Verhalen, sprookjes, fabels, mythen, sagen en legenden
welkom!
Problemen Er zijn nogal wat problemen met het lezen van de teksten, daarom volgende tip :
Met de muis links klikken en over de tekst schuiven.
De tekst verschijnt duidelijk leesbaar.
11-06-2009
Wasteil
Wasteil - aardgeest -
Men vertelde dat de alvermannetjes op de weide van de pastoor woonden, op de plaats waar vroegen een kerk had gestaan. De vrouwen uit het dorp zetten vaak hun wasteil buiten, met een boterham ernaast. Wanneer de alvermannetjes 's nachts te paard rondreden, kwamen ze de was doen en stopten ze de sokken in ruil voor de boterham.
Een man die onderweg was naar Vliermaal, zag plots een dwaallichtje. Hij lachte en zei spottend: "Kom en verlicht de weg voor me." Daarop vloog het dwaallichtje in de ogen van de man en verbrandde zijn hele gezicht.
De man maakte snel een kruisteken en toen was het dwaallichtje weg.
Bij de familie X had een ongehuwde dochter een kind gekregen. Men had het kindje gewurgd en daarna in een put geworpen.
Omdat het kindje niet gedoopt was, werd het na zijn dood een dwaallichtje dat kwam spoken.
Sindsdien gebeurden in het huis vaak vreemde dingen, zodat niemand meer bij de familie X wilde logeren.
Op een dag kwam er een bedelaar aankloppen bij X. De mensen vroegen of hij onderdak wilde.
De bedelaar nam het voorstel gretig aan.
De bedelaar had wel opgemerkt dat de mensen de deuren met stevige sloten vergrendelde,
maar hij dacht dat de vrouwen misschien bang waren van hem.
Om klokslag middernacht vlogen alle gesloten deuren plots open en en er stormde iets met een hels lawaai de trappen op.
De bedelaar nam haastig zijn kleren en liep zo snel hij kon het huis uit.
regio : Niel-bij-Sint-Truiden
verzamelaar - F. Beckers -
Een man die op de Heikant woonde, zat 's avonds buiten en zag iets uit de grond komen, dat zei:
"Oude weerlicht, leef jij ook nog?"
De vreemde verschijning leek een beetje op een hond.
Waar nu het dorpje Gotem ligt, was vroeger een groot bos, dat men het Appelarenbos noemde. Iedereen wist dat in het Appelarenbos geesten ronddwaalden. De grote geest Mjas was hun meester. Er werd verteld dat de geesten 's nachts uit het bos kwamen, om jonge mensen in hun macht te krijgen en hen mee te lokken naar het bos. Elke keer wanneer in het Appelarenbos een nieuwe geest aankwam, was er een hels lawaai te horen. Er werd gezegd dat de geesten elke nacht een feest hielden rond een grote eik, die de Mjas-eik werd genoemd.
Bij maneschijn zag men daar tussen middernacht en één uur een soort damp opstijgen. Toen de mensen al een hele tijd niets meer gezien of gehoord hadden in het Appelarenbos, geloofden ze dat de geesten verdwenen waren. Geleidelijk overwonnen de mensen hun angst en durfden ze zelfs in het bos hout gaan halen. De pastoor liet in het bos een kapel bouwen. Toen een pater op een zondag in de kapel stond te prediken, was er onder de toehoorders een man die zoveel ophef maakte dat men hem moest vastbinden.
Omdat de pater vermoedde dat het een man was die vroeger met de geest Mjas had omgegaan, vroeg hij alle gelovigen om samen voor de man te bidden. Toen iedereen zat te bidden, begon de man te beven en te snikken. Daarna viel de man plat op de grond, terwijl zijn geest zijn lichaam verliet. Omdat de man dood was, gooide men zijn lichaam in het water. De geest van die man is daarna nog vele jaren bij het water komen spoken.
De mensen die in de buurt van het water woonden, maakten vaak vreemde dingen mee. Zo werd hun vee soms 's nachts losgemaakt, zodat het in het water viel en verdronk. Wie 's nachts voorbij het water moest, keerde niet meer levend terug. Soms liet het spook zelfs overdag mensen met paard en kar van de brug vallen. Omdat de mensen ten einde raad waren, gingen ze naar de bisschop van Tongeren.
Negen dagen lang moesten de mensen bidden opdat het spook rust zou vinden. Op de negende dag werd er op de brug een mis gehouden door enkele hoge geestelijken. Toen de misdienaars tijdens de consecratie met het belletje rinkelden, kwam de geest plots uit het water en ging gedwee vóór de predikant staan. De pater nam een zware ketting in zijn hand en leidde de geest naar het Appelarenbos. Toen de pater bij de grote eik kwam, maakte hij de geest met de ketting aan de boom vast. Zo werd de geest voor eeuwig uit het dorp verbannen. De geest jankte en huilde , en kroop tenslotte in de boom. Daarna keerde de rust onder de bewoners terug.
Soms gingen enkele kwajongens rond de boom dansen, maar ze zorgden er altijd voor dat ze minstens met drie waren, want anders kregen ze van het spook een mep in hun gezicht. Toen de boom moest omgehakt worden, durfde niemand uit het dorp deze karwei aan. Uiteindelijk heeft men enkele mannen uit Zepperen moeten laten komen om de klus te klaren. regio : Hoepertingen verzamelaar - F. Beckers -
Een vrouw zag altijd een dwaallichtje in de buurt van een vijver. Omdat het de ziel van een ongedoopt kindje was, gaf de pastoor de vrouw de volgende raad: "Als je het dwaallichtje nog eens ziet, dan moet je het dopen. Je steekt dan je hand in het water en zegt: 'Als je een christen wil worden, dan doop ik je in de naam van God de Heer. Ik doop je in de naam van de Vader, de Zoon en de Heilige Geest.' Je moet er dan ook bij zeggen: 'Ik doop jou alleen', want anders zullen er duizenden dwaallichtjes komen vragen om gedoopt te worden. Ga er ook zeker niet bij zitten, want dan zullen de dwaallichtjes je in het water duwen; zo graag willen ze gedoopt worden. " Toen de vrouw het dwaallichtje de volgende keer zag, doopte ze het. Ze was echter niet snel genoeg geweest, waardoor er onmiddellijk vele dwaallichtjes verschenen. Ze doopte er nog één en zei er snel bij: "Ik doop jou alleen". Toen waren alle dwaallichtjes weg.
Kindjes die ongedoopt zijn gestorven, komen spoken in de gedaante van een dwaallichtje. Je mag zo'n dwaallichtje dopen, maar alleen volgens welbepaalde regels...
Ook de vuurman treedt meedogenloos op tegenover mensen die met hem spotten...
Toen er nog alvermannetjes bestonden, was er een boer die zijn verroeste ploeg buiten zette en er een broodje bij legde. De alvermannetjes die onder de kerk in Montenaken woonden, kwamen die ploeg dan schuren en oppoetsen tot ze weer blonk.
Deze kleine wezentjes komen 's nachts het werk van de mensen doen in ruil voor een boterham, een kom pap of iets anders. Mensvriendelijke huisgeesten? Niet altijd, want wie de dwergen bedriegt of bespiedt, wordt gestraft...
Kludde was een plaaggeest die de mensen op de rug sprong of aan hun jas bleef hangen. Soms ging Kludde op iemands kar zitten of kroop hij een voorbijganger op de schouder. De slachtoffers hadden het gevoel dat ze een last van honderd kilo moesten dragen, waardoor ze begonnen te zweten.
Bettelemeijes (Bartholomeus) was een bosgeest die over de braambessen reed met een wagen die door vier zwarte paarden werd voortgetrokken. Wanneer Bettelemeijes voorbijgekomen was, mocht men geen braambessen meer eten, want dan waren de bessen hun glans kwijt.
regio : Tessenderlo verzamelaar - M. Vankerkhoven -
Wie naast een meer staat, heeft vaak het gevoel door een vreemde kracht naar de diepte te worden gezogen... Watergeesten sleuren mensen in het water zodat ze verdrinken.
Kinderen die bij een vijver spelen of nieuwsgierig over de rand van een waterput leunen, moeten dan ook gewaarschuwd worden.
Een man die naar huis kwam van zijn werk, wandelde over een weg waarlangs de Peel stroomde. Plotseling zag de man tot zijn grote schrik een zwarte behaarde figuur uit het water komen. Sindsdien is de man nooit meer langs de Peel naar huis gegaan.
In het water bij de brug zat een geest die men X noemde. Een knecht uit een naburige hoeve wilde de watergeest eens zien. Op een avond trokken enkele mannen met de knecht naar de brug. De knecht wilde laten zien dat hij niet bang was, en hij ging op de brug staan, waar hij rammelde met een ketting. Plots was de knecht echter zo verschrikt, dat hij als een hazewind wegrende. Hij nam zelfs niet de tijd om zijn klomp, die in de modder was blijven steken, los te maken.
De term sage is afgeleid van het Duits was gesagt wird en slaat derhalve op een verhaalgenre dat oraal wordt verspreid. Traditionele sagen zijn ernstige verhalen die berusten op een historische kern - wat overigens moet blijken uit de al dan niet nauwkeurige situering in ruimte en tijd -, die wordt aangevuld met elementen uit het volksgeloof. Bedreigd door de confrontatie van het jenseits met het diesseits tracht de mens allerlei fenomenen uit zijn omgeving te duiden aan de hand van bovennatuurlijke verklaringen. Meestal loopt deze confrontatie slecht af, waardoor de ondertoon van het verhaal tragisch en pessimistisch is en de toehoorder met een onbehaaglijk gevoel achterblijft.