Sintemetten en de twee bedelaars.

6. ... en van de "Kaarsjesprocessie" uit het Mechelse. In zijn land teruggekeerd had hij het geluk zijn moeder te bekeren vooraleer naar Gallië weer te keren. Zijn ganse leven vloeide van liefdadigheid over. Hij stierf in een hoge ouderdom en werd te Tours begraven, waar zijn graf weldra een bedevaartplaats werd, waar talrijke mirakelen geschiedden.

EINDE.

5. ... met het kruis van Christus. De avond vóór het gevecht kwam de vijand zich onderwerpen. Ten gevolge van dit mirakel, koos Maarten de geestelijke staat en werd bisschop van Tours. Men haalt nog talrijke mirakelen aan, geschied toen Maarten in Gallië verbleef en waaraan in ons land wordt herinnerd door feesten en overleveringen, namelijk deze van de "Sint-Maartensvuren"...

4. Dit gebeurde in November. Maar het werd schoon weder gedurende dit tijdstip en Maarten leed geenszins van zijn goede daad. Van toen af noemt men dit tijdstip van het jaar: "Sint-Maarten's Zomer."  Van lafheid beschuldigd door Keizer Juliaan, stelde Maarten, om zijn moed te tonen, voor, ten strijde te trekken, gewapend alleen ...

3. De volgende nacht zag Maarten in een droom Jezus-Christus, die de mantel droeg, die hij aan de ongelukkige had geschonken. Van heiden, die hij was, werd Maarten christen; hij ontving het doopsel op 22-jarige leeftijd. Hij bleef evenwel nog tal van jaren bij het leger. Maar om zijn mantel te hebben verdeeld, werd hij door een overste gestraft om half gekleed drie dagen aan de kaak te worden gesteld.

2. In garnizoen te Amiens, reed hij op een koude winterdag door de stad en ontmoette een oude, haast naakte bedelaar, die bevende van de koude, zijn medelijden afsmeekte. Zonder aarzelen verdeelde de soldaat Maarten met zijn zwaard zijn mantel in twee, en gaf de helft aan de arme.

Illustratie bij de uitzending van de schoolradio. (11.11.49)
Uit: "JUVA. Encyclopedie voor de jeugd.
Wekelijks uitgegeven door het
Belgisch Nationaal werk tot bestrijding der Tuberculose.
2 november 1949. 2fr. Nr.53."

(Oorspronkelijke tekst.)

1. In het jaar 316 van de Christelijke tijdrekening, werd in Hongarije een jongen geboren met name Maarten, die een der meest volksgeliefde heiligen zou worden van ons land. Heel jong vrijwilliger in de onoverwinnelijke Romeinse legioenen, was hij op vijftienjarige leeftijd een vurig en vrolijk soldaat, die het leven hartstochtelijk beminde, maar tevens een goed hart.

Een "overladen" Antwerps santje van Johannes Van Sande. (1713) De overdreven randversieringen overheersen dit prentje. Je moet als het ware de heilige gaan zoeken. Waarschijnlijk heeft de graveerder zijn kunde willen tonen in de gebruikte dier- en plantenornamenten. Of hebben twee kunstenaars aan dit beeldeken gewerkt? Eén graveerde de enorme randversieringen en een andere (leerling?) sneed de voorstelling van de heilige. Spijtig dat het belangrijkste, de manteldeling, nauwelijks te zien is. Ook het met de hand inkleuren gebeurde vrij slordig. Gelukkig is het prentje in perfecte staat.

Iedereen kent het verhaal van de manteldeling aan de stadspoort van Amiens. Sintemetten deelde zijn wijde soldatenmantel met een schaars geklede bedelaar. De volgende nacht verscheen Christus aan Martinus gehuld in de halve mantel die de arme gekregen had. Tot de engelen die Hem vergezelden zei Hij: "Martinus, hoewel nog slechts doopleerling (adhuc catechumenus) heeft mij met deze mantel bekleed."
De mantelhelft die Martinus behield, verwierf een eigen geschiedenis, hij ging als het ware een eigen leven leiden. Hij kreeg een plaats in het nationale heiligdom van de Franken, de basiliek van Tours, de latere bisschopsstad van de heilige Martinus. Daar werd de mantelhelft (cappa) bewaard in een eigen kapel (capella) door daartoe aangestelde kapelaans of "chapelains" (capellani). De chapelains of aalmoezeniers droegen de wonderbaarlijke mantel met het leger mee, als de Franken ten oorlog trokken. Ze hoopten daardoor te overwinnen.