Oorlogsdagboek Decraene WO I in De Gaverstreke


Op dinsdag 11 december komt het 40e jaarboek uit van de Geschied- en Heemkundige Kring De Gaverbeke. De Beverse heemkundige Etienne Ducatteeuw heeft daarin opnieuw drie interessantge bijdragen. Zijn werkstuk met wijlen Michel Debrouwere over de Beverse herbergen door de eeuwen heen is al aan zijn derde aflevering. Hij brengt ook het oorlogsdagboek van de Waregemse soldaat Joseph Decraene uit W.O. I en een verslag van de opgravingen bij de Robijn in Beveren-Leie.
Een
bal in het hoofd. Dit is het oorlogsdagboek van een
Waregemse, meer bepaald een Nieuwenhoofse soldaat waarin hij dag na dag, van 30
juli 1914 tot 25 oktober van datzelfde jaar, de dag eer hij sneuvelde,
opgetekend heeft wat hij meemaakte. Etienne Ducatteeuw geeft dank zij de
familie Decraene de lezer van De Gaverstreke inzage in dit oorlogsdagboek,
aangevuld door het dagboek van zijn strijdmakker Arthur Verhelst.
Op het Desselgemse Goed ter Linden, de huidige hoeve van de familie Roger Meerschman-Wallays, woonde tot kort voor de Eerste Wereldoorlog de familie Vanderplancke. Marie-Colette, een van de dochters van het gezin Vanderplancke, huwde met Edmond Decraene, een landbouwer uit de Plasstraat te Nieuwenhove-Waregem. Hun zonden Joseph en Georges begonnen omstreeks 1910 als jonge mannen te Nieuwenhove een vlascommerce. Het vlas werd in die dagen nog geroot in bakken in de Leie. De broers Decraene kwamen daarvoor naar het Munkenhof bij de Leie te Desselgem, waar er een 40-tal rootbakken beschikbaar waren. Moeder Marie-Colette was een Desselgemse net als Valérie Debrabandere, de weduwe van Henri Vanhoutte op het Munkenhof.
Op 30 juli 1914 kreeg Joseph Decraene zijn oproepingsbrief terwijl hij aan het roten was in de bakken in de Leie aan het Munkenhof. Hij moest met de nakende oorlog in het vooruitzicht zijn regiment te Asse gaan vervoegen. Vlasser en boerenzoon Joseph Decraene kreeg het idee om dag na dag zijn belevenissen tijdens de oorlog op te tekenen. Hij deed dit met potlood in een klein zakboekje, wellicht dikwijls in moeilijke omstandigheden.
Hij trok op met zijn
linieregiment naar Gembloers en maakte van daar af de ineenstorting mee van het
Belgisch leger onder de verpletterende Duitse overmacht: de val van de forten
van Luik, Namen, Lier, later de fortengordel omheen Antwerpen en de radeloze
terugtocht doorheen Oost- en West-Vlaanderen tot achter de IJzer bij Diksmuide.
gedenksteen 8e linie okt 1914 Stuivekenskerke
In Oud-Stuivekenskerke op de linker IJzeroever, groef zijn regiment zich in en samen met de rest van het Belgisch leger en met de hulp van Franse troepen konden ze de Duitse aanvallers daar een halt toe roepen, ook al omdat intussen het slagveld onder water kwam door de geopende zeesluizen op de IJzer. Dagenlang werd er gevochten in en omheen Diksmuide, de fameuze Eerste Slag aan de IJzer.
De laatste aantekening van Joseph Decraene dateert
van zaterdag 24 oktober 1914. De volgende dag vroeg werd hij door een kogel
getroffen. Zijn strijdmakker Arthur Verhelst noteert in Decraenes dagboek: ’s
Morgens vroeg gekwetst door een bal in het hoofd. Verhelst hield een eigen
dagboek bij en hij beschrijft daarin de doodsstrijd van zijn kameraad die hij
door de beschieting nauwelijks kon helpen. Verhelst overleefde de Eerste
Wereldoorlog en bracht in januari 1920 het dagboekje van zijn gevallen kameraad
naar diens familie te Nieuwenhove. Daar wordt het tot op vandaag gekoesterd en
bewaard.
Verhelst overleefde de Eerste Wereldoorlog en bracht
in januari 1920 het dagboekje van zijn gevallen kameraad naar diens familie te
Nieuwenhove. Daar wordt het tot op vandaag gekoesterd en bewaard. Zo kunnen we
ons nu nog inleven in wat een soldaat uit onze streek in het begin van de
Eerste Wereldoorlog heeft meegemaakt. Dit oorlogsdagboek wordt integraal
gepubliceerd in het 40e jaarboek van De Gaverstreke.
Georges Decraene uit Nieuwenhove is jarenlang het graf van zijn gevallen broer Joseph gaan zoeken in de buurt van de IJzer maar vond niet het minste spoor terug. Het slagveld was daar vier jaar lang door het IJzerwater overspoeld, en had alle sporen onkennelijk gemaakt. Wie dit dagboek leest krijgt alleen maar stille eerbied voor wat onze soldaten daar aan de IJzer hebben meegemaakt.
De
Beverse herbergen door de eeuwen heen (3)
Beveren komt in dit 40ste jaarboek aan bod met een derde aflevering over de herbergen die zijn ontstaan tussen 1900 en de Eerste Wereldoorlog. Het was een tijd waarin de vlasnijverheid hier hoogtij vierde. Beveren kreeg een loskaai bij het station op de lijn Kortrijk-Gent en er werd een gloednieuwe steenweg aangelegd naar Deerlijk. Van de Hoogstraat daar tot aan de Beverse herberg De Klokke. Langs die nieuwe steenweg ontstonden tal van nieuwe drankgelegenheden. In 1914 telde Beveren 367 woningen waaronder 56 cafés. Een per zes en een halve woning!
Volgende herbergen komen in het jaarboek 2012 aan
bod met hun geschiedenis en hun bewoners: De Congo, De Drij Koningen, Het
Slachthuis, De Nieuwe Paander, De Rots, De Nieuwe Wagenmakerij, De Reisduif, De
Rust der Wielrijders-Café Duivensport, De Kloef-Sportecho, De
Kruisweg-Metropole, De Toekomst, Belle Vue-Leieland-Calypso-d’Afspraak, De
Weegbrug, De Wachtzaal-Café Motorsport, De Notendreef, De Nieuwe Fabriek, De
Smidse, In den Barbier-Vlaams Huis en De Stad Kortrijk. 
Ook over de recente
opgravingen langs de Schoolstraat-Roestraat verschijnt een kleine bijdrage. In voorbereiding op een bouwwerf aldaar,
waarop de stad Waregem achttien panden en elf sociale woningen bouwt, had van
17 tot 23 november 2011 eerst een
archeologisch onderzoek plaats. Archeoloog Jeroen Vandenborre geeft een
gunstige evaluatie van de opgravingswerken. Op deze plek werden sporen gevonden
van een hoeve die dateert uit de jaren 1100. Het gaat over een groot gebouw in
hout. Alles wat is aangetroffen, is in kaart gebracht en er is ook een plan
gemaakt van hoe het er hier in de twaalfde eeuw op deze site uitzag.
Het 40ste JAARBOEK
van de Gaverstreke is te bekomen door storting van 20 Euro op nr.
068-0503010-92 of BE12 0680 5030 1092 (BIC: GKCCBEBB) van
Geschied- en Heemkundige Kring – Waregem.
Contactadres: E.Ducatteeuw, Grote Heerweg, 90 –
8791 Beveren-Leie (tel. 056/71.35.63) etienne.ducatteeuw@telenet.be









































