Nederlandstalige dialecten

< De hoofdpunten van deze site vind je aan de linkerkant!

Klik op onderstaande buttons voor dialect per Provincie of Gewest
∇

^ Je bevind zich nu hier ^

^ Wekelijks nieuwe evenementen Informatie! ^

Maandag 19 september 2016

Moerbeke-Waas - Moerbeeks dialect

      Moerbeke-Waas

De naam Moerbeke komt van enerzijds het Germaanse woord 'mora' wat veenmoeras ( of later turf-ontginningsterrein) betekent en anderzijds het Germaanse 'baki' wat beek betekent. De naam wordt voor het eerst vermeld in 1271 . Reeds in de Romeinse tijd bestond er al een woonkern aan de noordelijke heirbaan. In de periode 1142 was de plaatsnaam Morbecca.
De officieuze naam "Moerbeke-Waas" wordt soms gebruikt om onderscheid te maken met het andere Moerbeke, deelgemeente van Geraardsbergen.

Spotnaam van Moerbeke-Waas: smeerkoeketers.
> Diverse informatie aangaande gemeente Moerbeke (blog belgië)

Moerbeeks dialect
Wie helpt bij het Moerbeeks dialect?
Contacteer: andreotte@hotmail.com

Dialectwoorden
A
ajuin: adzun ; ambetante mens: ne beu'en ; appelsoort (Jacques Lebel): sacrabel ;
B
bang zijn: schau zijn ; biggetje: Sjut, tseutsen ;bloeding: bloeinge ; boekweit; bokéstoppel ;
C
catechismus: kattekesmus ;
D
dakgoot: kornisse ; dokter: dookteur ; doodsprentje of heiligenprentje: zantje ; dorsmachine: duskasse ;
E
eg (landbouwmachine): eegde ;
F
fuchsia (bloem): belleman ;
G
H
haag: weire ; heilig oliesel (als iemand op sterven lag): berechtinge ; hij heeft het opnieuw: ei eend weere ;
I
iemand die altijd het juiste weet: bestweetre ; ik ben veranderd van mening: ka mijn kaare gekeerd ;  inspuiting: piekure ;
J
K
kleibolletje (klein) om te knikkeren: feute ; knikker (grote): bolleket ; kookpot: kastrol ; koortsblaar: korseblaze ;kwaadaardige vrouw: pekelteve ;
L
landbouwmachine, cultivator: kuullefoiter ; lompe vrouw: kalle, kloefkapper ;
M
man: ne vant ; meikever: meulenaire ; missaal die je kreeg bij plechtige communie: kirkeboek ; moerbeeks bietenseizoen: de kampagne ;
N
O
opkoper van vee: bjeestenkjuper ; oogst binnenhalen: oest afdoen ; opslagplaats (groot) voor suiker: suikerbasiliek ; overjas: pardesu ;
P
paaien: flamakken ; persoon die weinig kan verdragen: seute ; persoon met veel streken: preetainse ; pier: teek ; politie: de sondurmus ;
Q
R
rammeling: dussinge ; rem: fran ; ribbetjes: rabekes ; roddelaarster: comere ;
S
schoenveters: rekkeurden ; schop (onder je achterste): ne schup in aonen inktpot ; smospot, smossen: djefeleire, djefelen ;
T
tesamen: tjeupe ; tuin, hof: logting ;
U
V
valsspelen: eurzakken , zeurzakken ; veearts: peirdemeester ; veiligheidsspeld: toespelle ; verfrommelen: verkreukelen, verfroefelen ; verkoper: commersant ; verwelkte bloemen: verslunst ;verwelken: verslinsteren ; vroedvrouw: achterwoarsterigge ; vuilblik met borstel: zwijntje ;
W
wc: tvertrak ;
X
Y
Z

> Waasland dialect (op deze site)
> Oost-Vlaams dialect (op deze site)

> Gemeente Moerbeke-Waas (www.youtube.com)
> Moerbeke-Waas in beeld (www.google.com)

> Diverse informatie aangaande het Waasland (blog vlaanderen)
> Diverse informatie aangaande het Waasland (blog waasland bericht)

> Provincie-Oost-Vlaanderen (blog vlaanderen)

Moerbeke; Moerbeeks-dialect

Zaterdag 17 september 2016

Waasmunster - Waasmunsters dialect

Waasmunster

De naam Waasmunster zou komen van Waes-monasterium, ofwel een nederzetting in het Waasland. De vroegere plaatsnaam was Wasmonasterium 1019.
Waasmunster wordt plaatselijk Vasmusteren genoemd.
Scheld of Spotnaam van Waasmunster: hespeneters

Waasmunsters dialect

Waasmunsters dialect wordt plaatselijk Vasmusterens genoemd.
Woorden in Waasmunsters
A
aardappelen: petetten ; aardappelenpetetten; appelmoes, appeltrut ;
borstenhouder: loezekabaa, loezekabaa; bloeden: bloein ; boodschappen doen: komisses doen ; boom: buum ; bord ; talluur, taloor ; broodpudding: bodding
B
C
charcuterie: toespijs ; chocoladefiguur: choclatte postuur ;
D
droog: dreug ;
E
erg: neig ;
F
G
gracht: sljuut ;
H
haag: weir ; handtas: sjakos ;
I
ijsje: pillekekaat ;
J
K
koekjes (klein rond): mokken ; kookpot: kastrol ;
L
lekstok: Stamper ;
M
N
letter-cijfer koekjes: mokskes ;
O
P
pak slaag: rammeling ; pompbak: pomstiejn ;
Q
R
regenworm: pielewuiter ; rolluik: perchen, persjenne ; roomijs: pilleke'kaat ;
S
Sallamie: Sosis ; schommel: beis ; slaapkleed: tabbord ; sloefen: sletsen ; stok: knuppel ; straks, later: fleus ;
T
tafel: tauffel
U
uit gieten: uit paren ;
V
veel: neig ; vergiet: stramijn ; vork: ferket ;
W
werkmateriaal: auëllam ; wij: wulder ;
X
Y
Z

Gezegden
Waar is de tijd naartoe?: waur is d’n tijd naurtoe?

Gemeentenamen
Sint-Niklaas: Sinnekloas
Waasmunster: Vasmusteren

> Waasmunsters (www.mijnwoordenboek.nl/dialect/Waasmunsters)
> Waasland dialect (op deze site)
> Oost-Vlaams dialect (op deze site)

> Waasmunster (www.youtube.com)
> Gemeente Waasmunster in beeld (www.google.com)

> Diverse informatie aangaande het Waasland (blog vlaanderen)
> Diverse informatie aangaande het Waasland (blog waasland bericht)

> Provincie-Oost-Vlaanderen (blog vlaanderen)

Waasmunsteren; Waasmunsters-dialect

Vrijdag 16 september 2016

Stekene - Stekens dialect Klein-Sinaai - Snôas dialect

Stekene

De oudste vermelding spreekt over Stekela (1223) en Stekelt (1247) duiden direct op het verband met de versterking Stekelburg (1178), gelegen in het noorden, waar nu nog de mottei te zien is in de Hulsterstraat en Alvinusberg genoemd wordt.
De betekenis Stekene – Stekela, past niet bij het huidig uitzicht van de gemeente maar bij dat van voor 1315 . Toen werd de vaart gegraven tussen Gent en Hulst, en onderging de gemeente een gedaanteverwisseling.
Bron: wikipedia.org en www.deuzie.be
Scheld of Spotnamen van Stekene: blauwbuiken, messenvechters , baanstropers.
> Diverse informatie aangaande gemeente Stekene (blog vlaanderen)

Stekens dialect

In tegenstelling tot sommige Wase gemeente dialecten vertoont Stekens dialect uitsluitend Oost-Vlaamse kenmerken, en geen Brabantse.
Woorden in Stekens dialect
afhaken: afpieken ;
borstel: bostul ;
dook: vuile vent ;
dronkaard: lapper ;
geld: cénzewuters ;
gereedschap: gesmei ;
goochelen: schameteern ;
grootmoeder: meetsjen ;
haag: weire :
hersenen: hésses ;
hesp: epsu ;
hobbelpaard: jutekapeird ;
klein kind: patotterken ;
kleuterschool: kakschole ;
mouwveger: flamakre ;
niemendal: eilenniet ;
ook: ukku ;
schaar: schieijr ;
stoel: stuul ;
stoppen (b.v. met werken): uitschien ;
terug: verdrom ;
venster: vuster ;
vernielen: rinneweern ;
veter: nestling ;
vleugels: vlaringen ;
voetzool: tert ;
vrouw met breed achterwerk: wanne ;
werk: wiéurk ;
zwarte drop: zieziepken ;

Dierennamen in Stekens dialect
hagedis: okkerteesie ;

Vogelnamen in Stekens dialect
wilde eend: lenze ;
zwaluw: zwalm ;
> Stekens dialect (www.mijnwoordenboek.nl)
> Waasland dialect (op deze site)
> Oost-Vlaams dialect (op deze site)

> Gemeente Stekene (www.youtube.com)
> Gemeente Stekene in beeld (www.google.com)

Klein-Sinaai
Dorp van Stekene

De fusiegemeente Stekene bestaat uit twee deelgemeenten: Stekene zelf en Kemzeke. In 1977 werd ook de kern Klein-Sinaai van de voormalige gemeente Sinaai naar Stekene overgebracht. Hierdoor wordt soms gezegd dat de gemeente drie deelgemeenten heeft hoewel formeel Klein-Sinaai geen deelgemeente is daar het nooit zelfstandig geweest is.

Snôas dialect

Het dialect van Klein-Sinaai is vrij identiek aan dat van Sinaai en verwant met het dialect van Stekene.

Snôas dialect woorden
borstel: bostul
hesp: epsu
schaar: schieyr
ook: ukku
stoel: stuul
Werk: wiéurk
zwaluw: zwalm
> Stekene dialect – Stekens (info op dit dialectblog)
> Waasland dialect (op deze site)
> Oost-Vlaams dialect (op deze site)

> Klein-Sinaai (www.youtube.com)
> Gemeente Klein-Sinaai in beeld (www.google.com)

> Diverse informatie aangaande het Waasland (blog vlaanderen)
> Diverse informatie aangaande het Waasland (blog waasland bericht)

> Provincie-Oost-Vlaanderen (blog vlaanderen)

Stekene; Stekens-dialect; Klein-Sinaai; Snôas-dialect

Donderdag 15 september 2016

Kemzeke - Kemzekes dialect

               Kemzeke
         Deelgemeente van Stekene.



De naam Kemzeke gaat etymologisch terug op Camasiacum, een Gallo-Romeins toponiem dat verwijst naar de bezittingen van een verder onbekende persoon Camasius.
Kemzeke heeft ook een vrij uitzonderlijk wapenschild. Als enige Belgische gemeente siert een kameel het wapenschild van Kemzeke. Misschien heeft de keuze van dit dier te maken met het feit dat Diederick Van den Elzas deelnam aan de kruistocht. De kameel komt namelijk voor in de omgeving van het Heilig Land.
> Diverse informatie aangaande gemeente Kemzeke (blog vlaanderen)

Kemzekes dialect

Kemzekes is verwant met het Stekens dialect. Toch zijn er ook belangrijke verschillen zoals o.a. hier vermeld.
Kemzekes gezegden
- Ons moeder goot een bassin loog over de gazon en de regenwormen kwamen allemaal omhoog: Ons moeder goot nen bassing loog over den bleek en de pillewuiters kreupen mee haufels noar omhoog.
- Regenwormen kwamen allemaal omhoog: Kreupen mee haufels noar omhoog.
- Rammeling geven: Smeiring geven, aftoepen.
Stekese garrel: Opklaring uit het westen ( Stekene ligt ten westen van Kemzeke)

Woorden in Kemzekes dialect
borstel: bijstul ;
hesp: eps ;
ook: uuek ;
pier, aard(e)worm: pierewuiter ;
schaar: schoouru ;
venster: vengster ;
werk: weiruk ;

Vogelnamen in Kemzekes dialect
zwaluw: zwolmu ;
> Kemzeke - Kemzekes dialect (www.mijnwoordenboek.nl)
> Stekens dialect (info op dit dialectblog)
> Waasland dialect (op deze site)
> Oost-Vlaams dialect (op deze site)

Het Kemzieks woordenboek
Een nostalgische verzameling.
Het woordenboek is in opbouw. De eerste versie ging online op 14 juni 2022.
Aan de tweede versie wordt nu gewerkt.
Gelieve de pdf door te sturen naar Kemzekenaren die nog Kemzieks klappen.
Commentaar, aanvullingen en correcties zijn van harte welkom en worden verwerkt in de volgende versie.
Mail naar: Kemzieks.dialect@gmail.com

> Het Kemzieks woordenboek
> Kemzieks dialect woordenboek (wikibooks)

> Gemeente Kemzeke (www.youtube.com)
> Gemeente Kemzeke in beeld (www.google.com)

> Diverse informatie aangaande het Waasland (blog vlaanderen)
> Diverse informatie aangaande het Waasland (blog waasland bericht)

Kemzeke; Kemzekes-dialect

Woensdag 14 september 2016

Beveren-Waas Bevers dialect (deel 1)

Beveren-Waas

Het oudste document waarin "het land van Beveren" vermeld wordt dateert van in 965. Het Land van Beveren was veel groter dan het huidige Beveren. De gemeente Beveren dateert van 1130.
Spot of scheldnamen van Beveren-Waas: geitekoppen, puitslagers.
> Sage: De betoverde stal (www.figy.be/legenden)
> Sage: Toontje Triest en de aap (www.figy.be)
> Diverse informatie aangaande gemeente Beveren-Waas (blog vlaanderen)

Bevers dialect (deel 1)

Het dialect van Beveren in het Waasland wordt Bevers genoemd.
Woorden in Bevers dialect
A
achteruitrijden: daazen ; aardappelpuree: gestamte petetten ;
B
bloedzuiger: echel ; bloedworst: beulingen ; bloedworst met stukjes spek: bloedpens; bromvlieg: ronker ; borsten (grote): ne grote vaveur ; bonbons: ballen ; buikloop hebben: den dapperen hebben ; bloembollen: kliesters ; beddegoed: lijnwaad ; boulonge: spie of zwart mé wit ; botsing: ne koekenbak ; braadpan: koekepan ; beroepssoldaat: boefer ; boekentas: karneseiren , canasjeir ; betrappen: traperen ; borstel: nen bussom ; beenhouwer: nen beenaar ; bal: ketsebal ; Beverse maat: Beverse mout ; bluffer: die sprikt over duzenden gelék nen boer over zen klane petetten ;
C
chicorij: pardaf ;
D
dikkopje (kikker): oekedoeleken ; divan: ne sjuslong ( komt van het Franse chaise-longue ) ; dikke vrouw: nen Epeda ( matrassenmerk ) ; Dorst: duist ; daanskoord: daanskoerde ; dansen: daansen ; dwarsligger: een bus mé vloe'en (vlooien) ;
E
eend: piel ; ei: aa ; ergens naartoe gaan en onverrichterzake moeten terugkeren: 't was een beenaars raas (reis) ;
F
fiets: nen harley trapt hem ;
G
gerookt vlees: speksehank ; gierig persoon: krebbenbijter ; glas drank helemaal vol: beverse maat ; gescheiden vrouw: levende weef ; grote mond opzetten: een fraunke toot opzette ;
H
haag: weir ; hand: ne pol ; handje: polleken ;handen: haanden ; hard werken: serieus owen hiekel afdroan ; huishouden: huishaan ; hoofd: ne seuvel ; heel moe zijn: ik ben 't gat af ; hemd: hem ; hoeveelheid: u getes ; het jongste kind: de kakkenest ;
I
ik ben weg: ik ben wiepes ; ik ben ziek: ik kan nie uit de spieut ; iemand die veelkan eten: nen echten schoofzak ;
iemand die geen pijn verdraagt: ne klaanzierigen ; is het niet: awa ; iemand uitvragen: de pieren uit de neus halen, lutsen
J
jullie: gulder ;
K
kunstgebid: valse eetkamer ; kersen: kazen ; koffie (een tas) nen theekop koffie ; katholiek persoon: pijpenplakker, pileirenbijter ; kus: toot ; kreupel: malots ; krabben: kraan ; kwajongen: gasrederik ; Kauwgom: tutefruut ; knot garen die moet opgewonden worden : een string goaren ; kalf: ne mutten ; kaalkop: die eet hoar mé karakter, 't valt liever uit as grijs te woaren !! ; kleinigheid, het heeft niets opgebracht: 't is een scheet in een net ; kerkhof: den akker
L
likstok (snoep): ne gatte kletser ; lui zijn: geen plat stroot verleggen ; lenig iemand: een zwie'ep
M
mannelijke getuige bij een huwelijk: pruimeleir ; meter en peter: pit en peter ; mier: mierezieker ; meikever: meuleneir ; mesthoop: ne messing ; melkkan, melkbus: kiet ; mauwveger: platte petet ; magere vrouw: een panlat - lat mé een hol in ; man die niets te zeggen heeft thuis: die stout warda den bussom stout ; met de bal tegen een muur gooien: ketsen ;
N
neus (grote): ne grote gevel ; neus peuteren: uw prenten verhangen, de piere ut owe neus hoale ; navel: nougelbuik ;
naakt: padder ; niets uitrichten (lui zijn): geen plat stroot verlijgen ; nors iemand: nen os ;
O
ondertussen: swins ; onozelaar: nen toerten ; oprit voor akkerland, weide of boomgaard: mennegat ; oorveeg: petet op o oren ; onvriendelijke, gierige man: nen urk ; onderzetter: un toffelbarreken ; op je pootjes terecht komen: op o wouter (water) vallen ; op een lepe manier aan de waarheid proberen komen: mé u waarm haand on u kaat gat voelen ;
P
paard: peird ; pannekoek: koekenbak ; peperkoek: pompkoek, commiezespek ; pandjas of jacquet: nen billen kletser ; pier aard(e)worm: pielewuiter ; paardefilet: peirdenank ; pantoffels: sloefen ; pasgeboren kind: plat kinneken ; plotse opwelling: schietende zinnen ; pruim: paus ;
Q
R
ruziestokend en vals vrouwenpersoon: pieketijn ; ruzie tussen man en vrouw: 't is groen hout ; rundsfilet: ossenank ; rad ter tong zijn: een lank blad ijn ; rugzak voor b.v. soldaten en dokwerkers: kietzak, ne muilezel ; roddelen: portretten trekken ; reis: raas ; rustoord: den baa (gebouw), 't ou pekeshuis ;
S
schoencréme: pilo ; sukkelaar: nen duts ; snurken: ronken ; strooien hoed: men tits ; stilstaan: stilstoun ; spleet, smalle doorgang: slobbegat ; slordige vrouw, vuile vrouw: mottige plodde ; schaatsen: schetsen ; schaften, eten: schoven ; speeksel: moederkeszalf ; slecht gezint zijn: die ee zijn aken (eitje) niet gat ; schaamhaar jonge meisjes:
paasewol ; speeksel: spuchel, rochel ; spuwen: spuchelen, rochelen ; schijfjes: platte konnekes (bv. schijfjes worteltjes = platte konnekes peekes) ; slecht mens: ne schurfterik ; slechte daad: schurfte streek ; stout, ongemanierd kind: gaschreed keend ;
T
taart: toert ; tanden: taanden ; trouwen: troun ; triestig en bleek uitzien: die ziet er samoe's "uit ; turnen: jumenas ; tikkertje spelen: katsjen aan ;
U
urineren, wateren: pissen ; uw plan trekken: o strng trekken ; uw uiterste best doen: d' hel uitschuren ;
V
vleesvlieg: duitse vlieg ; pissebed ; varkensluis ; vensterluiken: blaffeturen ; vork: verket ; vriend (maat): mout ; verkoudheid: sneuvering, snotvalling ; volop: toerlejoer (van het Frans tout le jour) ; vrouw die niet veel thuis is: nen dwaal ( dweil ; verwend kind: ne suikerdot ; vlug werken: affeseren ;
W
wagentje met twee wielen om zakgoed te vervoeren: pierewiet ; wc voor mannen: weef cools ; wc voor vrouwen: ward cammens ; WC: 't gemak, 't husken ; waskuip: bassing ; washand: buzeken ; wesp: peisweps ; werken: waarken ; warboel: nen annekesnest ; worst: wuist ;
X
Y
Z
zuchten: krochen ; zij: zulder ;zoethout: kallisjenhaat; zwaar beladen: gelo'aan gelék nen ezel ;

Op zijn Bevers gezegd
- Als ge denkt dat het onmogelijke toch kan gebeuren......t'zou moeten lukken: als 't lukt kalft den os!
- Dat is een waarheid: da klopt gelijk ne zweirende vinger.
- Alle hulp hoe klein ook helpt: alle baten helpen, zij de mug, en ze piste in de zee.
- Een geschenk krijgen dat ge echt nodig hebt en toch zelf zou kopen: kosten op 't sterfhuis .
- Een man die het niet zo nauw neemt met de echtelijke trouw: 't is nen echte koekoek.
- Geniepig lachen / glimlachen van leedvermaak: gremelen gelijk een weekluis.
- Het hangt mijn voeten uit: het hangt mijn kliesters uit.
- Heel slim zijn: vossekloten gegeten hebben.
- Heel snel zijn: van nen haas gepoept (geneukt).
- Het is normaal dat mannen altijd bezig zijn want luierikken brengen niets binnen !!!: een peird zij taanden en ne vent zijn haanden meugen nooit stilstoun .
- Heel fiere persoon: hij zet hem gelijk beckse wuiten (Vlaamse gaai).
- Iemand die nogal zot is van vrouwenvolk: in 't lijnwaad doen.
- Iemand wiens haar begint uit te vallen:dreven trekken of ver op den hof wonen.
- Op zijn tenen getrapt zijn: in zijn keutel gepikt zijn.
- Onverwacht bezoek krijgen of als iemand iets ontdekt dat ge liever geheim gehouden had: op uwen nest gepakt worden.
- Praten zonder inhoud: klappen zonder vel over uwen buik.
- Ten lange laatste een beslissing nemen: op 't sluiten van de mart (markt).
- Vuil en slordige mensen:'t is precies 't huishaan (huishouden) van Jan Steen.
- Water in de kelder hebben of onder de tram gelegen hebben: een lange broek die té kort is
- Proberen steeds je zelf te blijven en er een eigen mening op na te houden: ieder zijn goestng zij de boer, en hij at de kleinen zijn pap uit.
- Van een jong meisje dat moet trouwen zegt men: vroeg in de wei is rap vet!!!
- Van een meisje dat tamelijk jong trouwd zegt men: schone liekens duren niet lang en schone maskes lopen niet lang !!
- Een jongen die op zijn 30e nog niet getrouwd is: hij staat in 't osseweiken (weide).
- Iets of wat in de steek laten: gaan lopen gelijk nen hond van zijne stront!
- Iemand die zich niks aantrekt van een ander en alleen met zijn eigen bezig is:die is op zijn eigen gelek Meirdonk (Meerdonk = Waasland Gemeente).
- Van iemand die met grote voeten rondloopt zegt men: die luupt op strijkijzers.
- Een man die aantastelijk is: ne kraar.
- Het gezegde dat moeders meegeven aan hun dochters: kraars zijn geen traars! Wat wil zeggen: opgepast als een jongen te vlug handtastelijk wordt is het maar om te profiteren.
- De verbondenheid van man en vrouw: waar Janneke is moet Mieke zijn. Vraa en man is één gespan.
- Een jong verlieft koppel: een meikoppel.
- Een wat simpel naief koppel: arm en buud.
- Als iemand klaagt over téveel werk: waarken is zoulig zei de bagijn en ze ging nor 't klooster om der vanaf te zijn.
- Iets dat slecht vooruit gaat: 't go veruit gelek 't muziek van Temst, alle dougen u flutsjen bij.
- Uw plan trekken met de bedoeling niet té veel te moeten werken: die is ziek on heur kriek en gezoond on heur koont.
- Heel vroeg opstaan: hedde in o bedde gepist ?
- Iemand die overal profijt uit slaat: die eeft op alle putten vis.
- Slim zijn en problemen plossen: o string trekken.
- Iemand die altijd klaagt: die kraat putten in d' eirde.
- Het kan mij niet geven wat er gebeurt, alles is goed: da God gift, dant wouter is.
- Van mening veranderen: o ekken on nen aandere stouk hangen.
- Met die persoon wil ik niets te maken hebben: van dien boer geen aren (eieren).
- Heel veel verdriet hebben: o een oog uit schrie'en.
- Iemand die dingen doet zonder na te denken: die eeft schietende zinnen.
- Man van de waterleiding die pannes komt verhelpen: Piet Fiet.
- Verstandig mens: ne gelierden bol.
- Comediant: die kan lachen mé zijn één en schrie'en mé zijn aander oog.
- Iemand die alles moet lenen: had ik stekskes, vroeg mij wa toebak mor 'k heb geen bladsjes.
- Dat eet ik niet graag: da's mijne meug nie.
- Iets dat je graag eet of drinkt maar 't is nog al duur: trekt dien taand mor uit.
- Als een koppel al een paar jaar getrouwd is: de spilleman is van ’t dak.
- Jongen is verliefd op een meisje maar een ander gaat er mee vandoor: hij waa mor rolschetsen moeten oundoen.
- Geen geld kunnen houden: o geld over de rooster tellen.
- Niet kieskeurig zijn wat eten betreft: u goe vaarken mag alles.
- Als ge iets lekker vindt: 't is nie veur de vaarkes gemokt.
- Als ge maar een klein stukje van iets krijgt: da got in mijnen ollen taand.
- Als ge profijt wil hebben van alles wat ge doet: dan moete siroop on onnen board strijken.
- Iemand die ongenood komt: die komt gelék de luizen.
- Als ge iets gekregen hebt en de ander wil het terug: gegeven is gegeven en 'tstoksken is nor d' hel gedreven.
- Ze is nog jong en goedgelovig: z'is nog nie droe'eg achter eur oe'eren (oren).
- Vrouw van rond de 40 jaar: z'is in de fleur van eur leven.
- Tegen iemand die altijd hetzelfde zeg: ge meugt al is een aandre plout (lp) oplijgen- Iemand met veel juwelen aan: ie is gekroe'end gelék nen os.
- Deelgemeente Haasdonk:'ostonk' uitgesproken door de Bevenaars.

Deel 2
∇

Beveren-Waas; Bevers-dialect

Dinsdag 13 september 2016

Bevers dialect (deel 2)

        Beveren-Waas
        Zie eventueel ook: > Bevers dialect deel 1
    > Diverse informatie aangaande gemeente Beveren-Waas (blog vlaanderen)

Bevers dialect (deel 2)

Kindergedichten en liedjes in Bevers dialect
Oekedoeleken
Oekedoeleken droaat o poeleken
Droaat o poelenhandjes
veur ne stuiver min of meer
droaat er ons ....(bv. Mileentje) nog ne keer !
Bieza-bieza rolleken
Bieza-bieza rolleken
ons Femke eefde krolleken.
Bieza-bieza wat
ons Femke eede lank blad ! ( heeft een lange tong)
Bieza, bieza, bijzen
Lot het zonneke schijnen
Lot de regen overgoun
Dat ons .... nor 't scholeken kan goun
Wie zal der heur (hem) leren ?
Onze lieven Heren
Wie zal der heur (zijn) commissiekes doen?
Pitje mé zijne gelapte schoen!

Ei, ei, ei
Wat is mijn hartje blij! In de klas dor leren wij
Op de koer dor spelen wij Ei, ei, ei Wat is mijn hartje blij!
Ute peirdeken
Ute peirdje rij mor oun Peter zijn hekken zal open stoun Stond nie open, rij verbij... Ute peirdeken kom bij mij! Bieza bijze manneken wa zit er in o kanneken zoete melk en koekebrood daorvan wurt ons kinneken groat!
Aftellenbij het"katje" = tikkertje spelen 1,2,3, de broekeschijterij 4,5,6, de broekerschijteres 7,8,9, ik kwam den broekeschijter tegen 10,11,12, gij zijt den broekeschijter zelf!
Drij dikke boeren... Drij dikke boeren onder éne paraplu...
Den eesten mé nen dot, Den tweeden mé een kalot. En den derden mé ne klets - kop!
Riekes Kiekes Riekes kiekes zat in 't koren. Mé een blommeken in zijn oren. Riekes kiekes zat in 't zand. Mé een blommeken in zijn hand!
Een ludiek gedichtje, opgezegd als iemand té nieuwsgierig was! Wa ist? e peird da pist! Had er u kanneken onder goan 't had vol gewist. Hadde't uit gedronken g' had zat gewist! Ludiek gedichtje
Edde duist? Go noar Janneke Wuist... Die eet un hoondje...
Da pist in o moondsjen. Die eet un katsje...
Dat krabt on o gatsjen!

Sinte Marten
Op 11 november wordt in Beveren Sinte Marten gevierd.
In elk gehucht (Zillebeek, Thijskenhoek, Krabbenhoek...) stonden de kinderen hem op te wachten want dan was het GRIEL!
Sinte Marten gooide snoep en lekkers rond en de vlugsten hadden het meeste "gegrield". Nu nog is het op de Beverse markt grote GRIEL op 11 november. Op de vooravond gingen kinderen van deur tot deur om ons Sinte Martenlied te zingen en zo wat snoep of een cent te bemachtigen.

Een van de verschillende versies van het Sinte Martenlied
Vandoug is 't Sinte Marten en maren is 't Sinte Kruk wij kommen met goeien harte
wij kommen met 't goeie stuk!
En edde'ons niet wa elzenhaat (elzenhout)
want ons voetjes zijn zo kaat
wij keunen van hier nie goun
of wij emmen wa opgedoun!
De jonges van de duirpen
die stoun hier al bijeen
wij zullen ze leren haat roupen
turf roupen
Op de sinte manieren
't ouvond zullen wij vieren
op de Sinte Marten
een stuk van zijne mantel
En wilde gij da nie geven
dan zijde gij een grote beest (gierig)
Hier woont een brave vraa (vrouw)
die lank leven zal
Hoelank zal ze leven
Honderd joar en énen dag
totda ze geenvlees of brood niemer mag!

Bevers Nieuwjaarslied
Met dit lied gingen kinderen van deur tot deur
en kregen in ruil een cent of wat snoep.
Op enen nievejoarsouvend
den sloeg den bakker z'n wijf
al mé nen haten kluppel
zoedounig op heur lijf...
De kluppel die brak
de vra die sprak
Den bakker liep nor den oven
om petetten te stoven
petetten mé apperdoun ( stokvis )
wilde't nie eten den lot ut stoun
Bron: Gisela: https://blog.seniorennet.be/kantklossen2/

Geschiedenis van de uitdrukkingen
Beverse maat: Beverse mout
Volgens de geschiedenis van " Het land van Beveren " is dit de oorsprong van de Beverse mout:

1. De geschiedenis van Beveren
Is de geschiedenis van een vrijheidlievend volk, dat nooit werd geknecht. Het ‘Land van Beveren’ had zelfs eigen maten en gewichten.

2. Markt van Sint-Niklaas
Waarom langs een kant van de markt geen cafés te vinden zijn?
"De kant van de belangrijke gebouwen was vroeger de grafelijke kant.
Eigendom van Margaretha van Constantinopel, gravin van Vlaanderen.
De arme gravin schonk de markt in 1248 aan de gemeenschap die toen in Sint-Niklaas woonde.
De overkant van de markt was eigendom van de Heer van Beveren.
Deze graaf bezat heerlijke rechten. Hij kon zich veroorloven dat in de herbergen pinten werden getapt 'op
Beverse maat met een kousenband'!
Deze maat was groter dan de Gentse maat, die werd gebruikt aan de kant van gravin Margaretha.
Bron: http://www.beveren.be/
> Bevers dialect (www.mijnwoordenboek.nl/dialect/Bevers)
> Bevers Dialect (http://nl.netlog.com/sandra2girl/blog)
> Waasland dialect (op deze site)
> Oost-Vlaams dialect (op deze site)

> Dialect Beveren-Waas (www.youtube.com)
> Gemeente Beveren-Waas (www.youtube.com)
> Gemeente Beveren-Waas in beeld (www.google.com)

> Diverse informatie aangaande het Waasland (blog vlaanderen)
> Diverse informatie aangaande het Waasland (blog waasland bericht)

Zie eventueel ook: > Bevers dialect deel 1

> Provincie-Oost-Vlaanderen (blog vlaanderen)

Beveren-Waas; Bevers-Dialect

Maandag 12 september 2016

Doel (gemeente) - Doels dialect Kallo - Kalloos dialect Kieldrecht - Kieldrechts dialect Verrebroek - Verrebroeks dialect

                     Doel
   Deelgemeente van Beveren-Waas

Doel wordt voor het eerst vermeld in 1267 als "De Doolen". De precieze betekenis is onduidelijk, mogelijk verwijst het naar de "dalen" in de zin van uitgegraven zandhopen. In de middeleeuwen zouden De Doolen nog eilandjes in de Schelde geweest zijn.
In de Wase dialecten noemt men het dorp "Den Doel".
> Diverse informatie aangaande deelgemeente Doel (blog belgië)

Doels dialect

Het oorspronkelijk dialect is meer dat van Zeeuws-Vlaanderen. Doel was een dorpje op zijn eigen”.
Woorden in Doels (gemeente) dialect
ekster: annepap ; pier (aard(e)worm: pielewieter ; zwaarlijvige vrouw: en malse ;

Gezegden en uitdrukkingen in Doels dialect
weg over den dijk: april ; .(het Woordenboek der Nederlandse Taal vermeldt het woord april, alhoewel het woord in het algemene taalgebruik tegenwoordig is veranderd tot opril. De betekenis is "een hellend oplopende weg, tegen een aarden dijk of wal gelegd, waarlangs mensen, paarden, voertuigen en vuurmonden de kruin of walgang kunnen bereiken". April is de oorspronkelijkere vorm en zou teruggaan op het Franse werkwoord appareiller "klaarmaken, schikken" en bij uitbreiding ook "bouwen, aanleggen". Het afgeleide naamwoord appareil verwees oorspronkelijk naar de aanleg van een dijk, in het bijzonder het aanleggen van de helling, en is dan uiteindelijk gaan verwijzen naar de helling zelf. Appareiller gaat op zijn beurt terug op het Latijnse par "gelijk" en betekende oorspronkelijk iets als "(gelijke of bij elkaar passende delen) samenvoegen, bijeen voegen").
> Bevers dialect (info op dit dialectblog)
> Waasland dialect (op deze site)

> Gemeente Doel (www.youtube.com)
> Gemeente Doel in beeld (www.google.com)

Kallo
Deelgemeente van Beveren-Waas

Betekenis van de plaatsnaam Kallo: 'bosje op hoge zandgrond'.
Al in de 12e eeuw bestond Kallo, toen bekend als Calloo, als dorp in het Land van Waas.
> Diverse informatie aangaande deelgemeente Kallo (wikipedia.org)

Kalloos dialect

Het oorspronkelijke Kalloos dialect heeft naar verluid belangrijke afwijkingen van het groot Bevers dialect.
Woorden in Kalloos dialect
bloedzuiger: bloetzuger ;
> Bevers dialect (info op dit dialectblog)
> Waasland dialect (op deze site)

> Deelgemeente Kallo (wikipedia.org)
> Gemeente Kallo in beeld (www.google.com)

Kieldrecht
Deelgemeente van Beveren-Waas

Kieldrecht is een poldergemeente gelegen aan de grens met Nederland (Nieuw-Namen). Het dorp is gebouwd in de noordwestelijke hoek en is waarschijnlijk ontstaan in de 10e eeuw. De naam komt echter pas voor in 1238.
Spotnaam van Kieldrecht: koutermollen.
> Diverse informatie aangaande Kieldrecht (wikipedia.org)

Kieldrechts dialect

Kieldrecht heeft zijn eigen dialect, maar is toch ook enigszins verwant aan Zeeuws-Vlaamse uitdrukkingen.
Woorden in Kieldrechts
bloedzuiger: bloetzu ger ; pier (aard(e)worm: pielewieter ;
> Kieldrechts dialect (http://jolienbogaert.be/blog)
> Zeeland (Zeeuws-Vlaanderen) dialect (www.mijnwoordenboek.nl)
> Bevers dialect (info op dit dialectblog)
> Waasland dialect (op deze site)

> Gemeente Kieldrecht (www.youtube.com)
> Gemeente Kieldrecht in beeld (www.google.com)

Verrebroek
Deelgemeente van Beveren-Waas

In de vroege Middeleeuwen lag op de linkeroever van de Schelde nog een moerasachtig gebied, vol geulen en schorren die geregeld bij vloed onder water liepen.
De benaming van de gemeente is hoogstwaarschijnlijk afgeleid van het broek (moerassig land) aan de Verre, een oude waterloop van Zalegem (St. Gillis) tot aan Singelberg (Beveren), waar ze met de burggracht was verbonden.
Spotnamen van gemeente Verrebroek: filippen, kerkschijters.
> Diverse informatie aangaande deelgemeente Verrebroek (wikipedia.org)

Verrebroeks dialect

Zoals Kieldrecht heeft ook Verrebroek zijn eigen dialect, maar is toch ook enigszins verwant aan Zeeuws-Vlaamse uitdrukkingen.
Woorden in Verrebroek dialect
aardbei: eirebees ;
auto: otto ;
bloedzuiger: bloetzuger ;
goedendag: djeur ;
fiets: velo ;
aardappelen schillen: patatten jassen ;
pier: pilewuiter ;
vrouw; vra ;
> Zeeland (Zeeuws-Vlaanderen) dialect (www.mijnwoordenboek.nl)
> Bevers dialect (info op dit dialectblog)
> Waasland dialect (op deze site)

> Gemeente Verrebroek (www.youtube.com)
> Gemeente Verrebroek in beeld (www.google.com)

> Diverse informatie aangaande het Waasland (blog vlaanderen)
> Diverse informatie aangaande het Waasland (blog waasland bericht)

Wie helpt bij de dialecten van de deelgemeenten van Beveren-Waas?

Contacteer: andreotte@hotmail.com

Zie eventueel ook: > Oost-Vlaams dialect (op deze site)

> Provincie-Oost-Vlaanderen (blog vlaanderen)

Deelgemeente-Doel; Doels-dialect; Kallo; Kalloos-dialect; Kieldtrecht - Kieldrechts dialect; Verrebroek; Verrebroeks dialect

Zondag 11 september 2016

Haasdonk-Waas - Haasdonks dialect Melsele - Melseels dialect Vrasene - Vrasens dialect

             Haasdonk
     Deelgemeente van Beveren-Waas.

Betekenis van de plaatsnaam Haasdonk: Wellicht plaats waar Hazen populatie aanwezig was. Haas knaagdier, Een donk is een hogergelegen plek in het landschap.
Haasdonk wordt door zijn inwoners ook wel eens 'ostong' genoemd, of dit het dialect van ossentong betreft is onduidelijk.
Scheld of spotnamen van Haasdonk: rostekoppen, kasseidieven.
> Diverse informatie aangaande Haasdonk (wikipedia.org)

Haasdonks dialect

Haasdonks is verwant aan het Bevers dialect, maar bij dat smeuïge Wase Haasdonks dialect. wordt de "k" niet uitgesproken.
Woorden in Haasdonks dialect
bloedzuiger: bloetzuger ; bijna: bots ; hardwaaien: urten ; libelle: sinksenpeirel ; pier, aard(e)worm, piereworm ; parel: peirel ;
> Bevers dialect (info op dit dialectblog)
> Waasland dialect (op deze site)
Wie helpt bij het Haasdonks dialect?
Contacteer: andreotte@hotmail.com

> Ford van Haasdonk (wikipedia.org)
> Gemeente Haasdonk (www.youtube.com)
> Gemeente Haasdonk in beeld (www.google.com)

Melsele
Deelgemeente van Beveren-Waas.

In het jaar 1055 vermeldt voor het eerst de naam Melsele. Waarschijnlijk ontstond de naam uit mellis-cella of mel-cella, wat “aangename woning” betekent of “aangenaam verblijf“. Of afgeleid van Melis (Melchior) in de betekenis van “woonplaats van Melchior”. In akten uit de 11e, 12e en 14e eeuw schreef men Melsele, Melcele, Melcelle.
Scheld of spotnaam van Melsele: pijpkens.
> Legende: Onze-Lieve-Vrouw van Gaverland (www.figy.be/legenden)
> Diverse informatie aangaande gemeente Melsele (wikipedia.org)

Melseels dialect

Het Melseels dialect kan men in bepaalde mate Bevers noemen, toch heeft het ook zijn eigen uitspraken.
De Melselenaren gebruiken het stopwoord: 'awa'.
Woorden in Melseels dialect
A
B
broodpudding: kattegroest ;
C
D
dwars iemand: ne hannewuite ;
E
F
G
hommel: bombie ;
H
I
J
K
koprol: kunstelabarg ; korenbloem: miekepiepke ; klaproos: koolblom ;
L
lisdodde: dulpoezen ; lieveling van de juf: febbekak ; lolly: gattekletser ;
M
maïs: sponsetaarie ; mirabellen (kleine rode pruimkes): marabloanen ;
N
O
oprit van akker meestal voorzien van rioolbuizen om de waterdoorgang van de gracht te bestendigen: mennegat ; ongecontroleerde vloek: vlammende miljaarde genoagelde getaarde ; P
pier: pillewuiter ; peinzen, denken: paazen (bvb. wa paasde noa wel) ; pepersausice: tiktak ;
Q
R
S
samengebonden takjes en sprokkelhout (bundel) bvb. bij het kappen van wilgen of canadabomen, wordt gebruikt voor aansteken van de (Leuvense) stoof, maar ook voor drainages, of het versterken van weggezakte mennegaten: pijnsoard ; seringen: troonkoarspluimen ;
T
U
V
valsspeler: oirzak ; vrouwelijk menspersoon: maasen (komt van meisje, bvb : 't is altijd iet éé maasen) varkenskop (broodbeleg): groest ; vrouwspersoon: vramijns ;
W
X
Y
Z
zuigen, zabberen: loetsen (bvb aan een lolly)
Bron: Kamiel Schippers kamiels@yahoo.com
> Melseels (www.mijnwoordenboek.nl)
> Bevers dialect (info op dit dialectblog)

> Gemeente Melsele (www.youtube.com)
> Gemeente Melsele in beeld (www.google.com)

Vrasene
Deelgemeente van Beveren-Waas.

De herkomst van de plaatsnaam Vrasene is onduidelijk. De vorige benaming van de plaats was Frasne 1183
Scheld of spotnaam van Vrasene: kerkschijters, bulten.
> Diverse informatie aangaande gemeente Vrasene (wikipedia.org)

Vrasens dialect

Deelgemeente Vrasene amper enkele km. op afstand van Beveren-Waas heeft in belangrijke mate zijn eigen dialect. Woorden in Vrasens dialect
> Vrasens dialect (www.mijnwoordenboek.nl)
> Bevers dialect (info op dit dialectblog)

> Gemeente Vrasene (www.youtube.com)
> Gemeente Vrasene in beeld (www.google.com)

> Diverse informatie aangaande het Waasland (blog vlaanderen)
> Diverse informatie aangaande het Waasland (blog waasland bericht)

Zie eventueel ook: > Oost-Vlaams dialect (op deze site)

> Provincie-Oost-Vlaanderen (blog vlaanderen)

Haaddonk; Haasdonks-dialect; Melsele; Melseels-dialect; Vrasene; Vrasens-dialect

Vrijdag 9 september 2016

Temse - Temses dialect

Temse

De naam Temse is afgeleid van het Gallo-Romeinse Tamisiacum of Tamasiacum, wat een latinisering is van een nog oudere plaatsnaam, daterend uit het oud-germaans (*tem- = een doorwaadbaar water; -se = plaats, vestiging). Vergelijk met de Engelse rivier Thames die op dezelfde oorsprong teruggaat.
Vorige plaatsbenaming Temisica 941.
Spotnaam van Temse: Azijnzekers; Tuysschers.
> Sage: Kattebrug (www.figy.be/legenden)
> Diverse informatie aangaande gemeente Temse (blog vlaanderen)

Temses dialect

Het Temses dialect wordt plaatselijk ook wel Temsts of Temsees genoemd.
Temse heeft een sappig en kleurrijk dialect, dat zich binnen de Wase context vooral ook onderscheidt door zijn eigenzinnige uitspraak. Al naargelang van de plaats zijn er zelfs binnen de gemeente nog verschillen in uitspraak.

Woorden in het Temses dialect
- de uu word meestal uitgesproken als ie
- de eu word meestal uitgesproken als ee

A
aardappelpuree: gestamte petette ; ajuin: ajén ; appelmoes: appelspijs ;
B
betasten: foeffelen ; berispen: greiven ; bevangend (weer): doef ; bijna: bakkanst, ost ; bloembol (bloemencloot): kliesters ; botermelk: ziere mallek ; brandnetelbrand op lichaamsdeel: getingeld ; brave man: nen joebe ;
C
chicorei: pardaf ; confituur: saroop ;
D
deur: deer ; dikwijls: dikkels ; doorbreken (koord, nestel): afkasten ; drinkgeld: pree ; duvel: bombaard ;
E
ei: aaj ; eigebak met twee dooiers: peirdenoog ;
F
fluim: rochel ; foto: petret ; fotograaf: petrettentrekker ; frieten: petetfriet ;
H
handvol: aufel ; haring: nen eiring : harde dunne koek: papkoek ;
I
is 't niet: awwa ;
J
jam: zjelaai ; jou: ou ;
K
kaars: keis ; kauwgum: tuttifrut ; kerkboek, missaal: karreboek ; klein: klaan ; kleintje: klantsje ; kleinzerige vrouw: ’n seut ; klusjesman, zelfdoener: fottereir ; knikker: marrebol ; koffie: kaffie ; kopmuur aan rioolingang: kanduit ; korf: kerref ;  kruiwagen: kerrewoagen ; kurkentrekker: kerrentrekker ;
L
lies: eekenis ;
M
meter en peter: pit en petere ; mier; mierezjieker: meikever: bomboart ; mooie man: ne geive ;
N
navel: nagelbuik ; neef: kozze ( mijn neef: méne kozze) ; netel: 'tingel ; niet alert mens: nen badde ;
O
onbeleeft mens: ascheranterik ; ongelukkige: ne miezere ; oog dik of opgezet: ’n piepoog ; oorveeg: ’n vloa, ’n mot, ’n peir
P
pannekoek: koekenbak ; peperkoek: pomkoek ; peuteren: peteren ; pielewuiter: murezeker ; pijpentabak: karramellentoebak ; praatgrage vrouw: babbiel ; put: pit ;
Q
R
raamluik (raamblind): blaffetier ; rabarber: zierstek ; rammeling: ’n smeiring, ’n poefeling ; ronkaart (mens die ronkt): bombie ;
S
schelde: ’t Schel ; schommel: ’n bijs ; schrik hebben: poepers ; schuifaf (glijbaan voor kinderen): gatritser ; smeren (boterhammen): briën ; soms: ammets ; spuwen: spuchen ; stekelbag: oekedoeleke ; stekelvarken: meirlon ; stoep (voetpad): plassier ; stort: 't shipmes ; schuren: schieren ; schuurborstel: ne schierbestel ; snor: moestes ;
T
teelballen: kliesters ; treuren: verbomen ; trosbessen: troskesbezen ;
U
V
vaars: vjeis ; vandaag: vandeeg ; varkensluis: tenennijper ; veel schreiend mens: schriëlip ; veel volk: vollembak ; venijnige vrouw: tiek ; vensterluiken: blaffeturen, blaffetieren ; vliegenraam: een schijn ; voetpad: plansier ; vuilophaalwagen: de velkaar ;
W
wanorde: ne messing ; wilde kastanje noten: gallienoten
X
Y
Z

Gezegden in Temses dialect
- bang doorgaan: ij goat der vendeur me zijne steirt tusse zen poteconstipatienen.
- droevige greindel een slag in het gezicht; een mot op a wezen.
- er is onweer op komst: z e zijn een schip aant laje (laden) ga jij godde gaa.
- ga weg voor ik je eruit gooi!: Maukt da ge weg zijt of 'k geef au nen trok in a ol gaan wij gomme.
- geen sprake van!: d a ziede van ier geweldig pijn hebben tu nijg zeer.
- het is drukkend warm: tis douf .
- hij sloeg mee ne stok op zijn gezicht: hij sloeg mee ne klipper op zij wezen.
- hij zat op het voetpad: hij zat opt plassier.
- iemand die hoogmoedig is: die é et oog in zijnen bol.
- ik zou eens een klap tegen uw oren geven: kzou ou ies een klets tegen au oere geve.
- loop naar de maan!: s pringt in 't Schel!
- niet lenig: stijf as en ijzeren hekke.
- tegen uw vrak (vest): t egen ou sjiep.
- we hebben nogal gelachen: webbe nogal huile gelaten.
- zelfs een gek weet dat: a ne zot zat graa.
- aardappelen pletten: petette dedderen.
- boterham smeren: nen boterham brieje.
- diep in zijn neus zitten: ache bove zeit zwiert den eejs.
- schop onder je achterse krijgen: ne schip op a kliesters krijge.
- klets op uw kaak: een lap op a toot of een pjeir op a bakkes.
- het lastig hebben: hij (of zij) krochen nogal.
- ik zeg het niet: schet.
- ik zie jou graag; Ik zien ou gère.
- koffie met melk: kaffie mi mallek.
- pannekoeken met bruine suiker: koekenbak mi bréne séker.
- iemad een loer draaien: iemand een padde in zijne korf zetten.
- ik hou van jou of ik bemin jeofik zie je graag: ik zien ou gère.
- iemand die heel vermoeid is: 't schaap is de preut af.

Aftelrijmpje van ruim 100 jaar terug
Rommel den bommel den bommel den bommel
den boer zout op de pispot
e wiest nie woar a zijn meeke was
zijn meeke was nor den hemel
om ne gouwe kemel, om ne gouwe stroont
3 kjiere den hemel roond
van ientsje , van tientsje , van schaarep mes
drij oonderd en zes, olie in de fles, olie in de loump ( lamp)
en de loump die schoot in bround ( brand)
en amme bakke emme brood
en amme stareve zijmen dooèd

Medewerkster van het hier geplaatste Temses dialect
Yoltjen   yoltjen@hotmail.com

> Temses dialect (www.mijnwoordenboek.nl/dialect/Temses)
> Waasland dialect (op deze site)
> Oost-Vlaams dialect (op deze site)

> Gemeente Temse (www.youtube.com)
> Gemeente Temse in beeld (www.google.com)

> Scheldeland (http://nl.wikipedia.org)

> Diverse informatie aangaande het Waasland (blog vlaanderen)
> Diverse informatie aangaande het Waasland (blog waasland bericht)

Zie voor diverse algemene informatie en toerisme.
> Provincie-Oost-Vlaanderen (blog vlaanderen)

Temse; Temses-dialect

Donderdag 8 september 2016

Steendorp - Steendorps dialect

               Steendorp
   Deelgemeente van Temse in het Waasland



De Romeinen constateerden dat er een kleilaag in de ondergrond aanwezig was. Zij gebruikten die klei voor het vervaardigen van aardewerk, pannen, stenen. Wellicht ontstond zo de plaatsnaam Steendorp. In de volksmond wordt Steendorp meestal "Het Gelaag" genoemd, dit is een plaats waar de klei bewerkt wordt tot stenen.
Spotnaam van Steendorp: mosterdpotten.

Steendorps dialect

Taalgebruik Steendorps dialect
> Taalgebruik (http://home.scarlet.be/rita.vanhul) Klik links in de site op Taal.

Woorden in het Steendorps
A
aangezicht, kus: toot; Appart: apoirt ; is 't niet waar? : awa ; is dat waar?: ala toe ; achterbaks: achterdums ; Antwerpen: koekestad ; afpoeieren: muzzelen ; akkerafgang: mennegat ; aardeworm: piereworm ; aardwormen vangen: pierelutsen ;
B
belediging: affront ; bijna: bekan ;; bril: fok ; bliksem: hemellicht ; boekentas: kanachère ; broodbakkersvorm: platine ; bolspel: pieren ; brassen: snuisteren ; boezem, borsten: vanveur ;
C
D
dakgoot: kornis ; dakvenster: mannegat ; deeg: neef ; drukte, gewoel: omgetoef ; direct: subiet ; duw: schaar ; direct: bediene ; dikwijls: dikkels ;
E
ergens: ieverst , ressekes ; er uitmuizen: schampavie, schippes, schip afkuisen ;
F
flauwe kul: ruttepatut ; eventjes, sarwetutte ;
G
ginds: gitter ; goedendag: sjeur ;
H
hevig, driftig, hiftig ; hard: neig ; halt: ouw ; hakken, opkappen, rachting ; haast u: weir-dau ;
I
ietsje: tietske ; iedereen: alleman ;
J
jullie: gulder ;
K
kansspel: bikkelen ; knikkers in een kwadrant: bieske ; best doen: devoere ; klaarspelen ;knoeien, prutsen, flikken: moeëse ; kalm houden: geloodert ; klauteren: klafferen ; kantelen, kraag, nek: schabbernak ; kaartspel: abandance ; koekjes: mokskes ; kruimels: muzzelingen ; kinderspel: nonnen ; kikkerdril: paddergerek ; klein: verneuteld ;
L
lichtmast (steiger): duc d'Alve ; longontsteking: flurries ; lamphouder: sjocket ;
M
moeilijk, lastig ; ambetant ; mistig: drom ; muziekconcert: konseir ;
N
nabestaanden: bestansel ; nergens: nieveranstnie ; nijdnagel: nei-nagel ; nummers: nommeroos ; naargelang: navenant ; niet zo nauw: op de grisse ; nochtans: pertang ; niets aan te doen: tuttuttut ;
O
oorveeg: mot ; olielamp: kinké ; onvoorzichtig, gehaast: schiersig ; onmiddellijk: staal ;
Q
P
pagekopje (haarsnit): kalotte ; paling vangen: puren ; prutswerk; trutselwerk ;
R
ronde ijzeren kogel: biel ; reuma: fluresijn ; rommelen: koteren ; ronde doen: marode ; recht omhoog: pillemijn ; rail: petrel ; rammeling: poefling ;
S
slaan: afrossen, afdussen ; soms: amets ; slecht nazomer: boumes ; slag: gurt ; snee ,wond: gabbe ; straffe kerel: kastaar ; spartelen: klawieteren ;
S
streepje: biezeke ; straal water: een striets ; straks: fluskes ; suikergoeddoek: fopspeen ; staanlamp: lampadair ; straks: sebiet ; schuin: scheeft, scheef , schots & schiëf ; slag: totter ;
T
telegrambode: depêchendrager ; tot ziens: salu ; toedekken, verstoppen: piepen ;
U
uw: ulder ;
V
verwisselen: mangelen ; vloek: nondedju, potverblomme ; vermaning: replement ; vloek: begot ; vervolgverhaal: filleton ; volledig: gelijk ; vootuit: ju ; verflaag: kouche ; veel eten: schransen, vreten, schoeften ; strohoed: tiets ; verdronken: versmoert ; verwaarlozen: verningelegeren ; vriend en vriendin: kloser en kloter ;
W
weegschaal: baskule ; warpraat: dester ; weinig: loet, lutter ; waardeloze voorwerpen: prutsen ; weg, weggaan:
riebedebie ;
X
Y
Z
zaniken, zeuren: greiven ; zeer goed: vandeeg ; zeker, alleszins: vannagest ; haag: wieër ; zwaluw of rook: zwalm

Het gelaags volkslied
Steendorp, 0 mijn duurbre grond
Steendorp, 0 mijn duurbre grond,
Waar weleer mijn wiegje stond.
Eindloos, eindloos zijt gij zoet
U is mijne blijde groet
U is mijne blijde groet 's
Morgens met de dageraad
Is men op, tot 's avonds laat.
Iedereen is fel te been
Tot het maken van de steen
Tot het maken van de steen.
Groot en klein is aan het werk
Mannen, vrouwen taai en sterk
Ieder zet zijn krachten bij
van t Gelaag tot aan de kaai
van t Gelaat tot aan de kaai.
Fel te water als te land
Varen zij langs alle kant
Op de Schelde, Maas en Rijn
Wil 't Gelaag ook meester zijn
Wil 't Gelaag ook meester zijn.
Steendorp van ons prilste jeugd
Leerde gij ons plicht en deugd.
Eeuwig blijven wij getrouw
Aan uw leer in vreugd en rouw
Aan uw leer in vreugd en rouw.
Refrein
Als den oven staat in brand
Is 't op Steendorp zo plezant
Als den oven staat in 't vier
Is 't Gelaag in vol plezier
Als den oven staat in 't vier
Is 't Gelaag in vol plezier

Tekst: E.H. Em. Ringoot
Bron: Rita van Hul

> Steendorps dialect (http://home.scarlet.be/~tsd)   Klik in de site op Taal.
> Waasland dialect (op dit dialectblog)
> Temse - Temses dialect (info op dit dialectblog)
> Oost-Vlaams dialect (op deze site)
> Gemeente Steendorp (www.youtube.com)
> Gemeente Steendorp in beeld (www.google.com)

> Scheldeland (http://nl.wikipedia.org)

> Diverse informatie aangaande het Waasland (blog vlaanderen)
> Diverse informatie aangaande het Waasland (blog waasland bericht)

Zie voor diverse algemene informatie en toerisme.
> Provincie-Oost-Vlaanderen (blog vlaanderen)

Steendorp; Steendorps-dialect

Woensdag 7 september 2016

Elversele - Elverseels dialect Tielrode - Tielroods dialect

           Elversele
    Deelgemeente van Temse in het Waasland.



De herkomst van de plaatsnaam Elversele is onduidelijk. Het toponiem sel(e) verwijst naar het Oudgermaanse sala (verwant aan het Nederlands zaal): een gebouw, woning, zaalgebouw, nederzetting of beschutting. Varianten zijn selle, zaal, zele of sale. Archeologische vondsten wijzen op een eerste bewoning tijdens de Gallo-Romeinse periode. Het eerste geschreven document dateert van 1221.
Scheld of spotnaam van Elversele: Rostekoppen, Blarendrijvers.
> Diverse informatie aangaande gemeente Elversele (blog vlaanderen Temse/Elversele)

Elverseels dialect

Woorden in Elverseels
A
aan het: oant ; als: as ; allemaal: ammel ; altijd: altit ; alzo: azuë ; aantrekken: auntrekken ; andere: dandere ; auto: otto ;
B
blauw: blaa ; beetje: bitje ; bestormd: bestuurmd ; blazen: bloasen ; busje: busken ;
C
D
daar: doar ; dagen: dogen ; dan: ten, tein ; dan heb ik: danneket ; dat er: datter ; dat we: dammen ; dat ze: dasset ; deze: dees ; dood: duëd ; doodlopend: duudluupend ; doorgaan: deurgoan ;
E
een ander: ’n ânder ; een keer: nieker ; eerst: iëst ; en dan eerst: en tan iëst ;
F
G
gans: giël ; garen: geiren ; geamuseerd: gammezeerd ; geen: gien ; ge hebt: ‘g’hê ; geheel; geiël ; geëindigd: geindigd ; gegeten: geten ; gelijk: gelék ; gemeend: serjeus ; geraakt: geroukt ; geraken: geroaken ; gewoonlijk: gewoênlijk ; goed: goe ;
H
haar: heur ; hangde: hong ; hebben: emmen ; heel wat: giel wa ; het was: twas ; horen: huuren ; hun: euder ;
I
ik: den deezen ; is: es ; ik heb: kem ; ik was er: kwasser ;
J
jaren: jauren ; juist: juust ;
K
kan er: keunter ; keren: kiêren ; komen: kommen ;
L
laarzen: leiëzen ; laatstleden: loadstleden ; legde: lee ;
M
maar: mor ; meeste: mieste ;
N
naartoe: noartoe ; niet: nie ; nieuwe: nieve ; niet meer: nemir ; nooit: noëet ;
O
ook: uk, uuk ; omgeving: omgevink ; opzij: opzaa ; oud, oude: aa ;
P
plaatselijke: ploatselijke ;
Q
R
reden: reen ;
S
schoon: schuun, schuëne ; sneller: rapper ; stoer persoon: pezig wezen ; straat: stroad ; straatje: stroatjen ; streepjes: stipkes ;
T
terug: verdrom ; tevreden: content ; toog: tuug ; traag: troage ;
U
uiteraard: uiter
ard ;
V
Vandaar: vandoar ; vangen: vongen ; veer: veir ; verplaatsing: verploatsink ; verzamelen: verzoamelen ; voorschoot: vuschut ; voorstel: veurstel ; vrouwen: vraan ; vrouwschoen: vraaschoen ;
W
waren: woaren ; wandeling: wandelink ; was het: wasset ; we hebben: wemmen ; weten: wetek ; werd: weird ; werk: weirrek ; woonden: weunden ;
X
Y
Z
zagen: zoagen ; zal: zul ; zijn: zen ; zijn we: zemmen ; zoals: zuas ; zondags: zondougs ;

Gemeentenamen
Tielrode: Tieroê
Sint-Niklaas: Siennekloas
Sombeke: Sombeek

Dagen
dinsdag: deisdag

Kleuren
zwart: zwert

Dieren
hengst: hingst
Een plaatselijke mythe, legende, sage...of waargebeurd? In Elverseels dialect.
> Legende, sage, waargebeurd? (www.wantrien.be)
> Temse - Temsees dialect (info op dit dialectblog)
> Waasland dialect (op deze site)
> Oost-Vlaams dialect (op deze site)

> Gemeente Elversele (www.youtube.com)
> Gemeente Elversele in beeld (www.google.com)

Tielrode
Deelgemeente van Temse in het Waasland.

De plaatsnaam Tielrode betekent letterlijk "gerooid bos (= rode) waar tegels, dakpannen of bakstenen (= tegels of tichels) gebakken worden" en is een samenstelling van de Oudnederlandse woorden tegula en rotha. De oudste schrijfwijzen luiden dan ook achtereenvolgens Tigelrodo (866), Tigelrotha (868) en Tithelrode (1036). Pas in 1187 duikt de moderne vorm Tilroda op.
Bron: wikipedia.org
Scheld of spotnaam van Tielrode: ?
> Diverse informatie aangaande gemeente Tielrode (blog vlaanderen Temse/Tielrode)

Tielroods dialect

Tielrode sluit geografisch nauw aan bij Temse het dialect is dan ook min of meer verwant met het Temsees.
Woorden in Tielroods
goeie dag: jeur ;
niets: niks ;
omzeggens: amets ;
zolder: t'opperste ;

Gemeentenamen
Tielrode: Tielrooi

> Temse - Temsees dialect (info op dit dialectblog)
> Waasland dialect (op dit dialectblog)
> Oost-Vlaams dialect (op deze site)

Wie helpt bij het dialect van Tielrode?
Contacteer: andreotte@hotmail.com

> Gemeente Tielrode (www.youtube.com)
> Gemeente Tielrode in beeld (www.google.com)

> Scheldeland (http://nl.wikipedia.org)
> Denderstreek (http://nl.wikipedia.org)

> Diverse informatie aangaande het Waasland (blog vlaanderen)
> Diverse informatie aangaande het Waasland (blog waasland bericht)

Zie voor diverse algemene informatie en toerisme.
> Provincie-Oost-Vlaanderen (blog vlaanderen)

Elversele; Elverseels-dialect; Tielrode; Tielroods dialect

Dinsdag 6 september 2016

Kruibeke - Kruibeeks dialect

Kruibeke
Gemeente in het Waasland

De naam Kruibeke zou verwijzen naar de vele kruiden die rond een van de beken aldaar groeiden, maar als naam van een beek is hij in ieder geval niet bewaard gebleven. De huidige schrijfwijze verscheen op 21 juni 1929 in het Belgisch Staatsblad. Vorige plaatsnaam Crubeke 1055.
Scheld of Spotnaam van Krruibeke: ?
> Diverse informatie aangaande Kruibeke (blog vlaanderen)

Kruibeeks dialect

Woorden in Kruibeeks dialect
A
aal: beer ; aardappellen: petetten ; aardappelmes: petetkuiser, petatkuiser ;
B
bitterpeen: pardaf ; boekentas: kazak ; bord: taloor ; bal: ketsebal ;
C
D
E
F
flauwe grap vertellen, lichtjes regenen: aan t'zieveren ;
G
gat in een muur om water en dergelijke door te laten vooral in café's: mozzegat ; gazon: bleek ; gelei: zjala ; goeie dag: jour ; gootsteen: pomsteen ; grote mond opzetten: een fraunke toot opzette ;
H
haag: weir ; handvol: oufel ; hard werken: serieus owen hiekel afdroan ;
I
J
K
knikker: marebol ; klein electrische lampje: klein peerke ; kousen: kujsen ; kruiwagen: krawougen ;
L
landbouw: geboerte ; lisdode: dulpijnen, dulpoezen ; lamp: bolleke ;
M
magere vrouw: een panlat ; mestvaalt: mespacht ; mond vol: bakkes ; mand: motmand ;
N
neus peuteren: de piere ut owe neus hoale ; non: kwezel ;
O
ouderlingentehuis: t hospies, naar de bouw gaan, oud mannekeshuis, oud pekenshuis, 't armenhuis ;
P
paard: peird, knol ; pannenlap: kwezel ; pantoffels: sloffen ; paardenvlees (gerookt): hank ; perzikken: pauzen ; plassen: zeiken ; pruim: paus ; pruimtabak kouwen: chikken ;
Q
R
rozijnenkoek: bezekoek ; rugzak voor bv soldaten en dokwerkers: ne muilezel ; rustoord: 't ou pekeshuis ;
S
schelde (rivier); scheld ; stootkar: ne pierewiet ; snoepje: bal, muntje ; schommel: bijs ; slee: sledder ; snoep (zuurtje): muilentrekker, smoelen trekker ; speeksel: rochel ; suikerbonen: kinnekesuiker, kinnekeskak ;
T
Trouwen: troun
U
V
vaat afwassen: gaan schotelwassen ; vaatdoek: schotelvot ; vork: verket ; voetpad: plansier ; vergiet: stramien ; vroedvrouw: achterwoures ;
W
water; woater ; wisselen: mangelen ; wc: thuske,tgemak ; wortel: peke ;
X
Y
Z
zeemvel: zemelap ; zwarte sausies: wit en zwart ; zout: zujt ;

Dieren
paard: peird ;

Insecten en wormen
pier, aard(e)worm: ; piereworm ; vlieg: strondvlieg, ronker ; worm: pillewuiter ;

Kruibeeks gezegden en uitdrukkingen
- Te laat komen eten: zijn eten aan het mozzegat zetten.
- Teveel gedronken: teveel bierpap op.

> Kruibeekse woordenschat (http://users.telenet.be/erikflecyn/oudkruibeeksdialect.html)
> Waasland dialect (op deze site)
> Oost-Vlaams dialect (op deze site)

> Gemeente Kruibeke (www.youtube.com)
> Gemeente Kruibeke in beeld (www.google.com)

> Scheldeland (http://nl.wikipedia.org)
> Denderstreek (http://nl.wikipedia.org)

> Diverse informatie aangaande het Waasland (blog vlaanderen)
> Diverse informatie aangaande het Waasland (blog waasland bericht)

Zie voor diverse algemene informatie en toerisme.
> Provincie-Oost-Vlaanderen (blog vlaanderen)

Kruibeke; Kruibeeks-dialect

Maandag 5 september 2016

Rupelmonde - Repmonds dialect Bazel - Bazels dialect

               Rupelmonde
   Deelgemeente van Kruibeke in het Waasland

De naam Rupelmonde is van een zodanige Vlaamse oorsprong dat het nauwelijks veranderingen heeft ondergaan in de loop der tijd. De plaatsnaam is gebaseerd op de monding van de Rupel. Soms wordt er naar Rupelmonde verwezen als Mercatorstede. Inwoners van het dorp worden Rupelmondenaars genoemd.
In het hedendaagse dialect heet de plaats Repmond.
Bron: wikipedia.org
Scheld of Spotnaam van Rupelmonde: muggenblussers.
> Diverse informatie aangaande gemeente Bazel (blog vlaanderen/kruibeke/Rupelmonde)

Repmonds dialect

Repmonds is ook met het dialect verwant van het Kruibeeks. Toch zijn er belangrijke verschillen.
In het hedendaagse dialect noemt de gemeente Repmond.
Woorden in het Repmonds dialect
A
B
bejaardenhuis: tos ;
G
graventoren: barcandeer ;
K
kleine kikker: oekendoel ; kar: pirewiet :
M
mercator: de groene ; schelde:
S
scheelt ; steendorp: gelaag ; sokken: kausen ; stort:
V
vuilhoop ; straks: flus ; scheepswerf: zaat ;
W
wortel: pe ; zandklomp: kaluit ;

Gemeentenamen in het Repmonds dialect
Rupelmonde: Repmond
Bron: Blog De Levensgenieters
> Kruibeeks dialect (info op dit dialectblog)
> Waasland dialect (op deze site)
> Oost-Vlaams dialect (op deze site)

> Gemeente Rupelmonde (www.youtube.com)
> Gemeente Rupelmonde in beeld (www.google.com)

Bazel
Deelgemeente van Kruibeke in het waasland.

Algemeen wordt aangenomen dat de oorsprong van de naam Bazel, of meer bepaald de oude benaming Barsela, een samenvoeging is van de Frankische woorden baar = bloot of woest, en sele of sela = woning (onder een dak gelegen of zelfs uit een zaal bestaand). Barsela evolueerde over Baersele en Baersel tot Baesel, Basel en Bazel.
Scheld of Spotnaam van Bazel: Een inwoner van Bazel wordt bult of bultenaar genoemd.
> Diverse informatie aangaande gemeente Bazel (blog vlaanderen/kruibeke/bazel)

Bazels dialect

Alhoewel Bazel zijn eigen specifiek dialect heeft is het toch verwant met Kruibeeks.
Bazelse dialectwoorden
A
aardappelpuree: gestamte petetten ;
B
Bloeden: blujje ; broodbeleg: toespijs ;
snel: vlus ; werkvestje: zipke ;
G
gieten: paren ; gooien: zwieren ;
H
hoe: huj ;
O
omstoten: omparen ;
P
paardevlees: aunk ;
S
salami (vierkante): wit en zwart ;

Insecten
libel: sinksepeird ; vlinder: mottevijver ;
> Kruibeke – Kruibeeks dialect (info op dit dialectblog)
> Waasland dialect (op deze site)
> Oost-Vlaams dialect (op deze site)

Wie helpt met het dialect van Kruibeke en deelgemeenten?
Contacteer: andreotte@hotmail.com
> Gemeente Bazel/Kruibeke (www.youtube.com)

> Gemeente Bazel/Kruibeke in beeld (www.google.com)
> Bazel één van de 15 mooiste dorpen in Vlaanderen (blog Vlaanderen)

> Scheldeland (http://nl.wikipedia.org)
> Denderstreek (http://nl.wikipedia.org)

> Diverse informatie aangaande het Waasland (blog vlaanderen)
> Diverse informatie aangaande het Waasland (blog waasland bericht)

Zie voor diverse algemene informatie en toerisme.
> Provincie-Oost-Vlaanderen (blog vlaanderen)

Rupelmonde; Repmonds-dialect; Bazel; Bazels-dialect

Zondag 4 september 2016

Sint-Gillis Waas - Sint-Gillis dialect

      Sint-Gillis-Waas
            Gemeente in het Waasland.

De gemeente dankt haar naam aan haar patroonheilige, de Heilige Gillis of Egidius (640 - 724).
Spotnaam van Sint-Gillis-Waas: eiertrappers.
> Diverse informatie aangaande gemeente Sint-Gillis-Waas (blog vlaanderen)

Sint-Gillis dialect

Woorden in Sint-Gillis dialect
A
applaudisseren: in o hande plakken ; aardappelmesje: petetmes, petetschaalder ; achteruitrijden, achteruitstappen: achteruitdeizen ;
B
bed: bed'n ; blikopener: opendoender ; bang zijn: benaud zein ; braambessen: brombezen ; bonen: bueunen ; bonen in tomatensaus: bueunen in tomatsaus ;
C
chocolade figuurtjes (periode Sinterklaas): poppestuurkes ;
D
de slager: den bienhour ; dwaze vrouw: lomp kieken ; dakgoot: cornis ; denken: peizen ;
E
erwten: ertjes ; een: nen ; eten, schaften: schoven ; eten (middag)voor op het werk: kantuit ; eetzak: schoofzak ; eetbord: talleuer ;
F
fiets: vielo ; fietsenmaker: vielomoaker ;
G
geldbeugel: portefoellie ; gierig, gierigaard: nijperd, orenijper ;
H
hoog: eueg ; handen: hande ; hard regenen: strontregen'n ; haag: wjeir ;
I
J
K
koffie: kaffie ; koffiebabbel: kaffieklets ; knikker: merrebol ; kauwgom: tuutefruut ; kers: kaaus, kaauzebees ; kruisbessen: stikkelbezen ; kermis: kermes ; klont boter: ne kluit boter ; kippevel: kiekevlees ;
L
lampekap: lamppadeire ; lekke (platte) firtsband: platten tuup :
M
mank lopen: pikkelen ;
N

O
omelet (eierkoek): eirenkoek ; oorworm: tenenknijper ; ouderlingentehuis: oumannekeshuis ;
P
prei: parei ; pier: pieleweuter ; pad: padde ; pureeaardappelen: gestamte petetten ; perzik: pisj ; peer: pjeir ; programma: program ; pleister: plakker ;
Q
R
S
spiegelei: pieirdeneueg ; slagen krijgen: een petet op o uoren krégen ; schroevendraaier: toernavies ; sidecar: sietekeir ; staart in het haar: kodde ; spinazie: spinuazie ; straks: sebiet ; spin met lange poten: hooiwagen ; spinaziepuree: spinuaziepetetten ;
T
tas koffie: theekop kaffie ; tomatensoep: tomatsoep ;
U
V
ventiel (aan fietsband): soepappe ; vervelend persoon: beddezieeker ; veegborstel: voager ; vergiet: verzeip ;
W
werktas: bazas ; wafel met slagroom: ne woffel mé crim frisj ; wortelen: pekes ; waspoeder: waspoeur ;
X
Y
Z
zeemvel: zemelap ; zacht gekookt eitje: nis gekokt eiken ; zolder: 'toppersten ;

Gezegden en uitspraken in Sint-Gillis dialect
- Dat zal zeker gebeuren: da zal nie mankeren ;
- Imand van Sint-Nilkaas: ne petetschoeur ;
- Te klein persoon: di is mor een scheet eeug ;

Gemeentenamen in Sint-Gillis dialect
De Klinge: de kling ;
Sint-Niklaas: sinnekloaas ; Sint-Pauwels: sinpals ;
Kemzeke: kemziek ;
Meerdonk: mjeirdonk ;

> Waasland dialect (op deze site)
> Oost-Vlaams dialect (op deze site)

> Sint-Gillis-Waas (www.youtube.com)
> Gemeente Sint-Gillis-Waas in beeld (www.google.com)

> Diverse informatie aangaande het Waasland (blog vlaanderen)
> Diverse informatie aangaande het Waasland (blog waasland bericht)

Zie voor diverse algemene informatie en toerisme.
> Provincie-Oost-Vlaanderen (blog vlaanderen)

Sint-Gillis-Waas; Sint-Gillis-dialect

Zaterdag 3 september 2016

De Klinge - Klings dialect Sint-Pauwels dialect Meerdonk - Meerdonks dialect

                           De Klinge
    Deelgemeente van Sint-Gillis-Waas in het Waasland

De Klinge is een gemeente die omstreeks 1200 in de middeleeuwen ontstond. De eerste naam waaronder de huidige gemeente bekend was is Dorpe. Later werd de naam omgevormd tot De Klinge. Deze naam betekent landduin of zandophoping na de ijstijd.
Scheld of spotnamen van De Klinge: dodden, koutermollen, lomporen, voddenrapers.
> Diverse informatie aangaande gemeente De Klinge/Sint-Gillis-Waas (blog vlaanderen)

Klings dialect

Het dialect van het Oost-Vlaams Waaslands De Klinge noemt men Klings.
Het Klings dialect kent een aantal woorden uit het Engels, ingevoerd door Klingse emigranten die terugkeerden uit Amerika, meestal de VS, later ook uit Canada.
Een opmerkelijke uitdrukking in het klings = tuup mee: allemaal samen ;
> Klings dialect (www.mijnwoordenboek.nl)
> Sint-Gillis-Waas dialect (info op dit dialectblog)
> Waasland dialect (op deze site)
> Oost-Vlaams dialect (op deze site)

> Gemeente De Klinge (www.youtube.com)
> Gemeente De Klinge in beeld (www.google.com)

Meerdonk
Deelgemeente van Sint-Gillis-Waas

De naam Meerdonk betekent Zandige verhoging. De heerlijkheid Merdonc "moer ende wostine" maakte tot het einde van de 13e eeuw deel uit van de bezittingen van de burggraven van Gent, waarna het samen met het Land van Waas (Waasland) eigendom werd van de graven van Vlaanderen. Het werd toen Merdonck genoemd.
Scheld of spotnamen van Meerdonk: kletskoppen, stuifkoppen, stuifbollen.
> Diverse informatie aangaande gemeente Meerdonk/Sint-Gillis-Waas (blog vlaanderen)

Meerdonks dialect

Een dialectwoord dat blijkbaar uniek is aan het Meerdonks dialect is:
Oogzweertje: zwijnoog ;
> Sint-Gillis-Waas dialect (info op dit dialectblog)
> Waasland dialect (op deze site)
> Oost-Vlaams dialect (op deze site)

> Gemeente Meerdonk (www.youtube.com)
> Gemeente Meerdonk in beeld (www.google.be)
> Meerdonk op zijn eigen, beeld van een dorp (www.meerdonkopzijneigen.be)

Sint-Pauwels
Deelgemeente van Sint-Gillis Waas

De oorsprong van de deelgemeente Sint-Pauwels is slecht gedocumenteerd. Sint-Pauwels moet de gotische kerk zijn geweest. De typische driehoekige vorm van „de dries‟ in de gemeente zou op een Frankische oorsprong kunnen wijzen (6e eeuw of 7e eeuw). Gelegen op de Romeinse heirbaan, is een vroege bewoning hier niet uitgesloten. In 1117 behoorde de wijk, zogenaamd "Clapdorp", tot Kemzeke, waarvan het zich in 1234 afscheidt tot afzonderlijke parochie met patroonheilige Sint-Paulus.
Scheld of spotnaam van Sint-Pauwels: ?
> Diverse informatie aangaande gemeente Sint-Pauwels/Sint-Gillis-Waas (blog vlaanderen)

Sint-Pauwels dialect

Sint-Pauwels wordt in het dialect Sint-Paals uitgesproken.
> Sint-Gillis-Waas dialect (info op dit dialectblog)
> Waasland dialect (op deze site)
> Oost-Vlaams dialect (op deze site)

> Gemeente Sint-Pauwels (www.youtube.com)
> Gemeente Sint-Pauwels in beeld (www.google.com)

Wie helpt met het dialect van de deelgemeenten van Sint-Gillis-waas?
Contacteer: andreotte@hotmail.com

> Diverse informatie aangaande het Waasland (blog vlaanderen)
> Diverse informatie aangaande het Waasland (blog waasland bericht)

Zie voor diverse algemene informatie en toerisme.
> Provincie-Oost-Vlaanderen (blog vlaanderen)

Klinge; Klings-dialect; Sint-Pauwels-dialect; Meerdonk; Meerdonks-dialect

Zondag 26 juli 2015

Meetjesland - Meetjeslands dialect

Meetjesland

> Kaart Meetjesland (www.google.be)

Er gaan verschillende legendes rond over waar de naam Meetjesland zou vandaan komen. Eén ervan spreekt over een doorreis van keizer Karel V. Uit angst voor de seksuele appetijt van de keizer verborgen de inwoners hun dochters. De keizer zag alleen oude vrouwen (meetjes) die zaten te spinnen voor hun deur. Dit zou de keizer de uitspraak ontlokt hebben dat dit het land was van de meetjes. Een andere verklaring is dat de naam wijst op de lange smalle reepjes grond (meetjes) die typisch voor de streek zijn. Ze werden systematisch afgegraven voor het winnen van turf.
> Algemene informatie aangaande het Meetjesland (blog vlaanderen)

Meetjeslands dialect

Het Meetjesland is een echt Vlaamsche landstreek. De tongval die door de Meetjeslanders wordt gesproken, helt in sommige opzichten eenigszins naar het Westvlaamsch over. De ui en de ij klinken er tamelijk wel als in 't geijkte nederlandsch en hellen er althans veel minder dan in andere streken van Oost-Vlaanderen, naar oi en ai over. De klank ou klinkt te Eeklo dikwijls als ei; b. v. eit, smeit, zeit, hout, smout, zout.

t Shuunste woord van 't Meetjesland!
Verdesteleweren: betekenis er van is ‘kapot maken’
> Het mooiste dialectwoord van ‘t Meetjesland! (http://comeet.be/ schuunste-woord)

Gezegden en uitdrukkingen in Meetjeslands
- De gebraden kiekens zullen niet in uw mond komen gevlogen: Daar bedoeld men mee, je moet er iets voor doen, je moet uw geld verdienen door ervoor te werken.
- Stront wie heeft er me gescheten: Daar bedoelen ze de dikke nekken mee, iemand die neerkijkt op 'n ander.
- Persoon die makkelijk klaagt, kleinzerig mens: Een krièpkère, kriepker.
- We hebben er lang op moeten wachten, maar was het waard: N'emre lange moet'n op wacht'n maar 't was 't wacht'n weird.
- Het ziet er echt wel heel goed uit: Ee ziet er echt vree goed uit.
- Zouden ze dat daar niet kennen misschien?: Zoen ze da daor nie kenn'n meschien?
- Hoe is dat mogelijk: Oe is da toch god's meu'elijk?
- Ze hebben dan nog een liedje gezongen: Z'en tan nog een lietse gezon'n.
- Het was het zien waard!: 't Was echt 't zien weird!
- Wij zijn ook heel tevreden: Ge zijme ook hool kontent.
- Op gezicht slaan: op toote sloan.
- Het is hier beter!: hièr èst 't beedre!
> Dialect in het Meetjesland (www.facebook.com)
> Oost-Vlaams dialect (op deze site)
> Meetjesland (www.youtube)

Zie voor diverse algemene informatie en toerisme.
> Provincie-Oost-Vlaanderen (blog vlaanderen)

Meetjesland; Meetjeslands-dialect

Zaterdag 25 juli 2015

Zelzate - Zelzaats dialect

Zelzate

Naar gelang de bron zijn er meerdere betekenissen wat de herkomst van de plaatsnaam Zelzate betreft.
1 - Zelzate, Oost Vlaanderen, 1161 Selsaten, is een zate of nederzetting in een sali: zaal.
In de periode 1275 zou de plaatsnaam Selzaete geweest zijn.
2 - Zelzate is samengesteld van het Middelnederlandse 'zel'. Dat kent etymologisch hetzelfde woord uit het Frans: Sel of 'zout'.
Het grondwoord zate is een afleiding van het werkwoord zitten en betekent 'plaats waar iets zich bevindt'. Letterlijk betekent Zelzate wellicht: 'plaats waar zout in het veen zit' of 'plaats waar zout uit veen wordt gewonnen'.
Zelzate behoort tot het Meetjesland. Sommige bronnen vinden van niet?
Scheld of Spotnaam van Zelzate: beseboten, polkaheertjes.
> Diverse informatie aangaande gemeente Zelzate (blog vlaanderen)

Zelzaats dialect

Het Zelzaats dialect leunt aan bij het Gents , maar wordt korter uitgesproken of - tegengesteld- verlengd door het toevoegen van -e achteraan.
Een duidelijk contrast is de uitspraak van de letter `R` die in het Gents op Franse wijze (achteraan de keel) maar in het Zelzaats met de punt van de tong vooraan de mond wordt uitgesproken.
Het Zelzaats kent, net als de omgevende plattelandsgemeenten diverse dialectische dubbelklinkers in de uitspraak die niet in het Nederlands worden gebruikt.
> Zelzate – Zelzaats dialect (www.mijnwoordenboek.nl)
> Meetjeslands dialect (op dit dialectblog)
> Gent – Gents dialect (op dit dialectblog
> Oost-Vlaams dialect (op deze site)
> Zelzate (www.youtube.com)
> Gemeente Zelzate in beeld (www.google.com)

> Kaart Meetjesland
> Algemene info Meetjesland (blog vlaanderen)

Zie voor diverse algemene informatie en toerisme.
> Provincie-Oost-Vlaanderen (blog vlaanderen)

Zelzate; Zelzaats; Dialect

Donderdag 23 juli 2015

Aalter - Aalters dialect Bellem - Bellens Lotenhulle - Loods dialect Poeke - Poeks dialect

      Aalter
Bellem - Lotenhulle - Poeke

De naam Aalter dook, door de schenking van een deel van de Villa Haleftra (het landgoed Haleft(e)ra) door graaf Diederik van West-Friesland aan de Sint-Pietersabdij van Gent, voor het eerst op in het jaar 974. Deze naam is mogelijk afgeleid van het Germaanse halahdrja, wat jeneverbessenstruik betekent. Villa Haleftra zou zich op de huidige markt hebben bevonden, vlak naast de huidige kerk. Het landgoed werd omringd door velden (campis), akkers (agris), meersen (pratis), weiden en bossen. In 840 en in 1112 komt de naam Haltra voor. Haeltere (1634) Andere schrijfwijzen: Altera, Aeltre.
Spot of scheldnaam van Aalter: gekkers (= spotters)
> Diverse informatie aangaande gemeente Aalter (blog vlaanderen)

Aalters dialect
Bellens - Loots - Poeks

> Aalter – Aalters dialect (www.mijnwoordenboek.nl)
> Aalsters; Bellens; Loots; Poeks (www.aalter.be)  Beluister onderaan de site de gesproken geluidsfragmenten.
> Meetjeslands dialect (op dit dialectblog)
> Oost-Vlaams dialect (op deze site)

> Gemeente Aalter (www.youtube.com)
> Gemeente Aalter in beeld (www.google.com)

> Kaart Meetjesland
> Algemene info Meetjesland (blog vlaanderen)

Zie voor diverse algemene informatie en toerisme.
> Provincie-Oost-Vlaanderen (blog vlaanderen)

Aalter; Aalters-dialect; Bellem; Bellens-dialect; Lotenhulle; Loods-dialect; Poeke; Poeks-dialect

Dinsdag 21 juli 2015

Eeklo - Eekloos dialect

    Eeklo

De naam kan gesplitst worden in twee delen: eke en lo. Het eerste deel verwijst naar de eik, terwijl lo een bosje dat op zandgrond gelegen is aanduidt.
De naam Eeklo verwijst dus naar een op zandgrond gelegen eikenbos, of dat gekenmerkt werd door een opvallende eik. Gelegen langs de weg boven op de zandrug die de streek doorkruist van west naar oost, vormde dit een duidelijk herkenningspunt voor de reizigers. Zo werd de benaming eke-lo een plaatsaanduiding. Vorige plaatsnaam Eclo/Eeclo 1219.
Scheld of spotnaam van Eeklo: dobbelgebakkenen of herbakkers, greppeschijters.
> De legende van de Bakker van Eeklo (wikipedia.org).
> Algemene informatie aangaande stad Eeklo (blog vlaanderen)

Eekloos dialect

Het gesproken Eekloos dialect heeft een iets meer specifieke tongval dan het algemeen Meetjeslands.

De gelijkenis van den verlorenen zoon in den tongval van de stad Eeklo.
'K goa ik ik weere noar mij voadere en 'k zal ik ik em zeggen: voadere! 'k en misdoan veur ê in veur God!
'K en ben nie wèèrd da' 'k ewwen zeune genoem worde; pak mij veur ieënen van ê diensboo'n!
In ij stond op in ij giink noar zij voaders. In as-t-ij er nog al en ende va' was, zag zij voader em, in ij krieëg zijne moe vul, in ij vloog em an den als, in ij kustege 'm.
In de zeune zei: voader! 'k en misdoan veur ê in veur God; 'k en ben ik ik nie wèèrd da' 'k ewwen zeune genoem worde!
In toens zei zij voadere tegen zijn diensboo'n: briingt ier al gewwe zijn beste diingen, in doege 't em an, in stek em 'ne riink an zijne viingere, in schoens a' zij voeten.
In briingt 't vet kalf in sloage 't, in loat ons eten in leute moaken!
Wan mijne zeune was duet, in ij is weere in 't leven gekomen; ij was verloren in ij is weerom gevonden. In ze begoesten ulder al te verzetten.
Moar binst was zijnen ewste zeune in den akkere, in os den dienen weere kieërdege in an uis kwamp, in uerdege ziingen in laweit ewwen, riept ij 'ne knecht in ij vroeg wa' dat er omme giink.
In den dienen zei em: ê broere is t' uis gekommen in ê voadere eet 't vet kalf geslegen, omdat ij em frisch in gezond weere gekregen eet.
In den ewsten zeune nam da' kwoalijk in ij wildeg' in uis nie goan, zoet ij wel? Moar zij voadere kwam buite in sprak em schuene om binne te kommen.
Moar de zeune zei: bè', 'k en doe! 'k en goane nie binnen, o! zoe 'k wel? 'k diene ik ik ê nê zue lange in g'en ê me nog va' z' leven gee' geetje gege'en om mij me' mij vrienden 'ne kieër wel te doen in e lijf te moaken.
Moar as doar den dienen 't uis gekommen is die ê goed mee slech vrewwevolk opgemoakt eet, ei je veur em 't vet kalf geslegen.
In zij voader zei: toet, toet, mij kind! g'ê gij altijd bij mij geweest, in al da' ik ik ê, is 't ewwe!
Ge moest liever blije zijn, wan ê broere was duet en ij is weere in 't leven gekommen, in ij was verloren in ij is weerom gevonden.
Bron: http://www.dbnl.org/
> Eeklo – Eekloos dialect (www.mijnwoordenboek.nl)
> Meetjeslands dialect (op deze site)
> Oost-Vlaams dialect (op deze site)

Luister naar het gezongen Meetjeslands/Eekloos dialect.

> Stad Eeklo (www.youtube.com)
> Stad Eeklo in beeld (www.google.com)



> Kaart Meetjesland
> Algemene info Meetjesland (blog vlaanderen)

Zie voor diverse algemene informatie en toerisme.
> Provincie-Oost-Vlaanderen (blog vlaanderen)

Eeklo; Eekloos-dialect

Zondag 19 juli 2015

Evergem - Evergems dialect Sleidinge - Slengs-dialect

Evergem

Evergem: Evergehem komt van "Ever-ingahaim" wat verwijst naar de Frankische krijgsheer Ever die zich kwam vestigen in de streek rond de Kale, een bijrivier van de Schelde. "Inga" betekent afstammelingen en "haim" staat voor woonplaats van Ever.
Scheld of spotnaam van Evergem: taatjespapeters (= aardappelpap)
> Kaart van gemeente Evergem (www.google.be)
> Diverse informatie aangaande gemeente Evergem (wikipedia.org)

Evergems dialect

> Evergemse dialectwoorden (www.mijnwoordenboek.nl
> Evergemse dialectgezegden (www.mijnwoordenboek.nl)
> Meetjeslands dialect (op dit dialectblog)
> Oost-Vlaams dialect (op deze site)

Luister naar het Evergems dialect

> Gemeente Evergem (www.youtube.com)
> Gemeente Evergem in beeld (www.google.com)

Sleidinge
Deelgemeente van Evergem.

In 1220 wordt Sleidinge voor de eerste keer genoemd in het archief van St.-Veerlekaptittel als Scleidingha. Later zijn nog andere varianten terug te vinden: Scleidingka, Sleydinghen of zelfs Sleyne zoals het nu nog in het lokale dialect heet. De naam komt van het Germaanse slaeido, wat 'glibberige plaats' betekent.
Sleidinge is ontstaan uit een aanvankelijk bebost en woest gedeelte van Evergem, waarmee het nog tot omstreeks het midden van de 13e eeuw was verbonden. Sleidinge was overigens een uitgesproken lage en moerassige streek.
Sleidinge word in het dialect Sleyne, Slenne of Sleine uitgesproken. De naam komt van het Germaanse slaeido wat glibberige plaats betekent.
> Kaart van Sleidinge (www.google.be)
> Diverse informatie aangaande gemeente Sleidinge (wikipedia.org)