Wat doet de Kerk voor slachtoffers van seksueel misbruik: kwarteeuw kerkelijke strijd tegen misbruik in pastorale relaties (1997-2023)

Klik op onderstaande link voor een overzicht.

Johan Van der Vloet, hoofdredacteur Tertio:

'Als moraal het verhaal verliest en in moraline vervalt, wordt ze gejuridiseerd. Begrijpelijk, rechtspraak wordt dan de enige manier om nog aan moraal te doen. Die juridisering vernietigt de facto de moraal. De apostel Paulus wist het al: de wet kan niet tot gerechtigheid leiden. Net als in zijn tijd worden nu duizenden wetten gemaakt die de burger verplichten tot wat men op dit moment als juist gedrag beschouwt. Moraal verliest daardoor haar oorspronkelijkheid en leidt tot hypocrisie. Ze wordt een instrument waarmee gedrag gestuurd wordt in plaats van een inspiratiebron om te blijven zoeken naar het goede. Ook de kerk heeft die raad van Paulus nog al eens in de wind geslagen en verviel in een soort strenge wethouder. Vandaag dreigt de staat die rol te gaan spelen door de genoemde juridisering.

Enkel een moraal die zichzelf verankert in een appel van de ander, van de wereld – en voor gelovigen van God – kan een stevig gefundeerd referentiekader bieden. In zo’n moraal worden barmhartigheid en vergeving opnieuw mogelijk: twee deugden die onze vaak genadeloze samenleving ontbeert. '

Een valse start van de regeringsvorming in Nederland. De door Wilders aangeduide 'verkenner' stopt er al mee. Kon ook moeilijk anders. Tegen die 'verkenner' loopt een strafrechtelijk onderzoek omtrent fraude. Bijzonder 'vals' dus, die start.

Kent Wilders wel zijn schapen? Eigenlijk heeft hij geen 'schapen'. Want Wilders doet het in zijn 'partij' zonder leden. Hij is het enige lid en dus alleenheerser. 

Makkelijk. Dan heb je geen last van mensen die denken het ook te weten. Wilders: moet toch wel een geweldige democraat zijn!

Socioloog Marc Elchardus bewijst de democratie geen goede dienst door het zo voor te stellen (cfr. De Afspraak) dat partijprogramma's eigenlijk geen inhoudelijke waarde hebben, maar alleen maar recruterings-, reclamewaarde.

Dat leidt tot meer wantrouwen en cynisme ten aanzien van de politiek: alleen de postjes tellen.

Tegen de achtergrond van de onzekere toekomst van Korian, de machtige Franse speler in de privé-wzc's in België en Nederland, is het onderzoek in 2021 door De Morgen, naar de financiële manipulaties van de privé-wzc's, erg interessant en ontluisterend.

Klik op onderstaande link.

Priester Rik Devillé zei in De Afspraak dat de samenleving voor de 'wetten van Rome buigt en knielt'.

Rik Torfs, de vroegere rector van de Katholieke Universiteit van Leuven, was daarover heel duidelijk: 'Dat is geheel bezijden de waarheid en slaat zowel juridisch als feitelijk nergens op'.

Devillé is hier inderdaad de trappers volledig kwijt. Hij zit gevangen (en hij blijft er door de media in opgesloten) in een bizar denkschema waarin de (civiele) 'samenleving buigt en knielt voor de wetten van Rome'. Kom nou. Zelfs de eenvoudige priester Devillé buigt en knielt niet voor Rome

Als de samenleving maar eens wilde luisteren naar de stem van Rome, van de paus, dan zou de vernietiging van Gaza direct stoppen, net als al die andere oorlogen en oorlogjes. Maar helaas, dat doet die civiele samenleving niet. En toch heeft Devillé het over 'buigen en knielen voor Rome'.

Rijkste 1% stoot meer koolstof uit dan armste 66%.

De 'vervuilende elite' plukt de planeet kaal, zegt Oxfam in een uitgebreid onderzoek naar klimaatongelijkheid.

In zijn boek 'Democratie vraagt om religie', schrijft de bekende Duitse socioloog Hartmut Rosa, dat we ons, als samenleving, in een ernstige crisis bevinden en dat we 'religieuze instellingen, tradities, praktijken, denkstructuren, overtuigingen en riten nodig hebben, om er misschien nog uit te komen'.

In 2004 verscheen er een artikel in De Standaard  over teksten van het Vlaams Belang. 

In alle teksten, aldus de auteur,  vinden we denigrerende en agressieve uitspraken over Wallonië, de Walen en de Franstaligen, zonder onderscheid, zonder nuance. Het zijn allemaal zakkenvullers, dieven, profiteurs, onbetrouwbare mensen, dwarsliggers, hooghartige imperialisten.

Die Vlaams-Belangteksten werden niet in een zatte bui neergeschreven. Zij verwoorden wat er in die partij leefde/leeft aan aversie voor 'andere' bevolkingsgroepen, in het bijzonder de Walen.

Een heksenjacht op V.B-kopstukken, zoals nu op Rousseau, heeft nochtans nooit plaatsgehad.

Barones-journaliste Mia Doornaert valt in De Standaard op een onbehouwen manier bisschop Bonny aan, omdat hij in een open brief de nu al weken durende vernietiging van de Gazanen en Gaza aanklaagde.

Toppunt van hypocrisie en fanatisme is wel dat een journaliste, bisschop Bonny het zwijgen wil opleggen. De kop van haar artikel liegt er niet om: 'U zou beter gezwegen hebben'. Wat een pretentie! Wat een onjournalistieke en ondemocratische kreet!

Klap op de vuurpijl. In haar aanval op bisschop Bonny,slaagt barones-journaliste Doornaert erin, met geen woord te reppen over het staatsterrorisme van Israël,dat al aan ongeveer 14000 mensen het leven heeft gekost, honderdduizenden woningen vernielde en meer dan een miljoen mensen op de vlucht joeg. 

Wat Dennis Baert van het Instituut voor Joodse Studies van de UA, ook niet wil lezen in het artikel van bisschop Bonny is dit fragment: 'Het is ergerlijk hoe sommige politieke en militaire leiders in Israël, Bijbelse thema’s misbruiken om hun moorddadige optreden te legitimeren.' De bisschop verduidelijkte dat in De Zevende Dag.

Het gaat in het bijzonder om een verwijzing door  premier Netanyahu naar Amalek: ‘Jullie mogen niet vergeten wat Amalek jullie heeft aangedaan, zegt onze heilige Bijbel. We herinneren ons dat en we vechten!’ Duizenden jaren geleden vielen de Amalekieten een zwak, zwervend Israël aan.

De verwijzing naar Amalek roept natuurlijk ook de hele Amalekcontext van het Oude Testament op. Want Jahweh zegt ook dat Israël ‘Amalek moet vernietigen, zodat later niemand nog zal weten dat Amalek heeft bestaan’.

Later maakt Jahweh zijn vergelding nog explicieter: ‘Ga nu en vernietig Amalek. Dood alles en iedereen: mannen en vrouwen, kinderen en baby’s, koeien en schapen, kamelen en ezels.’

Als Netanyahu naar die Amalekpassages verwijst, kan je inderdaad 'niet langer zwijgen'.

De disproportionele wraakactie van Israël, zal bij generaties Palestijnen de haat tegen Israël bestendigen en verhevigen.

Dennis Baert van het Instituut voor Joodse Studies van de UA, verwijt bisschop Bonny dat hij het in zijn open brief 'Ik kan niet langer zwijgen', over godsdienst heeft.

Toch wel erg pretentieus van deze meneer: uitschreeuwen dat een bisschop het niet over godsdienst mag hebben.

Baert presteert het ook de door Israël al wekenlang aangerichte gruwel in Gaza, bijzonder zuinig af te doen met 'geweld in Gaza'. Dat Israël al duizenden mensen en woningen heeft plat gebombardeerd, wil deze man van Joodse Studies bewust niet zien en zeker niet vermelden.

Uit een bevraging die de Scholierenkoepel dit voorjaar afnam bij 20.000 middelbare scholieren blijkt dat 7 procent van de leerlingen in aanraking komt met seksueel grensoverschrijdend gedrag vanwege medeleerlingen.Bij 3% is de leerkracht de dader.

Benieuwd of de media hieraan ook veel en volgehouden aandacht zullen schenken.

Er was eens een vrouw uit Aarschot,

als federaal minister ving ze bot.

Ze riep kwaad:

'Ik sta voor aap!'

Uit schrik gaf de partij haar een regionaal ministerlot.

Wat was ze kwaad, wat voelde zich geaffronteerd, vernederd toen ze drie weken geleden geen ministerpost kreeg! Nooit nog nationale politiek, siste Gwendolyn. Lekker burgemeester spelen in mijn slaperige stadje.

Haar woede heeft gewerkt. Vlaams minister nu. Ook niet slecht.

Het ontslag van een minister vult nu weer de gazetten.

Ondertussen doodt het Israëlische leger duizenden burgers, onder wie al 4000 kinderen, vernielt het de woningen van honderdduizenden mensen, verkondigt een VUB-UGent-prof in De Afspraak dat de wraak van Israël, niet disproportioneel is. 

Het voorlopige toppunt van politiek door- en inzicht komt uit de mond van Bart De Wever: het is de schuld van de federale regering dat een minister uit de Vlaamse regering ontslag neemt.

Voor De Wever is ALLES de schuld van de federale regering. Waarom is dat zo? Het antwoord is eenvoudig: omdat zijn partij geen deel uitmaakt van die federale regering.

Sjonge, sjonge.

In De Standaard nog altijd geen jota te vinden over het schokkende onderzoeksrapport van de UGent over grootschalig seksueel misbruik van mensen met een beperking, door daders buiten de kerk. Ook niks over toedek- en doofpotoperaties door betrokken instellingen.

Door weg te kijken van het doden van duizenden Palestijnse burgers en het plat bombarderen van dorpen, steden en vluchtelingenkampen, verliest Europa alle geloofwaardigheid in de rest van de wereld', schrijft Jan Goossens.

Niet alleen in de 'rest'. Ook en vooral in Europa zelf. Niet alleen bij de 'allochtonen' maar ook bij de 'autochtonen'. Niet alleen bij de jongere maar bij alle generaties.

Bijna 1 op de 2 vrouwen met beperking slachtoffer van seksueel geweld: "Heb me zo vuil en smerig gevoeld, zo onveilig en alleen"

48 procent van de vrouwen met een beperking is slachtoffer van fysiek seksueel geweld. Dat blijkt uit een onderzoek van UGent in opdracht van het Agentschap Binnenlands Bestuur van de Vlaamse Overheid. VRT NWS onderzocht de problematiek en sprak met slachtoffers.

Débora Votquenne, Doruntina Islamaj

Noot: sommige geïnterviewden krijgen in dit artikel een fictieve naam. Hun volledige naam is bij de redactie bekend.

Annemie (46) is blind en zit in een rolstoel. Ze maakte al meermaals grensoverschrijdend gedrag mee. Als 18-jarige werd ze aangerand door een leerkracht op haar school: “Ik heb me zo vuil en smerig gevoeld, zo onveilig en alleen."

Pas vele jaren later had Annemie de moed om klacht in te dienen: ”Je bent als slachtoffer heel erg bang. Ik heb veel te laat klacht ingediend, maar met die klacht is naar mijn gevoel niet veel gedaan. 'Er zijn geen bewijzen', zei men, het werd gewoon geseponeerd. Het was woord tegen woord. Dat is een slag in je gezicht.”

Studie naar seksueel geweld

Personen met een beperking blijken veel vaker seksueel geweld mee te maken dan personen zonder beperking. Dat is de conclusie van een onderzoek uitgevoerd door de Universiteit Gent in opdracht van het Agentschap Binnenlands Bestuur van de Vlaamse Overheid.

Tussen 2019 en 2021 werden via enquêtes en interviews 716 personen met een beperking in België bevraagd naar hun ervaringen. De gemiddelde leeftijd was 55 jaar. De studie stelde vragen over levenslange ervaringen met seksueel geweld.

Vrouwen met een beperking blijken het vaakst slachtoffer te worden. Bijna 1 op de 2 vrouwen met een beperking (48 procent) geeft aan ooit "hands-on" seksueel misbruik (d.w.z. met fysiek contact) te hebben meegemaakt. Bij vrouwen zonder beperking is dat 40 procent. Bij mannen met een beperking rapporteert 1 op 4 (25 procent) ooit "hands-on" seksueel misbruik te hebben meegemaakt. 

Afhankelijkheid

Volgens professor Ines Keygnaert (UGent), die de studie leidde zijn er verschillende verklaringen voor deze hoge cijfers: "Mensen met een beperking zijn kwetsbaar omdat ze veel vaker afhankelijk zijn van anderen op het gebied van zorg, huisvesting en veiligheid. Ze maken zich vaker zorgen over hun financiële situatie."

"De studie toont ook dat mensen met een beperking algemeen een slechtere mentale gezondheid hebben. Ze gebruiken ook vaker kalmeringsmiddelen en stellen meer zelfbeschadigend gedrag en zelfmoordpogingen. Allemaal factoren die de kans om slachtoffer van seksueel geweld te worden vergroten. Ze krijgen ook niet altijd de juiste zorg na het geweld, waardoor ze meer kans maken om opnieuw slachtoffer te worden. We moeten dat echt aanpakken."

Deze studie maakt deel uit van een groter bevolkingsonderzoek naar seksueel geweld en kon bijgevolg geen onderscheid tussen fysieke of mentale beperking maken, of mensen in voorzieningen bevragen.

Volgens professor Keygnaert kan het werkelijke cijfer daardoor nog veel hoger liggen: "We zijn vrij zeker dat het hier om een onderrapportering van de problematiek gaat. Daarom willen we in de toekomst specifiek onderzoek doen bij mensen met verschillende soorten beperkingen."

We zijn vrij zeker dat het hier om een onderrapportering van de problematiek gaat

Professor Ines Keygnaert

In 2018 deed Tina Goethals in opdracht van de Vlaamse minister van Gelijke Kansen een kwalitatief onderzoek naar seksueel geweld bij vrouwen met een verstandelijke beperking.

De resultaten waren ontluisterend: van de 120 vrouwen die uitgebreid bevraagd werden in het onderzoek gaf maar liefst 93 procent aan ooit seksueel geweld te hebben meegemaakt. Velen van hen werden meermaals slachtoffer en hadden er bovendien nooit over durven spreken. Maar liefst 85 procent ging nooit naar de politie.

Dader is vaak een bekende

Na de eerdere aanranding door haar leerkracht werd Annemie als dertiger weer slachtoffer van ongewenste aanrakingen. Deze keer door een man uit haar directe omgeving. Ze kaartte het voorval aan bij mensen die ze vertrouwde, maar durfde verder nooit aangifte te doen.

Het lijkt wel of men denkt: als we onze ogen sluiten dan is het niet gebeurd. Ik vind dat zeer pijnlijk

Annemie, slachtoffer seksueel geweld

“Het moeilijkste was elke keer opnieuw dat niemand me geloofde. Ik heb altijd het gevoel dat ik er alleen voor sta. Het lijkt wel of men denkt: als we onze ogen sluiten dan is het niet gebeurd. Ik vind dat zeer pijnlijk, dan sta je als slachtoffer heel alleen. Je voelt je verschrikkelijk eenzaam.”

Uit het onderzoek blijkt dat in de meerderheid van de gevallen de dader een bekende van het slachtoffer is. Meestal een vriend(in) (18 procent), een familielid (17 procent) of een ex-partner (13 procent). Slechts in 6 procent van de gevallen gaat het om een onbekende.

Lynn De Pelsmaeker (36), die een zeldzame bindweefselziekte heeft, werd aangerand door haar verpleegkundige toen ze na een periode in het ziekenhuis aan het herstellen was in een assistentieflat.

"Het begon met ongepaste opmerkingen. Ik vermeed om op mijn alarmknop te drukken omdat ik schrik had dat hij van wacht zou zijn. Tijdens een weekend had ik hevige pijn waardoor ik af en toe wegdraaide. Ik duwde op mijn knop en hij had permanentie. Hij heeft toen mijn borsten en mijn lijf zitten betasten. Ik kon niets doen, lag doodziek in bed en bevroor helemaal."

Hij heeft mijn borsten en mijn lijf zitten betasten. Ik kon niets doen, lag doodziek in bed en bevroor helemaal

Lynn De Pelsmaeker, slachtoffer seksueel geweld

Lynn durfde niet meteen klacht in te dienen. Toen ze een jaar later een mail stuurde naar de directie van haar zorgvoorziening vond ze geen gehoor: "Ze lieten mij eerst weten dat ze alles op alles gingen zetten om het aan te pakken, maar er is eigenlijk niets mee gebeurd. Ik had de indruk dat ze vooral hun eigen naam niet wilden beschadigen. Een personeelslid heeft me zelfs actief afgeraden om naar de politie te stappen."

Lynn diende toch klacht in bij de politie. De dader bleek niet aan zijn proefstuk toe en maakte nog slachtoffers. Hij werd uiteindelijk veroordeeld voor de verkrachting en aanranding van meerdere kwetsbare vrouwen.

Schaamte en angst om het te melden

59 procent van de respondenten die seksueel geweld rapporteerden, durfden het aan een naaste te vertellen. 44 procent van hen gaf aan dat ze geen formele hulp gezocht hebben, vaak uit schaamte of uit angst om niet geloofd of niet au serieux genomen te worden.

Mijn angst om opnieuw niet geloofd te worden was te groot

Annemie, slachtoffer seksueel geweld

Ook Annemie kent de schrik om niet geloofd te worden. Twee jaar geleden maakte ze voor de derde keer grensoverschrijdend gedrag mee bij een medische behandelaar.

“Hij betastte me elke keer ik langs moest gaan. Je voelt je volslagen belachelijk. Je denkt: wat had ik aan? Hoe is dat nu mogelijk dat dit mij opnieuw overkomt? Je zit in zo een kwetsbare positie; hij is je medische behandelaar.” Annemie durfde geen klacht in te dienen: "Mijn angst om opnieuw niet geloofd te worden was te groot."

Nood aan meer bewustwording

Annemie wil dat er meer bewustwording en aandacht komt voor de grenzen van mensen met een beperking: “Het lijkt wel alsof je als vrouw met een handicap altijd in het hoekje van de dankbaarheid moet zitten, want ze helpen je toch."

"Als rolstoelpatiënt heb ik veel hulp nodig. Ik moet bijvoorbeeld uit de auto geholpen worden met een heftechniek waarbij je dicht bij de borsten komt, dat is moeilijk. Maar mensen en hulpverleners moeten zich bewuster worden van de grenzen van vrouwen met een handicap. Het is niet omdat we hulp nodig hebben dat we alles zomaar moeten toelaten en dankbaar moeten zijn voor alles.”

Het is niet omdat we hulp nodig hebben dat we alles zomaar moeten toelaten en dankbaar moeten zijn voor alles

Annemie, slachtoffer seksueel geweld

Dat er meer bewustwording nodig is, vindt ook Ann Van den Buys. Zij is bestuurslid bij Persephone vzw, een organisatie die vrouwen met een handicap verenigt: "Een belangrijk onderdeel van de oplossing is het vergroten van bewustzijn over dit onderwerp, zowel bij mensen met een handicap als in de bredere samenleving. Mensen moeten leren wat seksueel grensoverschrijdend gedrag is en wat daarvan de gevolgen zijn."

Zwijgen doorbreken

Miek Scheepers is coördinator van Aditi vzw, een centrum voor advies, informatie en ondersteuning voor seksualiteitsvragen van mensen met een beperking: "Een van de grootste uitdagingen bij het aanpakken van dit probleem is het zwijgen doorbreken. Personen met een handicap hebben vaak te maken met vooroordelen en stigma's die hen belemmeren om open te spreken over seksualiteit en geweld."

"Er is een beschermingsreflex als het over seksualiteit bij mensen met een beperking gaat. Seksuele voorlichting is vaak niet beschikbaar en informatie niet altijd makkelijk te vinden. De kwetsbaarheid en afhankelijkheid van personen met een beperking in combinatie met het taboe eromheen vormen een gevaarlijke combinatie."

De kwetsbaarheid en afhankelijkheid van personen met een beperking in combinatie met het taboe rond seksualiteit vormen een gevaarlijke combinatie

Miek Scheepers, Coördinator Aditi vzw

Nood aan preventie

Volgens Scheepers ligt de oplossing in preventie: "Gaan we werken aan het volgende meldpunt of gaan we werken aan preventief beleid? Er is momenteel te veel aandacht voor reactief beleid en te weinig voor preventie."

"We gaan seksueel misbruik niet uit de wereld kunnen helpen, maar hoe bespreekbaarder we seksualiteit en seksuele gezondheid kunnen maken, hoe sterker je mensen kan maken, en hoe meer handvatten je mensen geeft bij vragen of problemen om de stap naar hulpverlening te zetten."

Ook zorgprofessionals zijn volgens Scheepers een belangrijke schakel: "Het is belangrijk om blijvend in te zetten op vorming en training van zorgprofessionals zodat zij de nodige kennis, vaardigheden en attitudes hebben om effectief met het thema aan de slag te gaan."

"Dit alles kan enkel lukken wanneer men binnen organisaties ook daadwerkelijk een beleid uitwerkt rond seksuele gezondheid. Een beleid dat aandacht heeft voor seksuele gezondheid, dat maatregelen formuleert om seksueel grensoverschrijdend gedrag te voorkomen en uiteraard ook omschrijft wat te doen in geval van een melding."

Vervolgstudie naar de drempels om hulp te zoeken

Vlaams minister van Gelijke Kansen Bart Somers (Open VLD), die de studie bestelde, spreekt van “zeer confronterende cijfers die we als samenleving niet kunnen aanvaarden.”

Volgens Somers is het belangrijk om in te zetten op drie zaken: “Eerst en vooral moeten we nog meer moeite doen om slachtoffers te overtuigen om een klacht in te dienen en hen zo goed mogelijk bij te staan. Ten tweede denk ik dat we de organisaties die opkomen voor deze mensen meer moeten ondersteunen."

"Ten slotte is het preventieve beleid belangrijk. In het onderwijs en op andere plaatsen heel goed uitleggen waar de grenzen zijn op vlak van seksualiteit en uitleggen wat je kan doen als je slachtoffer wordt.” Somers laat weten dat er een vervolgstudie komt die zal onderzoeken wat de drempels zijn voor slachtoffers om de weg naar hulpverlening te vinden. 

Tot op vandaag draagt Annemie de gevolgen van het misbruik: “De impact die het heeft op je verdere leven is ongelofelijk groot, zoals op de relatie met mijn man bijvoorbeeld. Ze nemen een deel van je verdere leven af. Ik zit met de gevolgen van de schande die ze over mij hebben uitgesproken. Ik heb het moeilijk om met een onbekende man in een auto te stappen. Ik flip als iemand mij vastpakt. Financieel en mentaal heeft het ook een enorme impact. Elke maand naar de psycholoog voor de rest van je leven, en je moet er allemaal zelf voor instaan."

-------------------

Alleen de VRT besteedde aandacht aan deze studie, waaruit blijkt dat er op grote schaal nog altijd seksueel misbruik is. Niet in de kerk en door clerici. Maar door zorgpersoneel, familieleden en kennissen. 

Klaarblijkelijk is seksueel misbruik buiten de kerk en door leken voor de gazetten niet interessant genoeg. De Standaard heeft gazetten volgeschreven met tendentieuze berichten over misbruik in de kerk, maar heeft tot nu toe met geen woord gekikt over deze studie

Schande barones Doornaert!

In een column in DS van 2 november rept zij met geen woord over de duizenden Palestijnse doden en de gigantische vernielingen in Gaza door de Israëlische bombardementen.

Zij heeft alleen oog voor Israël en blijft blind voor de Palestijnse burgers.

Wat is ons geluk,volgens 'wzc Ons Geluk' van de commerciële zorggroep (!) Care-ion, in Oostende?

-Om 11 uur uit bed gehaald,om 18 uur er alweer in;

-Doordringende urinegeur;

-Ontbijt buiten bereik;

-Geen hulp voor dringend toiletbezoek;

-Geen bad of douche op tijd...

Wat een geluk in Ons Geluk!