Citroenmelisse
Taxonomische indeling
Rijk: Plantae (Planten) Stam: Embryophyta (Landplanten) Klasse: Spermatopsida (Zaadplanten) Clade: Bedektzadigen Clade: 'nieuwe' Tweezaadlobbigen Clade: Fabiden Orde: Malpighiales Familie: Lamiaceae (Lipbloemenfamilie) Geslacht: Melissa
Soort
Melissa officinalis L. (1753)

Citroenmelisse (Melissa officinalis) is een vaste plant die tot de lipbloemenfamilie (Lamiaceae) behoort. De plant ruikt naar citroen. De plant groeit voornamelijk in Zuid-Europa, maar is in meer gematigde streken als Nederland en België eenvoudig te vermeerderen aangezien de plant 's winters door middel van wortelstokken voortleeft. De plant wordt circa 0,5 m hoog.

Naamgeving

De naam citroenmelisse komt van het Oudgriekse woord Melisse, wat ‘honingbij’ betekent. Deze naam is zeer toepasselijk omdat citroenmelisse veel bijen aantrekt. De plant staat bekend als een belangrijke producent van nectar, de grondstof van honing.

Geschiedenis

Citroenmelisse was 2000 jaar geleden al bekend bij verschillende volkeren. Waarschijnlijk brachten de Arabieren via Spanje de plant tot bij de Belgen en Nederlanders. Aanvankelijk hielden alleen de kloosters zich bezig met de teelt van deze plant, maar naarmate meer mensen de plant op waarde schatten werd citroenmelisse meer geteeld.

Gebruik

Van de verse of gedroogde bladeren kan thee worden gezet, al dan niet aangelengd met echte thee. Citroenmelisse is een smaakmaker bij vele recepten zoals visgerechten, soepen, sauzen en omeletten.

Voortplanting en teelt

Citroenmelisse is een gemakkelijke plant om te vermeerderen, zowel door stekken, zaaien als scheuren. Als de plant te droog wordt gehouden wordt het blad geelachtig, maar een te vochtige en schaduwrijke plaats gaat ten koste van de smaak. Citroenmelisse kan eenvoudig geteeld worden in bloempotten.

Trivia

Citroenmelisse is een effectief en veel gebruikt middel om beten van steekmuggen te voorkomen. Deze muggen beschikken over een uitstekende reukzin waarmee ze prooien als mensen eenvoudig kunnen lokaliseren omdat ze gespecialiseerde receptoren hebben die uitgeademde lucht (CO₂) en de geur van zweet kunnen waarnemen. De citroengeur van de citroenmelisse verstoort de werking van deze organen waardoor de mug geen prooien meer kan vinden. Muggenwerende producten waarin DEET zit, een extract uit een citrus-achtige plant, heeft eenzelfde effect.

Verbeelding van de hemelvaart door Giotto di Bondone.

Op Hemelvaartsdag (Latijn: Ascensionis Domini) wordt binnen het Christendom herdacht dat Jezus Christus is opgevaren naar God, zijn vader in de hemel, op de veertigste dag van Zijn opstanding. De viering is onderdeel van de paascyclus.

Hemelvaartsdag valt altijd op een donderdag, tien dagen vóór Pinksteren. In vele landen, waaronder België, Colombia, Denemarken, Duitsland, Finland, Frankrijk, Groenland, Haïti, IJsland, Indonesië, Liechtenstein, Luxemburg, Madagaskar, Namibië, Nederland, Noorwegen, Oostenrijk en Zwitserland is Hemelvaartsdag een algemeen erkende feestdag. Veel christenen zullen een kerkdienst of mis bezoeken. In andere landen (bijvoorbeeld Hongarije, Italië, Polen, Portugal en Spanje) viert men de Hemelvaart op de zondag zeven dagen voor Pinksteren.

Hemelvaartsdag is tevens het feest van de Christelijke Arbeidersbeweging. Men herdenkt dan dat in 1891 de pauselijke encycliek over sociale rechtvaardigheid, Rerum Novarum, werd afgekondigd. Vroeger stonden de mensen op Hemelvaartsdag al voor dag en dauw om drie uur 's nachts op. Men ging zingend met blote voeten door het gras lopen, omdat men verwachtte dat dit ritueel een magische of genezende werking zou hebben ^[1]. Dit werd dauwtrappen genoemd. (wikipedia)