Een dier wil hetzelfde als een mens
Wanneer voelt een dier zich wel? Frederieke Schouten, directeur van Varkens in Nood, is bereid zich neer te leggen bij de huidige varkenshouderij, als varkens in alle vrijheid zouden kiezen de hele dag met z’n allen op een paar vierkante meter beton te staan, in een dichte stal boven een mestput.
Als je meerdere mensen vraagt ‘wat is dierenwelzijn?’ krijg je waarschijnlijk net zoveel verschillende antwoorden. Het is voor mensen een lastige vraag om te beantwoorden. Als we willen weten of een dier zich goed voelt, kunnen we dat misschien beter aan het dier zélf vragen.
Dieren zijn individuen
Soms gebeurt dat wel in de wetenschap, maar dat zijn helaas niet de onderzoeksvelden die kunnen rekenen op grote budgetten. Anders was er waarschijnlijk al veel meer bekend geweest over de psychologie en het gevoelsleven van dieren. Maar ondanks die beperkte middelen is er op dat gebied toch al aardig wat kennis vergaard. Bijvoorbeeld over de voorkeuren van dieren. Over hoe ze spelen en dat spelen – net als bij mensen – belangrijk is voor hun sociale en cognitieve ontwikkeling. Over hoe sociale structuren en het kunnen uiten van soortgebonden gedrag essentieel zijn voor hun welbevinden. En over de individuele verschillen tussen dieren van dezelfde soort. Het ene varken heeft andere wensen dan het andere. De één is onderzoekend, een ander kijkt de kat uit de boom. De één is sociaal, een ander heeft liever wat meer rust. Want jawel, dieren blijken individuen. En dat is niet zo heel verrassend gezien de grote diversiteit onder mens-dieren. Er is dus geen universeel antwoord op de vraag ‘wat maakt een dier gelukkig?’
Het menselijke dier
We moeten die ‘welzijnsvraag’ dan ook stellen aan het dier in kwestie. Maar dat doen we als mens niet erg vaak. En als we dat al doen, dan begrijpen de meeste mensen de antwoorden maar matig. Dus vormen veel mensen hun eigen beeld over dierenwelzijn.
Daarbij lijken veel mensen te vergeten dat wij ook dieren zijn. Het is een bizarre en egocentrische veronderstelling dat ons gevoelsleven enorm verschilt van andere zoogdieren. Als constante verveling mensen ongelukkig maakt, dan kunnen we ervan uitgaan dat dit ook gebeurt bij varkens. Als mensen depressief worden wanneer je ze opsluit, dan is de kans groot dat varkens dit ook niet fijn vinden. En als wij plezier halen uit sociale interactie met soortgenoten, zou dat dan niet ook zo zijn voor varkens?
Afwezigheid van lijden
Voor de wetenschap bestond het welzijn decennialang uit de afwezigheid van lijden, gebaseerd op de vijf vrijheden. De afwezigheid van ellende is een treurige definitie van welzijn. Het spreekt voor zich dat het ook voor een dier belangrijk is om geen pijn te voelen, geen angst, geen honger en geen dorst. En daarbij ook de vrijheid te hebben om natuurlijk gedrag te uiten. Maar inmiddels weten we wel meer. De wetenschap definieert dierenwelzijn tegenwoordig met de ‘vijf domeinen’ die – naast de afwezigheid van negatieve ervaringen – ook aandacht hebben voor het belang van pósitieve ervaringen. Een leven wordt pas waardevol als er ook iets leuks te beleven valt.
Keuzevrijheid
Ook dieren die ruimte krijgen voor plezierige ervaringen, kunnen soms pijn of angst ervaren. Het is helaas onvermijdelijk dat – zowel mensen als dieren – soms lijden. Wat het grote verschil maakt? De autonomie in hoe je omgaat met leed; de mogelijkheid om zelf keuzes te maken. Als je honger hebt, haal je iets te eten. Als je ziek bent, kun je jezelf afzonderen om te herstellen. En als je je verveelt, ga je op zoek naar afleiding.
Voor een varken kan die afleiding bestaan uit spelen met een soortgenoot. Of een verkoelend modderbad op een warme dag. Of wroeten in de aarde, op zoek naar een lekker hapje. Allemaal activiteiten die onmogelijk zijn in de vee-industrie.
Maar misschien zit ik er helemaal naast. Ik stel dan ook voor dat we varkens eens volledige keuzevrijheid geven en dan kijken wat ze doen. Als blijkt dat ze er dan stuk voor stuk voor kiezen om de hele dag met z’n allen op een paar vierkante meter beton te staan in een dichte stal boven een mestput, dan leg ik me erbij neer. Dan heeft de vee-industrie gelijk en hebben varkens precies het leven waar ze zielsgelukkig van worden.
Dus wat is dierenwelzijn? Persoonlijk ben ik van mening dat dierenwelzijn niet veel verschilt van mensenwelzijn. Goed welzijn ontstaat door keuzevrijheid, genoeg afwisseling, leuke ervaringen en voldoende autonomie.
In Wat is ...? gaan we met bekende en minder bekende mensen op zoek naar wat hen motiveert om te ontdekken of we elkaar van daaruit weer kunnen vinden. Waarom we dit doen lees je in De ontdekking van de ander. Bekijk ook de introductie tot de dierenwelzijnsreeks en het overzicht van de hele serie.
Steeds meer mensen trappen in de val en creëren een smarthome, waarbij alle apparaten zijn verbonden met internet.
We hebben de afgelopen jaren de ene na de andere gekochte wetenschapper aan het werk gezien met de ‘verkoop van het coronavaccin’.
De afgelopen jaren hebben veel, heel veel mensen hun vertrouwen verloren in hetgeen ‘autoriteiten’ hen vertellen.
Jij hebt als enige volledige toegang tot je eigen hersentheater en alles wat zich daar afspeelt.
Na enkele liedjes bij Pinkpop staat Robbie Williams op instorten en kan met geen mogelijkheid verder zingen.
Er is de laatste tijd een ongekende jacht losgebarsten op de zogenaamde ‘mushroom for immortality’
Als er iets is dat de komende tijd zal toenemen dan is het iedere mogelijke vorm van censuur.
Als wij als burgers iets van een ander stelen, dan worden we keihard aangepakt omdat we dan bepaalde wetten overtreden.
Het leven zou zo mooi kunnen zijn als er geen krachten in de achtergrond actief waren om het menselijk leven te verwoesten.
Je ziet de mensen die ‘zich zorgen maken’ over ons milieu alleen opdagen als het hen goed uitkomt.
Een dagje strand wordt voor vrouwen steeds gevaarlijker en velen durven geen bikini meer te dragen.
Na het tijdperk met Adolf Hitler was iedereen het er unaniem over eens dat dit nooit meer mocht gebeuren.
In sneltreinvaart wordt onze huidige maatschappij in alle opzichten kapot gemaakt.
Liegen en bedriegen is de norm van de mensen die claimen dat ze ons regeren.
Wij weten dat er een oorlog gaande is tegen contant geld en dat men straks de CBDC wil invoeren.
We weten dat de mens geen kuddedier is en daarom gevoelig voor de mening van een ander.
Rutte tegen de NOS, na vragen over mogelijke Russische betrokkenheid: "Je kunt allerlei vermoedens hebben (...) maar daar zeggen wij nog niets over."
Rome werd niet in één dag gebouwd en ook een concentratiekamp zet je niet zomaar even op poten.
Voordat de macht volledig wordt overgenomen door AI gebruiken ze een soort tussenvorm.
Dankzij een niet bestaande klimaatramp die vorige eeuw werd bedacht door een kleine kliek mensen, moet nu alles wijken voor het klimaat.
Wij leven in een tijd waarin hebzuchtige virologen hun ego kunnen opblazen en hun zakken vullen. 
Mensen die van liegen een gewoonte hebben gemaakt, ontspannen nooit echt.
Klaus Schwab mag graag opscheppen, maar daarmee haalt hij wel een belangrijk verhaal onderuit.
Alles went, dus ook het nieuwe normaal waar wij nu mee te maken krijgen.
Alhoewel mensen die in complotten geloven worden gezien als een bedreiging voor ons land is er een nog grotere dreiging.
Voor het CIDI is Roger Waters een walgelijke man, voor anderen is hij een held omdat hij zich niet de mond laat snoeren.
Nog steeds zijn er mensen die werkelijk geloven dat chemotherapie de manier is om kanker te overwinnen.
Heilige Zelenski verklaarde afgelopen maart dat het belachelijk was om Oekraïne van die daad te beschuldigen.