Naar de inhoud

Vlaamse dialecten

akke.beakke.be

Nederlandstalige dialecten

 < De hoofdpunten van deze site vind je aan de linkerkant!

 Klik op onderstaande buttons voor dialect per Provincie of Gewest 
 ∇
mijn prentje

mijn prentje


mijn prentje


mijn prentje


mijn prentje


mijn prentje

mijn prentje


mijn prentje


mijn prentje


mijn prentje

P57-005b37df763ad60e8d8bbf923e32b7c6.jpg

 37162.jpg

mijn prentje

mijn prentje

mijn prentje

mijn prentje

mijn prentje

mijn prentje
 ^ Je bevind zich nu hier ^
mijn prentje

 mijn prentje
 


Senioren site

mijn prentje

mijn prentje


mijn prentje


 mijn prentje 

 ^ Wekelijks nieuwe evenementen Informatie! ^

Archief

Hoeilaart - Hoeilaarts dialect

 

 

 

   Hoeilaart

 

 

 

 

De naam zou van Gallisch-Keltische oorsprong zijn, met name van Ho-lar wat hoog gelegen open plaats in het bos betekent. De oude spelling is "Hoeylaert".
Hoeilaart noemt men ook wel eens ‘het glazen dorp’ vanwege de grootschalige teelt van druiven die er tot in de tweede helft van de twintigste eeuw in verwarmde serres gedaan werd.

Inwoners van de gemeente worden Hoeilanders genoemd.
Scheld of spotnaam van Hoeilaart: doenders, kolenbrander, eieruiper, spekdief, stoefers. 
> Kaart van gemeente Hoeilaart (www.google.be/maps)   
> Diverse informatie aangaande gemeente Hoeilaart (wikipedia.org)  

 

 

Hoeilaarts dialect

Inwoners van de gemeente worden Hoeilanders of Doenders genoemd. Het woord Doender komt uit het Hoeilaarts dialect waarin het woord doen vaker voorkomt in vergelijking met andere dialecten. 
> Hoeilaarts dialect (www.mijnwoordenboek.nl/dialect/Hoeilaart)   
> Het Hoeilaarts dialect (www.hoeilander.be)   
> Vlaams-Brabant dialect (info op deze site)  

 

 

> Hoeilaart (www.youtube.com)   
> Gemeente Hoeilaart in beeld (www.google.com)  

 

106859.jpg
>
Het Dijleland (www.wikipedia.org)   


 106903.jpg
> Groene Gordel (www.wikipedia.org)  


106599.jpg 

> Provincie Vlaams-Brabant (blog vlaanderen)  


button

 

Kortenberg - Kortenbergs dialect Erps-Kwerps dialect

 

     

 

   

     Kortenberg

 

 

 

 

 

 

 

Van oudsher is het de woonplaats van de Heren van Cortenberg.
Deelgemeente Erps was, zeker sinds 1286, de hoofdplaats van een meierij.

De aanleg van een steenweg van 1706 tot 1709 was een belangrijke gebeurtenis in de groei van de gemeente, evenals de aanleg van de spoorweg in 1866.
Bron: wikipedia.org

Ui
tspraak van Kortenberg: Keuttenberg
Spotnaam van gemeente Kortenberg: waterheren.
> Kaart van gemeente Kortenberg (www.google.be/maps)   
> Diverse informatie aangaande gemeente Kortenberg (wikipedia.org)  

 

138523.jpg

Klik op de afbeelding om te vergroten.
> Kortenberg in beeld (www.google.com)  
> Kortenberg (www.youtube.com)  


Kortenbergs dialect
 
> Kortenbergs (www.mijnwoordenboek.nl/dialect/Kortenbergs)   
> Kortenbergs dialect (www.facebook.com/kortenberg)   
> Vlaams-Brabant dialect (info op deze site)  

 

Erps-Kwerps
Dorp van Kortenberg.

Erps-Kwerps bestaat historisch uit twee aparte kernen: Erps en Kwerps (vroeger Querbs, iets later Querps). 
Bijnaam of scheldnaam van dorp Erps: ezels, de heren van Erps.
Bijnaam of scheldnaam van dorp Kwerps: boeren van Kwerps.
> Geschiedenis van de naam Erps-Kwerps (http://diep-rood-leen.blogspot.be)   
> Diverse informatie aangaande het dorp Erps-Kwerps (wikipedia.org)   

 

138511.JPG

Klik op de afbeelding om te vergroten.
> Erps-Kwerps in beeld (www.google.com)   
> Erps-Kwerps (www.youtube.com)   

Erps-Kwerps dialect 

Kennis van het dialect der beide gefusioneerde dorpen gaat gestadig achteruit.

Dialectwoorden
aardhorzel: eiruzel ; fietsversnellingen: derailleurs, vitessen ; gemaskerde of vermomde persoon; mombakkes ; pier: spiering ; wesp: lodder : zout: zaat ; 
> Vlaams-Brabant dialect (info op deze site)  

106859.jpg
>
Het Dijleland (www.wikipedia.org)   


 106903.jpg

> Groene Gordel (www.wikipedia.org)  

106599.jpg 

> Provincie Vlaams-Brabant (blog vlaanderen)  


button

Overijse - Overijses dialect

 

    
   Overijse

 

 

 

 

De eerste vermelding van de gemeente Overijse is terug te vinden in een oorkonde van 832 en dit onder de naam “Isca”. Het woord Isca is van Kelttische oorsprong, werd gelatiniseerd en betekent water. Overijse dankt zijn naam aan de rivier die door de gemeente vloeit: de IJse .
De gemeente ligt in het hart van de Druivenstreek en maakt deel uit van de landstreek Dijleland.
Bron: wikipedia.org en http://overijse   
Spotnaam van gemeente Overijse: doenders (= koeksoort).   
> Kaart van gemeente Overijse (www.google.be/maps)   
> Diverse informatie aangaande gemeente Overijse (wikipedia.org)  

 

135537.jpg

> Overijse in beeld (www.google.com)   
> Overijse (www.youtube.com)  

 Overijses dialect 
Plaatselijk wordt het Overijses dialect Eizers genoemd.
> Overijses dialect (http://www.mijnwoordenboek.nl)   
> Vlaams-Brabant dialect (info op deze site)  


106859.jpg
>
Het Dijleland (www.wikipedia.org)   


 106903.jpg

>
Groene Gordel (www.wikipedia.org) 
 

 

106599.jpg 

> Provincie Vlaams-Brabant (blog vlaanderen)  


button

Brussel Hoofdstedelijk Gewest Brussels dialect

 

     
     Brussel Hoofdstedelijk Gewest


       > Informatie Brussel - Hoofdstedelijk Gewest (blog belgië)     



Spotnaam van Stad Brussel
:
kiekenfretters, ketjes.

 

 107006.jpg

Klik op de kaart om te vergroten. 
> Kaart Brussels Gewest (www.google.be)   
 > Info Brussel hoofdstedelijk Gewest (blog belgië)   

 


> Brussel (www.youtube.com)  

 

Brussels dialect

Het is de naam voor het Brabantse dialect dat men vanouds in Brussel spreekt.
Sedert de late achttiende eeuw werd het geleidelijk aan vervangen door het Frans, en na de Tweede Wereldoorlog in geringere mate ook door het Algemeen Nederlands, waardoor nu nog slechts een klein deel der Brusselse bevolking deze taal spreekt.
Thans staat de "platte" volkstaal van weleer echter in hoog aanzien en maakt het een revival door.

De term Brussels slaat in correct gebruik eigenlijk alleen op de taal van Brussel-Centrum, maar vaak wordt ermee verwezen naar alle dialecten uit het Brussels Hoofdstedelijk Gewest.
Men geve zich er rekenschap van dat in de voorsteden van Brussel (inclusief Laken, Neder-Over-Heembeek en Haren, die deel uitmaken van de gemeente Brussel) andere dialecten worden gesproken, die soms zeer duidelijk van het Stad-Brussels afwijken.
Hieronder zal op die verschillen worden ingegaan; wanneer er van Brussels sprake is wordt steeds het dialect van de binnenstad bedoeld. 
> Lees meer op www.wikipedia.org 

Taaleigen  

Onaangekondigde overgang van de ene taal in de andere
Ei kreig va zainen adversaire ne coup d'tête in zain moegt. (Hij kreeg van zijn tegenstander een kopstoot in zijn maag.)
Ei aa gienen débouchonneur. (Hij had geen ontstopper.)
Il est kroemmeneil zat. (Hij is stomdronken).
K'em a carrément de woeraait gezeit. (Ik heb je vierkant de waarheid gezegd.)
De quinze ei gedérailleid on den aiguillage van den Avenue Louise. (De vijftien is ontspoord aan de wissel van de Louizalaan.)
C’est une onnuzel treis. ('t Is een dwaze trien.)
Ge zai nen imbécile. (Je bent een dwaas.)
Il sort manger avec sa mokke. (Hij gaat uit eten met zijn liefje.)
Tu deviens peike, tu sais, kameroet. (Je wordt een oud ventje, hoor maat!)
Tu es un dikken broebeleir. (Je bent een grote blaaskaak.)

Specifieke woordenschat (vooral scheldwoorden)
ne pei, e peike: een (oudere) man
en mei, e meike: een (oudere) vrouw
ne pottepei: iemand die graag een biertje lust (niet zo erg als drankorgel)
ne labbekak: iemand die eerder flauw, vreesachtig van aard is
caliche: zoethout
calichezap: eig. sap van zoethout, d.i. een minderwaardige drank (vb. koffie) die niet lekker smaakt
zievere: schertsen (het niet ernstig menen) > Da's giene ziever! (Dit is geen lachertje.)
e mokke: een liefje (mokkel), vandaar een aardig meisje
daštere (> nen daštereir): knoeien of treuzelen
ne fafoel: iemand die houdt van snoeven, hovaardige
kažoebere (> ne kažoebereir): in vuilnisbakken scharrelen

Rijke variatie aan scheldwoorden
skieve lavabo, skieve archetec (onbekwaam architect), amelaiken dojker (heimelijke duiker, gluiperd), tallurelekker van ’t gasthois (bordenlikker van het ziekenhuis).

Franse stam + Vlaams suffix of omgekeerd
fils-ke: jongen
débouchonn-eiren: ontstoppen (vb. Ei aa gienen débouchonneur vi da fleske te débouchonneire)
ne zwanz-eur: een lolbroek

Letterlijke vertaling van een Nederlandse uitdrukking naar het Frans (zelden omgekeerd), waardoor groteske fouten ontstaan:
J’espère que ça va pas continuer à rester durer. (Ik hoop dat het niet gaat blijven duren.)
Je fais faire mes grosses courses, hein motje. T’as rien besoin? (Ik ga mijn wekelijkse inkopen doen, hoor meisje. Heb je niets nodig?)
Il a une pièce dans ses bottes. (Hij heeft een stuk in zijn laarzen). d.i. Hij is stomdronken)
Arrive une fois, filske! (Kom 'ns, jongen!)

Op basis van dit laatste worden bij wijze van grap wel eens fictieve zinnen bedacht, zoals:
Nous sommes chemin. (We zijn weg)

Een van de albums van Kuifje, waarvan de auteur Hergé in Brussel opgroeide, is vertaald in het Brussels.
Luister naar een liedje gezongen in het Brussels door Jef van Maria, verschenen op de cd 100% ambiance en getiteld : "Op den tram"
Luister naar een liedje gezongen in het Brussels door Bobbejaan Schoepen, oorspronkelijk uitgegeven in 1962 en getiteld : "Pompier van Brussel Zuid" 
> Lees meer op www.wikipedia.org  
> Brussels dialect spelling (http://bebrusseleir.be/ pdf)  
> Brussel dialect - Brusselse Spraute (http://home.scarlet.be/brusselsSpel)   
> Brussel – Brussels dialect (www.mijnwoordenboek.nl)  

 





Luister naar het Brussels dialect.

> Brussels dialect (www.youtube.com)  

Van een klein muisje en fles cognac 
> Brussels dialect (powerpoint) 

> Afbeeldingen en kaarten Brussel Hoofdstedelijk Gewest   

button

Zeeuws Vlaanderen Zeeuws dialect


     
   Zeeuws-Vlaanderen


         > Informatie Zeeuws Vlaanderen – Zeeland (blog vlaanderen informeert)  

 

 

 104469.jpg

Klik op de kaart om te vergroten. 
> Zeeuws-Vlaanderen kaart (www.google.be)   

 107014.jpg

 > Zeeuws Vlaanderen – Zeeland (blog vlaanderen informeert)   

 



> Zeeuws-Vlaanderen (www.youtube.com)  

 

Zeeuws dialect

Het Zeeuws is een samenvattende benaming voor een samenhangende groep dialecten in het zuidwesten van Nederland, met name in de provincie Zeeland.
De naam Zeeuws is al oud: het woord stamt uit de Middeleeuwen en is zélf een zuidwestelijk dialectwoord.
In de talige betekenis treft men het ook al vroeg aan.
Een door promotors van het Zeeuws vaak aangehaald citaat van Jacob van Maerlant (uit zijn heiligenleven van Sint-Franciscus) luidt:
Men moet om de rime te souken
Misselike tonghe [verscheidene talen] in bouken:
Duuts, Diets, Brabants, Vlaemsch, Zeeus;
Walsch, Latijn, Griex ende Hebreeus

Sindsdien is het woord "Zeeuws" voor de tongval van Zeeland in gebruik gebleven.
Er zijn evenwel veel andere benamingen, waarvan er sommige gebruikelijker zijn.
De spreker kan naar zijn dialect verwijzen met de naam van zijn streek (Walchers, Zuud-Bevelands) of woonplaats ( Oôskappels, Eintjessands).
Die gewoonte komt waarschijnlijk van de idee dat men in elk dorp een ander dialect spreekt, dat een plaats verderop al niet meer te verstaan is, en dat "het" Zeeuws al helemaal niet bestaat (voor een behandeling van dit vraagstuk zie onder).
Een spreker van Goeree-Overflakkee zal zijn taal ( Goerees en Flakkees) zelfs nooit als Zeeuws aanduiden. Vanouds noemen de Zeeuwen hun eigen taal "boers" en het Nederlands "(op z'n) burgers"; deze benamingen raken uit de mode.
Ook de naam plat komt voor, echter minder dan in bijvoorbeeld het oosten van het land.  
> Lees meer op www.wikipedia.org  
> Geschiedenis van het Zeeuws (http://taal.phileon.nl)   
> Over ‘t Zeeuws dialect (http://people.zeelandnet.nl)   

> Het Zeeuws (http://nl.wikibooks.org)  
> Zeeuws klanken en uitspraak (http://nl.wikibooks.org)  
> Zeeuws/Grammatica (http://nl.wikibooks.org)  
> Zeeuwse taalsite (http://people.zeelandnet.nl)   
> Zeeuws dialect (www.mijnwoordenboek.nl)   
> Het dialect van het land van Ravenstein - Uden en Zeeland (www.arnoldzegers.nl)   

  


>
Zeeuws dialect (www.youtube.com) 
 

mijn prentje

button

Frans-Vlaanderen Frans-Vlaams dialect


      

      Frans-Vlaanderen

          > Frans-Vlaanderen (blog vlaanderen informeert)     

 

 

 

104561.jpg

>
Kaart Frans-Vlaanderen (www.google.be/maps) 
  

 

107087.jpg

> Geschiedenis Frans-Vlaanderen (www.wikipedia.org)  
> Frans-Vlaanderen algemene info (blog vlaanderen)  
> Vlaanderen - België (blog vlaanderen)  



Taalgebruik in Frans-Vlaanderen
Frans-Vlaams dialect


In een gebied in Noord-
Frankrijk wordt door een deel van de bevolking als moedertaal nog een variëteit van het West-Vlaams gesproken.
Dit gebied loopt even ten oosten en zuiden van
Duinkerke met een boog tot aan Hazebroek (Hazebrouck), en verder oostwaarts tot aan de Belgisch-Vlaamse grens.
Het wordt in
Belgisch-Vlaanderen aangeduid als de Franse Westhoek, en staat ook bekend als Frans-Vlaanderen in enge zin. 
> Lees meer op www.wikipedia.org  

Frans-Vlaams dialect
Het Vlaams in Frankrijk is de meest zuidwestelijke groep van de Nederlandse dialecten en is eigenlijk een onderdeel van het West-Vlaams, dat zelf met het Zeeuws in veel opzichten een homogene groep vormt en waar de interne verstaanbaarheid groot is. 
> Lees meer op www.variatielinguistiek.ugent.be  
> Afbeeldingen taalverhouding in de Franse Westhoek (http://nl.wikipedia.org)  
> Mooi Frans-Vlaanderen waar ooit het Nederlands bloeide (www.roepstem.net)  
> Taalschrift - Het Nederlands rukt op in Frankrijk (http://taalschrift.org)   
> Forum Frans-Vlaanderen (http://forum.politics.be) 
 

't Is morgen Karnaval!
 
Moeder "pannekoekte" mee schoone witte bloeme
Die kwaam van de terve van de velden rond 't huis
Emalt in 'n Steenmeulen nie vare van myn huus
Een zak bloeme in dien tyd was lyk een goude bloeme

Ze schounk een lytje bier in d'oude ronde komme
In de plekke van melk om zedder te kun bakken
Miek er twee op e keer voor nuuze gulzig monden
En se kunde ze draeien ze was daerom nie dom!

Mee bruune potsuiker m'aet toen vele te vele
Die suiker kwaam assan van djuuste over de schreve
Beter en gekopper in velo op de dreve
Zon'er kommyzekotche geen rysche of nie vele.

Op vasten Dyssendag en 'n dag van Lichtemesse
't Was 't eten van 's navers mee kaffie of mee bier
Karnaval overtyd was een groote feeste hier
In Duunkerke en Belle nog assan kerremesse!
                                                      

 
 





> Frans-Vlaanderen dialect (www.youtube.com)  

button

Bargoens Geheimtaal Dieventaal



      Bargoens

   Ook wel geheimtaal of dieventaal genoemd
      

 

Het Bargoens, in de woordenboek van Daele omschreven als : geheimtaal van dieven, landlopers, rondtrekkende handelaren, is een erg kleurrijk en mysterieus taalfenomeen.
Het ontstaan ervan is onduidelijk maar toch kunnen er bepaalde invloeden opgespoord worden.
Een aantal elementen uit het Bargoens zijn door de zigeuners aangebracht .
Dat geheimzinnig volk noemde zich Egyptenaren - vandaar het Engelse gipsy of het Spaanse gitanos - en was reeds in de 5de eeuw op trektocht.
Nadat bijna overal het verband werd vastgesteld tussen de komst van de zigeuners en het verdwijnen van allerlei kostbaarheden, werd dat volk vanaf het midden van de 15de eeuw in gans Europa als heidenen vervolgd.
Wat men hier als Gods straffen in huis had, viel hen ten deel : geselingen, brandmerken, radbraken, vierendelen en nog allerlei moois zorgden ervoor dat de zigeuners verdwenen.
Ze kwamen echter steeds weer en drukten hun stempel op de taal van de rondtrekkende handelaren. 
>
Lees meer op http://users.skynet.be/dial/BargOntst.htm   
> Woorden in Bargoens (www.xs4all.nl) 
> Bargoense tekens (www.wikipedia.org)  
> Bargoens dialect (www.mijnwoordenboek.nl)   
> Bargoens kamptaal dialect (www.mijnwoordenboek.nl)   
> Bargoens in Nederland (www.wikipedia.org)   
> Leuke Bargoense woorden (www.leuke-teksten.nl)   
> Afgeleide woorden van het Bargoens (www.waterloopleinmarkt.nl)  
> Bargoense taal (www.youtube.com)   


button
 
Zie codetaal inbrekers!
∇

Codetaal inbrekers (dieven) Gebruiksnamen voor stelen

 

Codetaal inbrekers (dieven)

Stelen_logo 


In gebruik zijnde benamingen met betekenis voor Stelen:  
- Achterover drukken

- Bietsen 
- Chappen 
- Choppen
-  Dieven 
- Gannefen of Ganneven 
- Gappen
- Jatten 
- Kapen 

- Kieren 
- Lenen zonder te vragen ( eufemistisch) 
- Meetsjoepen 
- Moeftisch 
- Schoepen, skoepen 
- Sjkachten 
-  Snaaien 
- Nakken 
- Pikken 
- Proletarisch winkelen ( eufemisme) 
- Rippen 
- Roven 

- Sijsen 
- Snieren 
- Stuiven 
- Tiffen 
- Tsjoeken
- Verdonkeremanen 
- Weghalen, wegnemen 
- Zwijntjes jagen (fietsen stelen; een 'zwijntjesjager' is een fietsendief).
Bron: Wikipedia

> 
Codetaal van inbrekers (www.google.be)  


Zie eventueel ook:
> Bargoens – Dieventaal (info op dit blog)  
> Inbraakpreventie (blog vlaanderen informeert)  
> Kleptomanie – Steelzucht (blog vlaanderen informeert)   


button

Jongerentaal Het alfabet Chattaal Opmerkelijke dialect uitspraken

Jongerentaal

Jongerentaal is het taalgebruik van jongeren, ook wel jeugdtaal genoemd. Voorbeelden van jongerentaal zijn straattaal en het Murks in Nederland.
> Lees meer op wikipedia.org/wiki    

Keitof vertaalwoordenboekje voor jongeren.
Voor volwassenen om jongeren beter te begrijpen.

158213.jpg

 
Klik op de tekstafbeelding om te vergroten.

Het alfabet
 
159509.jpg

Klik op de afbeelding om te vergroten.

Chattaal
 

Chattaal is de taal en interpunctie die tijdens chatten gebruikt wordt. De taal kenmerkt zich door het gebruik van emoticons, afkortingen en spreektaal. De taal wordt ook wel msn-taal (naar MSN Messenger, de voormalige naam van Windows Live Messenger), sms-taal(naar short message service oftewel sms), twittertaal (naar Twitter) of shordjes genoemd. 
> Lees meer op wikipedia.org/wiki    

Enkele opmerkelijke dialect uitspraken

160438.jpg

Klik op de afbeelding om te vergroten.


button

Latijnse taal



         Latijnse taal

 




 

Latijn, een Italische taal, is oorspronkelijk de taal van de Latijnen, een volk dat vanaf het eerste millennium voor Christus in de streek Latium (het huidige Lazio, Italië) woonde.
Het was de stad
Rome die na 500 voor Christus in dit gebied haar politieke en militaire invloed vergrootte en zo haar taal buiten de stadsgrenzen verspreidde.
Rome werd de hoofdstad van het
Romeinse Rijk, dat bleef groeien tot het in de tweede eeuw na Christus haar grootste omvang bereikte.
Het Latijn werd de voertaal in het westelijke deel van dit rijk (terwijl
Koinè-Grieks dat in het oostelijke deel was en bleef). 
>
Lees meer op www.wikipedia.org  

Latijnse woorden vertaald naar het Nederlands
> Woordenlijst (http://users.skynet.be/woordenlijst_latijn.htm)  

 


·  Vertaalstrategie voor Grieks en Latijn

> Latijnse taal (www.youtube.com)   

button

Meer van Vlaamse dialecten

↑ Terug naar de berichten