Grujn, grujn van thaas
Het liedje heeft een dubbele bodem en gaat over het gras(?) al dat niet maaien thuis ofwel op een ander.
Grujn, grujn van thaas
Nog tien toeristische tips voor een toekomstig bezoek aan Tienen
Ik heb getracht jullie één en ander te vertellen over Tienen, haar verleden, haar heden en ook een beetje over haar mogelijke toekomst.
Trein naar huis - lichte avondmaaltijd
Van Tienen naar Leuven hebben jullie tussen 18:00 en 20:00 niet minder dan zes treinen.
De Romeinen achterna.
Op onze wandeling van het station naar de suikerfabriek zullen we voor een groot deel het traject volgen waar aan het begin van onze jaartelling de
Romeinse weg van Boulogne-sur-Mer naar Keulen liep. (zie tweede bijlage) Waar deze Romeinse heirweg een rivier kruiste ontstonden handelsnederzettingen die door de eeuwen uitgroeiden tot de huidige steden. Daar waar de Romeinse weg bijvoorbeeld de Zenne dwarste is Brussel ontstaan. Waar de Dijle de weg kruiste ontstond Leuven en waar de Grote Gete over het traject van de Romeinse weg stroomde is Tienen ontstaan.
Alle Tienenaars heten jullie allemaal welkom in hun stad
Aan alle leden van de Mailgroep Reizen die morgen Tienen komen bezoeken.
Goed opletten bij het binnensporen van het station van Tienen (2)
De treinreizigers vanuit Leuven zorgen best dat zij bij de les zijn als hun trein het station van Tienen zal binnen rijden. Enkele honderden meters voordat de trein het station binnenkomt best eens goed naar rechts kijken.
U zult daar een heuvel zien liggen die de Wijngaardberg genoemd wordt. Nu ligt op deze heuvel het industrieterrein “Grijpenveld” en is volgebouwd met industriële gebouwen. Doch zes eeuwen voor de geboorte van Christus was hier de eerste prehistorische Tiense nederzetting uit de IJzertijd. Hier stond dus de wieg van de eerste Tienenaar.
Als hulpje heb ik een luchtfoto toegevoegd met de aanduiding van het treintracé en de omcirkelde Wijngaardberg. De wieg van de eerste Tienenaar is net niet te zien op deze luchtfoto.
Goed opletten bij het binnensporen van het station van Tienen (1)
Vermoedelijk zullen de meesten leden van de mailgroep toekomen in Tienen met de trein
die vanuit Leuven zal komen. Enkele kilometer voordat de trein het station van Tienen zal binnen sporen, zullen jullie vlak voordat de trein door Kumtich
(deelgemeente van Tienen) rijdt aan weerszijden van het spoor een hoge aarden talud
zien liggen.
Hier werd in 1837 de eerste spoorwegtunnel op het Europese vasteland gebouwd. De ingenieurs hadden blijkbaar toen de techniek van de tunnelbouw nog onvoldoende onder de knie want de tunnel heeft het slechts een paar jaar volgehouden. Mogelijk door de trillingen van de voorbij denderde treinen stortte de tunnel een paar jaar na zijn voltooiing reeds in. Na de instorting van de tunnel en het ruimen van het puin kozen de spoorbazen hier niet meer voor een tunnel doch voor een open spoorbedding.
Om alles wat aanschouwelijker te maken heb ik in bijlage een luchtfoto toegevoegd met de aanduiding van de juiste locatie waar de tunnel ooit geweest is.
Programma van het bezoek aan Tienen op 9 december 2010
Iedereen
wordt verwacht om 10:00 aan het station van Tienen.
De vroege vogels kunnen een koffie drinken (op eigen kosten) in de cafetaria van het station.
Vanaf het station tot het centrum is het iets meer dan één kilometer wandelen.
We gaan het rustig aan doen en geregeld even halt houden om een woordje uitleg te geven over wat we allemaal zullen tegenkomen onderweg. Rond 10:45 zullen we toekomen bij het Suikermuseum.
Het suikermuseum is gelegen vlak bij de Grote Markt van Tienen. Voor diegenen die al wat moe zijn van de wandeling kunnen wat rusten in de cafetaria van het Suikermuseum en er eventueel (op eigen kosten) een koffie drinken.
De anderen kunnen gewapend met een audiogids het Suikermuseum bezoeken.
Rond 11:45 verzamelen we op het “Torekensplein” (= de uitgang van het Suikermuseum) en wandelen een paar honderd meter verder tot bij de hotelschool van de PISO.
Om 12:00 worden wij verwacht in het didactisch restaurant van de hotelschool voor het middagmaal.
Er zal ons het volgende menu aangeboden worden:
· Roomsoep van gevogelte met venkel en geparfumeerd met steranijs
· Hazenpeper met wintergarnituur en aardappel in veldkleed.
· Carpaccio van ananas, zwarte peper en tijm-limoensorbet
· Koffie
De leerlingen van de hotelschool zorgen voor de bediening, en het zou dus kunnen dat er hier en daar een kleinigheid misloopt. We hopen dat u daarvoor het nodige begrip zult kunnen opbrengen.
De dranken aan tafel zijn niet inbegrepen en dient dus ieder apart af te rekenen.
Rond 14:00 zijn we klaar met de maaltijd en zetten onze wandeling verder naar de Suikerfabriek.
Van de PISO tot aan de Suikerfabriek is het ongeveer 1,2 km wandelen. Het parcours loopt geleidelijk af tot we bij het diepste punt van Tienen terecht komen, daar waar de Grote Gete door de fabriek stroomt.
Wij worden om 15:00 verwacht in de Suikerfabriek. Iedereen zal een witte helm (veiligheid) krijgen om de fabriek te bezoeken. Het bezoek aan de fabriek zal ongeveer 1,5 uur duren zodat we rond 16:30 de fabriek verlaten en terug kunnen wandelen in de richting van het station.
Vlak bij de suikerfabriek is het recent gebouwde zwembad van Tienen gelegen. In de cafetaria van het zwembad zal er ons een koffie (à volonté) met een “tattepoem”(appelflap) aangeboden worden. Rond 18:00 zullen we vertrekken vanuit het zwembad om terug naar het station van Tienen te wandelen.
Diegenen die vroeger naar huis wensen te gaan kunnen de groep verlaten en op eigen houtje naar het station wandelen. Gelieve dan wel een seintje aan de verantwoordelijke van de groep te geven.
Vanaf de Suikerfabriek tot aan het station is het ongeveer 2,3 km wandelen. De weg loopt gestaag bergop met hier een daar een wat nijdige helling . Want de Suikerfabriek ligt op 40 m boven zeeniveau en het station van Tienen op 58 m boven zeeniveau. Ook hier gaan we het rustig aan doen en nu en dan even halt houden om wat uitleg te geven over wat we onderweg allemaal tegenkomen.
Rond 19:00 zullen we dan terug aan het station van Tienen zijn en kan iedereen huiswaarts sporen.
· Rood parcours : 1,1 km (dalend)
· Groen parcours: 0,4 km (vlak)
· Blauw parcours: 1,2 km (licht dalend)
· Lila parcours: 2,3 km (stijgend)
Voorzie goed schoeisel want er valt heel wat te stappen (ongeveer 5 km). Begin december zijn de dagen kort en kan het weer erg guur zijn, dus ook daarvoor de nodige voorzieningen treffen.
Nog enkele laatste belangrijke tips!!!

Nog enkele eerder praktische bemerkingen betreffende jullie bezoek aan Tienen.
Voor de autorijders een plannetje hoe jullie best de grote parking achter het station vlot kunnen bereiken vanaf de afrit 25 van de autoweg E40 (zie eerste bijlage)
En verder hoe er geparkeerd kan worden in de omgeving van het station (zie tweede bijlage)
Wij zijn in december in de donkerste tijd van het jaar. De kans is groot dat u in het donker zult vertrekken en ook in het donker zult terug thuis komen. Ook het weer kan dan erg guur zijn. Gelieve hier dus rekening mee te houden..
We zullen heel wat dienen te wandelen, ongeveer 5 km in totaal. In het begin is het gestaag bergaf tot bij de suikerfabriek. Doch bij het terugkeren naar het station is het steeds bergop. Zorg dus dat jullie gemakkelijke wandelschoenen aan hebben.
Het laatste en ook zwaarte stuk van onze wandeling door Tienen is ongeveer 2,5 km lang en continue stijgend. Het zal rond 18:00 zijn en dus volledig donker. Op de terugweg naar het station zijn de meeste straten voldoende verlicht doch hier en daar kan het wel wat donkerder zijn
Op de wandeling door Tienen zijn er op geregelde tijdstippen wel mogelijkheden om wat uit te rusten.
09:30 – 10:00
Bij aankomst kunnen jullie al even uitrusten in de cafetaria van het
station en eventueel iets consumeren. De prijzen zijn er zeer democratisch.
Om 10:00 vertrekken we aan het station voor de eerste wandeling naar het centrum van de stad. We zullen voor het grootste deel de oude Romeinse weg volgen die tot op heden nog steeds goed in het stadsbeeld te zien is.
10:45 – 11:45
Rond 10:45 komen we aan in het suikermuseum in het centrum van de stad. Vlak naast het suikermuseum is het museumcafé (foto links) gelegen
waar eventueel ook nog kan gerust worden. Het bezoek aan het suikermuseum zal dan wel
wat korter zijn of misschien wel helemaal wegvallen. In bijlage de prijslijst
van het museumcafé. Rond 11:45 vertrekken we voor een korte wandeling naar de hotelschool.
In het centrum kan vlot betalend geparkeerd worden, het kan echter ook gratis. (zie derde bijlage). Enkel de parking van de kazerne, dicht bij het centrum kan gratis geparkeerd worden, doch opgelet het deel dat het dichtst bij het centrum (Minderbroederstraat) is gelegen, is wel betalend. Enkel het deel rond de "Manege" is gratis.
12:00-14:00
Wij zullen dan in het restaurant van de hotelschool zitten. Iedereen heeft dan een paar uurtjes om terug op krachten komen van de geleverde inspanningen in de voormiddag.
Rond 14:00 verlaten we de hotelschool en volgen weer de oude Romeinse weg doorheen de stad tot we rond 15:00 bij de suikerfabriek zullen aankomen.
15:00- 16:30
Rond 15:00 start het bezoek aan de suikerfabriek van Tienen..In de fabriekshallen kan het hier en daar wat minder proper zijn. De campagne is volop aan de gang en de opkuis komt dan al eens in de verdrukking. Trek dus zeker niet jullie beste plunje aan want en zouden anders wel eens een paar spatten modder op kunnen terecht komen.
Bij aankomst in de suikerfabriek zullen jullie
eerst een film over de fabriek te zien krijgen. Daarna zal iedereen een
witte helm krijgen om op te zetten tijdens het bezoek aan de
verschillende productie installaties.Ook hier zullen gemakkelijke
wandelschoenen goed van pas komen, want in de suikerfabriek zijn heel
wat trappen te doen omdat de
installaties erg hoog zijn.
Voor diegenen die al dat wandelen wat te zwaar is kunnen met hun auto tot bij de suikerfabriek rijden. Er is zelfs een mogelijkheid om te parkeren binnen de fabriek zelf.(vlak bij de filmzaal) indien u daarvoor toestemming vraagt bij de weegbrug (ingang 2) van de fabriek. Ook bij de hoofdingang (administratie) is er een kleine parking en een grotere aan de overzijde van de weg (zie vijfde bijlage)
17:00-18:00
Na ons bezoek aan de suikerfabriek gaan we koffie drinken en
een tattepoem eten in de cafetaria van het zwembad “De Blyckaert”. Voor de leden die hun auto in de omgeving van het zwembad willen parkeren nog een luchtfoto van de parkeermogelijkheden vlak bij het zwembad (zie vierde bijlage)
Voor
diegenen die het wensen kan in het zwembad een licht avondmaaltijd besteld worden aan
zeer democratische prijzen. Voor een “Croque Monsieur” dienen jullie 5€ te
betalen. Indien jullie een “Spaghetti Bolognaise” zouden willen bestellen zal
dit 5,6€ voor een kleine portie en 8,1€ voor een grote portie gaan kosten. Ik heb de
volledige prijslijst beschikbaar doch de uitbaters hadden liever niet dat ik ze
op het internet publiceerde. Indien jullie de prijslijst van “De Blycaert”
zouden willen hebben kan ik jullie deze wel privé overmaken. Voor diegenen die een lichte maaltijd willen bestellen, doen dit best direct na aankomst in het zwembad zodat er nog voldoende tijd is om de maaltijd te bereiden en te verorberen.
De laatkomers (na 10:00) kunnen 's morgens op eigen kracht langs een kortere weg vanaf het station naar het centrum en het suikermuseum wandelen (zie zesde bijlage)
As ich tàchetig zèn
"De Tiense Straatmuzikanten" geraken stilaan uitgezongen.
Research & development
Zoals ieder innoverend en dynamisch bedrijf is de Tiense Suikerraffinaderij (T.S.) voortdurend op zoek naar expansiemogelijkheden. Het beheer van de innovatie is een van de steunfuncties binnen de T.S. Groep. De opdracht van deze afdeling is een innovatiecultuur op lange termijn te verwezenlijken en de ontwikkeling te bevorderen van nieuwe ideeën om beter de behoeften van de markt te anticiperen.
Naast haar interne onderzoeksactiviteiten, werkt de T.S. samen met talrijke binnen- en buitenlandse universiteiten en researchinstituten, onder meer in het kader van Europese onderzoeksprogramma’s. In totaal besteedt de Tiense Suikerraffinaderij per jaar ongeveer 8 miljoen EUR aan onderzoek en ontwikkeling.
De T.S. ontwikkelde eveneens nieuwe voedingsingrediënten uit de cichorei wortel. Inuline en oligofructose leveren een unieke combinatie van technologische eigenschappen (smaak en textuur verbetering) en nutritionele voordelen (zoals stimulering van de goede darmflora, verbeterde calcium opname en regulatie van de darmtransit).
De afdeling Onderzoek & Ontwikkeling
Deze afdeling ontwikkelde specifieke koolhydraten, onttrokken uit de cichorei wortel. Dankzij hun nutritionele voordelen was de T.S. in staat de nieuwe behoeften van de consument inzake voeding en gezondheid te anticiperen.
Een volledig nieuw productieproces werd op labo en piloot schaal uitgewerkt en vervolgens toegepast op industriële schaal. Ook de technologische kenmerken en potentiële toepassingen van deze nieuwe ingrediënten werden nauwgezet bestudeerd om er de unieke voordelen van te bepalen.
Nog steeds blijft het onderzoek naar de nutritionele eigenschappen van inuline en aanverwante producten een belangrijke pijler. Talrijke onderzoeken over hun voordelen op gebied van humane en ook dier voeding zijn lopende in samenwerking met befaamde internationaal erkende teams. Er werd ook geïnnoveerd in de ontwikkeling van gemodificeerde inulines voor gebruik buiten de voedingssector, o.a. in cosmetica en de chemische industrie.
Innoverende suikerspecialiteiten
Ti’Light® (foto links) was het eerste caloriearme suikerklontje ter wereld. Wit of bruin (op basis van rietsuiker) en met hetzelfde zoetende vermogen als het traditionele klontje maar met viermaal minder calorieën. Ti’Light® bestaat ook in poedervorm.
Daarnaast heeft de T.S. Ti’Flora® en Ti’Calcium® op de markt gelanceerd. Ti’Flora® biedt de unieke combinatie van bietsuiker en actieve voedingsvezels die uit de cichorei wortel zijn onttrokken (inuline) en niet alleen de goede darmflora herstellen maar ook de transit doorheen het spijsverteringsstelsel verbeteren. Ti’Calcium®, op basis van suiker, inuline en calcium onderhoudt het beendergestel.
De T.S. en Douwe Egberts ontwikkelden samen Momenti. Deze suikerklontjes verrijkt met heerlijke aroma’s bestaan in vier verschillende smaken (chocolade, amaretto, irish cream en praliné). Smaken die perfect passen bij koffie. Meer recent werd Ti’Chef op de markt gebracht. Ti’Chef is suiker met aroma (citroen of vanille) ) en geeft aan pannenkoeken, gebak en desserten een verrassend lekkere smaak.
De testfabriek
Binnen de suikerfabriek van Tienen is er ook aparte kleinere installatie, die de testfabriek (zie bijlage) genoemd wordt. Daar worden nieuwe productieprocedés uitgetest op semi-industriële schaal. Nadat een nieuw meestal deelprocedé op punt is gesteld op laboratoriumschaal wordt het procedé opgeschaald in deze testfabriek omdat bij opschaling soms nog onverwachte problemen kunnen opduiken. Als ook de resultaten van de testfabriek bevredigend verlopen kan begonnen worden het verder opschalen naar industrieel niveau. Meestal doet men dan een investering in één van de fabrieken en als ook dit goede resultaten geeft wordt het nieuwe procedé in de overige fabrieken van de groep overgenomen.
Sterktes en zwaktes van de suikernijverheid - suiker is een halffabricaat

De Tiense suikerraffinaderij heeft een verpakkingsafdeling , waar tal van suikersoorten die allemaal in de winkelrekken te vinden zijn, geproduceerd worden. Dit is echter minder dan 10% van haar productie. Jaar per jaar verminderd zelfs de verkoop van pure suiker aan de verbruiker.
Desondanks neemt het suikerverbruik in België nog steeds toe. Wij verorberen met zijn allen ieder jaar meer suiker zonder dat wij het goed beseffen. Drinken we een glas cola dan hebben we een equivalent van 7 suikerklontjes onbewust naar binnen gewerkt. Suiker zit in enorm veel voedingsmiddelen verwerkt, zoals in koekjes en tal van andere zoetigheden.
Hierdoor produceert de Tiense Suikergroep voor meer dan 90% een halffabricaat dat nog verder dient verwerkt te worden door andere industrieën. Hierdoor komt de prijs die de fabriek krijgt voor haar half afgewerkt eindproduct onder druk te staan. De Tiense suikerfabriek heeft in het verleden talloze pogingen ondernomen om een hoogwaardiger eindproduct te produceren zoals de “Tilight –producten” en de “vezelrijke suikers” welke men een caloriearm of darmtransit bevorderend aureool trachtte toe te dichten, doch meestal zonder het gewenste succes. Suiker is de calorie leverancier bij uitstek en is moeilijk te verzoenen met een caloriearme voeding.
Ook de recente pogingen op hightech landbouw en voeding gerelateerde nieuwe industrieën aan te trekken in het kielzog van de Tiense Suikerraffinaderij is tot op heden eerder dode letter gebleven.
Sterktes en zwaktes van de suikernijverheid - A, B en C suiker
De boeren mogen gecontingenteerd een vast en vooraf afgesproken aantal hectare suikerbieten per jaar telen die door de Europese Unie gesubsidieerd zullen worden. De opbrengst in ton
suikerbieten per hectare en per jaar is eveneens vastgelegd in regels.
Voor de suikeropbrengst van deze oppervlakte krijgen de bietentelers bovenop de wereldprijs een vaste subsidie per ton bieten. De gesubsidieerde bietenprijs per ton wordt de “A-suikerprijs” of gewoon de suikerprijs genoemd.
Omdat de opbrengst in ton en per hectare van jaar tot jaar kan verschillen kan de boer er in slagen op zijn vast gecontingenteerd areaal bietengronden toch meer ton bieten teelten dan het vast gesubsidieerde aantal ton. Voor deze meer productie krijgt de boer ook een lagere subsidie per ton. De suiker geproduceerd op deze wijze wordt de “B-suiker” genoemd.
De boer kan indien hij dit wenst ongelimiteerd suikerbieten planten. Doch de prijs die hij hiervoor zal ontvangen van de suikerfabriek is de wereldprijs. De prijs die de boer kan krijgen op de wereldmarkt wordt de “C-suikerprijs” genoemd. De productie van “C-suiker” is niet rendabel en gebeurd dus in de praktijk quasi nooit.
In essentie is de niet gesubsidieerde suikerteelt dus niet rendabel en kan dus enkel bestaan door de landbouwsubsidies. Dit is natuurlijk één van de achilleshielen van de Belgische maar ook van de Europese suikerindustrie. De suikerbieten teelt ( A en B suiker) geldt als één van de rendabelste landbouwteelten, doch is in essentie is deze teelt aan wereldprijzen (C suiker) totaal niet rendabel.
Sterktes en zwaktes van de bietsuikernijverheid - onstaan uit noodzaak
De suikerindustrie is in het begin van de 19de eeuw in onze streken ontstaan uit noodzaak. De Engelsen, als heersers over de zeven wereldzeeën, hadden alle havens op het Europese vasteland geblokkeerd om de aanvoer van grondstoffen naar het Frankrijk van Napoleon te blokkeren.
Door deze blokkade kon geen rietsuiker meer ingevoerd worden
en zocht men op het Europese vasteland naar alternatieven. Zo kwam de
suikerbiet en de vruchtbare gronden van Haspengouw in beeld en groeide de
suikerindustrie in het Tiense als kool. Ook de afschaffing van de slavernij waardoor rietsuikerproductie een heel stuk duurder werd zorgde dat de suiker uit bieten een hoge vlucht nam in het oude continent.
Door de intussen geautomatiseerde rietsuikerteelt, met in sommige streken tot drie oogsten per jaar, is rietsuikerteelt in essentie veel rendabeler als de bietsuikerindustrie die het moet stellen met slechts één oogst per jaar. Op de wereldmarkt kan de suiker gewonnen uit bieten momenteel niet concurreren met de suiker gewonnen uit suikerriet. Het gevolg was dat de Europese Unie al kort naar haar oprichting de bietsuiker heeft gesubsidieerd om de eigen suikerproductie te beschermen tegen de veel goedkopere rietsuiker. Zo is de “A”, de “B” en de “C” suikerprijs ontstaan.
El bandido
Om de blog wat op te vrolijken, zingen de "De Tiense Straatmuzikanten nog een liedje "El bandidio".
De electrische krachtcentrale van de suikerfabriek
De suikerfabriek is een enorme slokop van energie. In de bietencampagne verbruikt de fabriek meer elektriciteit dan de ganse stad Tienen te samen. Deze enorme hoeveelheid elektriciteit kan het normale elektriciteitsnet niet aanleveren. Omdat er ook grote fluctuaties op het elektriciteitsverbruik van de fabriek zitten zou dit het normale elektriciteitsnet en van de stad al te zeer verstoren.
Vandaar dat de suikerfabriek altijd al een eigen elektrische centrale heeft gehad. Hierdoor werkt de fabriek totaal onafhankelijk van het elektriciteitsnet en heeft de werking van de fabriek totaal geen invloed op de toevoer van elektriciteit aan de stad.
De drie hoge schouwen die reeds van ver in het landschap zichtbaar zijn staan midden in de elektrische centrale en vormen het hart van de fabriek.
Het elektriciteitsverbruik enerzijds en de energieprijzen anderzijds worden door de fabriek dag na dag nauwgezet opgevolgd. Volgens de evolutie van de energieprijzen kan de elektrische centrale van de suikerfabriek erg gemakkelijk overschakelen van energiebron.
De elektrische turbine van de centrale kan aangedreven worden door zowel steenkool, gas als door mazout en dit afhankelijk van de evolutie van de energieprijzen. Op een paar uur tijd kunnen de technici de centrale omschakelen op een andere voedingsbron.
Op het einde van het proces is er ook nog heel wat koeling nodig. Vroeger zorgde daar de SEM-toren voor. Doch deze koeltechniek werd verlaten en vervangen door een andere modernere technieken. De SEM-toren stond er de laatste jaren werkloos bij en werd zelfs wat bouwvallig. Een paar jaar geleden is onze SEM-toren afgebroken waardoor de "skyline" van de stad wel wat werd aangetast.
In bijlage kunnen jullie een luchtfoto vinden van een deel van de suikerfabriek met de aanduiding van de hierboven besproken elementen.
Afvalproducten - de citroenzuur cyclus
Op het einde van het proces blijft een dikke stroperige zwarte massa over waar nog heel wat restsuiker in zit. De nog aanwezige restsuiker kan er niet meer op een economische manier uitgehaald worden
Deze zwarte restmassa wordt melasse genoemd en wordt verder verwerkt in de nabijgelegen fabriek “Citrique Belge”, een spin-off van de suikerfabriek doch nu een zelfstandig bedrijf onder de koepel van DSM (=De StaatsMijnen) een Nederlands bedrijf.
In de Citrique brengt men de melasse in grote
cirkelvormige pannen en laat daarop op een gecontroleerde manier bacteriën
groeien. Door deze bacteriële werking worden de restsuikers in de melasse
omgezet tot citroenzuur dat vlot een afnemer zal vinden in de frisdrankenindustrie.
De afgewerkte melasse wordt op het einde van de citroenzuurcyclus (ook de Krebs cyclus genoemd) als grond-verbeteraar terug naar de velden van Haspengouw gebracht. Zo is de cirkel volledig rond.
In bijlage een grondplan van Tienen, waar de locatie van zowel de suikerfabriek als van de citroenzuurfabriek "Citrique" op vermeld staan
De geboorte van de suiker - de kristallisatie, verpakking en opslag
De kristallisatie vertrekt van het “diksap” dat naast suiker en water nog heel wat onzuiverheden bevat. Deze onzuiverheden worden er in verschillende productiestappen geleidelijk aan uitgehaald. De onzuiverheden worden in verschillende stappen gebonden aan toegevoegde actieve kalk. In het jargon spreekt men van “de eerste carbo”, “de tweede carbo” en “derde carbo”. De bedoeling is witte suiker te bekomen, want het zijn de onzuiverheden die de witte kleur van suiker maskeren. Al deze zuiveringsstappen worden nauwgezet opgevolgd in het productielabo dat midden in de kristallisatie is gelegen. Het productielabo neemt op geregelde tijdstippen meerdere keren per dag stalen op verschillende kritische punten van de productie-installaties. Al deze stalen worden geanalyseerd en dag per dag bijgehouden. De productieverantwoordelijke kan zo de productie perfect volgen. Indien nodig, of bij afwijkende cijfers van het productielabo, kan het proces zo tijdig worden bijgestuurd
Nadat het “diksap” voldoende gezuiverd is wordt het verder ingedikt totdat de suiker begint uit te kristalliseren. Met grote centrifuges worden de suikerkristallen opgevangen volgens de gewenst grootte; Zo ontstaan de verschillende suikervormen, zoals kristalsuiker, fijne suiker, poedersuiker,…
In het grondplan van de Tiense Suikerraffinaderij (zie bijlage) staan de installaties van de kristallisatie, de verpakking en de opslag van de afgewerkte suikers in het blauw omrand.
Argèntinsen tango
Om ook vandaag weer de ludieke noot niet te vergeten op deze blog, zingen "De Tiense Straatmuzikanten" nog maar eens één van hun liedjes. Ze gaan de Argentijnse toer op met hun lied "Argèntinsen tango"
De bietencampagne - de rasperij.
De bieten worden gelost is grote silo’s en vervolgens met grote
waterstralen in de "zwemgoten" geduwd. De bieten worden zo gewassen en zwemmen de
rasperij binnen. In de "zwemgoten" wordt de grond welke nog aan de bieten kleeft verwijderd. Ook de stenen en
anderen ongerechtigheden blijven achter in de "zwemgoten" want zij zouden de raspen kunnen beschadigen.
De bieten worden in de rasperij door een grote rasp gehaald
waardoor er een soort frietjes ontstaan. Deze frietjes gaan in één van de
twee grote horizontale cilinders van ongeveer 45 m lang en 10 m hoog. Zij worden in het jargon de “continus” genoemd. De “continus” zijn twee grote
diffusors waar de bietenfrietjes in heet water terecht komen en hun suiker
afgeven aan het warme water. Aan de ene zijde van de “continu" komt het suikerwater te
voorschijn en aan de andere kant van de “continu” de uitgeloogde bietenfrietjes
die nu de naam “pulp” krijgen. Iedere "continu" kan ongeveer 5.000 tot 6.000 ton bieten per dag verwerken. Dit is ongeveer 14 vrachtwagens bieten van elk 30 ton per uur en dit 24 uur per dag en zeven dagen per week.
De “pulp” gaat naar de pulpdrogerij om eerst het restwater eruit te persen en daarna verder te drogen. Door de boeren wordt de "pulp" terug opgehaald naar ratio van het aantal geleverde bieten om als diervoeder voor de winter te worden ingekuild.
Het suikersap wordt verder ingedikt in de verdampers tot
de gewenste dikte en krijgt dan de naam “diksap”. Dit “diksap” (=65% suiker) zal dan de rest
van het jaar verder verwerkt worden tot allerlei suikerproducten in de kristallisatie afdeling.Tot in de jaren zeventig van vorige eeuw dikte men het suikersap nog verder in tot er ruwe vaste suiker bekomen werd. Omdat dit procedé erg arbeidsintensief en ren ook meer productieruimte opslorpte werd de oude werkwijze om tot ruwe vaste suiker te gaan tijdens de campagne ongeveer dertig jaar geleden verlaten.
Op het grondplan van de Tiense Suikerraffinaderij in bijlage, staan de verschillende onderdelen van de suikerfabriek welke draaien in de bietencampagne rood omrand.