Hij is klein van stuk en hij is groot en fors Zijn wapens zijn van staal en steen en hout Hij is dertig jaar of meer en hij is nog maar zeventien Als soldaat is hij al eeuwen oud
Hij is een muzelman, een hindoe, een atheist, een jood Katholiek en doopsgezind, gereformeerd En al duizend jaar doodt hij mij voor jou en jou voor mij En toch weet hij heel goed: doden is verkeerd
Hij vecht voor Groot-Brittanie en voor Amerika Hij vecht voor Portugal en Pakistan En hij vecht ook voor de Russen, en hij denkt terwijl hij vecht Dat hij zo een eind aan oorlog maken kan
En hij vecht voor 't communisme en voor de monarchie Hij zegt: 't is voor de vrede van elk land Hij die uit te maken heeft wie er sterft en verder leeft En toch ziet hij nooit het teken aan de wand
Maar als hij er niet geweest was, dan had Hitler nooit een kans Zonder hem had Caesar slechts alleen gestaan Hij maakt van zichzelf een wapen dat gebruikt wordt in de strijd
En door hem zal al dat moorden verder gaan Hij 's de eeuwige soldaat en hij is werkelijk de schuld Zijn orders komen heus niet van zo ver
Hij krijgt ze hiervandaan, van jou en mij Zijn leiders dat zijn wij Zo maken we geen eind aan 't oorlogsleed
Se ser fadista, é ser lua, Indien je als fadista de maan bent, É perder o sol de vista, wordt je verblind door de zon, Ser estátua que se insinua, je wordt bekeken als een standbeeld, Então, eu não sou fadista in dat geval, ben ik geen fadista
Se ser fadista é ser triste, indien je als fadista bedroefd moet zijn, É ser lágrima prevista, wordt er een traan verwacht, Se por mágoa o fado existe, indien door verdriet de fado bestaat Então, eu não sou fadista in dat geval, ben ik geen fadista
Se ser fadista é no fundo, indien fadista zijn, in de grond Uma palavra trocista, een spottend woord is, Roçando as bocas do mundo, waarmee je gans de wereld de mond snoert, Então eu não sou fadista in dat geval, ben ik geen fadista
Mas se é partir à conquista Maar indien het breken is met de overwinning De tanto verso ignorado van zoveel, tegenover het ongewisse Então eu não sou fadista zelfs dan, ben ik geen fadista Eu sou mesmo o próprio fado. maar ben ik zelf een typische fado
É varina, usa chinela, zij is een vissersvouw op sloffen Tem movimentos de gata; zij beweegt zich als een kat; Na canastra, a caravela, in de mand, het karveel, (*) No coração, a fragata. in het hart, het fregat. (**)
Em vez de corvos no xaile, in plaats van raven op haar sjaal, Gaivotas vêm pousar. komen meeuwen op haar landen. Quando o vento a leva ao baile, wanneer de wind haar leidt naar de dans, Baila no baile com o mar. danst zij op het bal als op de zee.
É de conchas o vestido, haar kledij bestaat uit schelpen, Tem algas na cabeleira, zij heeft algen in haar haren, E nas velas o latido en in haar zeilen het geklapper Do motor duma traineira. van de motor van een vissersboot.
Vende sonho e maresia, zij verkoopt dromen en zeelucht, Tempestades apregoa. stormen prijst zij aan. Seu nome próprio: Maria; haar eerste naam is Maria; Seu apelido: Lisboa. haar bijnaam is Lissabon.
reeks concerten tijdens de maand november in België...
Débora Rodrigues en João Escada brengen er ‘fado castiço’ of traditionele fado, waarvan de oorsprong ouder is dan de ‘fados canções’. Op deze avonden ligt de nadruk in de eerste plaats op de kunst van het improviseren, maar ook op ‘desgarradas’ - zeldzame momenten waarin improviserende fadistas elkaar zingend antwoorden.
JOÃO ESCADA - fadista João blinkt uit in de ‘fado castiço’: improvisatie en de kunst om de juiste fado op het juiste moment te kiezen.
DÉBORA RODRIGUES - fadista Débora zingt al jaren in verschillende fado huizen in Lissabon zoals ‘O Faia’ (zie ook Beatriz da Conceição en António Rocha van het project ‘Tears of Lisbon’ van Paul Van Nevel en het Huelgas Ensemble).
FERNANDO SILVA – guitarra Portuguesa Fernando werkt vandaag als de vaste ‘guitarra portuguesa’ in ‘O Luso’, waar een van de fadistas niemand minder is dan Celeste Rodrigues, de fascinerende 80-jarige zus van Amália Rodrigues.
ANA LUISA – viola de fado Zij is de enige die niet geboren en getogen is in Portugal. Zij begon 15 jaar geleden fado te zingen en is de drijvende kracht achter de vzw Saber da Vida waarmee ze de traditionele fado in ere wil houden.
Fado Tropical Composição: Chico Buarque/ Ruy Guerra
Oh, musa do meu fado Oh, minha mãe gentil Te deixo consternado No primeiro abril
Oh, muze van mijn fado Oh, mijn lieve moeder Ik laat je verbijsterd achter Op de eerste april
Mas não sê tão ingrata Não esquece quem te amou E em tua densa mata Se perdeu e se encontrou Ai, esta terra ainda vai cumprir seu ideal Ainda vai tornar-se um imenso Portugal
Maar wees niet zo ondankbaar Vergeet niet wie van je hield En in uw dichte woud Verloren liep en zichzelf opnieuw vond Oh, eens zal dit land haar ideaal bereiken Het zal veranderen in een onmetelijk Portugal
"Sabe, no fundo eu sou um sentimental Todos nós herdamos no sangue lusitano uma boa dosagem de lirismo ( além da sífilis, é claro) Mesmo quando as minhas mãos estão ocupadas em torturar, esganar, trucidar Meu coração fecha os olhos e sinceramente, chora..."
'Weet je, diep van binnen ben ik een gevoelige man We hebben allemaal een goede mix van lyriek in ons Lusitaans bloed (evenals syfilis, natuurlijk) Zelfs wanneer mijn handen bezig zijn met martelen, wurgen, moorden Sluit mijn hart zijn ogen en echt waar, het huilt ... "
Com avencas na caatinga Alecrins no canavial Licores na moringa Um vinho tropical E a linda mulata Com rendas do alentejo De quem numa bravata Arrebata um beijo Ai, esta terra ainda vai cumprir seu ideal Ainda vai tornar-se um imenso Portugal
Met varens in de Caatinga Rozemarijn in het suikerriet Likeuren in de kruik Een tropische wijn En de mooie mulattin Vanwie hij met geld uit de Alentejo en daardoor veel bravoure Een kus afdwingt Oh, eens zal dit land haar ideaal bereiken Het zal veranderen in een onmetelijk Portugal
"Meu coração tem um sereno jeito E as minhas mãos o golpe duro e presto De tal maneira que, depois de feito Desencontrado, eu mesmo me contesto
"Mijn hart heeft een vreedzame aanleg En mijn handen slaan hard en vlug Op zo’n manier dat, na afloop vanop afstand, ik het mezelf verwijt
Se trago as mãos distantes do meu peito É que há distância entre intenção e gesto E se o meu coração nas mãos estreito Me assombra a súbita impressão de incesto
Als ik de handen weghoud van mijn borst Is er afstand tussen willen en doen En als mijn hart dichtbij mijn handen is Ben ik verbijsterd over het onverwachte gevoel van bloedschande
Quando me encontro no calor da luta Ostento a aguda empunhadora à proa Mas meu peito se desabotoa E se a sentença se anuncia bruta Mais que depressa a mão cega executa Pois que senão o coração perdoa"
Als ik in de hitte van de strijd Opschep over een acuut vergrijp Opent mijn hart zich En het verdict dringt zich plots op Want telkens de verblinde hand verwondt Kan enkel het hart vergeven "
Guitarras e sanfonas Jasmins, coqueiros, fontes Sardinhas, mandioca Num suave azulejo E o rio Amazonas Que corre trás-os-montes E numa pororoca Deságua no Tejo Ai, esta terra ainda vai cumprir seu ideal Ainda vai tornar-se um império colonial Ai, esta terra ainda vai cumprir seu ideal Ainda vai tornar-se um império colonial
Gitaren en accordeons Jasmijnen, kokosnoten, fonteinen Sardines, maniok Op een lichtgekleurde azulejo En de Amazonerivier stroomt 'achter-de-heuvels' En via een getijdegolf Mondt ze uit in de Taag Oh, eens zal dit land haar ideaal bereiken Eens wordt het een koloniaal imperium Oh, eens zal dit land haar ideaal bereiken Eens wordt het een koloniaal imperium
(eigen vertaling)
Chico Buarque, volledige naam: Francisco Buarque de Hollanda (Rio de Janeiro, 19 juni 1944) is een Braziliaanse zanger, componist, dichter, acteur, toneelschrijver en schrijver. Hij is een bijzonder gerespecteerd componist in zijn land, het beste bekend voor zijn muziek, die vaak op de sociale, economische en culturele werkelijkheid van Brazilië commentaar geeft.
Inverno não é 'inda mas Outono het is nog geen winter, maar wel herfst Na sonata que bate no meu peito in de sonate die klopt in mijn hart Poeta distraído, cão sem dono verstrooide dichter, hond zonder meester Até na própria cama em que me deito zelfs in mijn eigen bed waarin ik lig Inverno não é 'inda mas Outono is het nog geen winter maar herfst Na sonata que bate no meu peito in de sonate die klopt in mijn hart
Acordar é a forma de ter sono ontwaken is een manier van slapen No presente e no pretérito imperfeito in het heden en in het verleden Mesmo eu de mim próprio me abandon zelfs door mezelf ben ik verlaten Se o rigor que me devo não respeito door starheid krijg ik geen respect Acordar é a forma de ter sono ontwaken is een manier van slapen No presente e no pretérito imperfeito in het heden en het verleden
Morro de pé, mas morro devagar ik sterf staand, maar ik sterf langzaam A vida é afinal o meu lugar het leven is uiteindelijk mijn plek E só acaba quando eu quiser en het eindigt enkel wanneer ik het wil
Não me deixo ficar. Não pode ser laat me zo niet blijven. het kan niet zijn Peço meças ao Sol, ao céu, ao mar ik vergelijk het met de zon, de hemel en de zee Pois viver é também acontecer want gewoon leven kan ook
A vida é afinal o meu lugar het leven is uiteindelijk mijn plek E só acaba quando eu quiser en het eindigt enkel wanneer ik het wil