
Wetenschappers stuurden robot 4,5 km diep de oceaan in — wat hij aantrof is een waarschuwing
Wetenschappers stuurden robot 4,5 km diep de oceaan in — wat hij aantrof is een waarschuwing
Honderden kilometers van de kust en duizenden meters onder het oppervlak van de oceaan hebben wetenschappers opmerkelijk bewijs gevonden dat de omvang van de menselijke voetafdruk laat zien.
Een team van onderzoekers dat de Mar del Plata Submarine Canyon voor de kust van Argentinië verkende, ontdekte zwerfvuil verspreid over de diepzeebodem, wat aantoont dat zelfs enkele van de meest afgelegen omgevingen niet immuun zijn voor vervuiling.
De bevindingen, gepubliceerd door de non-profitorganisatie PLOS One, waren gebaseerd op onderzoeken met een op afstand bedienbaar voertuig (ROV) dat tot een diepte van 4.500 meter kon afdalen—bijna vijf kilometer onder het oppervlak. Puin dat op de zeebodem werd aangetroffen, werd in kaart gebracht en vervolgens gecategoriseerd in afzonderlijke stukken afval, zoals plastic folies, zakken, voedselverpakkingen en visuitrusting.
Hoofdonderzoeker Daniel Lauretta van het Museo Argentino de Ciencias Naturales en de Deep Sea Studies Group of Argentina (GEMPA) vertelde Newsweek dat de resultaten duidelijk maken dat “zelfs zeer afgelegen en diepe omgevingen niet volledig geïsoleerd zijn van menselijke activiteiten.”
“De diepzee lijkt misschien afgelegen en losgekoppeld van ons dagelijks leven, maar zij staat nog steeds in verbinding met activiteiten die aan het oceaanoppervlak plaatsvinden”, zei hij.
Mede-auteur Diego Urteaga merkte verder op dat het afval dat ze vonden beter overeenkwam met “afval dat wordt gegenereerd door schepen die offshore opereren”, zoals vissersschepen.
“Het meest verrassende is dat objecten die verbonden zijn met onze dagelijkse activiteiten op zulke diepten kunnen worden aangetroffen”, vertelde Urteaga aan Newsweek. “Wanneer je naar de zeebodem kijkt op bijna drie kilometer onder het oppervlak, is het gemakkelijk om je een wereld voor te stellen die volledig gescheiden is van menselijke activiteit. En dan kom je ineens een stuk visgerei of een ander vervaardigd object tegen.”
Submariene canyons zijn uitgestrekte onderwaterdalen die in het continentale plat zijn uitgesleten. Wetenschappers beschouwen ze als hotspots voor biodiversiteit omdat ze een overvloed aan zeeleven kunnen ondersteunen.
De Mar del Plata Submarine Canyon ligt ongeveer 300 km van de Argentijnse kust. Onderzoekers merkten echter op dat oceaanstromingen afval over enorme afstanden kunnen vervoeren, wat betekent dat sommige objecten een behoorlijk lange weg kunnen hebben afgelegd voordat ze de canyon bereikten.
Voorbeelden van zwerfvuil uit de diepe zee gevonden in de Mar del Plata Submarine Canyon.
Teso et al., 2026, PLOS One
Urteaga zei dat het meest memorabele moment kwam toen er plotseling een vislijn voor de ROV opdook, waardoor de operators moesten ingrijpen om een aanvaring te voorkomen.
Voor Lauretta was de “meest opvallende” vondst een eenzame laars die op de zeebodem lag. Wat Lauretta echter het meest verraste, was de relatief lage hoeveelheid afval die ze aantroffen.
“De relatief geringe hoeveelheid afval die we hebben waargenomen in vergelijking met sommige andere submariene canyons is zeker een belangrijke bevinding. We zouden echter terughoudend zijn om dit eenvoudigweg te interpreteren als bewijs dat de canyon onaangetast is of dat er geen reden tot zorg is”, zei Lauretta.
Het is echter van cruciaal belang om rekening te houden met de geografische kenmerken van de Mar del Plata Submarine Canyon. Ondanks de relatief afgelegen ligging heeft menselijk afval toch de weg gevonden naar de diepten van de canyon.

Faunale interacties met door de mens gemaakt afval in de Mar del Plata Submarine Canyon.
Teso et al., 2026, PLOS One
In een gesprek met Newsweek over de bevindingen zei Sian Sutherland, mede-oprichter van A Plastic Planet, dat dit “het bewijs is dat er geen ‘weg’ bestaat als het om plastic gaat.” Haar organisatie werkt samen met overheden en bedrijven om duurzame alternatieven voor plastic te bieden om de vervuiling terug te dringen.
“Plastic is ontworpen om lang mee te gaan. Het kan enorme afstanden afleggen via rivieren en oceaanstromingen voordat het zinkt, vast komt te zitten in onderwatercanyons en daar decennialang of nog langer blijft. Wat wij voor een paar minuten weggooien, kan generaties lang deel uitmaken van een ecosysteem.” zei Sutherland.
De studie vond ook aanwijzingen dat zeeorganismen zich aan weggegooide objecten hechtten, waarvan wetenschappers waarschuwen dat ze afval kunnen transformeren tot kunstmatige habitats, die mogelijk diepzee-ecosystemen veranderen.
Hoewel de hoeveelheid waargenomen afval lager was dan in veel andere submariene canyons elders in de wereld, hopen de onderzoekers dat de bevindingen dienen als een herinnering dat vervuiling zelfs de meest geïsoleerde uithoeken van de oceaan kan bereiken.
“We zijn nog steeds aan het ontdekken hoe deze diepzee-ecosystemen functioneren en hoeveel soorten er leven, en toch bereiken sporen van onze activiteiten deze omgevingen nu al”, vertelde Urteaga aan Newsweek. “De diepe oceaan is geen lege of verre ruimte. Het is een levende omgeving, en onze handelingen aan het oppervlak kunnen plekken bereiken die onvoorstelbaar ver weg lijken.”
Hoe de canyon er in de komende jaren uit zou kunnen zien, blijft onbekend, maar het belang van het voorkomen dat afval in onze oceaan terechtkomt, mag niet worden onderschat. Lauretta en Urteaga zijn van mening dat preventieve maatregelen veel effectiever zijn dan proberen afval te verwijderen zodra het de zeebodem heeft bereikt.
Aangezien deze studie een momentopname biedt van de onderwateromstandigheden, merken ze op dat herhaalde observaties van diepzeegebieden essentieel zijn om veranderingen en de verspreiding van afval te herkennen. Ze zijn van plan om soortgelijke onderzoeken uit te breiden naar andere diepzee-canyons rond Argentinië om een beter inzicht te krijgen in de omvang van de vervuiling in de regio en een ijkpunt vast te stellen voor toekomstige monitoring.
Referentie
- Teso, V., Urteaga, D., Bozzano, G., Bigatti, G., Brogger, M. I., Brusa, F., et al. (2026). Out of sight, hidden into the deep: Marine litter in the Mar del Plata Submarine Canyon (southwestern Atlantic) revealed by ROV survey. PLOS One, 21(9), e0357098. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0357098










































