van gaat plassen. Je droogt dus eigenlijk uit.
Alcohol onderdrukt ook deels het dorstgevoel en het inschattingsvermogen. Mensen voelen minder goed aan dat ze uitdrogen of oververhit raken. Daarnaast zet alcohol de bloedvaten verder open. Zo verdragen mensen hitte nog slechter en stijgt het risico op flauwvallen.
Terug in de tijd: dinsdag 12 juli 2011.
Gelopen: neen. Gedwongen rust. Herstel halve marathon.
De run vandaag.
Details run: 12km000 - weg – 1:03:09 – 5.16/km – 725 c – 18,3° - 112/118 - 173 pasfrequentie – 64,0 kg.
Reeds geruime tijd lopen we zo vroeg mogelijk en vaak vóór zonsopgang. Heden ten dage vooral om de meeste hitte wat te ontwijken. De weinige bomen opzoeken die onze buurt nog rijk is helpt ook om het lopen iets draaglijker te maken. Want ja, specialisten zeggen het: lopen bij 34° (of meer) is zeker niet gezond. Noch voor jong, en al zeker niet voor oud.
Behoudens die ochtendlopen heb ik helemaal niet zoveel karakter. Misschien wel een beetje om iets te doen (trainen), maar heel wat minder om iets te laten (voeding). Sommige mensen vinden misschien dat ik dat wel heb maar ze dwalen. Als ik zie wat zo’n voedingsarts naar binnen lepelt trek ik toch grote ogen. Bijvoorbeeld: geen koffiekoeken (zelfs niet als het 2 + 2 is). Een colaatje af en toe is haar grootste zonde. Ik was blij om dat laatste ook te lezen. Anders was ik er volledig onderdoor gegaan denk ik. Neen, voor wat mezelf betreft: er is nog heel veel werk aan de winkel. Maar ik weet het eigenlijk wel al zeker: helemaal goed komt het wat die voeding betreft toch niet. Echt niet!































