Ach

Een gedicht van Erdward Koster 1861-1937

Voor mijn kindje

Kindeke, bloeiend in 't zonnelicht,
Lachend en kraaiend met je olijk gezicht,
Knippend met oogjes en grijpend met handjes,
Knikkend het hoofdje boven de kantjes,
Boven de licht-blauwe, zijdene bandjes
Van je wit, gebold japonnetje,
Kindje, lachend in het zonnetje!

Kindje, spartelend met je beentjes,
Marmer-rozig en zo kleentjes,
0 wat trek je een guitig bekje,
Schalks en schaat'rend schuldloos gekje!
Jongen, wat kijk je me snuggertjes aan,
En toch kan je er geen woord van verstaan:
Lieflijke naampjes, die ik je geef,
Kindje, mijn kindje, waarvoor ik leef,
Neen, je weet er geen sikkepit van,
Kleine, gelukkige, lachende man!

Kraai maar en woel maar, mijn aardig lief kind,
'k Wed dat je 't later zo prettig niet vindt;
Laat nu je tinklende lachjes maar klinken,
'k Hoop dat ze nimmer in tranen verdrinken; —
Guitje, schavuitje, zeg lach je nu weér ?
Straks is het huilen en lach je niet meer!

Tonen en tinten (1900)

Een gedicht van J. Antonides van der Goes 1647-1684

Grafschrift voor een gissende Filosoof

Treed zachtjes, wandelaar; neen, treed vrijmoedig aan.
Gij hebt geen nood van hem te wekken,
Want ook al hoorde hij u op zijn grafsteen gaan,
Hij zou het tóch in twijfel trekken.

Een gedicht van Felix Timmermans 1886-1947

De kern van alle dingen

De kern van alle dingen
is stil en eindeloos.
Alleen de dingen zingen.
Ons lied is kort en broos.

En donker zingt mijn bloed,
van heimwee zwaar doorwogen.
Ik zeil langs regenbogen
Gods stilte tegemoet.
Met U zijn er geen verten meer
en alles is nabij.

Des levens aanvang glinstert weer,
geen gisteren en geen morgen meer,
geen tijd meer en geen uren,
geen grenzen en geen muren;
en alle angst voorbij,
verlost van schaduw en van schijn,
wordt pijn en smart tot vreugd verheven!

Hoe kan het zo eenvoudig zijn!
Hoe kan het leven Hemel zijn,
met U, o kern van alle leven!
Ik weet het niet, ik vind geen naam,
ik krijg het met geen woorden saam
wat er nu omgaat in mijn ziele.
Is het soms blijdschap? Is 't verdriet?
Of allebei? En ook weer niet ...
Ik kan slechts zwijgend knielen.

Adagio

Een gedicht van Anna Blaman

DE SPIN

Die zilveren deinende schoot,
mijn liefste, dit maagdelijk gave net,
dit gruwelijk schone huwelijksbed,
dit vangzeil van de dood -
ik heb het gesponnen tussen de bomen
en tussen de zon en de aarde
en al waar ik ontwaarde
je zoet-zoemende dolersdromen.
Ik vang je op in mijn wiegelend bed
O wond in mijn maagdelijk net
O liefste verloren in mijn schoot
O worsteling in liefdesnood -
ik wikkel je in mijn zijden geweld
ik houd je met duizend armen omkneld
ik verstik je in een cocon van gloed
ik drink je zachte blanke bloed
dat rinnend gulpt en schreit -

en volgedronken op het kruis
van mijn geschonden dodenhuis
ik lig gebroken en bevrijd.

-----------------------------------------------------
uit: ‘Letterkundig Maandschrift’ nov. 1939, 1e jrg.

Een gedicht van Hendrik Tollens 1780-1856

Verjaardag

Nimmer moegerende Tijd,
Voerman, die de wagen rijdt
Over bergen en door dalen!
Laat mij, laat mij adem halen:
Waar toch jaagt gij in galop?
Voerman, hou eens even op.

Welk een onafzienbaar end
Hebt gij rustloos afgerend,
Zonder pleistren, zonder pozen,
Over dorens en langs rozen,
Onverdacht op weg en spoor,
Tusschen klip en afgrond door!

Vijfentwintig jaren lang
Holt gij met gezweepte gang,
En vergeet uw span te stallen,
Door wat noodweer overvallen!
'k Zit te duislen van d'orkaan...
Voerman, leg eens even aan.

Sneller dan een bliksemschicht
Snort mij alles voor 't gezicht;
Wat zich opdoet aan mijn ogen,
Is als rook voorbij gevlogen;
Waar ik ginds de blik op sla,
Laat ik aanstonds achterna.

Gistren joeg uw dolle vaart
Toomloos door een rozengaard,
Waar ik bloemen vond te plukken;
Maar gij bleeft mij voorwaarts rukken:
Ik vertrad de schoonste knop,
En de doren greep ik op

Toef eens, keer eens, zwenk eens vlug,
Voerman, langs uw baan terug:
'k Heb op reis zo veel vergeten,
En verloren en versmeten;
Hou eens op toch! keer eens weer!
Maar gij hoort of keert niet meer.

Waar toch met die drift naar toe?
Jaagt gij dan uw rossen moê
Om de slagboom te eer te winnen,
Waar ons rusten zal beginnen?
Waar dan (zeg het) stuit uw draf?
En gij antwoordt: ‘Aan het graf.’

Daar, helaas! en daar alleen
Loopt dan 't hobblig rijpad heen,
Dwars door bui en onweersvlagen;
Daar eerst einden pijn en plagen
Daar ontsluit de rust de poort...
Voerman! rij in Godsnaam voort!

Gezamelijke dichtwerken (1855)

Een gedicht van Felix Timmermans 1886-1947

De blaadren rijzen door de stugge nevel

De blaadren rijzen door de stugge nevel
er zijn geen klanken meer, er is geen lied
slechts in het dorre riet een vroom geprevel…
Nu komt de tijd dat men naar binnen ziet.

Want wij zijn arm, en knagen aan ’t verleden,
en spelen met de kaarten van verdriet.
Het schoonste sprookje stelt ons niet tevreden,
en door de nevel lokt de toekomst niet.

Het leven vlood en d’ as blijft in onz’handen
’t verlangen stijgt om mede te vergaan
Doch in de weemoed blijft één lichtje branden,

het licht dat w’in de zomer overslaan
waarvoor wij slechts, tot onze scha en schande,
rondom de wintertijd om olie gaan

Adagio (1947)

Een gedicht van Carel Vosmaer 1826-1888

Drang tot drinken

De donkre aard drinkt vochten,
Uit d’aarde drinken bomen,
De zee drinkt uit de wolken.
Het zonlicht drinkt de zeeplas,
De maan drinkt uit de zonne,--
Wat laakt gij mij dan, vrienden,
Die ook verlang te drinken?

Gedichten (1869)

Een gedicht van Alice Nahon 1896-1933

MOLME BOOM

Wie zal 't u aanzien
die leproos van voet
diep met uw wortels
in verrotting wroet
dat gij nog 's avonds klimt
langs weke bladertrappen
en boven uw mizerie
met de sterren staat te klappen?

Wie zal 't u aanzien,
uitgestoten mens,
die op uw schande wankeldoolt
tot leste grens
terwijl ons onbarmhartigheid
uw zondenmantel zoomt
dat gij langs drasse weg
van witte heirbaan droomt?

Wie zal 't u aanzien?
God en enklen maar.
Ach, wisten al de mensen van elkaar
't geheim beluik
van 's harten loense wijken
waarin de trappen staan
die naar Gods liefde reiken.

uit de bundel: Schaduw

Een gedicht van Guido Gezelle

R.I.P

Rust in vrede, rust in vrede,
gij die, wandlend, zijt van hier
voorwaards- en voorbijgetreden,
onder Christi kruisbanier;
die naar 't land zijt, het verdoken,
waar de koninklijke staf
ligt bij 't naamloos stof gebroken,
van 't onedel werkmansgraf;
waar geleerdheid niets kan baten,
weet men Christi lessen niet,
waar men geld en goed moet laten,
waar geen schoonheid overschiet.
Rust gij, leraar en geleerde,
rust scholier en schoolregent;
rust, die elke ende een vereerde,
rust, die niemand heeft gekend.
Rust, die 't zelfste bloed in de aderen
droegt misschien als ik; en gij,
vrome zielen onzer vaderen,
rust, en dat u vrede zij!
Moge God u ruste geven,
die begonnen, die volend,
of die, midden in het leven,
wakend hebt de dood gekend!
Rust in vrede, rust in vrede,
jonge en oude, groot en smal,
rust en, in Gods zaligheden,
rust, gij afgestorv'nen al.
Rust in vrede, rust in vrede,
u nog eens vaarwel gezeid,
eer ik weg en thuiswaards trede,
rust... tot in der eeuwigheid!
Amen.


November 1862

Bes

De bes van de vuurdoorn of een klimplant

Heeft een bepaalde aantrekkingskracht

Als het weer buiten in de herfst zeer zacht is

Dan wil je die bes beter bekijken

En je maakt er wat foto’s van om naar ze te kijken

Ze hebben voor veel vogels een specifieke aantrekkingskracht

Die in de koude of winter hun honger verzacht

Zodra het weer mooi is

Dan is er in je tuin een gemis

Je ziet geen vogel meer komen

Ze zitten ergens anders tussen afgevallen blad te dromen

Zou er nog wel eens een droom voor mij komen?

En zo zie je nu de wintertijd aan komen!

Een gedicht van Paul van Ostaijen 1896-1928

EEN SCHOON GEZICHT

Een schoon gezicht heeft de dagblad-postiche
CREME LA NYMPHE
zij zou zeer schoon zijn indien
zij geen sproeten had
Hoe jammer wanneer een zo schone vrouw sproeten heeft
zomersproeten
zoals bij deze postiche het geval is
gebekt haar
de boog van de wenkbrauwen
en de lieve mond
en de volle wangen
en de kuiltjes
doch zoals gezegd
hoe jammer die zomersproeten
Nochtans heb je
CREME LA NYMPHE
hoofdapotheek bijhuizen overal verkrijgbaar
het jammer kan worden verwijderd
dank zij de hoofdapotheek en de bijhuizen
zijn er op de wereld geen sproeten meer
en u
allerschoonste met gekruld haar en verlokkelike lippen
u
die prijkt op de laatste bladzijde
van het laatste nieuws
kan ik beminnen
omdat gij dank de nimfezalf
voortaan zult zijn
zonder sproeten
of zomersproeten

Nagelaten gedichten

Een gedicht van Willem de Merode 1887-1939

Schemerliedje

In de schemering
Is er een fluisteren:
Lieveling, lieveling!

De hemelen duisteren,
Maar klaar glanst hopen en herinnering:
Lieveling, lieveling !

Kom in de schemering.
Handen zullen teer strelen,
En aan uw oor de hele
Hele stille fluistering:
Lieveling, lieveling!

En aan mijn wang uw hoofd gevleid.
Om mij de warme zaligheid
Uws adems ; en een tinteling
Licht in uw ogen.
Lieveling !

In de schemering,
Als alle dingen duisteren,
Heerst -dit lichte fluisteren:
Lieveling, lieveling!

De overgave (1919)

Een gedicht van Jacques Perk 1859-1881

MUZIEK

De klanken, die u van de vingers vloten,
Als droppen rozengeur....

Een gedicht van C.S. Adama van Scheltema

Herfstregen

De regen kust mijn vensters weer,
De donkre winden sollen
Het droeve liedje van weleer
Langs alle huizebollen;

Een dorre tak gaat heen en weer,
En van zijn blâren rollen
De natte tranen telkens neer -
Altijd weer volgezwollen.

0: met de zon om 't hoofd gewonden,
Met geld en goed en zoet-gezind -
Wie heeft de Mei geen vreugd gezonden?

Maar in de Herfst, bij regenwind -
Zeg: heeft er één de moed gevonden - -
Ach! 'k weet - ik ben een heel laf kind!

Eerste oogst (1912)

Een gedicht van Victor A. dela Montagne 1854-1915

Het huizeke

Ik weet er op een Hollands plein
een aardig huiske klein en rein,
van rode tichelsteentjes gebouwd
en vast wel een paar eeuwen oud.

Puntgeveltje, met trapkens vier, vijf, zes,
met houten luifel en hoog bordes,
half verscholen in loverpracht,
spiegelt het zich in de stille gracht ;

en als er een zonnestraal over zinkt,
al wat er aan is schittert en blinkt
de ruitjes in de vensterboog
en 't gouden weerhaantje heel omhoog .

Wat heeft er dat huizeke klein en rein
al niet beleefd op het eenzaam plein ?
Wat zag het, sinds het daar heeft gestaan,
geslachten komen, geslachten gaan . . !

Wat zag het wissling van wel en wee
van nood en welvaart, krijg en vree !
Wat borg het al niet in zijn schoot,
ontwakend leven, nakende dood . . .

Toch, gingen jaren en jaren voorbij
het bleef gespaard, een uit de rij,
het bleef gespaard en staat nog recht,
't voorname geveltje, sterk en hecht.

't Lijkt wel,zó oud, toch zo keurig en net,
een besje met helderwitte cornet,
wanneer haar rimplig verslenst gezicht
een frisse, jeugdige lach verlicht .

Gedichten (1882)

Een hartenkreet van Ton Rijkers het is een beschreven levende werkelijkheid

Gebed

Pesten tot ‘t uiterst is bereikt
tot weer mijn tranen stromen
En naarmate de dag verstrijkt
gaan die enkel sneller komen

Schelden, dat doen ze steeds
Dat doet geen pijn, zeggen zij
Doch almaar begint het reeds
als ik nog vroeg in bed schrei

Snikken voor het spiegelglas
als ik mij de lange haren kam
Strakjes zit ik weer in de klas
dan is 't hek weer van de dam

Pesten tot ik ’t maar opgeef
continu en ook elke dag weer
Eindloos tot ik niet meer leef
neem mij nu maar tot U heer