Georges Leroy, vader van de Gaverprijs voor Schilderkunst
Op zondag 14 januari 2018 wordt in De Schakel de tweejaarlijkse Gaverprijs voor Schilderkunst uitgereikt. Deze wordt sedert 1982 georganiseerd door Cultuurcentrum De Schakel, de Waregemse Cultuurraad en het gemeentebestuur van Waregem. De naamgeving en het initiatief gaat echter terug tot 1970, toen Georges Leroy met zijn Gaverfonds deze Gaverprijs voor plastische kunsten opstartte als promotie voor de kunstbeleving in onze regio. Een Gaverprijs bekroonde toen niet een afzonderlijk schilderij of kunstwerk, maar was de bekroning voor het gehele actuele oeuvre van de kunstenaar. Een van de verdiensten van de Gaverprijs was dat hij kunstenaars hielp ontdekken, die tot dan toe in de schaduw bleven. In 1970 stond de prijs open voor schilderkunst. De volgende jaren ging de prijs naar andere expressieve kunstuitingen als beeldhouwen, sculptuur of grafiek.
Op 12 december 2017 verscheen in het jaarboek van de Geschied- en Heemkundige Kring De Gaverstreke een bijdrage met als titel ‘Waregems musicus, beeldhouwer en letterkundige Georges Leroy (1930-1977). De bijdrage biedt niet alleen een overzicht van de te vroeg afgebroken loopbaan van de kunstenaar als beeldhouwer en letterkundige, maar ook een overzicht van zijn activiteiten als kunstpromotor met zijn kunstgalerij Da Vinci in de Stormestraat, zijn Gaverfonds en het kunstinformatieblad “Gaverspektrum”, dat berichtte over het reilen en zeilen van de artistieke wereld in de Gaverregio. We kunnen hem omschrijven als een ‘alles-kunstenaar’ of culturele duizendpoot, die zich volledig heeft ingezet voor het artistieke leven aan de Gaverbeek. Momenteel wordt hij in cultureel Waregem nog herdacht in de naamgeving van de tweejaarlijkse Gaverprijs voor schilderkunst en de wedstrijd voor poëzie of kortverhaal van de Marnixring Leeuwercke.
Het artistiek talent van Georges Leroy reikte verder dan alleen maar muziek. Ook de beeldende kunst en letterkunde boeide hem. Aanvankelijk experimenteerde hij met enkele schilderwerken, maar de passie dreef hem naar boetseren en beeldhouwen. Vanaf 1966 kwam hij met zijn werk naar buiten met een eerste tentoonstelling in Brussel en er volgden tientallen tentoonstellingen in binnen- en buitenland. Het hoogtepunt van zijn internationale erkenning als beeldhouwer was de uitnodiging op de Internationale Tentoonstelling te Holstebro in Denemarken en het erediploma Inter ’73. Hij had ook verschillende tentoostellingen in Duitsland. Georges Leroy kreeg dat jaar op 28 april 1974 nog een tweede onderscheiding: hij ontving de zilveren medaille met diploma, graad van officier, toegekend door de Vereniging van Beroepskunstenaars van België om zijn activiteiten als beeldend en schrijvend kunstenaar in het algemeen en zijn beeldenserie Adagio en Amabile en zijn roman De Pees in het bijzonder.
Gaverprijs van Gaverfonds:
Georges Leroy stichtte in 1970 het Gaverfonds, dat trouwens één van zijn artistieke instrumenten werd en zich de promotie van het kunstleven in het Gavergebied van Waregem en omliggende tot doel stelde. In 1970 startte het Gaverfonds met de Gaverprijs voor plastische kunst. Een Gaverprijs bekroont nooit een afzonderlijk schilderij of kunstwerk, maar is de bekroning voor het gehele actuele oeuvre van de kunstenaar. Een van de verdiensten van de Gaverprijs is dat hij kunstenaars hielp ontdekken, die tot dan toe in de schaduw bleven. In 1970 stond de prijs open voor schilderkunst. De volgende jaren ging de prijs naar andere expressieve kunstuitingen als beeldhouwen, sculptuur of grafiek. De media vermeldden dat de Gaverprijs werd uitgeschreven door het Gaverfonds, met de medewerking van de kunstgalerij Leroy en onder de bescherming staat van de Vlaamse Toeristenbond. De jury van de Gaverprijs stond onder het voorzitterschap van Jozef van Overstraeten, licentiaat kunstgeschiedenis en oudheidkunde. Andere juryleden waren letterkundige Fred Germonprez (regionaal hoofdredacteur Het Volk) en kunstadviseur Luk Lekens.
Een andere pijler was het kunstinformatieblad “Gaverspektrum”, dat berichtte over het reilen en zeilen van de artistieke wereld in de Gaverregio. Daarbij organiseerde het Gaverfonds ook ere-tentoonstellingen en werkte het mee aan allerhande kunstactiviteiten in en buiten Waregem. De activiteiten waren de zorg van een eerder beperkte werkgroep, die echter kon rekenen op de morele en financiële steun van een trouwe vriendenkring. Verder organiseerde het Gaverfonds twee wedstrijden voor kindertekeningen, verleende het zijn medewerking aan het boek Beeldende Kunst in en om Waregem", "Gedenkboek kunstschilder Georges Dheedene" en tenslotte ook dit Lustrum-Gedenkboek t.g.v. zijn vijfjarig bestaan.
1970 voor schilderkunst : kende 92 deelnemers, waarvan er 16 werden geselecteerd voor de tentoonstelling. De jury wees Ghis Devos (Kuurne) en Raf Van Cauwenberghe (Deurle) aan als winnaars. De prijs van het Waregemse kultuurverbond werd gewonnen door Julien Vandekerkhove uit Deerlijk. Uitreiking had plaats op 20 december in Galerij Da Vinci in Stormestraat. Alle laureaten en finalisten exposeerden ook van 16 tot 29 april 1971 in de Antwerpse VTB-galerij met een kleine selectie van hun werken. Ook Georges Leroy, beeldhouwer en promotor van de prijskamp, stelde daarbij enkele beelden tentoon.
1971 : uitgeschreven voor grafiek en tekenkunst. Winnares was Yo Pieyns. De proclamatie van de Gaverprijs Grafiek en Tekenkunst had plaats in december 1971. Op de tentoonstelling n.a.v. de proclamatie was er benevens werk van de bekroonde Yo Pieyns ook werk van de andere finalisten Gaby Landuyt, Guido Mariman, A.J. Paredisen en Freddy Theys. Ze kreeg haar solo tentoonstelling van 7 tot 18 oktober 1972 in de vernieuwde galerij. Bij de uitreiking werd benadrukt dat de Gaverprijs steeds de bekroning was van het gehele actuele oeuvre van de kunstenaar en dus niet van een bepaald werk. Het totaal van de prijzen, verbonden aan de Gaverprijs, vertegenwoordigde een waarde van 50.000 fr. De kandidaten moesten geboren zijn vóór 1.1.1950 (minstens 21 jaar oud zijn) in het Nederlandstalig gebied en dienden, ten laatste tegen 10 augustus, vijftien tekeningen en/of grafische werken onder schuilnaam leveren op het adres van de kunstgalerij. Toegelaten waren : potlood-, pen-, krijt-, stift- en andere tekeningen, houtskool, alsook etsen, gravures, houtsneden, lino’s, litho’s en dergelijke. De ingebrachte werken mogen niet ingelijst zijn en het formaat 65 x 80 cm. Niet overschrijden. Het thema is vrij.
1972 : terug voor schilderkunst : met opnieuw twee winnaars Lieve Van Loo uit Assebroek en Norbert Feliers uit Eeklo. Er waren 110 inzendingen, waarvan 23 in een eerste zitting werden weerhouden. In een tweede schifting bleven 15 geselecteerden over, waarvan vijf opvielen door speciale kwaliteiten van hun werk. Deze werden uitgenodigd 15 werken aan de jury voor te leggen. Op zicht hiervan werden de finalisten en laureaten aangeduid. Bij de jury was Fred Germonprez vervangen door kunstenares Marthe De Spiegeleir. De proclamatie van de Gaverprijs 72 heeft plaats op donderdag 11 januari 1973 te 19 u. in de kunstgalerij Da Vinci te Waregem. De andere finalisten waren Margriet Moyaert uit Kortrijk, Monika Lenssens uit Dendermonde en Hugo De Putter uit Destelbergen.
1973: In 1973 schreef het Gaverfonds zijn Gaverprijs uit voor de Kunst in Waregem, en dat naar aanleiding van het 10-jarig bestaan van de Kultuurraad, die de prijs onder zijn bescherming nam. Ook het gemeentebestuur van Waregem verleende zijn medewerking. Het Gaverfonds had als doel het kunstleven in het Waregemse te bevorderen en wilde met deze Gaverprijs een waardering zijn voor het artistiek werk van de laatste jaren in Waregem, gepresteerd door verenigingen of individuele personen. Er werden bijkomende prijzen toegekend door de meewerkende instellingen zoals kunstgalerij Da Vinci, de gemeente Waregem en de Waregemse Cultuurraad. De proclamatie en huldiging, gevolgd door een artiestenbal, stond onder de organisatie en het beheer van de Cultuurraad, en had plaats in op 12 januari '74 in het Cultuurcentrum De Schakel. De jury was overwegend samengesteld uit afgevaardigden van de Cultuurraad met voorzitter René Boel, schepen dr. Jozef Vanryckeghem, Henry Bouckaert, Jaak Van Eeckhoutte en Etienne Deman.
Er waren Waregemse Gaverprijzen ’73 voor muziek, beeldende kunst, letterkunde, toneel, regie, film, fotografie, kleinkunst. Daarbij waren er nog bijzondere prijzen, die vooral betrekking hadden op kunst-promotie. De uitgebreide hulde van de uitreiking van de Gaverprijzen ’73 en het artiestenbal kunnen we het best omschrijven als een voorloper van de tien jaar later gestarte traditie van het ‘feest van de cultuurraad’. De lijst van gehuldigden verraadt het kruim van de Waregemse culturele werking uit het begin van de jaren zeventig. Het waren Marie-Jeanne Amelynck, Cecile Baert, Chris Barbe, Paulette Deconinck, Cecile Rigolle, Mariette Goethals, Frank Algoet, Hubert Baert, Fernand Bouckaert, Jan Callens, Marcel Claeys, Adrien Coucke, Frans Damman, Roger Debacker, Albert Desmet, Willy Desmet, Georges Dheedene (postuum), Albert François, Johan Gallant, Arthur Goemaere, Yvan Leire, Magloire Loquet, Laurent Taelman, Marcel Van Calbergh, Roger Vandewalle, Henri Vandewiele, Karel Van de Wynckel, Frans Vandorpe, Henri Vanwijnsberghe, Luc Verbeke, Richard Verbeke en Guido Withouck. Gewaardeerde verenigingen waren het davidsfonds, de filmclub Willem Putman, Jeugd en Muziek, Feestkomitee de Kwaestraete, Vlaamse Toeristenbond, Waro-Kultuurkring, de socio-culturele groepen, de algemene culturele groepen, kunstkring St.-Lucas, schildersgilde de Vierschaere, koninklijke harmonie St.-Cecilia, koninklijke Fanfare De Geniale Jongens, het Waregems kamerkoor, Kunst en Eendracht, Ciné-club, De Zingende Sterren.
1974 : Een van de verdiensten van de Gaverprijs was het helpen ontdekken van kunstenaars, die tot dan in de schaduw bleven. Gewoonlijk waren dit vrij jonge artiesten, maar in 1974 ging de Gaverprijs naar de 68-jarige Frans Cuypers uit ’s Gravenwezel. De Gaverprijs was toen aan zijn eerste lustrum toe en concentreerde zich opnieuw op schilderkunst. De lustrumprijs van het publiek ging naar mevrouw Cornil uit Desselgem. Frans Cuypers kreeg ook nog de ‘Da Vinci-prijs’ voor de menselijke figuur en de speciale VTB-prijs. Voor Frans Cuypers ging het om de bekroning van een gans oeuvre.
1975: Laureaat van de Gaverprijs was Achilles Cools, ook winnaar van de Da Vinci-prijs, terwijl de prijs van het publiek ging naar Achiel Platteau.
1976 : Voor 1976 was de Gaverprijs tweevoudig: één voor schilderkunst en één voor grafiek. Kandidaten voor de Gaverprijs brachten tussen 22 en 25 september vijf ingelijste en tien niet ingelijste werken binnen op adres van galerij Da Vinci. De uitreiking had dat jaar plaats in de oude kerk te Vichte op 7 januari 1977. De Gaverprijs voor grafiek werd niet toegekend, wel twee Gaverprijzen voor schilderkunst. De bekroonde artiesten waren Lilian Roobroeck uit Desselgem en Laurent Reypens uit Hulshout. Andere prijzen gingen naar Luc de Pauw uit Zelzate (Da Vinciprijs), Achilles Cools uit Grobbendonk en Lisiane Moerman uit Waregem (prijs der verzamelaars), Achiel Platteau uit Rollegem (prijs van het publiek) en Lilian Roobroeck was ook winnares van de bijzondere prijs van VTB. Nog tot eind januari 1977 werden werken van laureaten, finalisten en geselecteerden tentoongesteld in de oude kerk te Vichte.
1977-1981: Na het overlijden van Georges Leroy in 1977 stierf ook de Gaverprijs van het Gaverfonds een stille dood. Het initiatief werd terug tot leven gewekt door de Waregemse cultuurraad, die in samenwerking met het cultuurcentrum De Schakel en het gemeentebestuur vanaf 1982 een tweejaarlijkse Gaverprijs voor schilderkunst uitschreef. Bij de leden van het organisatiecomité zaten ook mevrouw Henriette Leroy-Stepman en dochter Christine Leroy. Bij de Gaverprijs in 1984 werd de tweede geklasseerde bekroond met de prijs Georges Leroy. Daaraan was een solo-tentoonstelling verbonden gedurende drie weken in galerij Da Vinci.
Tweejaarlijkse Gaverprijs voor Schilderkunst van Kultuurcentrum, Kultuurraad en Waregem.
Tweejaarlijks schrijft de stad Waregem de Gaverprijs voor Schilderkunst uit voor kunstenaars van maximum 35 jaar. In 1982 besliste de Waregemse Cultuurraad in samenspraak met Cultuurcentrum De Schakel en het gemeentebestuur om opnieuw aan te knopen met het initiatief van Georges Leroy om op die manier waardering uit te drukken voor de vorm van kunstpromotie waarvan hij de pionier was. De tweede gerangschikte kreeg de Georges Leroyprijs. De Gaverprijs is, na de Young Belgian Art Prize, wellicht de belangrijkste Belgische prijs voor schilderkunst. Het is een organisatie van de Waregemse Cultuurraad in samenwerking met Cultureel Centrum De Schakel en de stad Waregem. De laureaat krijgt de Gaverprijs van 5000 euro én een solotentoonstelling in De Schakel. De tweede en derde prijs bedragen resp. 2500 een 1000 euro. De jury bestond bij de 16de uitgave in 2016 uit Jo Coucke (Deweer Gallery), Norbert De Dauw (kunsthistoricus), Marc Ruyters (hoofdredacteur H ART), Cindy Wright (kunstenares) en Karinne Ottevaere (directeur academie Tielt).
Winnaars van de Gaverprijs waren Paul Reniere uit Poperinge (1982), Rita Vansteelandt uit Brussel (1984), Bart Vandevijvere uit Zwevegem (1986), Lucie Pauwels uit Kortrijk (1988), Hans Bruyneel uit Borgerhout (1990), Ilse Petillon uit Tiegem (1995), Greet Van Autgaerden uit Mechelen (1998), Katleen Vermeir uit Bornem (2000), Bart Vandenheede uit Zwevegem (2002), Stief Desmet uit Gent (2004), Ceric Esteram uit Merksem (2006), Manor Gruneveld uit Gent (2008), Michiel Ceulens uit Waregem (2010), Tine Colen uit Berchem (2012), Lisa Spillebeen uit Izegem (2014) en Francis Bekaert uit Tielt (2016). De stad Waregem houdt er een benijdenswaardige collectie schilderwerken aan over, want reglementair schenkt elke winnaar het winnend kunstwerk aan de stad Waregem. Stief Desmet won later ook de wedstrijd voor het plaatsen van een kunstwerk op het rondpunt langs de Zuiderlaan tussen de verbindingsweg en de ringweg.
