Lokeren - Lokers dialect (deel 3)

        Eksaarde
    Deelgemeente van Lokeren.

Eksaarde (oude schrijfwijzen Eksaerde of Exaerde) is waarschijnlijk ontstaan langs de heerweg tussen Antwerpen en Brugge. Het werd rond 1230 een aparte parochie met eigen kerk, waar het tot dan een onderdeel van de parochie Waasmunster was.
Eksaarde wordt plaatselijk Gezoaerde uitgesproken. 
Spotnamen van Eksaarde: blauwbuiken, witvissen.
> Legende: De Kruisen van Eksaarde (www.figy.be/legenden)   
> Diverse informatie aangaande Eksaarde/Lokeren (blog vlaanderen)   

Eksaardes dialect

Eksaardes dialect wordt plaatselijk Gezoaerdes genoemd.
Eksaarde is ook voor het dialect verwant aan Lokers, toch zijn er ook belangrijke verschillen waarvan hier een aantal beschreven.  

Woorden in Eksaarde dialect
boterham: boot ; boterhammen van rozijnenbrood: bezeboten ;
geperste kop (hoofdvlees): oofflakke ; grof brood: gruizenbrood ;
karbonade, koteletten: kramenaôn ;
lokerse vlaaien: lokerse vlaen ;
macaronipap: noellekespap ;
pistolets: pollen ;
reuzel: pillekessmout ;
oliebollen: oliedots ; ontbijtkoek: pomkoek ;
snoepschuim (schuimpje): nonnescheet ;
> Lokers dialect (op dit dialectblog)  
> Waasland dialect (op deze site)   
> Oost-Vlaams dialect (op deze site)   

 

Luister naar het Gezoaerdes dialect.
> Gemeente Eksaarde (www.youtube.com)   
> Gemeente Eksaarde in beeld (www.google.com)  

Daknam
Deelgemeente van Lokeren.   

Daknam, periode 1156 Dackenham. Betekenis van de plaatsnaam is omheind stuk land. 
 Spotnaam van Daknam: Hottentotten. 
> Diverse informatie aangaande Eksaarde/Lokeren (blog vlaanderen)   

Daknams dialect

Het Daknams dialect is verwant aan Lokers, evenwel ook verschillen in uitspraak. 
Woorden in Daknams
pier, aard(e)worm: poer ; 

> Lokers dialect (op dit dialectblog)  
> Waasland dialect (op deze site)   
> Oost-Vlaams dialect (op deze site)   

> Gemeente Daknam (www.youtube.com)   
> Gemeente Daknam in beeld (www.google.com)   

               
       
          
      Moerbeke-Waas
                 

De naam Moerbeke komt van enerzijds het Germaanse woord 'mora' wat veenmoeras ( of later turf-ontginningsterrein) betekent en anderzijds het Germaanse 'baki' wat beek betekent. De naam wordt voor het eerst vermeld in 1271 . Reeds in de Romeinse tijd bestond er al een woonkern aan de noordelijke heirbaan. In de periode 1142 was de plaatsnaam Morbecca.
De officieuze naam "Moerbeke-Waas" wordt soms gebruikt om onderscheid te maken met het andere Moerbeke, deelgemeente van Geraardsbergen.

Spotnaam van Moerbeke-Waas: smeerkoeketers. 
> Diverse informatie aangaande gemeente Moerbeke (blog belgië)   

Moerbeeks dialect 
Wie helpt bij het Moerbeeks dialect?
Contacteer: andreotte@hotmail.com

Dialectwoorden 
A
ajuin: adzun ; ambetante mens: ne beu'en ; appelsoort (Jacques Lebel): sacrabel ; 
B  
bang zijn: schau zijn ; biggetje: Sjut, tseutsen ;bloeding: bloeinge ; boekweit; bokéstoppel ;  
C 
catechismus: kattekesmus ;  
D 
dakgoot: kornisse ; dokter: dookteur ; doodsprentje of heiligenprentje: zantje ; dorsmachine: duskasse ;   
E 
eg (landbouwmachine): eegde ; 
F 
fuchsia (bloem): belleman ; 
G 
H 
haag: weire ; heilig oliesel (als iemand op sterven lag): berechtinge ; hij heeft het opnieuw: ei eend weere ; 
I 
iemand die altijd het juiste weet: bestweetre ; ik ben veranderd van mening: ka mijn kaare gekeerd ;  inspuiting: piekure ; 
J 
K 
kleibolletje (klein) om te knikkeren: feute ; knikker (grote): bolleket ; kookpot: kastrol ; koortsblaar: korseblaze ;kwaadaardige vrouw: pekelteve ;
L 
landbouwmachine, cultivator: kuullefoiter ; lompe vrouw: kalle, kloefkapper ; 
M 
man: ne vant ; meikever: meulenaire ; missaal die je kreeg bij plechtige communie: kirkeboek ; moerbeeks bietenseizoen: de kampagne ; 
N 
O 
opkoper van vee: bjeestenkjuper ; oogst binnenhalen: oest afdoen ; opslagplaats (groot) voor suiker: suikerbasiliek ; overjas: pardesu ; 
P 
paaien: flamakken ; persoon die weinig kan verdragen: seute ; persoon met veel streken: preetainse ; pier: teek ; politie: de sondurmus ; 
Q 
R 
rammeling: dussinge ; rem: fran ; ribbetjes: rabekes ; roddelaarster: comere ; 
S 
schoenveters: rekkeurden ; schop (onder je achterste): ne schup in aonen inktpot ; smospot, smossen: djefeleire, djefelen ; 
T 
tesamen: tjeupe ; tuin, hof: logting ;  
U 
V 
valsspelen: eurzakken , zeurzakken ; veearts: peirdemeester ; veiligheidsspeld: toespelle ; verfrommelen: verkreukelen, verfroefelen ; verkoper: commersant ; verwelkte bloemen: verslunst ;verwelken: verslinsteren ; vroedvrouw: achterwoarsterigge ; vuilblik met borstel: zwijntje ; 
W 
wc: tvertrak ; 
X 
Y 
Z

> Waasland dialect (op deze site)   
> Oost-Vlaams dialect (op deze site)    

   Waasmunster

De naam Waasmunster zou komen van Waes-monasterium, ofwel een nederzetting in het Waasland. De vroegere plaatsnaam was Wasmonasterium 1019.
Waasmunster wordt plaatselijk Vasmusteren genoemd.
Scheld of Spotnaam van Waasmunster: hespeneters

Waasmunsters dialect

Waasmunsters dialect wordt plaatselijk Vasmusterens genoemd.
Woorden in Waasmunsters  
A
aardappelen: petetten ; aardappelenpetetten; appelmoes, appeltrut ;
borstenhouder: loezekabaa, loezekabaa; bloeden: bloein ; boodschappen doen: komisses doen ; boom: buum ; bord ; talluur, taloor ; broodpudding: bodding
B
C
charcuterie: toespijs ; chocoladefiguur: choclatte postuur ;
D
droog: dreug ;
E
erg: neig ;
F
G
gracht: sljuut ;
H
haag: weir ; handtas: sjakos ;
I
ijsje: pillekekaat ;
J
K
koekjes (klein rond): mokken ; kookpot: kastrol ;
L
lekstok: Stamper ;
M 
N
letter-cijfer koekjes: mokskes ;
O
P
pak slaag: rammeling ; pompbak: pomstiejn ;
Q
R
regenworm: pielewuiter ; rolluik: perchen, persjenne ; roomijs: pilleke'kaat ;
S
Sallamie: Sosis ; schommel: beis ; slaapkleed: tabbord ; sloefen: sletsen ; stok: knuppel ; straks, later: fleus ;
T
tafel: tauffel
U
uit gieten: uit paren ;
V
veel: neig ; vergiet: stramijn ; vork: ferket ;
W
werkmateriaal: auëllam ; wij: wulder ;
X
Y
Z

Gezegden
Waar is de tijd naartoe?: waur is d’n tijd naurtoe?

Gemeentenamen
Sint-Niklaas: Sinnekloas
Waasmunster: Vasmusteren 

> Waasmunsters (www.mijnwoordenboek.nl/dialect/Waasmunsters)     
> Waasland dialect (op deze site)    
> Oost-Vlaams dialect (op deze site)   

Het oorspronkelijke Kalloos dialect heeft naar verluid belangrijke afwijkingen van het groot Bevers dialect.
Woorden in Kalloos dialect
bloedzuiger: bloetzuger ;  
> Bevers dialect (info op dit dialectblog)  
> Waasland dialect (op deze site)  

      
    Temse

 

De naam Temse is afgeleid van het Gallo-Romeinse Tamisiacum of Tamasiacum, wat een latinisering is van een nog oudere plaatsnaam, daterend uit het oud-germaans (*tem- = een doorwaadbaar water; -se = plaats, vestiging). Vergelijk met de Engelse rivier Thames die op dezelfde oorsprong teruggaat.
Vorige plaatsbenaming Temisica 941.
Spotnaam van Temse: Azijnzekers; Tuysschers.
> Sage: Kattebrug (www.figy.be/legenden)   
> Diverse informatie aangaande gemeente Temse (blog vlaanderen)   

 Temses dialect

Het Temses dialect wordt plaatselijk ook wel Temsts of Temsees genoemd.
Temse heeft een sappig en kleurrijk dialect, dat zich binnen de Wase context vooral ook onderscheidt door zijn eigenzinnige uitspraak. Al naargelang van de plaats zijn er zelfs binnen de gemeente nog verschillen in uitspraak.

Woorden in het Temses dialect
- de uu word meestal uitgesproken als ie
- de eu word meestal uitgesproken als ee

A
aardappelpuree: gestamte petette ; ajuin: ajén ; appelmoes: appelspijs ;
B
betasten: foeffelen ; berispen: greiven ; bevangend (weer): doef ; bijna: bakkanst, ost ; bloembol (bloemencloot): kliesters ; botermelk: ziere mallek ; brandnetelbrand op lichaamsdeel: getingeld ; brave man: nen joebe ;
C
chicorei: pardaf ; confituur: saroop ;
D
deur: deer ; dikwijls: dikkels ; doorbreken (koord, nestel): afkasten ; drinkgeld: pree ; duvel: bombaard ;
E
ei: aaj ; eigebak met twee dooiers: peirdenoog ;
F
fluim: rochel ; foto: petret ; fotograaf: petrettentrekker ; frieten: petetfriet ;
H
handvol: aufel ; haring: nen eiring : harde dunne koek: papkoek ;
I
is 't niet: awwa ;
J
jam: zjelaai ; jou: ou ;
K
kaars: keis ; kauwgum: tuttifrut ; kerkboek, missaal: karreboek ; klein: klaan ; kleintje: klantsje ; kleinzerige vrouw: ’n seut ; klusjesman, zelfdoener: fottereir ; knikker: marrebol ; koffie: kaffie ; kopmuur aan rioolingang: kanduit ; korf: kerref ;  kruiwagen: kerrewoagen ; kurkentrekker: kerrentrekker ;
L
lies: eekenis ;
M
meter en peter: pit en petere ; mier; mierezjieker: meikever: bomboart ; mooie man: ne geive ;
N
navel: nagelbuik ; neef: kozze ( mijn neef: méne kozze) ; netel: 'tingel ; niet alert mens: nen badde ;
O
onbeleeft mens: ascheranterik ; ongelukkige: ne miezere ; oog dik of opgezet: ’n piepoog ; oorveeg: ’n vloa, ’n mot, ’n peir
P
pannekoek: koekenbak ; peperkoek: pomkoek ; peuteren: peteren ; pielewuiter: murezeker ; pijpentabak: karramellentoebak ; praatgrage vrouw: babbiel ; put: pit ;
Q
R
raamluik (raamblind): blaffetier ; rabarber: zierstek ; rammeling: ’n smeiring, ’n poefeling ; ronkaart (mens die ronkt): bombie ;
S
schelde: ’t Schel ; schommel: ’n bijs ; schrik hebben: poepers ; schuifaf (glijbaan voor kinderen): gatritser ; smeren (boterhammen): briën ;  soms: ammets ; spuwen: spuchen ; stekelbag: oekedoeleke  ; stekelvarken: meirlon  ; stoep (voetpad): plassier ; stort: 't shipmes ; schuren: schieren ;  schuurborstel: ne schierbestel ; snor: moestes ;
T
teelballen: kliesters ; treuren: verbomen ; trosbessen: troskesbezen ;
U
V
vaars: vjeis ; vandaag: vandeeg ; varkensluis: tenennijper ; veel schreiend mens: schriëlip ; veel volk: vollembak ;  venijnige vrouw: tiek ; vensterluiken: blaffeturen, blaffetieren ; vliegenraam: een schijn ; voetpad: plansier ; vuilophaalwagen: de velkaar ;
W 
wanorde: ne messing ; wilde kastanje noten: gallienoten
X
Y
Z

Gezegden in Temses dialect 
- bang doorgaan: ij goat der vendeur me zijne steirt tusse zen poteconstipatienen.
- droevige greindel een slag in het gezicht; een mot op a wezen.
- er is onweer op komst: z e zijn een schip aant laje (laden) ga jij godde gaa.
- ga weg voor ik je eruit gooi!: Maukt da ge weg zijt of 'k geef au nen trok in a ol gaan wij gomme.
- geen sprake van!: d a ziede van ier geweldig pijn hebben tu nijg zeer.
- het is drukkend warm: tis douf .
- hij sloeg mee ne stok op zijn gezicht: hij sloeg mee ne klipper op zij wezen.
- hij zat op het voetpad: hij zat opt plassier.
- iemand die hoogmoedig is: die é et oog in zijnen bol.
- ik zou eens een klap tegen uw oren geven: kzou ou ies een klets tegen au oere geve.
- loop naar de maan!: s pringt in 't Schel!
- niet lenig: stijf as en ijzeren hekke.
- tegen uw vrak (vest): t egen ou sjiep.
- we hebben nogal gelachen: webbe nogal huile gelaten.
- zelfs een gek weet dat: a ne zot zat graa.
- aardappelen pletten: petette dedderen.
- boterham smeren: nen boterham brieje.
- diep in zijn neus zitten: ache bove zeit zwiert den eejs.
- schop onder je achterse krijgen: ne schip op a kliesters krijge.
- klets op uw kaak: een lap op a toot of een pjeir op a bakkes.
- het lastig hebben: hij (of zij) krochen nogal.
- ik zeg het niet: schet.
- ik zie jou graag; Ik zien ou gère.
- koffie met melk: kaffie mi mallek.
- pannekoeken met bruine suiker: koekenbak mi bréne séker.
- iemad een loer draaien: iemand een padde in zijne korf zetten.
- ik hou van jou of ik bemin jeofik zie je graag: ik zien ou gère.
- iemand die heel vermoeid is: 't schaap is de preut af.

Aftelrijmpje van ruim 100 jaar terug
Rommel den bommel den bommel den bommel
den boer zout op de pispot
e wiest nie woar a zijn meeke was
zijn meeke was nor den hemel
om ne gouwe kemel, om ne gouwe stroont
3 kjiere den hemel roond
van ientsje , van tientsje , van schaarep mes
drij oonderd en zes, olie in de fles, olie in de loump ( lamp)
en de loump die schoot in bround ( brand)
en amme bakke emme brood
en amme stareve zijmen dooèd

Medewerkster van het hier geplaatste Temses dialect
Yoltjen   yoltjen@hotmail.com 

> Temses dialect (www.mijnwoordenboek.nl/dialect/Temses)  
> Waasland dialect (op deze site)    
> Oost-Vlaams dialect (op deze site)   

               Steendorp
   Deelgemeente van Temse in het Waasland
    
  






De Romeinen constateerden dat er een kleilaag in de ondergrond aanwezig was. Zij gebruikten die klei voor het vervaardigen van aardewerk, pannen, stenen. Wellicht ontstond zo de plaatsnaam Steendorp. In de volksmond wordt Steendorp meestal "Het Gelaag" genoemd, dit is een plaats waar de klei bewerkt wordt tot stenen. 
Spotnaam van Steendorp: mosterdpotten.
 

 Steendorps dialect

Taalgebruik Steendorps dialect 
> Taalgebruik (http://home.scarlet.be/rita.vanhul)   Klik links in de site op Taal.

Woorden in het Steendorps
A
aangezicht, kus: toot; Appart: apoirt ; is 't niet waar? : awa ; is dat waar?: ala toe ; achterbaks: achterdums ; Antwerpen: koekestad ; afpoeieren: muzzelen ; akkerafgang: mennegat ; aardeworm: piereworm ; aardwormen vangen: pierelutsen ;
B
belediging: affront ; bijna: bekan ;; bril: fok ; bliksem: hemellicht ; boekentas: kanachère ; broodbakkersvorm: platine ; bolspel: pieren ; brassen: snuisteren ; boezem, borsten: vanveur ;
C
D
dakgoot: kornis ; dakvenster: mannegat ; deeg: neef ; drukte, gewoel: omgetoef ; direct: subiet ; duw: schaar ; direct: bediene ; dikwijls: dikkels ;
E
ergens: ieverst , ressekes ; er uitmuizen: schampavie, schippes, schip afkuisen ;
F
flauwe kul: ruttepatut ; eventjes, sarwetutte ;
G
ginds: gitter ; goedendag: sjeur ;
H
hevig, driftig, hiftig ; hard: neig ; halt: ouw ; hakken, opkappen, rachting ; haast u: weir-dau ;
I
ietsje: tietske ; iedereen: alleman ;
J
jullie: gulder ;
K
kansspel: bikkelen ; knikkers in een kwadrant: bieske ; best doen: devoere ; klaarspelen ;knoeien, prutsen, flikken: moeëse ; kalm houden: geloodert ; klauteren: klafferen ; kantelen, kraag, nek: schabbernak ; kaartspel: abandance ; koekjes: mokskes ; kruimels: muzzelingen ; kinderspel: nonnen ; kikkerdril: paddergerek ; klein: verneuteld ;
L
lichtmast (steiger): duc d'Alve ; longontsteking: flurries ; lamphouder: sjocket ;
M
moeilijk, lastig ; ambetant ; mistig: drom ; muziekconcert: konseir ;
N
nabestaanden: bestansel ; nergens: nieveranstnie ; nijdnagel: nei-nagel ; nummers: nommeroos ; naargelang: navenant ; niet zo nauw: op de grisse ; nochtans: pertang ; niets aan te doen: tuttuttut ;
O
oorveeg: mot ; olielamp: kinké ; onvoorzichtig, gehaast: schiersig ; onmiddellijk: staal ;
Q
P
pagekopje (haarsnit): kalotte ; paling vangen: puren ; prutswerk; trutselwerk ;
R
ronde ijzeren kogel: biel ; reuma: fluresijn ; rommelen: koteren ; ronde doen: marode ; recht omhoog: pillemijn ; rail: petrel ; rammeling: poefling ;
S
slaan: afrossen, afdussen ; soms: amets ; slecht nazomer: boumes ; slag: gurt ; snee ,wond: gabbe ; straffe kerel: kastaar ; spartelen: klawieteren ;
S
streepje: biezeke ; straal water: een striets ; straks: fluskes ; suikergoeddoek: fopspeen ; staanlamp: lampadair ; straks: sebiet ; schuin: scheeft, scheef , schots & schiëf ; slag: totter ;
T
telegrambode: depêchendrager ; tot ziens: salu ; toedekken, verstoppen: piepen ;
U
uw: ulder ;
V
verwisselen: mangelen ; vloek: nondedju, potverblomme ; vermaning: replement ; vloek: begot ; vervolgverhaal: filleton ; volledig: gelijk ; vootuit: ju ; verflaag: kouche ; veel eten: schransen, vreten, schoeften ; strohoed: tiets ; verdronken: versmoert ; verwaarlozen: verningelegeren ; vriend en vriendin: kloser en kloter ;
W
weegschaal: baskule ; warpraat: dester ; weinig: loet, lutter ; waardeloze voorwerpen: prutsen ; weg, weggaan:
riebedebie ;
X
Y
Z
zaniken, zeuren: greiven ; zeer goed: vandeeg ; zeker, alleszins: vannagest ; haag: wieër ; zwaluw of rook: zwalm

Het gelaags volkslied
Steendorp, 0 mijn duurbre grond
Steendorp, 0 mijn duurbre grond,
Waar weleer mijn wiegje stond.
Eindloos, eindloos zijt gij zoet
U is mijne blijde groet
U is mijne blijde groet 's
Morgens met de dageraad
Is men op, tot 's avonds laat.
Iedereen is fel te been
Tot het maken van de steen
Tot het maken van de steen.
Groot en klein is aan het werk
Mannen, vrouwen taai en sterk
Ieder zet zijn krachten bij
van t Gelaag tot aan de kaai
van t Gelaat tot aan de kaai.
Fel te water als te land
Varen zij langs alle kant
Op de Schelde, Maas en Rijn
Wil 't Gelaag ook meester zijn
Wil 't Gelaag ook meester zijn.
Steendorp van ons prilste jeugd
Leerde gij ons plicht en deugd.
Eeuwig blijven wij getrouw
Aan uw leer in vreugd en rouw
Aan uw leer in vreugd en rouw.
Refrein
Als den oven staat in brand
Is 't op Steendorp zo plezant
Als den oven staat in 't vier
Is 't Gelaag in vol plezier
Als den oven staat in 't vier
Is 't Gelaag in vol plezier

Tekst: E.H. Em. Ringoot
Bron: Rita van Hul  

> Steendorps dialect (http://home.scarlet.be/~tsd)   Klik in de site op Taal.
> Waasland dialect (op dit dialectblog)  
> Temse - Temses dialect (info op dit dialectblog)    
> Oost-Vlaams dialect (op deze site)   
> Gemeente Steendorp (www.youtube.com)   
> Gemeente Steendorp in beeld (www.google.com)  

> Diverse informatie aangaande het Waasland (blog vlaanderen)   
> Diverse informatie aangaande het Waasland (blog waasland bericht)   

Zie voor diverse algemene informatie en toerisme.
> Provincie-Oost-Vlaanderen (blog vlaanderen)  

                  
           Elversele
    Deelgemeente van Temse in het Waasland. 

  




De herkomst van de plaatsnaam Elversele is onduidelijk. Het toponiem sel(e) verwijst naar het Oudgermaanse sala (verwant aan het Nederlands zaal): een gebouw, woning, zaalgebouw, nederzetting of beschutting. Varianten zijn selle, zaal, zele of sale. Archeologische vondsten wijzen op een eerste bewoning tijdens de Gallo-Romeinse periode. Het eerste geschreven document dateert van 1221.
Scheld of spotnaam van Elversele: Rostekoppen, Blarendrijvers.     
> Diverse informatie aangaande gemeente Elversele  (blog vlaanderen Temse/Elversele)   

Elverseels dialect

Woorden in Elverseels
A
aan het: oant ; als: as ; allemaal: ammel ; altijd: altit ; alzo: azuë ; aantrekken: auntrekken ; andere: dandere ; auto: otto ;
B 
blauw: blaa ; beetje: bitje ; bestormd: bestuurmd ; blazen: bloasen ; busje: busken ;
C
D
daar: doar ; dagen: dogen ; dan: ten, tein ; dan heb ik: danneket ; dat er: datter ; dat we: dammen ; dat ze: dasset ; deze: dees ; dood: duëd ; doodlopend: duudluupend ; doorgaan: deurgoan ;
E 
een ander: ’n ânder ; een keer: nieker ; eerst: iëst ; en dan eerst: en tan iëst ;
F
G
gans: giël ; garen: geiren ; geamuseerd: gammezeerd ; geen: gien ; ge hebt: ‘g’hê ; geheel; geiël ; geëindigd: geindigd ; gegeten: geten ; gelijk: gelék ; gemeend: serjeus ; geraakt: geroukt ; geraken: geroaken ; gewoonlijk: gewoênlijk ; goed: goe ;
H
haar: heur ; hangde: hong ; hebben: emmen ; heel wat: giel wa ; het was: twas ; horen: huuren ; hun: euder ;
I
ik: den deezen ; is: es ; ik heb: kem ; ik was er: kwasser ;
J
jaren: jauren ; juist: juust ;
K
kan er: keunter ; keren: kiêren ; komen: kommen ;
L
laarzen: leiëzen ; laatstleden: loadstleden ; legde: lee ;
M
maar: mor ; meeste: mieste ;
N
naartoe: noartoe ; niet: nie ; nieuwe: nieve ; niet meer: nemir ; nooit: noëet ;
O
ook: uk, uuk ; omgeving: omgevink ; opzij: opzaa ; oud, oude: aa ;
P
plaatselijke: ploatselijke ;
Q
R
reden: reen ;
S
schoon: schuun, schuëne ; sneller: rapper ; stoer persoon: pezig wezen ; straat: stroad ; straatje: stroatjen ; streepjes: stipkes ;
T
terug: verdrom ; tevreden: content ; toog: tuug ; traag: troage ;
U
uiteraard: uiter
ard ;
V
Vandaar: vandoar ; vangen: vongen ; veer: veir ; verplaatsing: verploatsink ; verzamelen: verzoamelen ; voorschoot: vuschut ; voorstel: veurstel ; vrouwen: vraan ; vrouwschoen: vraaschoen ;
W
waren: woaren ; wandeling: wandelink ; was het: wasset ; we hebben: wemmen ; weten: wetek ; werd: weird ; werk: weirrek ; woonden: weunden ;
X
Y
Z
zagen: zoagen ; zal: zul ; zijn: zen ; zijn we: zemmen ; zoals: zuas ; zondags: zondougs ;

Gemeentenamen
Tielrode: Tieroê
Sint-Niklaas: Siennekloas
Sombeke: Sombeek  

Dagen
dinsdag: deisdag  

Kleuren
zwart: zwert 

Dieren
hengst: hingst
Een plaatselijke mythe, legende, sage...of waargebeurd? In Elverseels dialect. 
> Legende, sage, waargebeurd? (www.wantrien.be)  
> Temse - Temsees dialect (info op dit dialectblog)   
> Waasland dialect (op deze site)    
> Oost-Vlaams dialect (op deze site)   

       Kruibeke
        Gemeente in het Waasland

De naam Kruibeke zou verwijzen naar de vele kruiden die rond een van de beken aldaar groeiden, maar als naam van een beek is hij in ieder geval niet bewaard gebleven. De huidige schrijfwijze verscheen op 21 juni 1929 in het Belgisch Staatsblad. Vorige plaatsnaam Crubeke 1055.
Scheld of Spotnaam van Krruibeke: ?
> Diverse informatie aangaande Kruibeke (blog vlaanderen)   

 Kruibeeks dialect

Woorden in Kruibeeks dialect
A
aal: beer ; aardappellen: petetten ; aardappelmes: petetkuiser, petatkuiser ;
B
bitterpeen: pardaf ; boekentas: kazak ; bord: taloor ; bal: ketsebal ;
C
D 
E
F
flauwe grap vertellen, lichtjes regenen: aan t'zieveren ;
G
gat in een muur om water en dergelijke door te laten vooral in café's: mozzegat ; gazon: bleek ; gelei: zjala ; goeie dag: jour ; gootsteen: pomsteen ; grote mond opzetten: een fraunke toot opzette ;
H
haag: weir ; handvol: oufel ; hard werken: serieus owen hiekel afdroan ;
I
J
K
knikker: marebol ; klein electrische lampje: klein peerke ; kousen: kujsen ; kruiwagen: krawougen ;
L
landbouw: geboerte ; lisdode: dulpijnen, dulpoezen ; lamp: bolleke ;
M
magere vrouw: een panlat ; mestvaalt: mespacht ; mond vol: bakkes ; mand: motmand ;
N
neus peuteren: de piere ut owe neus hoale ; non: kwezel ;
O
ouderlingentehuis: t hospies, naar de bouw gaan, oud mannekeshuis, oud pekenshuis, 't armenhuis ;
P
paard: peird, knol ; pannenlap: kwezel ; pantoffels: sloffen ; paardenvlees (gerookt): hank ;  perzikken: pauzen ; plassen: zeiken ; pruim: paus ;  pruimtabak kouwen: chikken ;
Q
R
rozijnenkoek: bezekoek ; rugzak voor bv soldaten en dokwerkers: ne muilezel ; rustoord: 't ou pekeshuis ;
S
schelde (rivier); scheld ; stootkar: ne pierewiet ; snoepje: bal, muntje ; schommel: bijs ; slee: sledder ; snoep (zuurtje): muilentrekker, smoelen trekker ; speeksel: rochel ; suikerbonen: kinnekesuiker, kinnekeskak ;
T
Trouwen: troun
U
V
vaat afwassen: gaan schotelwassen ; vaatdoek: schotelvot ; vork: verket ;  voetpad: plansier ; vergiet: stramien ; vroedvrouw: achterwoures ;
W
water; woater ; wisselen: mangelen ; wc: thuske,tgemak ; wortel: peke ;
X
Y
Z
zeemvel: zemelap ; zwarte sausies: wit en zwart ; zout: zujt ;

Dieren
paard: peird ;

Insecten en wormen
pier, aard(e)worm: ; piereworm ; vlieg: strondvlieg, ronker ; worm: pillewuiter ;

Kruibeeks gezegden en uitdrukkingen
- Te laat komen eten: zijn eten aan het mozzegat zetten.  
- Teveel gedronken: teveel bierpap op.   

> Kruibeekse woordenschat (http://users.telenet.be/erikflecyn/oudkruibeeksdialect.html)  
> Waasland dialect (op deze site)  
> Oost-Vlaams dialect (op deze site)   

> Gemeente Kruibeke (www.youtube.com)   
> Gemeente Kruibeke in beeld (www.google.com)   

> Scheldeland (http://nl.wikipedia.org)   
> Denderstreek (http://nl.wikipedia.org)   

> Diverse informatie aangaande het Waasland (blog vlaanderen)   
> Diverse informatie aangaande het Waasland (blog waasland bericht)   

Zie voor diverse algemene informatie en toerisme.
> Provincie-Oost-Vlaanderen (blog vlaanderen)  

              
               
              
               Rupelmonde
   Deelgemeente van Kruibeke in het Waasland


 

De naam Rupelmonde is van een zodanige Vlaamse oorsprong dat het nauwelijks veranderingen heeft ondergaan in de loop der tijd. De plaatsnaam is gebaseerd op de monding van de Rupel. Soms wordt er naar Rupelmonde verwezen als Mercatorstede. Inwoners van het dorp worden Rupelmondenaars genoemd.
In het hedendaagse dialect heet de plaats Repmond.
Bron: wikipedia.org
Scheld of Spotnaam van Rupelmonde: muggenblussers.
> Diverse informatie aangaande gemeente Bazel (blog vlaanderen/kruibeke/Rupelmonde)   

Repmonds dialect 

Repmonds is ook met het dialect verwant van het Kruibeeks. Toch zijn er belangrijke verschillen.
In het hedendaagse dialect noemt de gemeente Repmond.
Woorden in het Repmonds dialect
A
B
bejaardenhuis: tos ;
G
graventoren: barcandeer ;
K
kleine kikker: oekendoel ; kar: pirewiet  :
M
mercator: de groene ; schelde:
S
scheelt ; steendorp: gelaag ; sokken: kausen ; stort:
V
vuilhoop ; straks: flus ; scheepswerf: zaat ;
W
wortel: pe ; zandklomp: kaluit ;

Gemeentenamen in het Repmonds dialect
Rupelmonde: Repmond
Bron: Blog De Levensgenieters   
> Kruibeeks dialect (info op dit dialectblog)  
> Waasland dialect (op deze site)   
> Oost-Vlaams dialect (op deze site)   

 Bazels dialect

Alhoewel Bazel zijn eigen specifiek dialect heeft is het toch verwant met Kruibeeks. 
Bazelse dialectwoorden
A
aardappelpuree: gestamte petetten ;
B
Bloeden: blujje ; broodbeleg: toespijs ;
snel: vlus ; werkvestje: zipke ;
G
gieten: paren ; gooien: zwieren ;
H
hoe: huj ;
O
omstoten: omparen ;
P
paardevlees: aunk ;
S
salami (vierkante): wit en zwart ;

Insecten
libel: sinksepeird ; vlinder: mottevijver ;
> Kruibeke – Kruibeeks dialect (info op dit dialectblog)  
> Waasland dialect (op deze site)    
> Oost-Vlaams dialect (op deze site)   

Wie helpt met het dialect van Kruibeke en deelgemeenten? 
Contacteer: andreotte@hotmail.com 
> Gemeente Bazel/Kruibeke (www.youtube.com)   

       
      Sint-Gillis-Waas
            Gemeente in het Waasland.
  

De gemeente dankt haar naam aan haar patroonheilige, de Heilige Gillis of  Egidius (640 - 724).  
Spotnaam van Sint-Gillis-Waas: eiertrappers. 
> Diverse informatie aangaande gemeente Sint-Gillis-Waas (blog vlaanderen)   

Sint-Gillis dialect

Woorden in Sint-Gillis dialect
A
applaudisseren: in o hande plakken ; aardappelmesje: petetmes, petetschaalder ; achteruitrijden, achteruitstappen: achteruitdeizen ;
B
bed: bed'n ; blikopener: opendoender ; bang zijn: benaud zein ; braambessen: brombezen ; bonen: bueunen ; bonen in tomatensaus: bueunen in tomatsaus ; 
C
chocolade figuurtjes (periode Sinterklaas): poppestuurkes ;
D
de slager: den bienhour ; dwaze vrouw: lomp kieken ; dakgoot: cornis ; denken: peizen ;
E
erwten: ertjes ; een: nen ; eten, schaften: schoven ;  eten (middag)voor op het werk: kantuit ; eetzak: schoofzak ; eetbord: talleuer ;
F
fiets: vielo ; fietsenmaker: vielomoaker ;
G
geldbeugel: portefoellie ; gierig, gierigaard: nijperd, orenijper ;
H
hoog: eueg ; handen: hande ; hard regenen: strontregen'n ; haag: wjeir ;
I
J
K
koffie: kaffie ; koffiebabbel: kaffieklets ; knikker: merrebol ; kauwgom: tuutefruut ; kers: kaaus, kaauzebees ; kruisbessen: stikkelbezen ; kermis: kermes ; klont boter: ne kluit boter ; kippevel: kiekevlees ;
L
lampekap: lamppadeire ; lekke (platte) firtsband: platten tuup :
M
mank lopen: pikkelen ;
N

O
omelet (eierkoek): eirenkoek ; oorworm: tenenknijper ; ouderlingentehuis: oumannekeshuis ;
P
prei: parei ; pier: pieleweuter ; pad: padde ; pureeaardappelen: gestamte petetten ; perzik: pisj ; peer: pjeir ; programma: program ; pleister: plakker ;
Q
R
S
spiegelei: pieirdeneueg ; slagen krijgen: een petet op o uoren krégen ; schroevendraaier: toernavies ; sidecar: sietekeir ; staart in het haar: kodde ; spinazie: spinuazie ; straks: sebiet ; spin met lange poten: hooiwagen ; spinaziepuree: spinuaziepetetten ;
T
tas koffie: theekop kaffie ; tomatensoep: tomatsoep ;
U
V
ventiel (aan fietsband): soepappe ; vervelend persoon: beddezieeker ; veegborstel: voager ; vergiet: verzeip ;
W
werktas: bazas ; wafel met slagroom: ne woffel mé crim frisj ; wortelen: pekes ; waspoeder: waspoeur ;
X
Y
Z
zeemvel: zemelap ; zacht gekookt eitje: nis gekokt eiken ; zolder: 'toppersten ;

Gezegden en uitspraken in Sint-Gillis dialect 
- Dat zal zeker gebeuren: da zal nie mankeren ;
- Imand van Sint-Nilkaas: ne petetschoeur ;
- Te klein persoon: di is mor een scheet eeug ;

Gemeentenamen in Sint-Gillis dialect
De Klinge: de kling ;
Sint-Niklaas: sinnekloaas ; Sint-Pauwels: sinpals ;
Kemzeke: kemziek ;
Meerdonk: mjeirdonk ; 

> Waasland dialect (op deze site)   
> Oost-Vlaams dialect (op deze site)