Van verkeersvrije zaterdagmarkt naar verkeersluwe markt
De dwingende omstandigheden om corona-virus te bestrijden heeft ook gevolgen voor de Waregemse zaterdagmarkt. Vorige zaterdag werd de markt verkeersvrij met het terug vrijgeven van de wekelijkse marktdag. De problematiek rond verkeersluwe zaterdagmarkt werd al in februari 2011 door Mario Verhellen (spa) op de agenda geplaatst, maar werd steeds afgehouden. Het corona-virus heeft nu de knoop doorgehakt en vandaag deelde het stadsbestuur onverwacht mee dat het de bedoeling is om de wekelijkse zaterdagmarkt ook in post-coronatijden verkeersvrij te houden.
De mededeling hangt samen met een van de voorziene aanpassingen van het nieuwe mobiliteitsplan voor het stadscentrum: de rechtstreekse aansluiting van de Stormestraat op de Stationsstraat. Het verkeer vanuit de Stormestraat kan met een kleine ingreep ter hoogte van het ruime voetpad aan het Kruidvat rechtstreeks worden afgeleid naar de Stationsstraat.
Zo lang de coronamaatregelen gelden, blijven de huidige opstelling en aanpassingen op de zaterdagmarkt wel behouden. Van zodra de maatregelen kunnen opgeheven worden en na goedkeuring van het nieuwe mobiliteitsplan voor het centrum, zal de stad werken laten uitvoeren die de Stormestraat rechtstreeks met de Stationsstraat verbinden.
Schepen van Economie Kristof Chanterie daarover : “ Het betekent dat er na ongeveer 6 jaar een definitieve oplossing komt voor dit vraagstuk. Toen was er tussen alle betrokken partijen geen consensus over de aanpak van het verkeer (en de bussen van De Lijn) versus de zaterdagmarkt. Met het goede parkeerbeleid en het nieuwe mobiliteitsplan voor het stadscentrum is die overeenkomst nu wel bereikt. Het verkeer vanuit de Stormestraat zal in de toekomst niet alleen op zaterdagvoormiddag, maar altijd rechtstreeks naar de Stationsstraat kunnen rijden. De zone aan het Kruidvat moet hiervoor wel heraangelegd worden. Zo wordt het plein (en dus ook de zaterdagmarkt) tussen de kerk en Het Pand permanent verkeersvrij en blijft verkeer richting Stationsstraat mogelijk zonder de marktgangers te storen. Het is bijkomend ook de bedoeling dat de bussen van De Lijn niet meer over de Markt gaan rijden. Dat is opgenomen in het Openbaar Vervoersplan 2021 dat moet goedgekeurd worden in de Vervoersregio Kortrijk. De Lijn rijdt nu al de aangepaste route langs de Ring tijdens de zaterdagmarkt.”
Zaterdagmarkt in coronatijden
Sedert 18 mei zijn er opnieuw openbare markten toegelaten. Voor Waregem zijn de woensdagmarkt in Beveren-Leie (van 14 tot 18.30 u. vanaf 20 mei) en de zaterdagmarkt in Waregem-centrum (van 7.30 u. tot 13 u. vanaf 23 mei) opnieuw gestart. Op beide markten moet uiteraard rekening gehouden worden met (heel wat) maatregelen om het voor iedereen veilig te houden. Het gaat vooral over voldoende afstand kunnen bewaren en voor Waregem ook een opgelegde wandelroute en het afsluiten van enkele straten. Op beide markten is het de regel dat je alleen winkelt en niet langer dan nodig. Je mag wel in het gezelschap zijn van een minderjarige die onder hetzelfde dak woont of een persoon die nood heeft aan begeleiding.
Op de woensdagmarkt in Beveren-Leie is er geen verplichte wandelrichting, omdat er ruimte genoeg is op Kerkplein en max 11 vaste marktkramen. Twee stewards sensibiliseren de marktgangers en er zijn ook handgelpompjes voorzien.
Voor de wekelijkse zaterdagmarkt in Waregem wordt het marktplein verkeersvrij gemaakt. Er is een omleiding voorzien waarbij de toegang vanuit de Stormestraat wordt onderbroken met omleiding langs de Verhelststraat. Ook de lijnbussen kunnen er dan tijdelijk niet passeren of stoppen. Tussen 6.00u. en 14.00u. zijn er tijdelijke haltes in de Damweg en er is een aangepaste dienstverlening met marktbus. Er zijn 3 mogelijke ingangspunten voor de markt (Pand, Stormestraat en Keukeldam/Holstraat) én een verplichte wandelrichting. De route is afgezet door de marktkramen + nadarafsluitingen. Voorlopig zijn enkel marktkramers (max 41 marktkramen) met een vaste standplaats toegelaten. Drie stewards sensibiliseren de marktgangers en er zijn ook handgelpompjes voorzien. Wie met wagen komt wordt gevraagd gebruik te maken van de gratis marktbus of te parkeren in de ondergrondse parkings Zuiderboulevard of Pand (1 uur gratis).
Vanaf 23 mei rijdt ook de marktbus weer elke week heen en terug tussen parking Waregem Expo (aan standplaats Blue bikes) en de Markt. Je kan ook enkele keren opstappen in het Torenhof. Niet alleen helemaal gratis, maar ook helemaal veilig door de nodige coronavoorzorgsmaatregelen. Een mondmasker dragen is verplicht op de marktbus.
Michiel Vandewalle, fractieleider NVA-VLD, was na de eerste test op zaterdag 23 mei positief. “Ik vond dat de veiligheidsmaatregelen goed uitgevoerd waren. Alvast bedankt aan de vele medewerkers die dit mogelijk hebben helpen maken. Echter, ik vernam wel dat heel wat handelaars van de Stormestraat en de Stationsstraat, aan de kant van de markt, heel weinig klanten hadden op zaterdagvoormiddag. Wanneer er een uitvaartdienst zal plaatsvinden, moet het ceremonieplein ook bereikbaar zijn voor de rouwwagen.
Daarnaast was er ook heel veel kritiek over de lange lus die door de wandelaars gevolgd moest worden. Bezoekers van de zaterdagmarkt zijn verplicht om steeds de volledige route af te leggen, ook al willen ze heel gericht bijvoorbeeld bij één kraam inkopen doen. Ondanks de goede bedoeling om het zo veilig mogelijk te houden, zorgt deze maatregel er net voor dat bezoekers zich langer op de markt begeven. Dit, terwijl de burgemeester in het Vlaams Parlement zelf nog opriep tot runshopping.
Omdat we de veiligheidsmaatregelen tegen Covid-19 helaas, maar heel waarschijnlijk nog lang zullen moeten aanhouden, pleiten wij dus voor een snelle evaluatie en bijsturing van de organisatie van de zaterdagmarkt.”
Volgende dinsdag gaat Michiel Vandewalle in naam van zijn fractie een voorstel doen voor aanpassing van de maatregelen voor de wekelijkse zaterdagmarkt. Hij stelt voor dat de wagens in de Stormestraat zouden kunnen doorrijden naar het centrum en daar afslaan naar de Stationsstraat. “Mits een beperkte aanpassing van de weg rond de markt (Stormestraat linksaf, direct wegrijden via de Stationsstraat) zou het mogelijk blijven om de zaterdagmarkt verkeersvrij te behouden, zonder wagens die er moeten zijn, uit het centrum te weren. Deze verkeerssituatie in afwachting van het mobiliteitsplan, enkel op zaterdagvoormiddag ingevoerd worden. Auto’s uit de Holstraat komen, moeten rechts afslaan naar de Keukeldam. Eventuele verloren ruimte voor marktkramen, kunnen achteraan de kerk geplaats worden, waar er ook geen verkeer toegelaten wordt.
Door de zone van de zaterdagmarkt optimaal te benutten, kan rondom de zaterdagmarkt een grote wandellus toegelaten worden (geel). Vanaf deze grote wandellus vertrekken verschillende kleinere lussen (blauw) met marktkramen. Via duidelijke signalisatie, wordt aangegeven in welke kleine lus zich een marktkraam bevindt. In elk van deze wandellussen mag er slechts in één richting gewandeld worden, zoals dit hoort.”
Dossier verkeersluwe markt in stroomversnelling
Al in februari 2011 stelde Mario Verhellen in naam van SPa voor om de markt verkeersvrij te houden voor de wekelijkse zaterdagmarkt. Het voorstel hield al in dat het verkeer in de Stormestraat zou worden afgeleid via de Verhelststraat. Maar het voorstel in de gemeenteraad werd toen categoriek afgewezen. Gewezen schepen Vantieghem had daarbij onaangename herinneringen aan de proefperiode in 1991, waarbij de Stormestraat vijf weken tijdens het weekend verkeersvrij was.
Het spook van de verkeersvrije markt bleef nadien regelmatig de kop opsteken in de Waregemse politieke actualiteit. Telkens werd dit afgeblokt door Waregem Winkelstad, de vervoersmaatschappij De Lijn en de cafés achter de kerk. We herinneren ons nog een poging in maart 2017, toen een voorstel van Groen. Toen sprak men over het autoluw maken van het marktplein.
Dit voorstel van groen in GR maart 17 heeft het over een autoluw plan, waarbij het autoverkeer van Stormestraat afslaat naar de Stationsstraat en dat van Holstraat naar Keukeldam en geen toertjes meer rond de kerk. De bocht tussen Stormestraat en de Stationsstraat moet worden aangepakt en dan komt kleine plaats vrij voor parkeerruimte tussen Kruidvat en Belfius.
Voor het marktplein zag groen een groener en een aankleding die meer uitnodigt met zitbanken, speelpleintje en fietsstalling achter de kerk. Ruimere terrassen ook voor de cafés. Voor senioren en mindermobielen zag Groen een pendelbus tussen ring en centrum en ook vanuit deelgemeenten.
Bij de gemeenteraadsverkiezingen kwam ook NVA/Open VLD op de proppen met een plan voor verkeersluwe markt door invoering van een lussensysteem. Met de invoering van fietsstraten met snelheidsbeperking naar 30 km/u en de ingebruikname van de verkeershaven onder de Zuiderboulevard was intussen ook al het verkeer naar het stadscentrum enigszins ontmoedigd.
De voorbije jaren bogen verschillende werkgroepen zich over dit dossier, maar knopen werden er nooit echt doorgehakt. Enerzijds was er het probleem van de Lijnbussen die zo het centrum niet meer aandoen, anderzijds leken de handelaars er nooit echt voor te vinden. Maar de wekelijkse markt in coronatijden heeft de zaak in een stroomversnelling gebracht. Om de kramen verder uit elkaar te kunnen zetten, moest de Markt wel verkeersvrij zijn.
Nieuw mobiliteitsplan
Eens de maatregelen rond de corona kunnen afgebouwd worden legt het stadsbestuur dus een nieuw mobiliteitsplan voor aan de gemeenteraad. Daarin komt alvast de uitbouw van een verkeersvrij kerkplein tussen de kerk en het Pand en een ingreep voor de verbinding van de Stormestraat naar de Stationsstraat. Het is vooralsnog niet duidelijk hoever de doorgang achter de kerk van de Holstraat naar de Stationsstraat behouden blijft en ook daar het motorisch verkeer niet direct wordt afgeleid naar de Keukeldam. Er gaan trouwens opnieuw stemmen op om de richtingen van de lussen gewoon om te keren en het ingaand verkeer te laten verlopen langs de Stationsstraat (weg langs Stormestraat) en de Keukeldam (weg langs de Holstraat).
De oppositiepartijen zijn alvast tevreden dat het stadsbestuur is ingegaan op hun jarenlange aandringen naar het rechtstreekse afleiden van het verkeer uit de Stormestraat naar de Stationsstraat. Ze staan ook achter het volledig autoluw maken van het kerkplein en het invoeren van de tweede lus Holstraat-Keukeldam.
