een eigenwijze kijk op het leven en gezondheid korte teksten die informatie, ervaringen en/of meningen weergeven.Ik heb geenszins de bedoeling om volledig of uitgebreid te zijn.Voor meer informatie wordt er regelmatig een link gelegd naar een andere website. Reacties en vragen zijn altijd welkom.
13-03-2010
De calcium-paradox : melk drinken voor een sterk skelet?
De calcium paradox; melk drinken voor sterke
beenderen en botten ?
Als je denkt dat je kinderen
melk nodig hebben voor gezonde beenderen en botten, dan is het nuttig om wat
volgt eens goed te lezen:
Verschillende wetenschappers
stelden vast dat er geen verband bestaat
tussen hetopnemen van calcium
(kalk) – door het drinken van melk of uit ander voedsel - en de botdichtheid bij kinderen en jongeren.
Er bleek wel dat melk bijdraagt tot het ontstaan van obesitas of zwaarlijvigheid, oorinfecties, verstopping
of constipatie, ademhalingsproblemen,
hartziekte en sommige kankers.
In een onderzoek uitgevoerd
bij 80 meisjes en vrouwen van hun 12de tot hun 22ste
stelde men vast dat de hoeveelheid melk die ze dronken geen enkele invloed had
op de versterking van hun beenderen en botten. Intens oefenen en bewegen, sporten en het positief belasten van gewrichten,
botten en beenderen had wel een merkbaar versterkend effect.
In een wetenschappelijke
‘review’ toont dr. Amy Joy Lanou, directeur-voedingsdeskundige van de PCRM, (en
co-auteurs) aan dat melkproducten de gezondheid van de beenderen van kinderen
en jongeren niet bevorderen. Door de analyse van 58 gepubliceerde studies komt
men tot de conclusie dat de aanbevolen dagelijkse dosis calcium (in de VS) gebaseerd
is op zeer ‘zwakke’ bewijzen. De link tussen het drinken van melk en sterke
beenderen was weinig onderbouwd. Een positief verband tussen een dieet van
melkproducten én een sterk skelet werd wel eens vastgesteld maar achteraf bleek
dat dit vooral te wijten was aan de vitamine D - die in de VS verplicht wordt
toegevoegd aan melk - en niet aan het calcium.
De consumptie van melk en
melkproducten is in de VS en West-Europa een van de hoogste in de wereld. Nochtans
komen osteoporose en beender- en botbreuken nergens méér voor dan in deze
gebieden.
En zo kunnen we nog wel een
tijdje doorgaan: In een 12-jarige studie in Harvard (VS) van 78000 vrouwen
bleek dat zij die drie keer per dag melk dronken meer breuken kregen dan de
vrouwen die zelden melk dronken.
Wat is dan wel belangrijk
voor het ontwikkelen en behouden van een sterk skelet?
Onze
voedingsgewoonten :’overvloed’ maar evengoed een ‘tekort’ aan essentiële
voedingsstoffen
We hebben als consument een overvloed aan voedsel ter beschikking.
Meestal eten wij als westerling te veel
en te rijk. Bewijs hiervan zijn de vele mensen met overgewicht.
Als je louter het aantal calorieën telt dan zullen wij niet
van honger sterven. De kwantiteit is geen probleem, de kwaliteit echter wel. Onze
gezondheid wordt enerzijds bedreigd door een
teveel aan voeding en anderzijds door een
tekort aan bepaalde bouwstoffen.
Ons grootste voedselprobleem is te veel calorieën. We
krijgen meer potentiële energie binnen -onder de vorm van vetten, koolhydraten,
eiwitten en alcohol- dan we verbranden. Dit
overschot aan energie slaan we op als vet. Daar is ons lichaam niet op
berekend, het vergroot de kans op gewrichtsproblemen,
suikerziekte, galstenen, hartinfarcten en kanker.
Tekorten
Naast vitamines
heeft het lichaam bestanddelen van eiwitten
(essentiële aminozuren) en vetten (essentiële vetzuren)nodig als bouwstoffen.Verder moet de voeding mineralen leveren: calcium voor stevige
botten en beenderen, ijzer tegen bloedarmoede, jodium voor een goede
schildklierwerking. Ook spoorelementen
als koper, molybdeen, nikkel en chroom zijn in minieme hoeveelheden nodig.
De meest voorkomende tekorten :
Een vitamine
D tekort en een risico op osteoporose
en botbreuken bij ouderen door een eenzijdige voeding en te weinig zomerzon.
Bij Marokkaanse en Turkse moeders en hun baby’s
komt zelfs een schrikbarend tekort aan vitamine D voor.
Mensen die geen vis of andere zeedieren eten
riskeren een jodiumtekort. De laatste jaren wordt dit wel opgevangen door de
verplichting om gejodeerd zout aan het brood toe te voegen.
Ook ijzertekort
komt voor bij bepaalde bevolkingsgroepen o.a. bij sommige vrouwen in hun
vruchtbare periode en bejaarden door hun gebrek aan eetlust en eenzijdige
voeding.
Zwangere vrouwen lopen het risico op een tekort aan vitamine B11
(foliumzuur) wat meteen een gevaar inhoudt voor een open ruggetje bij de baby.
Dit kan voorkomen worden door een gevarieerde voeding met veel groenten, volle
granen, peulvruchten, vis, vlees, zuivel, fruit. Is dit niet mogelijk dan is
het aan te raden om extra Vit B11 supplementen in te nemen.
Een overwicht van geraffineerd voedsel
resulteert in een vezeltekort en een
risico op constipatie, een onevenwichtige darmflora wat op termijn
kan leiden tot een verzwakte immuniteit.
Meer
kalium eten (is niet onmiddellijk een tekort) resulteert in een bloeddruk-verlaging.
‘Overvoeding’
Wij eten te veel. Wij proppen ons vol met allerlei voedsel
en lege calorieën.
Te veel
zout, al dan niet verborgen: een risico op een te hoge bloeddruk en hartinfarct.
Te veel
(witte) suiker en andere geraffineerde koolhydraten (wit brood, witte rijst,
koekjes, gebak…) -1 kg witte suiker gemiddeld per persoon om de 14 dagen. Dit
veroorzaakt overgewicht en een opeenstapeling
van vet. Overgewicht verhoogt het risico
op diabetes en geeft een extra belasting
op de gewrichten en het skelet.
Te veel
alcohol wat eveneens kan leiden tot overgewicht en een verhoogd risico op aantasting van de lever (levercirrose).
Te veel
(verzadigde) vetten door de te hoge consumptie van vlees en zuivel . Vlees
dat overgoten wordt met room- en botersausen. Ook kaas, volle melk en yoghurt zijn
leveranciers van te veel vet. Door dit teveel is er een risico op een verhoogde cholesterol en de bijhorende
hartziekten;
VARIATIE, de sleutel tot een 'gezonde verdraagbare' voeding
Variatie , een weg
naar een ‘gezonde voeding’ bij personen met voedsel-intoleranties of pseudo-allergische reacties.
Als je ‘ziek’ wordt van voedsel zoals bvb. bij Tomaten, tarwe,
melk, sommige fruitsoorten, bananen, oude kaas, chocolade, varkensvlees, mosterd,
azijn …dan kan je dit voedsel uit je dieet schrappen. Maar dit betekent dat je
belangrijke voedingsstoffen weglaat en noodzakelijke mineralen, vitamines, vezels
misloopt. Op langere termijn kan dit leiden tot eenzijdige (onder)voeding.
Mensen die maanden of jaren aan een stuk bijna elke dag
chocolade, pikante gerechten of tomaten(saus), oude kaas eten kunnen
gemakkelijk klachten op dit voedsel ontwikkelen. Hoe meer je een bepaald
voedingsmiddel frequent gebruikt, hoe sneller je de drempelwaarde voor het
ontwikkelen van klachten overschrijdt. Deze drempelwaarde is wel voor iedereen
verschillend.
Daarom zijn variaties
in de samenstelling van je menu en het
verdelen van je porties over de dag sleutels om deze drempelwaarde niet te
bereiken. Personen die last hebben van voedsel-intoleranties of pseudo-allergieën
hebben baat bij het overstappen naar
drie gematigde maaltijden met tussendoor 2 kleinere ‘hapjes’ in plaats van 3
hoofdmaaltijden waarbij ze meestal te veel (van hetzelfde) eten.
Een klassiek voorbeeld geeft aan waarom tomaten aanleiding
geven tot klachten. Belgische (en
waarschijnlijk Nederlandse) menu’s zijn bijna dagelijks vergezeld van tomaten
in allerlei vormen zoals bij: pizza’s, tomatensoep, balletjes in tomatensaus,
sla met tomaten, gevulde tomaten omdat dit waarschijnlijk vlug klaar is en
overal te koop is als diepvriesbereiding of vers bereid gerecht. De nodige
variatie in het groenteassortiment - zoals met prei, kolen, andijvie, witlof,
schorseneren, knolselder, broccoli…- wordt door gezinnen weinig toegepast. Het
is zelfs aan te raden om meerdere
soorten groenten in kleinere porties per maaltijd te eten. En als je ( bij
personen met gevoelige maag en darmen) rauwe groenten slecht verteert dan kan
je deze gestoomd of gekookt eten en dan is alles oké.
Ook voor
brood en ontbijtgranen is variatie ‘broodnodig’. Je kiest best voor verschillende graansoorten- rogge, spelt, rijst,
gierst, gerst, haver, quinoa, amarant - en niet alleen voor tarwe. Bij het
beleg is het belangrijk om zuinig te
beleggen . Hoe kleiner de hoeveelheid hoe minder kans op een reactie en
klachten. En altijd hetzelfde beleg
vraagt om problemen
Een vergrote prostaat : voorkomen is beter dan
genezen , welke rol speelt jedagelijks dieet ?
Het risico op een vergrote
prostaat met plasproblemen (Benigne prostaathypertrofie of BPH) neemt na je 55
elk jaar toe met 4 procent. Op hun zestigste hebben 1 op de 2 mannen er last
van en dit wordt 95% op hun 85 ste.
Kan echter een bepaalde
voeding bijdragen tot een gezonde prostaat en deze nare plasproblemen op latere
leeftijd voorkomen? Uit een aantal onderzoeken blijkt inderdaad dat een aanpassing van je dieet en lijfstijl
een positieve invloed heeften de
risico’s op BPH gevoelig vermindert.
In de medische literatuur
raadt men aan om:
regelmatig te bewegen door bvb. te sporten, wandelen, joggen, tuinieren,
fitnessen…
niet te veel (verzadigde) vetten te eten
‘buikvet’
te vermijden, dus je gewicht
onder controle te houden
vijf (ong. 500gr.) of meer porties
groenten per dag te consumeren.
De heilzaamste groenten in dit verband zijn o.a. broccoli, spruitjes,
bloemkool, pepers, koolrabi, erwtjes…
‘zinkrijk
’voedsel te eten zoals oesters,
krab, droge bonen, eend, lams, mager rund.
Fruit en
voedingssupplementen blijken geen effect te hebben.
Ten slotte voor een gezonde prostaat: beweeg, vermijd
overgewicht, eet dagelijks je porties groenten, wees matig met vet.
Dit is waar de meeste mensen
van overtuigd zijn. Het is echter een misvatting. Het zijn de koolhydraten die veel meer bijdragen tot overgewicht dan wel de
vetten. Door het louter tellen van calorieën, lijkt het logisch dat vetten
de grote boosdoeners zijn bij ‘dik worden’. (9 kilocalorieën per gram vet tegenover
4 kilocalorieën voor de koolhydraten). Maar alleen calorieën tellen is een naïeve
manier van voorstellen, want onze stofwisseling zit veel ingewikkelder in
elkaar.
Bij overgewicht is er sprake
van een teveel aan koolhydraten met een
hogeglycemische index. Door dit
surplus aan koolhydraten worden ze in je
organismeopgeslagen als vetten.
Koolhydraten met een hoge glycemische index (bvb. suiker,wit brood, witte
rijst, gebak, koekjes, snoepjes) zorgen voor een plotse verhoging van je bloedsuikerspiegel.
De pancreas reageert door een extra afscheiding van het hormoon insuline in je
bloed. Insuline is naast
bloeddrukverlagend ook een ‘adipogeen’ hormoon dat de opslag van koolhydraten onder de vorm van vetten bevordert.
Wil je iets doen aan je
‘overgewicht ‘ en toch gezond blijven. Ban
alle geraffineerde (witte)koolhydraten
uit je dagelijks dieet. En let er vooral op om toch voldoende oliën te
eten. Het slechtste voor je gezondheid is jezelf op een 0%vet-dieet zetten.
Variaties op het thema : verzadigde vetten en je gezondheid.
De (slechte) reputatie van verzadigde vetten –
een nuancering is op zijn plaats
Verzadigde vetten kan je herkennen aan hun vaste vorm. Vetten en oliën die
stollen in de koelkast bestaan voor het grootste gedeelte uit verzadigde
vetzuren.Men vindt veel verzadigde vetten in bvb.:
-
Volvette harde kazen type Gouda,
parmezaan, gruyère ….
-
Volvette zachte kazen type camembert,
chaumes
-
Volle melk, yoghurt, room
-
Echte boter
-
Spek
-
Ijskreem en roomijs
-
Palmvet en kokosolie
De meeste verzadigde vetten zijn van dierlijke oorsprong.
Maar plantaardige vetten zoals palmvet en kokosolie bevatten ook veel verzadigde
vetzuren. Waarschijnlijk denk je dat je geen palmvet en kokosolie eet, maar
weet dan dat in commercieel gebak en koekjes meestal palmvet en/of kokosolie is
verwerkt.
Vetten zijn broodnodig in een gezond dieet. Voor zuigelingen wordt de aanvoer vanhun calorieën voor 50% geleverd door vetten
uit de moedermelk. En in moedermelk bestaan de vetten voor 40 à 45% uit
verzadigde vetten. Verzadigde vetten krijgen de schuld bij slagaderverkalking.
Toch bestaat het vetbeslag van de vaatwanden voor het grootste deel uit
onverzadigde (3/4) tegenover verzadigde (1/4).
Uiteraard moet er in je dagelijkse voeding een goede balans zijn tussenonverzadigde en verzadigde vetten en
mogen de voedingsvetten in je dieet zeker niet
voor het grootste deel uit verzadigde vetten bestaan.
Er zijn toch een aantal redenen om verzadigde
vetten te gebruiken:
Ze
zijn een onderdeel van elke levende cel. De fosfolipiden ( in de celwand) die voor 50% uit verzadigde
vetten moeten bestaan zorgen mee voor de opname en afgifte van stoffen.
Voor
de juiste consistentie van de celmembranen zijn de meervoudige
onverzadigde vetzuren noodzakelijk voor een goede doorlaatbaarheid,
terwijl de verzadigde vetten nodig zijn voor een ‘goede vastheid’ van de cellen.
Je
hartspiercellen gebruiken naast glucose ook verzadigde vetten (vooral palmitinezuur en stearinezuur) als brandstof.
Je hart wordt beschermd
door een omhulsel van voornamelijk verzadigde vetten.
Verzadigde
vetten (laurine-, caprine-, caprinylzuur) hebben een bewezen immuun-stimulerende werking.
Verzadigde
vetten verminderen (zoals de onverzadigde omega 3 ALA) de C- reactieve
proteïne (CRP) in het bloed en verminderen
zo de kans opontstekingsverschijnselen.
De longsurfactant, een stof die zorgt
voor een goede werking van de longen en die voorkomt dat de longblaasjes
dichtklappen, bestaat voor bijna
100% uit verzadigde vetten.
Wat betekent dit nu voor je dagelijkse voeding?
Gebruik voldoende
oliën, liefst de ongeraffineerde vormen en varieer: , zoals : olijfolie,
lijnolie, koolzaadolie, zonnebloemolie … . Dierlijke vetten krijg je voldoende binnen
als je (beperkt) vlees, eieren en kaas, zuivel eet . Belangrijk is om door
het eten van (vette) vis de omega3
oliën op te nemen.
Alle oliën bestaan uit een combinatie van
onverzadigde (mono- en poly-) en verzadigde vetten, waarbij de verhouding
redelijk evenwichtig is samengesteld met een overwicht van onverzadigde. En zo
is het best voor je gezondheid.
Transvetten zijn (chemisch) ‘bewerkte’ vetten die
toegevoegd worden aan bereid voedsel om het langer vers te houden, meer smaak
te geven en hittebestendiger te maken. Vloeibare olie wordt door ‘hydrogenatie’
omgezet tot een vastere substantie. Deze gedeeltelijk ‘gehydrogeneerde’ oliën bevatten
transvetten die je slechte cholesterol (LDL) verhogen en je goede cholesterol
(HDL) verlagen. Dit is een belangrijke risicofactor voor een hartaandoening.
Sommige gefrituurde gerechten en commercieel bereid
gebak, taartjes en koekjes bevatten nog steeds transvetten. Ook wordt bij het
frituren in sommige eetgelegenheden gedeeltelijk gehydrogeneerde oliën
gebruikt.
Natuurlijk is het best om
alle transvetten te mijden. Maar… het is bijna onmogelijk om ze in commercieel
voedsel op te sporen. De verplichte vermelding op de ingrediëntenlijsten is
niet altijd duidelijk en wordt omzeild door ‘andere’ omschrijvingen zoals: ‘plantaardig
vet’, ‘vet van plantaardige oorsprong’. Als je twijfelt, kun je beter een
alternatief product zoeken. In onze westerse samenleving is er een overvloed
aan keuzemogelijkheden en merken
Als een sporter te maken krijgt met kortademigheid
of (sport)astmadan kan
een (voedsel)allergie of pseudo-allergie
dit mee veroorzaken samen met andere factoren zoals temperatuurverschillen
en de intensiteit van de inspanning.
Het zijn meestal histamines en tyramines (in chocolade,
noten, kaas, sommige vleeswaren, azijn, lever, gistextract) die deze kortademigheid uitlokken of versterken.
Andere’ triggers’ zijn sulfieten (
toegevoegd aan wijn of bereide vleeswaren bvb.), salicylaten (in de schil van fruit), benzoaten (bewaarmiddel toegevoegd aan vele voorverpakte voedingsmiddelen) en azokleurstoffen (in kaas)
Biogene amines zoals
histamine en tyramine kunnen ter hoogte van de luchtwegen spiercontracties
uitlokken en hebben een invloed op de bloedcirculatie. Hierdoor vermindert de hoeveelheid op te nemen
zuurstof. Afvalstoffen van het metabolisme (CO2 en melkzuur) worden
eveneens moeilijker afgevoerd. Bij een mogelijke leveroverbelasting door deze
biogene amines en mogelijke andere toxische stoffen (vanuit een ‘lekkende
darm’) ontstaat er een storing in de
verwerking van melkzuur wat leidt tot extra vermoeidheid en spierpijnen.
Pseudo-allergieën komen steeds meer voor in onze maatschappij en dus ook bij sporters. Er
worden altijd meer bewaarmiddelen,
smaakversterkers en kleurstoffen toegevoegd aan de voeding. Gewone
voedingsmiddelen die gemakkelijk een pseudo-allergische reactie uitlokken, zijn
o.a.: Tomaten, chocolade,
citrusvruchten, sommige kazen, bepaalde specerijen, alcoholische dranken,
varkensvlees, rode wijn, ‘steenfruit’.
Pseudo-allergieën vormen
vaak de basis voor ontstekingen. Zij
duiken op in het bindweefsel dat de structuur is van spieren en pezen. Knieklachten en rugklachten komen vaak
voor bij voedselintoleranties. Overbelasting kan uiteindelijk leiden tot chronische ontstekingsreacties die zelf
een negatieve invloed hebben op de botontwikkeling en calciumopname.
Maag- en darmklachten komen bij sporters ook regelmatig voor. Dit uit zich
bij en na oververmoeidheid. Klachten zoals: darmkrampen, opgeblazen gevoel,
constipatie, diarree, te veel maagzuur. Deze kunnen eveneens worden uitgelokt
door biogene amines.(histamine, tyramine…) Het resultaat kan leiden tot een onevenwichtige darmflora (dysbiose). Een goede darmflora is onmisbaar voor een
optimale opname van vitaminen en mineralen en het zorgt voor de activering van
het immuunsysteem, onmisbaar voor het afweren van ziekteverwekkers en
allergenen. Een slechte darmflora wordt geassocieerd met een verhoogde
doorlaatbaarheid van de darm. Zo worden er meer toxische stoffen opgenomen in
het bloed. Door het ontstaan van een dysbiose kom je terecht in een vicieuze
cirkel die je alleen kan doorbreken door op te sporen welke ‘voedingstriggers’
deze maag- darmklachten uitlokken. Op langere termijn kan dit leiden tot
voedingstekorten - doordat men minder voedingsstoffen opneemt - waardoor de energieproductie en het
spierherstel in het gedrang komen.
Ook een lactose-(melksuiker)
en/of fructose-intolerantie(fruitsuiker) kan voor bijkomende maagklachten zorgen.
Om al deze klachten en
(over)vermoeidheid te elimineren is het nodig om alleuitlokkende factoren
samen aan te pakken. Inname van de juiste
voeding enkoolhydraten, rekening
houdend met een mogelijke lactose- en/of fructose-intolerantie, is van
groot belang voor de opbouw van voldoende (glycogeen)reserves. Als je als
sporter zorgt voor een optimale vertering kan je veel problemen vermijden. Door
het opsporen van intoleranties en het elimineren van voedingstriggers kan je je
prestaties herstellen en nog verbeteren.
In de westerse eetgewoontes
is er een enorme overconsumptie van
suiker. Het gaat dan hoofdzakelijk over de verborgen toegevoegde suikers
van de voedselindustrie in de bereide gerechten en verpakte voedingsmiddelen.
Dit industrieel bereid
voedsel heeft nauwelijks smaak, daarom voegt men naast vet, zout ,smaakmakers
zoals glutamaat ook vooral suiker toe. Er zijn zelfs slagers die suiker in hun
vlees doen. Als je alle toegevoegde suikers in de gemiddelde voeding optelt,
komen we in België aan 131 gram
toegevoegde suiker per dag per inwoner. Dit is elke vier dagen een pak
suiker van 1/ 2 kg. Overdadig gebruik van suiker wordt recent in verband
gebracht met beschavingsziekten zoals zwaarlijvigheid en diabetes type
2(ouderdomsdiabetes).
Waarom hebben wij zo’n hang
naar suiker? Uit onderzoeken blijkt dat
suiker eensterke gewenning kan
geven en in sommige gevallen zelfs verslavend werkt. Men heeft ooit de
volgende test gedaan met een klas: de ene helft leerlingen kreeg een gezond
dieet zonder toegevoegde suikers, de andere kregen gewoon hun voeding die ze
altijd al gewoon waren. Na een week begonnen de leerlingen met een gezonde
voeding een onrustig en agressief gedrag te vertonen. Door deze opwinding en
agressie scheidden ze adrenaline af in het bloed dat op zijn beurt de zetmelen
afbreekt met als resultaat meer suiker in het bloed. Door hun gebrek aan suiker
in de voeding moesten zij extra adrenaline aanmaken om dezelfde bloedsuikerspiegel
te krijgen als voorheen. M.a.w. zij kregen afkickverschijnselen.
Kunstmatige suikervervangers - vooral ontwikkeld voor hun gebrek aan calorieën -
worden sterk aangeprezen door de reclame in functie van een gewichtscontrole.
Toch is er een natuurlijke suikervervanger die minstens even veilig is dan zijn
chemische broertjes.
De natuurlijke zoetstof stevioside
(en rebaudioside) uit de steviaplant is in theorie een suikervervangend wondermiddel. Naargelang
de kweekomstandigheden kan het gehalte aan rebaudioside worden verhoogd.
Hierdoor benadert de steviaplant de smaak van gewone suiker. Tests tonen aan dat de meeste proefpersonen nagerechten met suiker niet kunnen
onderscheiden van nagerechten met een stevioside-rebaudioside mengsel.
In de Verenigde Staten mogen
steviabladeren in poedervorm en geraffineerde extracten van de bladeren sinds
1995 verkocht worden als voedingssupplement. De Coca-Cola Co heeft al het idee
geopperd om in al zijn ‘light dranken’ de kunstmatige zoetstoffen te vervangen
door Stevia. In Japan, Zuid-Korea, Maleisië en Brazilië worden de steviaplant,
stevioside en de geraffineerde extracten al jaren gebruikt als caloriearme
zoetstof. Bvb. in frisdranken.
In Europa en België houdt
men Stevia doelbewust van de markt. Onderzoek binnen de Europese Commissie zou
aantonen dat stevia impotentie kan veroorzaken. Professor Jan Geuns (hoofd van
het labo functionele biologie Universiteit Leuven) echter is een fervente
voorstander van deze natuurlijke zoetstof. Volgens Prof. Geuns heeft ze in
vergelijking met suiker bijna geen negatieve eigenschappen en zijn de
conclusies van de Europese Commissie waardeloos en ingegeven door belangen van
bepaalde groepen.
De voordelen van stevioside ter vervanging van gewone suiker zijn:
Het is stabiel : zijn chemische structuur verandert niet, zelfs niet bij hoge
temperaturen. Suiker doet dat wel en maakt bij bakken en braden (het
karameliseert) verschillende kankerverwekkende stoffen aan. En karamelisatie is
een veelgebruikt proces in de voedingsindustrie. Maar over het gevaar hiervan
voor de gezondheid zwijgt men in alle talen.
Het bevat geen
of zeer weinig calorieën
Het geeft geen aanleiding tot tandbederf zoals bij suiker
Diabetespatiënten
en mensen met obesitas kunnen het zonder
enig risicogebruiken.
Stevioside in
hoge concentraties (3-maal per dag een halve gram) verlaagt debloeddruk
van personen met hoge bloeddruk.
Alleen in
sommige natuurvoedingszaken kan men het nu in België aanschaffen.(als druppels,
tabletjes of poeders). Helaas is het in
Europa nog niet verkrijgbaar in de gewone voedingswinkels en supermarkten zoals
de chemische suikervervangers. Welke belangen blijven hier spelen?
Extra aandacht voor Vitamine B12 als je ouder wordt
Extra aandacht voor Vitamine B12 als je ouder wordt
Vitamine B12 - een
wateroplosbare vitamine - heeft de langste en ingewikkeldste chemische
structuur van alle vitamines. Het bevat als enige een metaalion nl. kobalt. Daarom gebruikt men de term cobalamine om te verwijzen naar
samenstellingen met een vitamine B12 activiteit. De vorm die gebruikt wordt in
voedingssupplementen is cyanocobalamine (soms
methylcobalamine).
B12 is een onmisbaar
onderdeel voor o.a. twee enzymen waarbij een inadequate werking van deze enzymen
zorgt voor:
een
ophoping van homocysteïne dat
wordt geassocieerd met een verhoogd risico op hart- en vaataandoeningen
(cardiovasculaire ziektes).
een
tekort aan hemoglobine het zuurstofdragende
pigment in rode bloedcellen en onvoldoende
energieproductie uit vetten en eiwitten.
Men schat dat 10 tot 15% van de + 60-jarigen een tekort
aan Vit. B12 hebben.
Om een optimale absorptie van B12 uit je voedsel te verkrijgen is een goede
werking van de maag, pancreas en de dunne darm vereist.
Het maagzuur en bepaalde
enzymen maken de Vit. B12 vrij uit het voedsel. Zo kan de B12 zich binden aan
de zogenaamde ‘R proteïnen’. In de alkalische omgeving van de dunne darm worden
de ‘R proteïnen’ afgebroken door enzymen uit de pancreas (alvleesklier) en de
Vit. B12 komt weer vrij om zich vervolgens te binden aan de ‘Intrinsieke
factor’ (IF). IF-proteïnen worden geleverd door gespecialiseerde cellen uit de
maag. ‘Receptoren’ aan de oppervlakte van de dunne darm nemen op hun beurt dit IF-B12 complex op alleen in
aanwezigheid van calcium dat wordt geleverd door de pancreas.
Vitamine B12 kan ook op een
passieve manier worden opgenomen, maar dit is zeer inefficiënt. Slechts 1% van
de aanwezige Vit. B12 wordt zo geabsorbeerd.
De meest voorkomende
oorzaken van een vit. B12 tekort zijn:
Een afbraak van
de eigen cellen in de maag door een auto-immuneontsteking (pernicieuze anemie of
kwaadaardige bloedarmoede). Dit zorgt voor een sterke vermindering van het
maagzuur en van de enzymen die Vit. B12 vrijmaken uit het voedsel. ‘Antilichamen’
binden zich aan de intrinsieke factor en voorkomen het vormen van het IF-VitB12
complex. Vit. B12 kan alleen wordenopgenomen op een passieve manier. Daarom
gaat men voor deze personen ofwel vit.
B12 toedienen door intramusculaire injecties ofwel door supplementenin hoge doses (1000mcg per dag) zodat
toch nog 10mcg op een passieve wijze wordt opgenomen (Zie hoger).
Een slechte
absorptie van ‘voedselgebonden Vit. B12’. Dit wordt meestal veroorzaakt door
een chronische maagslijmvliesontsteking
(atrofische gastritis). Ook hier ontstaat een verminderde productie van
maagzuur waardoor deze VitB12 niet kan vrijgemaakt worden. Door dit verminderde
maagzuur ontstaat er echter een groei
van anaërobe bacteriën. Hierdoor kan VitB12
uit supplementen wel worden geabsorbeerd. De intrinsieke factor(IF) is nog
ter beschikking en kan deze kristallijne vorm wel opnemen omdat ze niet
gebonden is aan proteïnen (wat wel zo is bij voedselgebonden Vit. B12). Men
denkt dat 10 tot 30% van de +60 jarigen te maken hebben met deze chronische
maagontsteking.
De symptomen waaruit een
Vit. B12 tekort blijkt zijn o.a. Naargelang de oorzaak:
Bloedarmoede
: de aanmaak van rode
bloedcellen wordt belemmerd bij een pernicieuze anemie
Neurologische symptomen zoals verdoofd gevoel en/of tintelingen in
armen en benen, moeilijkheden bij het wandelen, geheugenverlies, desoriëntatie,
tot dementie toe. Deze complicaties verergeren gradueel en zijn na een
tijd nog moeilijk ongedaan te maken.
Gastro-intestinale
complicaties: pijn aan de tong,
constipatie, gebrek aan eetlust.
De Amerikaanse ‘food and nutrition board ‘ (FNB) heeft
het voor volwassenen over een RDA (aanbevolen dagelijkse hoeveelheid) van 2,4 mcgr/ dag. Voor personen van 50 jaar en ouder raden ze aan -door het
risico van een malabsorptie van voedselgebonden Vit. B12 – om de Vit. B12in te nemen onder de vorm van een voedingssupplement
(cyanocobalamine of methylcobalamine).
Voedselgebonden Vit. B12
vind je alleen in dierlijke producten: zowel in vlees, vis, schaal- en schelpdieren,
als melk, kaas, eieren. Veganisten zijn voor hun VitB12 aangewezen op
supplementen. Personen jonger dan 50 kunnen door een gevarieerde voeding
voldoende Vit. B12 binnenkrijgen.
Een gezonde en natuurlijke slaap, bestaat het nog ?
Een gezonde slaap,’s morgens uitgerust en fit uit je
bed, bestaat het nog?
Vorig jaar werden in België
270 miljoen slaap- en kalmeermiddelen verkocht, ofwel 735.000 per dag. Samen
met Frankrijk en Italië is België de koploper in Europa. Dat blijkt uit cijfers
van de Belgische geneesmiddelenindustrie.
Binnen
Europa staat België op nummer één qua verbruik van slaappillen .Eén Belgop vier slaapt slecht waardoor hij overdag niet naar behoren kan
functioneren. Wat hen wakker houdt? De hoge werkdruk en een oneindig
aanbod van entertainment-mogelijkheden zorgen voor chronische vermoeidheid en
houden letterlijk iedereen wakker.
Toch zijn er nog andere,
minder gekende, factoren die zorgen voor slaapstoornissen.
Het overmatige gebruik van koffie, cola, thee,
ijsthee, red bull: Cafeïne
is stimulerend en verhoogt de aandacht en alertheid. Maar het zorgt
eveneens voor een verstoring van je slaap. Het inslapen gaat soms
moeilijk, je wordt dikwijls wakker, je slaap is oppervlakkiger. Je voelt
je daardoor ’s morgens niet uitgerust en grijpt opnieuw naar koffie of
cola om je terug fit te voelen. Dit is een vicieuze cirkel. Het is bewezen
dat het tot 8 uur duurt vooraleer de cafeïne uit je lichaam is verdwenen.
Je zou 8 uur voor het slapengaan geen koffie of andere cafeïnehoudende drank
mogen drinken wil je ’s nachts gezond slapen.
Ook alcohol is een slaapverstoorder. Regelmatig alcohol drinken voor het slapengaan
geeft een onnatuurlijke slaap en zorgt vaak voor snurken en soms slaapapneu.
Echt uitgerust ben je niet hoewel je toch de indruk hebt goed geslapen te
hebben.
Voedselintoleranties zijn vaak oorzaak van
slaapproblemen. Het kan
gaan van moeilijker inslapen over een lichte slaap en regelmatig wakker
worden tot lang slapen en toch vermoeid wakker worden. Andere mogelijke
klachten zijn zweten, nachtmerries, maag- en darmproblemen, rusteloze
benen, slijmen in de keel, spierkrampen…
-
Personen met chronische (voedsel)allergieën hebben waarschijnlijk een tekort aan vitamine B6.
Deze vitamine is nodig voor een goede histamineverwerking maar ook voor de
productie van serotonine. Deze serotonine zou een rol spelen bij het in- en doorslapen en bij het verlichten van het door
voedselallergie geïnduceerde pijnen en pijnprikkels.
- Een goede slaapkwaliteit is
noodzakelijk voor een optimaal spierherstel en botgroei. Het heeft
eveneens een positief effect op de suikerstofwisseling. Dit laatste is
belangrijk voor de aanvulling van de energievoorraad
in de spieren voor het leveren van inspanningen. Het zorgt voor minder
vermoeidheid bij langdurige inspanningen.
- Een goede slaap is een
garantie voor een goede vetverbranding.
Zo zouden kinderen die
langer slapen over het algemeen een lagere BMI (body
mass index) hebben dan hun soortgenoten die minder uren in dromenland verkeren.
Kanttekeningen bij de 'slechte reputatie' van vetten in de voeding
Vetten toch een noodzaak in een gezonde voeding
Vetten hebben een slechte
reputatie. In de reclame worden de ‘magere producten aangeprezen’. Het lijkt
wel of vetten alleen maar nadelen hebben en bijdragen tot een ongezonde
levenswijze.
Men doet alsof zij er voor
zorgen dat je ‘te dik ‘ wordt en daarom kan je ze best zo veel mogelijk vermijden.
“Als je slank en fit wil blijven eet je zo weinig mogelijk vetten”. Dit is in
werkelijkheid een eenzijdige en halve waarheid.
Enkele nuanceringen zijn hier op hun plaats:
De meeste
onderzoekers en wetenschappers zijn het erover eens dat verzadigde vettenen
transvetten, niet echt thuishoren in
een gezond voedingspatroon. Zij zorgen op termijn voor een te hoge (slechte)
cholesterol en problemen met hart en bloedsomloop. Verzadigde vetten herken je
gemakkelijk aan het feit dat ze stollen in de koelkast. Transvetten zijn oliën
die zodanig chemisch zijn bewerkt dat ze beter bestand zijn tegen verhitting en
zorgen voor betere bewaring van bereide etenswaren.
Vetten/oliën
zijn calorierijk (ong.9 kcal. Per gram vet) daarom zijn 2 à 3 eetlepels per dag
voldoende. De gezondste vetten zijn
oliën zoals olijfolie, koolzaadolie, zonnebloemolie, lijnolie, visolie
enz…. De verhouding onverzadigde(mono- en poly-) en verzadigde vetzuren is in
deze oliën afgewogen met een overwicht van onverzadigde.
Ook kinderen en jongeren hebben hun dagelijkse
hoeveelheid vetten nodig dit voor
een goede opbouw van het organisme, hormonale evenwicht, cellenopbouw en vooral
voor een ideale ontwikkeling van de hersenen. Vetarme diëten zijn voor deze
leeftijden een aanslag op hun gezondheid en ontwikkeling.
Vetstoffen zijn
noodzakelijk voor de aanmaak van
hormonen
Voor het behoud en de opbouw van calcium in je
botten en beenderen isvitamine D onontbeerlijk een vetoplosbare
vitamine.
Oliën in je
dieet zorgen voor een vertraagde opname
van glucose(suikers) in je bloed zodat je bloedsuikerspiegel aan minder
schommelingen onderhevig is. Het positieve gevolg is een verminderde insulineproductie.
De groei van
schimmels (bvb. candida’s) en andere micro-organismen kan door het regelmatig
eten van koude vetstoffen (2
eetlepels per dag olijfolie, koolzaadolie of lijnolie…) worden ingeperkt. Dit
zal andere overgevoeligheids-reacties op bepaalde voedingsstoffen (allergieën,
pseudo-allergieën, intoleranties) afzwakken.
Door het eten van koude oliën wordt de opname van
allergenen vertraagd ter hoogte van
het darmslijmvlies. Ook personen die last hebben van pseudo-allergische
reacties bij het eten van bepaald voedsel hebben baat bij deze koude olie.
Dus : vet/olie is een must. Vervang de verzadigde vetten
zoveel mogelijk door onverzadigde. Vetarme diëten zijn ronduit ongezond en
zelfs gevaarlijk voor jongeren. Koude oliën/vetten zorgen voor het verminderen
van overgevoeligheids-reacties op bepaalde voedingsstoffen.
Fruit krijgt vele positieve
eigenschappen toebedeeld. Zo zou het een schat aan vitamines en mineralen
bevatten. Het zou de nodige vezels
leveren voor een goede stoelgang en
darmtransit enz…..
Natuurlijk moet fruit een
eigen plaats krijgen in een gezonde voeding. De juiste waarde van fruit weergeven kan
daarom verhelderend werken.
‘Snoep verstandig, eet een appel’ Als je trek hebt kun je beter een appel eten of een
ander stuk fruit dan chocolade dat vier keer meer calorieën bevat. Fruit is een goede vervanger van al die
koekjes en snoep. De weldaad van deze appel gaat alleen op als je hierdoor die
snoep en koekjes laat staan.
Door de band genomen is fruit niet heel
rijk aan vitamines of andere bouwstoffen. Veel fruit eten is onvoldoende om gezond te eten.
Appels, peren en druiven bevatten een beetje
vitamine C, kalium en een beetje vezel.
Kalium is gunstig voor je bloeddruk en de vezels zijn goedvoor
je darmtransit.
Bananen leveren vitamine B6, kalium, foliumzuur
of vit. B11 en vezels.
Citrusvruchten hebben vrij veel Vitamine C,
foliumzuur, vezels en kalium.
Bessen zoals bosbessen, frambozen, aardbeien
zijn rijker aan voedingsstoffen dan appels en peren.
In hoeverre kan het eten van fruit ook
ziektes voorkomen?
Uit de meest recente
onderzoeken besluiten de deskundigen dat fruit
weinig doettegen de meeste soorten
kanker. Alleen tegen het ontstaan van mond-
enkeelkanker zou het waarschijnlijk
helpen. Maar dit effect wordt volledig teniet gedaan als je rookt in
combinatie met alcohol drinken. Dit heeft een veel grotere invloed op het al
dan niet krijgen van mond- en keelkanker.
Personen die veel fruit eten krijgen minder
hartinfarcten. Maar fruiteters
bewegen meer, roken en drinken minder, hebben minder overgewicht en eten meer vis,
ook allemaal dingen die goed zijn voor het hart.
Er zijn nog altijd geen
stoffen in fruit gevonden die het hart en de bloedsomloop zouden beschermen.
Zelfs voor de antioxidanten (flavonoïden) zijn er geen echte bewijzen dat zij
hart- en vaatziekten kunnen voorkomen.
Fruit heeft weinig of geen effect op het vergroten van
je afweer tegen verkoudheden, griep of andere infecties. Zo zullen
sinaasappels die vrij veel vitamine C bevatten niet helpen tegen verkoudheid.
Dus fruit is een goed tussendoortje i.p.v. al die snoepjes en zoetigheden want fruit
bevat kalium en vezels en weinig calorieën. Alleen veel fruit eten is niet
voldoende om gezond te eten. In fruit ontbreken belangrijke vitamines en andere
essentiële voedingsstoffen.
Je persoonlijk voedselpakket samenstellen om ongemakken te bestrijden.
Ontdekken welk voedsel bij je past om ongemakken en
ziektes te bestrijden en te voorkomen.
Het is niet goed te vatten toch kan
voedsel aanleiding geven tot ongemakken en ziektes. Wat volledig ongeloofwaardig klinkt is dat hetzelfde voedsel
voor de ene persoon gezond is en voor de andere aanleiding geeft tot klachten
en symptomen. De meeste mensen hebben hier geen weet van . Daarom deze ‘’blogpagina’
om recente kennis hierover beknopt weer te geven. Het kan voor sommigen een
kans zijn om verdere stappen te ondernemen en een (voeding-)deskundige te
raadplegen. Met behulp van een
eliminatiedieet kan een persoonlijk
voedselpakket worden samengesteld om klachten en reacties in de toekomst te
vermijden.
Voedselallergieën,
-intoleranties en pseudo-allergieën
Men
onderscheidt een drietal soorten van ‘voedselstoornissen’:
1. Voedselallergieën zijn vrij goed
gekend. Een allergie is een overgevoeligheidsreactie
van het immuunsysteem op meestal onschadelijkestoffen die altijd eiwitten (glycoproteïnen) bevatten. Tegen deze
eiwitten maakt het lichaam antistoffen aan (immunoglobuline). Door het contact
van het eiwit met deze antistof ontstaan de klachten. In gewone omstandigheden
zijn antistoffen bedoeld om ons te beschermen tegen indringers zoals bacteriën
en virussen. Zij voorkomen zo een infectie of ontsteking door deze indringers
uit te schakelen. Bij een allergie echter loopt het mis. Het lichaam maakt dan
antistoffen aan tegen een onschadelijk antigen zoals bvb. een voedselmolecule.
Iedereen
weet dat sommige mensen allergisch reageren op bvb. pindanoten Een overmatige
aanmaak van histamine is het gevolg en geeft meestal onmiddellijk vrij ernstige
klachten zoals: ontstekingen en spierkrampen met roodheid en zwelling van de
slijmvliezen. Reacties zijn zeer gevarieerd naargelang de persoon: diarree, astma, hooikoorts, buikpijn, braken, eczeem, netelroos, jeuk in de mond,
zwelling van lippen en in de keel. Het kan extreem leiden tot een
anafylactische schok.
In ernstige
gevallen
is er zelfs bij een kleine hoeveelheid van dit voedsel een onmiddellijke reactie (de geur van het voedsel is soms al
voldoende). Elk contact met dit voedsel moet vermeden worden. Deze personen
zijn hiervan op de hoogte en reageren oplettend en alert. Bij aankoop van bvb. bereide gerechten zullen
zij nauwkeurig de samenstelling hiervan moeten nagaan.
Voedingsmiddelen
die een allergische reactie kunnen uitlokken zijn o.a. pinda’s ennoten, sommige
zaden, koemelk, eieren, soja, tarwe, sommige vissoorten en schaal- en
schelpdieren.
Soms treedt een
allergische reactie niet onmiddellijk op. Dit geldt nogal bij voedsel dat
je dagelijks of toch zeer regelmatig eet. Er ontstaat bij wijze van spreken een
‘verzadiging’, waarbij je pas later last krijgt van ontstekingen, gewrichtspijnen, vermoeidheid, hoofdpijn, maag- of darmklachten, huiduitslag…. Het
is zeer moeilijk om achteraf te ontdekken welk voedsel de klachten veroorzaakt.
Voedsel dat hiervoor verantwoordelijk is is zeer verscheiden. Naargelang de
persoon kan het gaan over: sommige soorten
fruit of groenten, bonen, erwten, tarwe, noten, sommigemelkproducten, eieren…
Enkele
gulden regels die je hieruit kunt afleiden:
Eet altijd
zeer gevarieerd en afwisselend! Eens dat je de ‘boosdoener(s)’ hebt
ontdekt kan je, na een vastenperiode(6-tal maanden), door dit voedsel maar
sporadisch op je menu te zetten (1maal per week bvb.), de signalen duidelijker
herkennen en je voelt beter op welk voedingsmiddel je slecht reageert. En als
je dan kleinere hoeveelheden per maaltijd gebruikt is je kans om klachten te
krijgen kleiner.
Een mengeling
van
verschillende ontbijtgranen, een salade van meerdere fruitsoorten, een mix van
groenten geeft minder problemen dan een grote hoeveelheid van één soort.
Sojamelk aanlengen met bvb. rijst- of havermelk is beter dan pure sojamelk
drinken.
2.
Voedselintoleranties ontstaan wanneer bepaalde voedingsstoffen
moeilijk worden verteerd door een
enzymentekort (soms aangeboren) of wanneer het transportsysteem er niet in
slaagt om deze suikers op te nemen in het bloed. De bekendste voorbeelden zijn lactose(melksuiker), fructose(fruitsuiker)
en het gluteneiwit van sommige granen.
Meestal
zijn het buikklachten die dan optreden zoals: krampen, winderigheid,
gasvorming, opgeblazen gevoel, diarree.
Andere
klachten, vooral bij een fructose-intolerantie of juister is fructose-malabsorptie,
zijn hoofdpijn, misselijkheid en vermoeidheid. Overmatig gebruik van fructose
kan bij sommige personen de triglyceriden
(vetbolletjes) in het bloedgevoelig
doen toenemen, wat een verhoogd risico geeft op hart- en vaatziekten.
Mensen
met een fructose-malabsorptie doen er goed aan om hun fruitconsumptie te
beperken, meerdere malen kleine porties eten wordt beter verdragen.
Fructose
vind je terug in vele fruitsoorten,
maar is ook dikwijls verborgen zoals in:
Frisdranken
Bier
Wijn
Sommige
bouillonblokjes
Sportdranken
Honing
Sommige
ontbijtgranen
Medicatie:
siropen voor kinderen bvb.
Kokosnoten
Ketchup
Gedroogde
vruchten
Bereide
gerechten: het verbetert de houdbaarheid en de textuur.
Bij
lactose-intolerantie
is er een onvermogen om bepaalde
hoeveelhedenmelksuikerte verteren. Het is een aandoening die
veel voor komt. De persoon heeft een gebrek of een tekort aan lactase dat zorgt voor de afbraak van lactose of
melksuiker.
Lactose
vind je terug in melk,
- maar ook in afgeleide melkproducten
zoals: rijstpap, pudding, chocolademelk, kwark,
mousse, yoghurt … (harde kazen
bevatten weinig lactose- hoe minder vocht
in de kaas hoe minder lactose- en worden
meestal wel verdragen )
De voedsel-intolerantiegrens
verschilt van persoon tot persoon. Een persoon kan bvb. wel zonder
problemen yoghurt eten maar geen gewone melk verdragen. De reactie op deze
suikers hangt ook af van de bereidingswijze en de combinaties. Een stuk fruit
combineren met een boterham gaat wel, maar een sinaasappel eten zo maar, geeft problemen.
Het
is daarom belangrijk om zo exact mogelijk deze
tolerantiegrens voor lactose, fructose
(of gluten) te bepalen. Want zo maar alle voedingsstoffen waarin fructose
of lactose zit volledig bannen uit je dieet is onverstandig, mét gevaar voor
ondervoeding en een vitamine- en mineralentekort.
Intolerantie
voor biogene amines en caseïne komt eveneens voor. Deze personen
hebben problemen met de vertering van harde gefermenteerde kazen type gruyère,
emmentaler, parmezaan…. Veel harde kazen bevatten ook kleurstoffen waaropsommige
mensen gevoelig reageren.
Als
je veel suikers eet (ook fructose) kunnen deze gaan gisten in de darmen. Dit
zal sneller en meer gebeuren bij een voeding die te weinig vezels en vetten bevat. Vetten
en vezels vertragen de opname van allergenen en kunnen helpen bij een
lactose- en fructose-intolerantie. (koude)
Vetstoffen vertragen ook de maaglediging en stimuleren de vertering. Het vermindert meteen de klachten bij
intoleranties.
3
.Pseudo-allergieën behoren
tot de voedselintoleranties maar de mechanismen hiervan zijn nog niet volledig
gekend. Ze komen vaker voor dan voedselallergieën.Bij
een pseudo-allergie gaat het om
verborgen overgevoeligheden voor bepaalde voedseladditieven, voedingsmiddelen en medicijnen.
Pseudo-allergische
reacties kunnen vlak na de maaltijd optreden maar meestal gaat het om een reactie na enkele uren tot zelfs 24 uur.
De klachten lijken op die van een gewone allergische reactie.
Pseudo-allergische
reacties komen, in tegenstelling tot gewone allergieën, meer voornaarmate je ouder
wordt. Een voedselallergie heb je voor jaren of voor altijd, terwijl een pseudo-allergie kan verdwijnen als je
het voedsel dat de reactie uitlokteenkele
maanden niet meer eet. Als je achteraf het voedsel terug regelmatig eet en inredelijk
grote hoeveelheden zul je terug last krijgen en negatief reageren.
Bij
een pseudo-allergie kan je meestal
kleine hoeveelheden van ‘de uitlokker’verdragen,
je reageert pas bij grotere hoeveelheden. De manier en de dosis waarop je reageert, is erg persoonsgebonden. Bvb. je kunt wel een schijfje tomaat
hebben bij je zomers slaatje, maar een hele tomaat eten geeft problemen.
Voedingsmiddelen
die gemakkelijk een pseudo-allergische reactie uitlokken, zijn o.a.: Tomaten,
chocolade, citrusvruchten, sommige kazen, bepaalde specerijen, alcoholische
dranken, varkensvlees, rode wijn, ‘steenfruit’…
Ook
toevoegingen aan onze moderne voeding lokken dikwijls een pseudo-allergische
reactie uit: Glutamaten of
smaakversterkers, (azo)kleurstoffen, conserveermiddelen zoals benzoëzuur en
sulfieten.
Situaties
en toestanden die een pseudo-allergische reactie kunnen uitlokken of
versterken:
Erfelijke aanleg: als één van
de ouders gevoelig is voor bepaalde ‘uitlokkers’ zullen ook de kinderen (enkele
of alle) overgevoelig reageren op bepaalde voedingsstoffen.
Infectie(s): bij een
ontsteking heb je een verhoogde kans op intoleranties. Infecties kunnen de
doorlaatbaarheid van het darmslijmvlies aantasten waardoor allergenen en
(biogene) amines vlugger in het bloed terecht komen. Ontstekingen van dunne
darm of dikke darm (colitis, ziekte van Crohn) gaan meestal gepaard met
intoleranties.
Allergische reacties: kunnen de
dunne darmwand beschadigen waardoor voedselantigenen makkelijker kunnen
doordringen en voedselintoleranties toenemen.
Schimmelinfecties: kunnen
eveneens een grotere darmdoorlaatbaarheid veroorzaken.
Stress,
alcohol, te veel vlees en suiker eten
Mogelijke
klachten bij een pseudo-allergie:
ontstekingen
nachtelijk
zweten
huidklachten
vermoeidheid.
Eigenlijk
zijn een hele resem van klachten mogelijk. Meestal komen zij niet alleen
voor, maar wel in combinatie. Het kan gaan van darm- en maagklachten over
oog- en oorontstekingen, duizeligheid, hoofdpijnen, gewrichtspijnen, het
ophouden van vocht, hartkloppingen, astma, kortademigheid, bloeddrukschommelingen
tot zelfs concentratieproblemen, hyperactiviteit, angstaanvallen, veel
huilen bij baby’s enz….
Tot slot: een persoonlijk voedselpakket is belangrijk voor je
dagelijks welbevinden. Een
eliminatiedieet is de beste manier om dit persoonlijke pakket te ontdekken
en samen te stellen. Verder is een
gevarieerde enafwisselende voedingmet veel groenten en fruit een noodzaak
om zo veel mogelijk vrij te blijven van klachten, terwijl een eenzijdige
voeding met regelmatig dezelfde voedingsstoffen gegeten in grote hoeveelheden,
aanleiding kan geven tot problemen en soms ernstige gezondheidsklachten.
Vloeken en
krachtwoorden gebruiken om de pijn beter te verdragen
Aan een universiteit in Groot Brittannië heeft men in een
experiment vastgesteld dat pijn een andere betekenis krijgt als de persoon zich
tegelijkertijd uit door een aantal vloeken of andere krachtwoorden.
Vloeken vermindert de pijnperceptie en verhoogt de
tolerantie.
Een aantal personen moesten hun armen onderdompelen in water
van 5graden Celsius. Degenen die tegelijkertijd een aantal vloeken lieten horen,
slaagden erin om hun armen tweemaal langer in het water te houden dan diegenen
die maar een aantal neutrale woorden en uitspraken formuleerden. De hartslag
verhoogde, een reactie op een natuurlijke overlevingsstrategie.
Volgens de onderzoekers is vloeken een manier om de band
tussen ‘angst voor de pijn’ en de pijnperceptie (pijnervaring,-waarneming) te
verbreken om zo een beter fysisch en psychisch welzijn te ervaren.
Alleen toepassen in geval van pijn, want bij misbruik
verliest deze methode zijn effect. Dus spaar je vloeken voor deze (pijnlijke)
situaties.
Ga ook eens naar mijn blogpagina’s : ‘pijn bestrijden door
meditatie’ en’ hypnose om pijn en slechte gewoontes te bestrijden’.
We horen het al jaren: om
gewicht te verliezen moet je sporten en (intens)oefenen. Natuurlijk is bewegen
en sporten cruciaal voor een goede gezondheid, maar het zal je gewicht meestal
niet verminderen, soms zelfs doen toenemen.
Meer dan 45 miljoen
Amerikanen zijn lid van een sport- of fitnessclub (slechts 23 miljoen in 1993).
Niettegenstaande deze toename zijn er nog nooit zoveel personen met obesitas
(vetzucht) dan anno 2009. Een derde van de Amerikanen kampt met obesitas, een
ander derde heeft overgewicht. En als al de sporters en gymers thuis zouden blijven,
zouden zij dan ook met overgewicht kampen? Van sporten krijg je meer honger, daarna
ga je meer eten. Is het wel mogelijk om door intense beweging gewicht te
verliezen?
Dokters moedigen zelfs
senioren aan om regelmatig te bewegen. Er zijn nu voldoende bewijzen dat deze
personen een lager risico hebben op verschillende (beschavings)ziektes:
hartaandoeningen, kanker en diabetes. Terwijl de onderzoeksresultaten over
overgewicht en obesitas meer en meer wijzen op een negatief verband tussen
intens bewegen en gewichtverlies. Een positief verband is door de goegemeente
sterk overroepen.
Bewegen en sporten om
gewicht te verliezen is in werkelijkheid waardeloos. Het basisprobleem is dat
je door intens bewegen inderdaad calorieën verbrandt, en dat je calorieën moet
verbranden om gewicht te verliezen. Maar door intense oefening stimuleer je je
hongergevoel en ben je geneigd om achteraf meer te eten en zo je calorieënverlies
weer aan te vullen. Dus het resultaat is nihil.
En er is meer: bij intensief
oefenen en sporten ga je compenseren. Het maakt je hongerig, je gaat achteraf
meer eten of je bent geneigd om jezelf te belonen met een extraatje. In een
onderzoek stelde men eveneens vast dat personen die regelmatig en intensief
sporten in hun resterende tijd verleid worden om minder te bewegen en meer te
rusten dan voor ze aan hun sporten begonnen waren. In hun totale tijdsbesteding
is hun calorieënverbruik nu waarschijnlijk hetzelfde als in hun ‘kalme’ periode.
Na intensief bewegen hunkeren we naar ‘suikerrijke’ calorieën zoals in
sportdranken, koeken, wafels…Een flesje sportdrank bevat toch 130 calorieën. Na
een joggingsessie van 20 minuten in de zomerzon - om je te behoeden van uitdroging-
is dit snel opgedronken. Maar dit betekent in functie van gewichtsverlies dat
je beter in je luie zetel was blijven zitten.
Sommigen beweren: ‘Gewichtscontrole
is een kwestie van wilskracht’. Intens bewegen en je achteraf toch niet laten
verleiden door ‘suikerrijk’ eten kan je leren. De evolutie heeft ons echter
niet gemaakt om dit lange tijd vol te houden. Zelfcontrole is als een spier die
verzwakt elke keer na gebruik. Als je jezelf aanzet om regelmatig een uur
intens te joggen, zal je zelfregulerend vermogen proportioneel verzwakken. En
in plaats van daarna te eten met een slaatje, ben je eerder geneigd een friet
met mayonaise of een pizza te verorberen. Meer fysieke activiteit is gelijk aan
meer honger en meer eten.
Verschillende onderzoekers
rond obesitas en gewichtscontrole geloven eerder dat regelmatige en vrij
frequente matige fysische activiteit (zoals de mensen vroeger ), beter werkt
dan de occasionele intense oefeningen op de fitness. Calorieën verbrand je
evenzeer door je bewegingen over de ganse dag te verdelen. En het voordeel is
dat je spieren en gewrichten er geen pijn van doen. De trap nemen i.p.v. de
lift. Naar je werk met de fiets i.p.v. met de auto.
Is het dan niet belangrijk
om met intense oefeningen je hartslag en –ritme te verhogen in functie van een
gezonder hart en bloedvaten? Moet je je spieren niet maximaal belasten om ze te
verstevigen? Op dit moment is het nog altijd niet duidelijk of intense
oefeningen zoals bvb. lopen heilzamer zijn voor je gezondheid dan matige en
rustige activiteiten zoals wandelen en rustig fietsen.
Wetenschappers zijn er meer en meer van
overtuigd dat gewichtscontrole belangrijker is om bepaalde ziektes te voorkomen
dan je hart en bloedvatensysteem te verbeteren.
Samenvattend: om gewicht te
verliezen is wat en hoeveel je eet van belang en niet hoe intensief je sport en
beweegt. Natuurlijk is het wel zinvol om te sporten en intensief te bewegen in
functie van je algemene gezondheid en om bepaalde ziektes te voorkomen. En je
bent gewaarschuwd, intens bewegen en oefenen kan zelfs leiden tot
gewichtstoename.
Het prikkelbare darmsyndroom, weinig gekend toch vrij veel voorkomend
Het prikkelbare darmsyndroom
of PDS
Is een aandoening waar je niet zo gemakkelijk over spreekt omdat de
belangrijkste symptomen nogal vervelend zijn:
Darmkrampen
Darmgassen en opgeblazen gevoel
Diarree, constipatie of beide
De oorzaak van PDS is niet gekend. Men vermoedt dat erfelijke factoren een
rol spelen.
In de Verenigde Staten heeft 1 op 5 volwassenen
er last van. De meeste personen met PDS ervaren een sterke verbetering van hun
symptomen als ze erin slagen de condities van de aandoening beter te controleren
Slechts een klein percentage heeft ernstige symptomen. PDS geeft geen
aanleiding tot ontstekingen, kanker of veranderingen in het darm- of buikweefsel.
In de meeste gevallen kan je de aandoening onder controle krijgen door je dieet
en leefgewoontes aan te passen.
De symptomen van PDS variëren van persoon tot persoon.
De meest voorkomende symptomen zijn:
1.
buikpijnen en –krampen
2.
een opgeblazen gevoel
3.
darmgassen (flatulentie)
4.
diarree en/of constipatie. Soms alternerende aanvallen van
diarree en constipatie
5.
slijmen in de stoelgang.
Sommige personen met ernstige symptomen reageren
maar beperkt op medicatie. PDS is weinig voorspelbaar: sommige periodes zijn
symptomenvrij, gevolgd door periodes met milde of ernstige symptomen. Toch is
PDS een chronische aandoening.
Door het aanpassen van je leefstijl en
voedingsgewoonten kan je je symptomen sterk milderen:
vermijd ‘probleemvoeding’. Bij PDS is er
naargelang de persoon bepaalde voeding die aanleiding geeft tot symptomen zoals
alcoholische dranken, chocolade, cafeïnerijke dranken (koffie, cola, red
bull…), medicatie met cafeïne (bvb. pijnstillers), melk en zuivelproducten, suikervrije
zoetstoffen (mannitol, sorbitol). Als gasvorming een probleem is zullen
waarschijnlijk bonen en kolen de symptomen verergeren. Ook vetrijke
voedingswaren geven voor sommigen problemen. Kauwgom en drinken door een rietje
veroorzaakt luchthappen en meer gasvorming.
Eet op regelmatige tijdstippen en sla geen
maaltijden over. Bij diarree eet je best meerdere keren en telkens kleine
hoeveelheden. Bij constipatie groter hoeveelheden, minder frequent en
vezelrijke voeding vooral.
Let op voor melk en zuivel: als je lactose-intolerant
bent vermijd je melk en voor sommigen ook yoghurt en zelfs alle voedingswaren
waarin melkproducten verwerkt zijn. Dit geldt zeker bij melkallergie. Zorg voor
goede melkvervangers in je voeding om het nodige calcium en de opbouw van een
gezond skelet te waarborgen.(zie mijn blogpagina: ‘nog maar eens calcium’).
Drink 2 à 2,5 liter per dag. Het beste is water.
Dranken met cafeïne en koolzuurhoudende dranken geven darmproblemen.
Beweeg en oefen regelmatig door bvb. te sporten,
te wandelen, fietsen of aan fitness te doen. Dit helpt tegen de dagelijkse
stress en normaliseert de contracties van de ingewanden (normale peristaltiek
van de darmen).
Gebruik
geen medicatie tegen diarree en laxeermiddelen bij constipatie. Het verstoort
op lange termijn de normale peristaltiek van de darmen, het maakt de ingewanden
lui en de natuurlijke stoelgang wordt verstoord.
De meeste mensen – ook degene zonder PDS – kunnen
bij stress en angst last hebben van indigestie, diarree, darmgassen of zelfs
constipatie. Beter leren omgaan met stress is dus ook een manier om
PDS-symptomen te bestrijden. Kies voor jezelf uit een aantal mogelijkheden
zoals: Yoga, Thai chi, meditatie, relaxatie, buikademhaling, biofeedback,
hypnose. Belangrijk is het om een goede leermeester/begeleider te zoeken om
deze techniek(en) op de juiste manier meester te worden.
Hypnose om pijn en slechte gewoontes te bestrijden
Hypnose, een andere manier om pijn te bestrijden
Iedereen kent de momenten waarbij je totaal geabsorbeerd wordt
door een spannend boek en de rest van de wereld voor je niet meer bestaat. Wat
rondom je gebeurt gaat dan totaal aan je voorbij. Je ervaart een ‘tranceachtige’
toestand die vergelijkbaar is met hypnose.
Toch is het gebruik van hypnose voor medische doeleinden
niet echt gekend. Hypnose wordt gebruikt voor een gevarieerd aantal
‘gezondheidscondities’: van pijnbestrijding, verlichting van astmasymptomen tot
het afleren van een ongezonde rookgewoonte.
Hypnose voor gezondheidsdoeleinden of hypnotherapie wordt
toegepast door erkende en gebrevetteerde hypnotherapeuten.
Wat is hypnose?
Hypnose, hypnotherapie of hypnotische suggestie is een
tranceachtige mentale toestand. Je bereikt deze toestand met de hulp van een
hypnotherapeut.
Onder hypnose:
Is
je aandacht meer gefocust
Ben
je uiterst rustig en gerelaxeerd
Sta
je meer open voor suggestie en ben je minder kritisch
Het uiteindelijke doel van hypnose is om meer controle te
krijgen over je gedrag, je emoties of je fysieke ‘wellness’. Je bent relaxed en
mentaal kom je volledig tot rust. Onder hypnose kan je je sterk focussen op een
gedachte, een herinnering, gevoel of gewaarwording. Elke afleiding uit je
omgeving wordt afgeblokt. Je staat open voor suggestie en zo kan je gedrag
worden beïnvloed en veranderd om je gezondheid te bevorderen.
Waar is hypnose goed voor?
Hypnotherapie is in staat om een grote variatie aan
stoornissen en condities te veranderen of te verlichten. Het wordt gebruikt in
combinatie met andere therapieën. Bvb. om chronische pijn te bestrijden om zo
de hoeveelheid pijnstillers en andere medicatie te beperken.
Mogelijke toepassingen
:
Negatief
gedrag veranderen bij roken, bedplassen, eetstoornissen
Het
verminderen van stress en angsten
Pijnvermindering
bij bevalling en inkorten van de bevallingstijd
Pijncontrole
bij de tandarts en bij chirurgische ingrepen
bloeddrukverlaging
Betere
controle over ‘nausea’ en overgeven bij chemotherapiebehandeling bij
kanker
Het verminderen
van de intensiteit en de frequentie van chronische hoofdpijn of migraine
Astmasymptomen
verlichten
Het
versnellen van het genezingsproces van sommige huidaandoeningen zoals
psoriasis, wratten of atypische huidontsteking
In de meeste gevallen wordt
hypnose niet aangewend als een zelfstandige therapie maar wel in samenwerking
met andere. Toch stelt men vast dat het –zoals in feite bij de meeste
therapieën – bij sommigen wel en bij anderen niet werkt. Het beste resultaat
heb je als je als patiënt sterk gemotiveerd bent en de therapeut goed getraind
is.
Mythes over
hypnose
Over hypnose
doen allerlei onwaarheden de ronde:
1.
Een persoon onder hypnose verliest zijn ‘vrije wil’.
Hypnose is alleen een toestand van
verhoogde concentratie en gefocuste aandacht.
Je persoonlijkheid, kracht en eigen wil blijven volledig intact.
2.
Een hypnotherapeut die je onder hypnose brengt heeft
volledige controle over je.
Hypnose doe
je volledig vrijwillig voor jezelf. De hypnotherapeut gebruik je als gids en deskundige.
3.
Onder hypnose verlies je je bewustzijn en ervaar je
achteraf ‘geheugenverlies’.
Een klein
aantal gaat in een diepe hypnotische toestand en ervaart geheugenverlies. Nochtans herinneren de
meeste achteraf alles wat gebeurde tijdens
hun hypnose.
4.
Je kunt onder hypnose gebracht worden ook zonder je
persoonlijke toestemming.
Goede
hypnose hangt af van je eigen wil en motivatie om het door te maken. En er zijn personen die niet onder hypnose
geraken zelfs als ze dat wensen en willen.
Risico’s bij hypnose
Met een goede hypnotherapeut zijn
er geen risico’s aan hypnose verbonden. Uitzonderlijk kan er achteraf tijdelijk
hoofdpijn, duizeligheid of ‘nausea’ optreden.
Het toepassen van hypnose om
‘vergeten herinneringen’ terug te halen is niet ongevaarlijk. Deze vorm van
hypnotherapie is af te raden omdat sommige patiënten vervallen in
‘gefantaseerde herinneringen’ wat voor deze personen en hun naaste omgeving
achteraf heel wat (mentaal-emotionele) problemen kan veroorzaken.
Peulvruchten
behoren tot het traditionele dieet van vele volkeren en zijn een
belangrijke bron van proteïnen (eiwitten) in combinatie met
koolhydraten zoals (volkoren)brood of (volwaardige) rijst en een goede
vervanger van dierlijke proteïnen. In ons westers eetpatroon zijn ze niet
populair en worden ze maar met mondjesmaat gegeten. Vlees (dierlijke eiwitten)
heeft meer (meestal verzadigde ) vetten dan peulvruchten die weinig (onverzadigde)
vetten bevatten. Essentiële mineralen, vezels en andere phytochemicaliën zijn een onderdeel van
deze peulvruchten. Sojabonen bevatten als enige ook fyto-oestrogenen (isoflavonen). Al deze
waardevolle voedingsstoffen werken synergetisch samen om het risico op
chronische ziektes te verminderen.
Ziektepreventie
Type 2 diabetes mellitus
o Een lage glycemische index: voedsel met een hoge
glycemische index (bvb.aardappelen, wit brood, witte rijst, witte suiker) zorgt
voor een snelle stijging van de suikerspiegel in het bloed, tegelijkertijd verhoogt
de insulineafscheiding vanuit de pancreas. Een (chronische) hoge bloedsuiker en
een excessieve insuline- afscheiding worden aanzien als een oorzaak van diabetes
mellitus. Peulvruchten hebben een lage glycemische index en zorgen voor
een geleidelijke stijging van de bloedsuiker en omzetting tot de
dagelijkse broodnodige energie.(zie ook mijn blogpagina: ‘ de goede en
(slechte) kantjes van suikers’)
o Obesitas of zwaarlijvigheid: is een belangrijke
risicofactor voor de ontwikkeling van diabetes mellitus. Regelmatige
consumptie van voedsel met een lage glycemische index stelt het ‘hongergevoel’
uit en
vermindert op termijn de hoeveelheid voedsel dat je inneemt. Het verhoogt het gevoel
van voldaanheid. Dus ook een dieet rijk aan peulvruchten vermindert de
kans op diabetes door een betere controle van de bloedsuikerspiegel (vermijden
van pieken en dalen) en een geleidelijke en beperkte ‘insuline-uitscheiding’ in
het bloed. Tegelijkertijd zorgt het voor een natuurlijke gewichtscontrole en
voorkomt het overgewicht.
Cardiovasculaire aandoeningen
o Bonen,erwten en linzen : de verschillende eigenschappen van peulvruchten
beschermen het cardiovasculaire(hartvaten) systeem.
-
zij zijn rijk aan oplosbare vezels die gekend zijn voor hun cholesterolverlagend
effect.
-
Een verhoogd ‘homocysteïne’ niveau in het bloed geeft
een verhoogd risico op cardiovasculaire(CV) aandoeningen. Peulvruchten bevatten
folaten die gekend zijn voor een verlaging van deze homocysteïnes.
-
Zij zijn een rijke bron van magnesium en
potassium(kalium) en hierdoor bloeddrukverlagend. Dit betekent eveneens minder
risico op CV- ziektes.
-
Door hun lage glycemische index zorgen ze voor een
beperkt glucose- en insuline-niveau in het bloed en verlagen
het risico op cv-aandoeningen
o Soja: verschillende onderzoekers
gespreid in de tijd en onafhankelijk van elkaar stelden vast dat een dagelijkse
inname van 25 tot 50 gr. Soja-eiwitten een cholesterolverlagend (LDL)
effect van 6% tot 9% teweeg brengen.Phytosterolen, vezels en
polionverzadigde vetten in soja(eiwitten) zorgen eveneens voor een gezonder
cardiovasculair systeem in vergelijking met vlees en dierlijke eiwitten.
Kanker
o Bonen, erwten en linzen: er is een rechtstreeks verband tussen een verminderd risico op
prostaatkanker en het eten van peulvruchten. In een zesjarige
opvolging van 14000 mannelijke 7de dag adventisten uit de Verenigde
Staten die in hun dieet veel bonen, linzen en (split)erwten gebruiken, stelt
men een opmerkelijk lager voorkomen van prostaatkanker vast dan bij de ‘gewone bevolking’.
Recenter: een (prospective) studie in Nederland van 56000 mannen
resulteerde in de vaststelling van een 29% minder risico op prostaatkanker bij diegene die de hoogste
inname hebben van peulvruchten t.o.v. mannen met de laagste consumptie van deze
peulvruchten.
Als afsluiter : peulvruchten in een dieet zijn vooral
waardevol en gezond als ze ingebouwd worden in een voedingspatroon van veel
groenten, peulvruchten en fruit aangevuld met volkorengranen en andere zaden,
weinig (mager) vlees, vis en zuivelproducten.
Koffie en andere cafeïnehoudende dranken zoals coca
cola, thee, redbull… zijn algemene erkende middelen om je wakker te houden en
je alertheid gedurende de dag te versterken. Cafeïne stimuleert het centrale zenuwstelsel en verjaagt vermoeidheid
terwijl het je concentratie en waakzaamheid (tijdelijk) verhoogt.
Voor de meeste mensen zijn dosissen van 200 tot 300
milligram cafeïne volkomen onschadelijk. Dit komt overeen met 2 tot 4 koppen
koffie per dag.
Wat is voor de meeste té veel :
Bij meer dan 500 tot 600 Mgr. per dag, 5 tot 7 koppen
kunnen volgende symptomen optreden:
slapeloosheid
nervositeit en rusteloosheid
geïrriteerdheid
nausea of andere maag- en darmstoornissen
snelle of onregelmatige hartslag
angsten
hoofdpijn
spierbevingen
Maar… sommige personen zijn extra gevoelig voor
cafeïne en reageren al op 1 kop koffie met angsten, geïrriteerdheid, hoofdpijn
of slapeloosheid…In de eerste plaats heeft dit te maken met je gewoonte om
regelmatig koffie of andere cafeïnehoudende dranken te drinken. Toch zijn
andere factoren even belangrijk zoals je
‘body mass’, jeleeftijd,medicijnengebruik, gebruik van hormonen, je
stresstoestand en jealgemene gezondheid,
je ‘angstgevoeligheid’. Onderzoeken geven aan dat mannen gevoeliger zijn
voor cafeïne dan vrouwen.
Slapen en
cafeïne : een onderschatte combinatie
Een volwassene heeft elke nacht 7 tot 8 uur slaap
nodig. Regelmatig ‘slaapverlies’ (door stress, te veel werk, of door te veel
cafeïne ) mondt uit in ‘slaapdeprivatie’. Want slaapverlies is cumulatief, het stapelt zich op. Het resulteert na
een tijd in een chronisch slaaptekort waarbij
je dagelijkse prestaties en alertheid wordenondermijnd. Dit slaaptekort en dit gebrek aan alertheid gedurende
de dag zullen de meeste maskeren door te grijpen naar cafeïnehoudende dranken
zoals bvb. Koffie of cola. Maar deze dranken zullen je ervan weerhouden ’s
nachts voldoende rustig en diep te slapen. Ofwel zal je slaaptijd ingekort worden,
ofwel zul je regelmatig wakker worden en je slaap is niet diep genoeg. ’s
Morgens ben je niet uitgerust en om fit te worden zal je weer terug naar de
cafeïne grijpen … enz… en de vicieuze cirkel is rond. In combinatie met
slaappillen is dit een ‘moordende’ carrousel.
Wist je trouwens dat het 8 uur duurt vooraleer cafeïne uit je lichaam is verwijderd. Onderzoekers
raden je aan, wil je van een rustige natuurlijke slaap genieten, gedurende 8
uur alle cafeïnegebruik te mijden.
Medicijnen en cafeïne
Sommige antibiotica (ciprofloxacine
en norfloxacine) verlengen de werking van cafeïne. Het is aan te raden,
indien je deze antibiotica inneemt, je gebruik van cafeïnehoudende dranken
sterk te beperken.
Theophylline (een bronchodilator) wordt veel gebruikt bij
ademhalingsmoeilijkheden zoals astma, emfyseem… Het wordt verstoven in de
keel en zo rechtstreeks ingeademd. Theophylline verwijdt de luchtpijpen
(bronchiën) door de omliggende spiertjes te ontspannen. Maar het heeft
tegelijkertijd ‘cafeïneachtige’ effecten. Als je het neemt samen met cafeïnedranken
dan wordt de concentratie van theophylline in je bloed gevoelig verhoogd. Dit kan aanleiding
zijn tot nausea, overgeven en hartkloppingen.
Als je je cafeïnegebruik wil verminderen
Als je van de ene op de andere dag volledig stopt,
weet dan dat je enkele dagen opgezadeld zit met hoofdpijnen, nervositeit en geïrriteerdheid.
Dit is van voorbijgaande aard.
Als je gradueel vermindert kan je deze vervelende
symptomen vermijden. Je kunt ook gedeeltelijk overschakelen op cafeïnevrije
koffie en cola.
Tot slot: let
op voor pijnstillers. Sommige merken bevatten tot 130 Mgr. cafeïne perdosis.
Je ontwenningsverschijnselen bestrijden met deze pijnstillers is geen goed
idee.
Bij bessen onderscheidt men
de meer gecultiveerde soorten: bramen,
frambozen, aardbeien, blauwe bessen
en bosbessen, kruisbessen of stekelbessen, aalbessen(rode en witte) cassis of zwarte bessen en de eerder ‘wilde’ zoals: veenbessen en duindoornbessen
Aardbeien bevatten evenveel
vitamine C als sinaasappelen, toch zijn bessen
velemalen heilzamer voor je
gezondheid dan sinaasappelen en ander fruit in hetalgemeen. Als je ooit de kans hebt om zelf bessen vers te plukken
(wilde of uit een tuin), kan je ervaren hoe goed ze smaken zo maar uit het
vuistje. De meeste soorten zijn voldoende zoet om zonder toevoeging van suiker te
consumeren.
De pigmenten die de blauwe
en rode kleur van bessen bepalen zijn phytochemicaliën
en flavonoïden die ziektes kunnen voorkomen. Bosbessen en vooral veenbessen
zijn heilzaam voor blaasontstekingen.
Zij werken vooral preventief en soms genezend Door het regelmatig eten van bessen wordt je risico op het krijgen van kanker verkleind. Bosbessen en frambozen
bevatten luteïne noodzakelijk voor een goed zicht en het behoud ervan
op oudere leeftijd (voorkomt maculadegeneratie samen met zeaxanthine).
Kalk (calcium)
voor stevige botten, gezonde spieren en zenuwstelsel
Calcium is cruciaal voor het optimaal functioneren van je spieren, zenuwstelsel en voor sterkebotten en tanden. Bij een tekort aan
calcium in je dagelijks dieet haalt je organisme zijn broodnodige calcium uit
je beenderen en botten om je spieren en zenuwen gezond te houden. Deze roofbouw
is de aanzet tot broze beenderen en op latere leeftijd tot de gevreesde
osteoporose of brozebottenziekte.
Waar haal je die levensnoodzakelijke calcium?
Koemelk en andere zuivelproducten zijn de gekende
calciumbronnen bij uitstek. Een glasmelk bevat 275 mgr kalk. Maar
sommige personen zijn allergisch voor koemelk terwijl andere lactose-intolerant
zijn. Nog anderen verkiezen om geen zuivel in hun dieet in te passen. Of je nu
wel of geen zuivel eet, toch is het aan te raden om ook andere calciumbronnen
in je dagelijks dieet op te nemen:
Mgr.(milligram) Calcium voor telkens 100 gr:
Hele
sardientjes in blik: 382 mgr
Groene
doperwtjes: 27 mgr
Gebakken
bonen: 61 mgr
Sesampasta of tahin : 426 mgr
Zalmmoten in blik: 277 mgr
Boerenkool : 72 mgr
Calcium én Vitamine D
Calcium wordt slechts
goed in je botten en beenderen opgenomen in combinatie met voldoende vitamine
D. vitamine D vind je hoofdzakelijk in vis en door de zomerzon op je huid.
Voor kinderen en ouderen is dit dikwijls een probleem. Extra vitamine D (best
D3) onder de vorm van een voedingssupplement is voor hen aangewezen (400 IE
minimum per dag).
Calciumvreters
Vermijd gewoontes die aanleiding zijn tot calciumverlies zoals roken en (veel) cola drinken. Pas
je dieet aan door dagelijks groenten en fruit in te lassen. Intensieve
beweging en nog beter oefeningen zoals
powertraining en fitness zorgen voor het behoud van de calcium in je botten en
beenderen en voor een stevig skelet.
Van noten wordt beweerd dat
ze te veel vetten bevatten en te calorierijk zijn voor een evenwichtig dieet. Dit
is een halve waarheid, want noten zijn
rijk aan essentiële voedingsstoffen,
vitamines en mineralen.
Recente onderzoeken tonen
aan dat het regelmatig eten van noten een belangrijk onderdeel uitmaakt van een
gezond dieet. Het vetgehalte is relatief hoog (14 tot 19 gram per 30 gr.), maar
het zijn wel de gezonde mono- en
polionverzadigde vetten.
Het betreft: amandelen,walnoten,pecans,cashews,brazielnoten,hazelnoten,macadamia’s,
pistache en pinda’s(zijn geen echte noten, wel peulvruchten zoals bonen en
erwten, maar met dezelfde eigenschappen als noten).
Ziektepreventie
Hart- en vaatziektes
Uit verschillende onderzoeken blijkt dat door het regelmatig eten van
noten de kans op kransslagadervernauwing sterk wordt
verminderd. De stoffen uit noten
die deze beschermende eigenschappen bezitten zijn:
door het vervangen van verzadigde vetten in je
voeding (in vlees, koekjes, gebak, kaas…) door onverzadigde uit noten kan je je cholesterolspiegel merkelijk verlagen.
Dit gunstig effect op je cholesterol is er ook
dank zij de vezels en phytosterolen uit noten.
omega3
vetzuren, vitamine E, folaten, kalium vervolledigen het positieve beeld
Type 2 suikerziekte of ouderdomsdiabetes
In een onderzoek van 86000 vrouwen over een periode van 16 jaar blijkt
dat zij die gemiddeld vijfmaal per week30 gram noten per dag aten een 27%minder kans hadden om diabetes te ontwikkelen. Het zijn vooral de onverzadigde vetten, het magnesium en
de vezels die hiervoor verantwoordelijk
zijn.
Toch zijn noten niet voor iedereen
aangewezen
Notenallergie
Noten (en vooral pinda’s) geven voor sommige personen aanleiding tot
milde en uirtzonderlijk ernstige
allergische reacties. Voor hen is het zeer belangrijk om telkens de ingrediëntenlabels na te lezen op voedingswaren
en het eten van noten te vermijden.
Kleuters en noten
Kleuters (tot de leeftijd van 5 jaar) geef je best geen noten te eten
(dus ook geen chocopasta’s zoals bv. nutella;
zij bevatten altijd hazelnoten) om later allergische
reacties te voorkomen maar ook om te vermijden dat bij het eten van hele noten (vooral pinda’s) kleine
partikels noot in hun luchtpijp terecht komen
en op termijn gezondheidsproblemen teweeg brengen.
Noten als trigger
Sommige personen reageren niet allergisch op noten maar zij geven bij hen
wel aanleiding tot symptomen
zoals: hoofdpijn, spierpijn, huiduitslag, jeuk, rusteloosheid….enz…Zie mijn blogpagina’s : ‘pijn vermijden door
het aanpassen van je dieet’ en
‘hoofdpijn en wat je eet’.
Gelukkiger
zijn/worden kan je leren en wat doet dit voor je gezondheid en je wellness?
!
Roken en overgewicht zijn bvb. voorkomende oorzaken van
ziekte in onze maatschappij.Toch zijn fysische factoren maar gedeeltelijk
verantwoordelijk voor je welbevinden en je gezondheid. ‘Werken aan je persoonlijkheid’ en ‘hoe je naar het leven kijkt’ zijn
minstenseven belangrijk voor je
welzijn dan bvb. gezond eten en voldoende bewegen.Een hele wetenschap is opgebouwd rond positief en negatief
denken en zijn invloed op je (mentale) welbevinden. Recente bevindingen
bevestigen dat een pessimistische kijk
op hetleven je angsten verhoogt
en meteen het risico op depressie en
andere mentale aandoeningen; maar tevens de aanleiding kan zijn tot een aantal fysische aandoeningen gaande van
een gewone verkoudheid tot hartziektes
en immuniteitsproblemen.Terwijl optimisme
staat voor een gelukkiger en langer leven.
Hoe kun je meester worden over je eigen geluk en gezondheid?
Of ben je voorbestemd tot ziekte en aftakeling? In hoeverre
is het mogelijk om de principes van een
positieve kijk en optimisme aan te leren op dezelfde manier je een nieuwe
hobby je eigen maakt? Volgens de experts kan het. Maar het gebeurt alleen door voldoende inspanning en volharding.
Geen optimisme maar wel ‘optimalisme’
De meeste mensen zien optimisme als: altijd gelukkig,
oneindig hoopvol, een glas dat altijd halfvol is. Denken dat alles groots en
wonderbaarlijk is enz… Dit is wat de (positieve) psychologen juist afraden.
‘Gezond optimisme’ betekent volgens hen constant in contact zijn/blijven met de realiteit. Zij die geloven dat alles
altijd goed komt tegenover zij die hetbeste maken van/halen uit de
gebeurtenissen van het leven. Drie (mentale) oefeningen om ‘optimalisme’
eigen te maken:
1. jezelf
toelaten om menselijk te
blijven/zijn. Is een opdracht tijdens je beroepsbezigheden slechter
uitgevallen dan verwacht, kan je je jezelf eraan herinneren dat je niet altijd
kan scoren en dat een minder resultaat een kans inhoudt om in de toekomst beter
te doen.
2. vervolgens
opbouwen en herbouwen. Het
onder ogen zien van de (mindere) gebeurtenissen om hieruit de lessen te trekken voor de toekomst: wat wel werkt enwat niet!
3. daar
is nog perspectief. Erkennen en leren inzien dat in je totale
‘levensplan’ één tegenvallende gebeurtenis weinig betekenis heeft.
Een aantal studies geven aan dat personen die in staat zijn
zich te focussen op de positieveuitkomst van een negatieve gebeurtenis,
zichzelf beschermen tegen de fysische
tol van stressen angsten die
verbonden zijn aan deze negatieve voorvallen. Leren dat negatieve situaties in
je leven toch voorbijgaan, en deze dus
tolereren en accepteren is meteen een achterpoortje naar een positieve overleving.
Accepteer pijn en verdriet
Optimistisch zijn betekent niet dat je pijnlijke gevoelens
en verdriet uit je leven bant. Een therapeut die depressieve mensen begeleidde
en trachtte te helpen was aanvankelijk tevreden wanneer hij erin slaagde om
deze personen te bevrijden van hun angsten, verdriet en boosheid. “Ik dacht wéér
een gelukkige persoon” .Achteraf bleek dit een grove misrekening: het resultaat
was geen gelukkiger mens maar wel een grote leegte die achterbleef bij die persoon.
In plaats van je te focussen op het verwijderen van het ‘negatieve’(angst,
verdriet, agressie) is het beter om
mensen aan te leren hoe ze hun (positieve) krachten naar bovenkunnen halen om deze nog te versterken.
Bij het verlies van een dierbare bvb. is het normaal en gezond om te rouwen. Je
voelt je verdrietig en soms depressief. Maar dit rouwproces blijft beperkt in
tijd zodra je erin slaagt om dit sterven
te accepteren en zo jedagelijkse
levensrealiteit terug op te nemen.
Als je niet onmiddellijk slaagt in je opzet
Kan je toch nog ‘het
geluk van je vrienden proberen te vangen’. Iedereen behoort tot een sociaal
netwerk, en hoe we ons gedragen wordt voor een groot deel bepaald door onze omgeving:
vrienden en familie. Men stelt vast dat
personen die omringd zijn door mensen diede vaardigheid bezitten om gelukkig te zijn zelf ook meer kans maken op
geluk. Zij worden als het ware ‘aangestoken’ door het geluk van die
anderen. Dus kies zoveel mogelijk voor ‘optimistische ‘ vrienden en kennissen.
Optimisme kan aangeleerd worden.
Besef wel dat het veel
inspanning en volharding vraagt om je pessimisme
om te zetten naar optimisme. Het is een
actief leer- proces en moet met volle bewustzijn worden aangepakt. Maar het
loont de moeite en het zal je gezondheid verbeteren en je zelfs een langer
leven waarborgen.
Overgewicht
bestrijden: niet met een dieet, maar hoe
dan wel ?
Ben je bezorgd om je zwaarlijvigheid en heb je al enkele
malen een dieet gevolgd maar helaas zonder succes. Niet getreurd al die energie
die je nodig hebt/had om een dieet te volgen kan je beter op een andere manier
aanwenden.
Willen vermageren door het volgen van een dieet staat min of
meer gelijk met jezelf ‘uithongeren’ en heeft weinig aangename kanten. Zelfs
als je aanvankelijk succes hebt en je kilo’s er zo ‘afvliegen’, blijk je dit op
lange termijn meestal niet vol te houden en komen de kilo’s er achteraf sneller
terug aan. En je maakt kans om nog zwaarder te worden dan voorheen.( het
alomgekende jojo- effect ).
Gezonde en gevarieerde voeding is dé sleutel tot succes bij
gewichtsbeheersing en –vermindering
Zwaarlijvigheid is een gevolg van ‘overvoeding’. Door gezond
te leren eten ga je automatisch een gewichtscontrole inbouwen. Dit betekent een gevarieerd dieet van: volle granen,
groenten en fruit, noten, vis, plantaardige oliën, magere zuivel, gevogelte
(en in beperkte mate ander mager vlees). Vermijd geraffineerde voeding (witte rijst,
wit brood, witte suiker), vet vlees. Volle
granen, groenten en fruit voorzien in de nodige vezels (oplosbare en
onoplosbare) en zorgen op lange termijn
voor een ‘normale’ eetlust en een trage vertering. Daardoor zal je
‘hongergevoel’ minder snel optreden. Pieken en dalen in je bloedsuikerspiegel
worden zo vermeden: de alomgekende ‘flauwte’ die optreedt bij een plotse daling
van het bloedsuikergehalte en de plotse behoefte aan suikers en eten die daar
het gevolg van is.
Beperk het eten van kant en klaar- gerechten en charcuterie, bereide
vleeswaren, bouillonblokjes omwille van:
De
verborgen vetten en suikers én het teveel aan toegevoegd zout:zorgen
bijna altijd op lange termijn voor een gewichtstoename. Deze verborgen vetten(transvetten,
verzadigde vetten) en suikers zijn tevens ongezond.
De toegevoegde smaakversterkers (glutamaten
en aanverwanten): zorgen ervoor dat je eten meer smaak krijgt, waardoor
je geneigd bent om meer te eten dan je normale hongergevoel je aangeeft. Je
‘overeet’ jezelf. En er is meer: smaakversterkers en vooral MSG (monosodiumglutamaat,
E621), E620, E625 stimuleren de alvleesklier tot het produceren van insuline
zonder dat daartoe een aanleiding is. Het gevolg is een verlaagde bloedsuikerspiegel waardoor je honger krijgt en tot eten
wordt aangezet. Bovendien wordt de glucose in het bloed door de insuline
omgezet in, en opgeslagen als
lichaamsvet. Indirect zorgt MSG en Co ervoor dat je in gewicht toeneemt.
Dit effect treedt al op bij een lage doses smaakversterker.
Neem regelmatig voldoende beweging:
gemiddeld 20 à 30 minuten per dag intense beweging: wandelen,
joggen, fitness: je kiest voor jezelf de best haalbare en makkelijkst vol te
houden manier.
Drink dagelijks 2 à 2,5 liter water:
zeer belangrijk voor de
afvoer van afvalstoffen en het onderdrukken van je soms opduikend hongergevoel.
Je gezondheid en
welbevinden verzorgen met meditatie
Je leven anders leiden?
In de hooglanden van Tibet h(l)eeft men een ‘ander’ leven. Het
bewustzijn van de ‘vergankelijkheid’ van het bestaan is er sterk aanwezig. Het dagelijkse
leven is er hard en comfortloos. Mensen wonen in lemen huizen zonder tafels en
stoelen. Maar als je wordt uitgenodigd op de thee ontdek je hun gastvrijheid en
de brede glimlach waarmee ze je ontvangen. Hun dagelijkse bezigheden doen ze op
een rustige en ongewoon ontspannen manier.
Het onwezenlijk verweven van meditatie in alle activiteiten
van hun dagelijkse leven , zoals deze Tibetanen
dit doen, is voor ons westerlingen hoogst onwaarschijnlijk en
ongeloofwaardig.
Wat is daar uit te leren voor ons eigen welbevinden? Je
leven hier laten voor wat het is en meteen vertrekken naar Tibet om samen met
de monniken op een berg te gaan mediteren is onverstandig en ook niet nodig. Want
recente onderzoeken wijzen uit dat een dagelijkse meditatiesessie van slechts 10 minuten al een groot effect heeft op je algemenegezondheid en welbevinden. Men stelt
een stijging vast van de ‘alfagolven’(relaxerende
hersengolven)en een vermindering van
angsten en depressieve stemmingen.
Onderzoekers van de ‘Harvard Medical School’ ontdekten bij
mediterende personen een activatie van
het autonome zenuwstelsel dat verantwoordelijk is voor lichaamsfuncties die
wij niet zelf kunnen controleren zoals
de spijsvertering en de bloeddruk. Dit zijn tevens functies die mogelijk
gestoord zijn/worden bij stress. Het is niet ondenkbaar dat men door te
mediteren op een positieve manier ingrijpt
op stressgerelateerde aandoeningen zoals hartkwalen, spijsverteringsproblemen
en onvruchtbaarheid.
Wat is ‘je eigen’ meditatie?
Het beeld dat de meeste hebben is een persoon die neerzit en
in stilte mediteert door zich te focussen op zijn ademhaling, een woord of een
frase. Toch zie je in Tibet monniken in de bergen al wandelend mediteren en
Chinezen tai’chi beoefenen op een
meditatieve manier.
In de meditatiepraktijk
zijn er vele tradities en ontelbare manieren. Het is daardoor dat ‘nieuwelingen’
-door dit polymorfe karakter- zich afvragen of ze wel juist bezig zijn en ‘écht’
mediteren. Volgens Roger Thomson, een psycholoog en zelf een
zen-meditatiebeoefenaar, is er maar één manier om zeker te zijn dat je goed
bezig bent: ‘ als jeje beter en ontspannen voelt na je
meditatiesessie’. Anderen plaatsen hiertegenover dat het toch wel moeilijk is om bij een meditatiesessie de
interne gedachtegang en soms het gepieker (internal chatter) stil te leggen en
tot zwijgen te brengen.
Het omgaan met deze “internal chatter’ en het leven met
minder (negatieve) stress zijn voor de
meeste ‘beginners’ dé motieven om te leren mediteren. Meditatie vermindert je stress maar ook je angsten krijg je beter onder
controle. Je wordt er rustiger en
kalmer door. Toch is er een kanttekening: door je meditatie wordt je meer
bewust van jezelf, je kunt je voor jezelf minder verstoppen.. Dit alles kan je
angsten vergroten. Ben je een angstige persoon toch wel voorzichtig zijn . Een
goede leermeester is zeer belangrijk. De combinatie van meditatie met
psychotherapie blijkt hier de beste oplossing te zijn.
Wetenschap en meditatie
Welke goede zaken heeft meditatie –buiten
stressvermindering- nog in petto?
Verschillende studies hebben aangetoond dat er niet alleen een positieve beïnvloeding isop mentaal niveau maar evenzeer op
lichamelijk vlak.
Onderzoeken geven aan dat:
De
ernst van bepaalde hartziektes en bloedsomloopstoornissen kan worden
verminderd. Bij aderverkalking bvb is aangetoond dat door regelmatige
meditatie de verkalking wordt gestopt en zelfs gedeeltelijk omgekeerd.
Pijnbestrijding
en pijnvermindering mogelijk is
Door meditatie het
immuunsysteem wordt versterkt.
Kankerpatiënten
na meditatie(mindful)zelf aangaven minder depressief, angstig, geïrriteerd
en verward te zijn.
En tot slot:
Bij
meditatie produceer je minder cortisol, het stresshormoon bij uitstek.
Regelmatig
mediteren, bevordert je contact met je omgeving en je relativeert je eigen
zijn. Dit betekent meteen betere relaties met je verwanten en vrienden.
Iin groep mediteren bevordert
de samenhorigheid en de verbondenheid.
Wat heeft de
opwarming van de aarde te maken met je persoonlijke dieetkeuze ?
Het is dikwijls onmogelijk (o.a.door de hoge kosten) om
zonnecellen op je dak te installeren of een hybride wagen aan te schaffen maar
iedereen kan wel zijn voeding aanpassen. Dit
veranderen van je dieet kan even goed bijdragen tot de gezondmaking van onze
planeet
Schakel over op een laag CO2 dieet!De hoeveelheid vlees
die de westerling jaarlijks eet staat gelijk met 2,8 ton CO2 uitstoot. Voor je
autovervoer is dit slechts 2,2 ton. De wereldwijde
landbouw is verantwoordelijk voor 30%
van de broeikasgassenuitstoot, veel meer dan het transport. Om je
ecologische voetafdruk te verminderen is je
eetpatroon even belangrijk als het vervoermiddel dat je gebruikt.
En… er is meer : overschakelen op een laag CO2 dieet is eveneens
gezond .Voedsel dat een
hoge CO2 uitstoot veroorzaakt – zoals rood vlees, varkensvlees, melkproducten,
snacks –zorgt ook voor veel calorieën en vet. Een eco-dieet (met lage CO2 uitstoot) bestaat hoofdzakelijk uit groenten en fruit, volle granen, vis en
mager (gevogelte)vlees en is tegelijkertijd
‘gewichtsvriendelijk’ en gezond.
De huidige wereldvoedselproductie is allesbehalve milieuvriendelijk.
Meer dan 37% van hetgrondareaal op onze aarde wordt gebruikt door de landbouw. Vele
gronden hiervan waren vroeger wouden en natuurgebied.
Belangrijke CO2 bronnen:
·
Ontbossing en ontginnen van natuurgebieden
·
Meststoffen en machines gebruikt door de
landbouw
·
Het vervoer en de infrastructuur die er voor
zorgt dat al dat voedsel op je bord belandt
Er is 7 tot 10 maal meer
(fossiele) energie nodig voor de productie en het vervoer dan de hoeveelheid
energie die het voedsel uiteindelijk aanlevert bij het consumeren.
De eenvoudigste en meest
efficiënte manier om je CO2 voetafdruk te verminderen is minder vlees eten en vooral minder
rundvlees. De vleesproductie vereist veel meer energie dan het telen van
een zelfde hoeveelheid granen of groenten en fruit. Voor de productie van 1aangeleverde
calorie plantaardig voedsel zijn slechts 2 calorieën (fossiele) energie vereist.
Voor (rund)vlees is voor 1 calorie tot soms 80 calorieën fossiele energie
nodig. Voor het voeden van deze runderen is een immense hoeveelheid graan nodig
(in de VS alleen 670 miljoen ton in 2002). En voor deze graanproductie zijn
(heel) veel meststoffen nodig die leiden tot vervuiling van het water
(fosfaten, algengroei, en vissterfte…). De methaangasuitstoot van deze runderen
is immens. Methaan veroorzaakt een tot 20X meer ‘broeikasgasseneffect’ dan CO2.
Als je als (rund)vleeseter
overschakelt op een vegetarisch dieet dan spaar je jaarlijks evenveel CO2
uitstoot uit als overschakelen van een SUV wagen naar een hybride auto. En het
is gezonder: je hebt minder kans op hartziektes, hoge bloeddruk, herseninfarct,
suikerziekte…
Dagelijks 100 gr rundvlees, één ei
en 30 gr kaas vervangen door de gelijke hoeveelheid groenten, fruit en
(volle)granen betekent op jaarbasis
uitsparen van 0.7 ha landbouwareaal en5.170
kg runderen.
Pijn bestrijden door meditatie (deel 2): een oefening
Pijn bestrijden en meditatie : een oefening
Ga
ontspannen zitten, sluit je ogen. Concentreer je op je ademhaling
Adem
telkens bewust in en uit.
Laat
na een tijd je ademhaling automatisch komen. Je niet fixeren op je
ademhaling.
Wanneer
je nog te zenuwachtig bent, tracht eerst een ‘concentratiemeditatie’ uit
te voeren.
Ben
je daarna voldoende ontspannen, dan kan je’ pijnmeditatie’ starten.
Tracht
de ‘plaats van de pijn’ te ervaren, te doorvoelen en te onderzoeken.
Gebruik
je ademhaling om ontspanning te brengen rond de ‘plaats van de pijn’
Vanuit
nieuwsgierigheid en concentratie ‘speel’ je met de pijn.
Ga
geleidelijk verder naar het centrum van de pijn. Als je ‘ongemak’ terug
groter wordt, neem terug wat afstand en vice versa
Houd
je ademhaling ‘los en vrij’. Tracht niet ‘resultaatgericht’ te zijn, dit
bouwt de spanning (terug) op.
Schenk
aandacht aan wat er omgaat in je geest wanneer je je concentreert op de
pijn.
Laat
de pijn zijn wat ze is niet meer of niet minder.
Alvorens
te beëindigen is het aan te raden af te bouwen door over te schakelen op
een ‘concentratiemeditatie’.
Probeer
vervolgens langzaam je aandacht terug te richten op andere delen van je
lichaam en op de geluiden in je omgeving. Beweeg en‘stretch’ je spieren en
open je ogen.
(Chronische) Pijn bestrijden door meditatie in plaats van medicatie?
De ‘Pijnervaring’ is zeer complex
Bij lichamelijke pijn
is de pijn zelf een louter fysische sensatie in je lijf. Maar de totale pijnsensatie is zoveel meer
dan alleen een lichamelijke gewaarwording. Pijn
kan een verschrikkelijk lijden teweeg brengen.
Wat maakt de pijnbeleving dan zo moeilijk? Buiten het feit
dat pijn zo sterk en intens kan zijn en zo totaal je aandacht opeist, zijn er
vele wegen van waaruit de pijn ontstaat en zich manifesteert. Een groot deel
van het ‘pijn-lijden’ ontstaat vanuit je
gedachten en je emotionele reactie op de fysieke pijn. Het roept angsten op,
droefheid, agressie en frustraties afhangend van onze recente ervaringen en
overtuigingen.
Je vraagt je af: ‘hoe
lang het gaat duren’, ‘waar de pijn vandaan komt’, ‘waar ze zich het meest gaat
manifesteren’, of ‘je in staat gaat zijn ze te verdragen’ enz…
Onderliggende
gevoelens over de pijn die niet zo evident en zichtbaar zijn spelen
eveneens mee zoals daar zijn: ‘het gevoel van eigen falen’, of ‘de pijn is een
straf’, ‘een gevoel van verlatenheid’ of ‘waarom moet mij dit overkomen? ‘. Zo
zijn er allerhande gevoelens en emoties die opkomen.
De pijn onder ogen zien en (ver)dragen door meditatie
Van belang is je bewust
te worden van het onderscheid tussen: wat
is nu de eigenlijke(fysische ) pijn
en wat is het pijnlijden dat de louter
fysische pijn versterkt vanuit je gedachten, gevoelens en emoties.
Het doel van
meditatie is de pijn verzachten. Bij pijn ben je meestal geneigd om je
te verzetten en je spieren te spannen. Deze houding maakt de pijn erger en
versterkt ze. Bij meditatie echter focus
je je op de relaxatie en versterk je je ontspanning t.a.v. de pijn. Je laat
tegelijkertijd alle betrokkenheid varen t.a.v. je gedachten, gevoelens die met de
pijn te maken hebben en je emotionele reacties erop. Het kan je helpen om tot
rust te komen niettegenstaande de pijn nog aanwezig is. Het ‘pijngevoel’ vermindert en het ‘pijn-lijden’ dat de pijn vergezelt
verdwijnt.
Door meditatie leer
je de pijn observeren zonder beïnvloed te worden door de emoties, gedachten
en gevoelens die meespelen en de pijn vele malen vergroten. Je richt je aandachtrechtstreeks op de ervaring van je 'ongemak'
en tracht dit te zien als een uitdaging i.p.v. als iets pijnlijk. Leer de ongemakken
accepteren en ontspannen te blijven. Wanneer je de pijn aanvaardt en niet uit
de weg gaat, verandert meteen de aard en
de intensiteit van deze pijn. Al je aandacht gaat naar je pijn en je tracht
de aard en de plaats van de pijn te doorgronden zoals een echte onderzoeker. Je
vraagt jezelf eerlijk af hoe erg de pijn
wel is. En hoe eigenaardig ook meestal stel je dan vast dat ze best meevalt
een dragelijk is. Zoals bij elke meditatie probeer je niet te oordelen, of
kwaad te worden omdat het niet zo perfect is zoals je zou wensen.
In een tweede deel volgt een meditatieoefening bij pijn . Zelfhulp is niet de beste manier. Beter is om een goede leermeester te
zoeken die je deze meditatie(s) kan aanleren en je hierin kan begeleiden. De oefening is maar een voorbeeld om te tonen hoe een meditatie verloopt.
Gezond en gevarieerdeten zorgt voor een juist lichaamsgewicht, een algemeenwelbevinden en een vermindering van de kans op chronische ziektes zoals
hart- en hersenaandoeningen, kanker, diabetes en botontkalking.
Een gezond dieet is algemeen gebaseerd op granen, veel groenten en
fruit; in mindere mate zuivelproducten, vlees, vis, bonen, eieren en andere
eiwitbronnen, en oliën en vetten; in zeer beperkte mate suikerrijk eten en
drinken.
Geen enkel eenzijdig dieet kan alle
essentiële voedingsstoffen voorzien die je lichaam nodig heeft. Daarom is het
belangrijk om een grote variatie van
voedsel te eten om alle essentiële vitamines, mineralen, sporenelementen en
vezels binnen te krijgen.
Acht tips voor een gezond dieet :
·
Baseer je
maaltijden op (volle)granen
·
Eet veel
groenten en fruit
·
Eet meer vis
·
vermijd
zoveel mogelijk verzadigde vetten en suiker
·
Eet minder
zout (niet meer dan 6 gr. Per dag voor een volwassene)
·
Drink
voldoende water (2 à 2,5 liter per dag)
·
Sla je
ontbijt niet over
·
(Neem
voldoende beweging en houd je gewicht onder controle.)
Stel je dagelijks dieet samen uit de volgende vier
voedselgroepen:
1. Groenten en fruit : je mag kiezen uit vers, diepgevroren, gedroogd en
uit blik. 100% fruit- en groentesap kan ook. Varieer en wissel af. Kies uit een
brede variatie en eet minstens 5 verschillende
porties per dag.(1 portie = 80 gr.) . fruit- en groentesap moet je altijd
zien als 1 portie hoeveel je er ook van drinkt. De meeste mensen eten hiervan
te weinig. Zij voorzien ons van de nodige vitamine C, caroteen, pholaten,
vezels, phytochemicaliën, koolhydraten.
2. De ‘koolhydraten’-groep zoals : rijst, havermout, muesli, aardappelen, gierst, brood,
gerst, bulghur, pasta, rogge(brood), couscous. 30% van ons dagelijks
voedsel zou uit deze voedselgroep moeten bestaan. Wij eten er anno 21ste
eeuw veel te weinig van. Eet altijd de
volwaardige vorm en vermijd geraffineerde versies zoals witbrood, witte
rijst en pasta’s. Je haalt hieruit o.a. je dagelijkse energie, ijzer, calcium,
(vooral onoplosbare) vezels en B-vitamines. Ook hier is afwisseling en variatie
troef.
3.Melk en afgeleiden zoals: melk, yoghurt, kazen. Sojamelk verrijkt met
calcium bij melkallergie of lactose-intolerantie. Gebruik zoveel mogelijk de
magere versies en in beperkte hoeveelheden.(2 à 3 porties per dag).Je haalt
hieruit vooral eiwitten, calcium en vitamine B12.
4. Vlees ,vis, eieren,bonen en andere verwanten: eet mager
vlees en vette vis, maar wel in beperkte hoeveelheden (70
gram eiwitten per dag is voldoende). Zij zijn een belangrijke bron van ijzer,
proteïnen, vit. B12, zink. Maar bonen en tofu(van sojabonen) missen de vitamine
B12 zo noodzakelijk voor o.a. de hersenen. Vis
is een belangrijke bron van vitamine D en Jodium belangrijk voor sterke
botten en beenderen en een goede schildklierwerking.
En wat met oliën/vetten
én suikerrijk voedsel : de meeste mensen eten te veel verzadigde vetten (in vlees, koekjes,
gebak…) en te veel suiker (in softdrink, gebak, koekjes, snoep, chocolade …). Oliën/vetten zijn nochtans onmisbaar in een
gezond dieet maar wel in beperkte mate enonder de vorm van onverzadigde oliën/vetten ( in vette vis,
olijfolie, zonnebloemolie, lijnolie, koolzaadolie…). (geraffineerde) Suiker
echter kun je best zoveel mogelijk schrappen uit je dagelijks dieet
Effe bezinnen: polariteit en complementariteit in je bestaan
Polariteit en complementariteit in je bestaan
Je linkerhersenhelft
correspondeert met de rechterzijde van
je lichaam en vertegenwoordigt concreet
mathematische gedachten, rationaliteit. De rechterhersenhelft is verbonden met
de linkerzijde van je lichaam en
vertegenwoordigt het artistieke,emotionele.
Zo vinden we dualiteit ook terug in
de medische wereld:
-
de rechterzijde
correspondeert met de klassieke (allopathische) geneeskunde
-
de linkerzijde met de
alternatieve vormen, waaronder vooral homeopathie.
-
Dr.Didier Grandgeorge
een gerenommeerde homeopaat uit Frankrijk maakt dit duidelijk : “een dokter
moet soms de ene vorm en dan weer de andere toepassen afhankelijk van de
patiënt en zijn klachten. Wanneer iemand mij vraagt of ik ooit antibiotica
voorschrijf, dan toon ik hem mijn beide handen: de rechterhand in een vuist gebald, klaar om te boksen en de linkerhand
met de palm open klaar om testrelen.
Als we kunnen genezen op een zachte manier (de strelende hand), dan is dit toch
veel beter voor de patiënt. Maar soms is het nodig om straffe, sterke middelen
te gebruiken”.
Een evenwicht vinden:
Een
nobele opdracht in je leven is om een evenwicht
te krijgen tussen deze linkseen
rechtse kant. Voor mannen meer je vrouwelijke kant ontwikkelen, voor
vrouwen meer de mannelijke.
Elk
voordeel heeft zijn nadeel, elk nadeel zijn voordeel.
Bij
elk verlies komt er ruimte voor iets
anders, iets nieuws, winst
Elke
moeilijkheid houdt ook mogelijkheden in .
Na
regen komt zonneschijn
Elke
actie, beweging wordt (of moet worden)
gevolgd door stilte, bezinning, rust.
Gezonde actie kan maar bestaan dankzij bezinning, rust, stilte én omgekeerd.
“The scene”, de show, de buitenkant tegenover
de binnenkant de “echte inhoud”.
In
onze hedendaagse samenleving valt men
meer voor de show die iemand brengt dan wel voor de inhoud, wat iemand echt
te bieden heeft. Daar doorheen kijken is moeilijk. Een echt persoonlijk contact vindt plaats vanuit de inhoud, de
binnenkant, het innerlijke waar de
kracht en de eigenheid schuilt van een persoon.
Een
raam waarachter de gordijnen gesloten zijn. De toeschouwer kan door het raam
kijkend niet oordelen over wat er binnen is, want de gordijnen verhinderen een
duidelijk zicht. Het willen begrijpen van de ander door enkel maar te kijken
naar het uiterlijke, is zoals het
bij een kamer door een raam naar binnen kijken waarvan de gordijnen dicht zijn. Men moet de kamer binnengaan om deze
duidelijk te zien.
Tegengesteld en toch complementair?
Als
er een dag is moet er een nacht zijn, en waar een nacht is is ook een dag. De
relatie tussen dag en nacht is die van een tegenstelling. Toch zijn zij
wisselend en bestaan ze samen naast elkaar, onafscheidelijk zoals de twee
zijden van een muntstuk.
In
een goede conditie is een persoon vol energie. Hij heeft een krachtige geest,
warmte doorstroomt zijn ledematen, zijn houding is actief en ambitieus. Er
liggen dan buitengewone kansen binnen zijn bereik.
De
tegenstelling is een man zonder energie, met koude ledematen, een
pessimistische houding, onevenwichtige bewegingen, een zwakke wil. In dit
stadium zou men zich volledig terug moeten trekken en zich conformeren aan de
bestaande situatie. Want een poging om in deze gesteldheid vooruit te geraken
zal alleen maar falen en de negatieve toestand bevestigen. Dit terug trekken
hoeft niet permanent te zijn. In het aanvaarden van deze passieve (leegheid)
toestand kan je terug de positieve kant ervan cultiveren.
Geconfronteerd
met een kleine mislukking klagen mensen al over het hebben van ongeluk. Zij
voelen zich meteen verloren. Maar als de zon schijnt zal er ook regen zijn en
in elk nadeel ligt meteen een voordeel besloten.
Enkele kanttekeningen bij de weldaden van groenten en fruit
Door een aantal objectieve
wetenschappelijke onderzoeken en studies heeft men de heilzame werking van
groenten en fruit vastgesteld. Toch is niet al goud wat blinkt. Enkele
nuanceringen zijn hier op hun plaats:
Groenten zijn heilzamer dan fruit
Uit onderzoeken blijkt dat de voedingswaarde van groenten in de meeste gevallen groter is dan die van fruit. Fruit
bevat in vergelijking met groenten minder vitamines, mineralen en
sporenelementen.
Niet alle groenten en fruit zijn voor iedereen even heilzaam en gezond
Gezonde voeding is ook een
subjectief gegeven. Dit betekent dat ieder voor zich de heilzame werking
van groenten en fruit moet ervaren., maar eveneens de nadelige gevolgen van
sommige groenten of fruit. Het schrappen van bepaald voedsel uit je dieet is
nodig bij een slechte reactie van je lichaam. (hoofdpijn; diarree; buikkrampen;
opgeblazen gevoel; duizeligheid; hartkloppingen; gasvorming; rusteloze benen;
pijn, roodheid en zwelling van de gewrichten…). Bij groenten en fruit zijn dit hoofdzakelijk naargelang de persoon:
-
citrusvruchten
-
bananen
-
groenten uit de
familie van de nachtschaden: tomaten, paprika’s, pepertjes, aardappelen,
aubergines
-
steenvruchten:
kersen, perziken, abrikozen …
-
schorseneren,
kolen…
Of je slecht reageert op bepaalde groenten of fruit kan je
uitproberen door een eliminatiedieet. Zo kan je een pakket samenstellen - met nog altijd een gevarieerde keuze - waarop
je wel positief reageert.
Groenten en fruit bevatten dikwijls residu’s van landbouwsproeistoffen(
pesticiden)
Je kunt dit vermijden door te kiezen voor biologisch geteelde groenten en fruit.
Wanneer dit niet mogelijk is kan je een grote variatie in je dieet inlassen –
zowel een variatie in soorten alsin plaats van herkomst.
De vertering van groenten en fruit is voor sommigen een probleem
Rauwe groentenen fruit eten is niet voor iedereen
vanzelfsprekend. Sommige personen hebben moeite
met de vertering ervan ( o.a. Onoplosbare vezels). Ook dit kan je door een
eliminatiedieet bij jezelf uittesten. De gemakkelijkste oplossing is je groenten koken. Het is een mythe dat: rauwe groenten beter zijn dan gekookte. Voor sommigen helpt het om rauwe groenten niet te combineren met ander voedsel .
Verschillende onderzoeken en klinische
studies tonen aan dat een dieet rijk aan groenten en fruit het risico
op chronische ziektes sterk vermindert.
Er wordt wel eens beweerd dat een
inname van hoge doses vitamines, mineralen en phytochemicaliën hetzelfde effect
heeft en eveneens ziektes kan voorkomen. Dit is echter zeer twijfelachtig en
nog nooit bevestigd door ernstige onderzoeken.
Groenten en fruit bevatten
honderden biologisch actieve phytochemicaliën die op vele manieren ziekte
voorkomen en gezondheid bevorderen. De beste manier om van deze voordelen
optimaal te genieten is door een grote
variëteit aan groenten enfruit in
je dieet op te nemen.
Cardiovasculaire aandoeningen
In een follow-up onderzoek
van 126.000 mannen en vrouwen die 8 of meer ‘groenten en fruitconsumpties’ per
dag aten, stelde men een vermindering
vanhartaandoeningen vast van 20% en
voor herseninfarct een reductie van 30% ten opzichte van personen met maar
3 consumpties.
Hoge bloeddruk verhoogt de
kans op hartaanvallen en infarct. Door in je dagelijks dieet voldoende
groenten en fruit op te nemen (7 à 8
consumpties) kan je jebloeddruk merkelijk verlagen.
Type 2 diabetes of
ouderdomssuikerziekte
Door een dieet rijk aan groenten
en fruit verkrijg je een betere controle
over je bloedsuikerspiegel en heb
je een kleiner risico op het ontwikkelen van diabetes type 2.
Kanker
Vanuit een aantal
‘casestudies’ stelde men vast dat een dieet rijk aan groenten en fruit de kans
op kanker vermindert. Het betreft dan kankers
van hetspijsverteringskanaal
(mond-, keel-, slokdarm-, maag-, darm-, rectum-,) én longen.
Broze bottenziekte of osteoporosis
Verhoogde inname van
groenten en fruit zorgt voor een
vermindering van ‘de zuurtegraad’ in
je dieet en voorkomt zo de mobilisatie van calcium uit je botten en beenderen
om een normale PH in je organisme te behouden.
Door een verhoging tot 8 à 9 consumpties per dag wordt er tot 50mg calcium perdag minder uitgescheiden langs de urine.
Oog gerelateerde aandoeningen:
- Cataract of ooglensvertroebeling
Groenten en fruit vooral de
soorten rijk aan vitamine C en carotenoïden kunnen het optreden en de verergering van cataract
verminderen. Bij een studie van mannelijke gezondheidswerkers in
de VS vond men een verminderd voorkomen
van cataract bij een verhoogde inname
van broccoli en spinazie.
- Macula-degeneratie
De afbraak van de macula- het centrum van de retina(netvlies), die zorgt
voor een scherp zicht- is de belangrijkste
oorzaak van blindheid bij bejaarden boven
de 65 jaar. Luteïne en zeaxanthine zijn
carotenoïden die in een relatief
hoge concentratie voorkomen in deretina
en waarschijnlijk zo voorkomen dat er
schade wordt berokkend door licht en oxidanten aan deze retina.
In twee ‘case-control’ studies werd een merkbaar lager risico vastgesteld van het optreden van macula-afbraak bij een dieet met een hogeconcentratie
van groenten rijk aan carotenoïden meer specifiek luteïne en zeaxanthine.
Chronische
bronchitis en emfyseem
Gekenmerkt
door een chronische obstructie van de luchtwegen . De voornaamste oorzaak is
roken. Maar in een aantal epidemiologische studies zijn er indicaties van een verbeterde longfunctie bij een
verhoogde consumptie van fruit en meerspecifiek
van appels. Het verband tussen deze verbetering en de fruitconsumptie is
nog onduidelijk. Men suggereert dat de vitamine C en de flavonoïden in appels
optreden als antioxidanten en zo een verdere afbraak van de longen afremmen.
En
als afsluiter: 5 tot 9 consumpties per dag is de aanrader. Maar wat zijn
voorbeelden van 1 consumptie?
·
¼ kop gedroogd
fruit (1 kop met inhoud van 20 à 25 cl).
Koolhydraten in drie gedaantes : vezels, suikers en
zetmeel
De bouwsteen van alle
koolhydraten is een suikermolecule
Enkelvoudige koolhydraten zijn meestal
samengesteld uit één enkele suikermolecule : zoals fruitsuiker (fructose), maïssuiker(glucose),
druivensuiker(dextrose) en gewone tafelsuiker(sucrose).Complexe
koolhydraten zijn opgebouwd als een
keten van suikermoleculen.
Het spijsverteringsstelsel
tracht alle koolhydraten af te breken tot enkele
suikermoleculen. Dit is de enige manier om in het bloed te worden opgenomen
onder de vorm van bloedsuiker. Zo
leveren zij de nodige energie aan je lichaamscellen en je organisme.
Vezels zijn
eigenzinnige koolhydraten. Zij worden niet in je spijsverteringsstelsel
afgebroken tot suikermoleculen. Zij passeren je darmen ‘onverteerd’. Nochtans
leveren zij een belangrijke bijdrage aan je gezondheid. De onoplosbare vezels zorgen voor een goede en regelmatige darmtransit
en de oplosbare (in water) hechten zich
aan bepaalde vetsubstanties en dragen bij tot eenverlaging van je LDL-cholesterolspiegel(de slechte). Oplosbare
vezels houden samen met je organisme het hongergevoel
en je bloedsuikerspiegel in evenwicht. Kijk
ook eens naar mijn blogpagina:‘Vezels
in je voeding’.
Koolhydraten en de glycemische index
Vroeger ging men er van uit
dat complexe koolhydraten minder snel in het bloed werden opgenomen en omgezet tot
bloedsuiker. Recente onderzoeken wijzen uit dat dit niet altijd juist is. Zo
worden ‘frietjes’ (complexe koolhydraten) bijna even snel omgezet tot
bloedsuiker dan zuivere glucose, terwijl fructose of fruitsuiker - een enkelvoudig
koolhydraat – weinig effect heeft op je bloedsuiker.
Om de opnamesnelheid van
koolhydraten in het bloed te bepalen heeft men nu een glycemische index opgesteld. Bij dit nieuwe systeem bepaalt men hoe snel een bepaald koolhydraat de
bloedsuikerspiegel doet stijgen in vergelijking metpure, zuivere glucose.
Voedsel met een hoge
glycemische index, bvb. wit brood, veroorzaakt een snelle en hoge piek in je
bloedsuikerspiegel, terwijl bvb. volle granen een langzame en voorzichtige toename
van deze bloedsuiker teweeg brengen.
Voedsel met een index van 70 en hoger heeft een hoge glycemische index, andere met
een index van 55 en minder hebben een lage glycemische index.
Factoren die de glycemische index
van voedsel mee bepalen
Raffinagegraad: hoe meer verfijnd en geraffineerd hoe hoger de
glycemische index
Soort zetmeel: sommige zetmeel wordt moeilijker verteerd dan ander.
Bvb. het type zetmeel bij aardappelen zorgt ervoor dat het snel wordt omgezet
tot bloedsuiker.
Rijpheid: hoe rijper het fruit of de groente hoe hoger meestal
de glycemische index
Hoeveelheid vezels: meer vezels zorgen voor een kleinere hoeveelheid
verteerbare koolhydraten en dus een lagere index
Vethoeveelheid en zuurtegraad: hoe meer vet en/of zuur een bepaald voedsel of
maaltijd bevat hoe trager de koolhydraten worden omgezet in bloedsuiker.
Verschijningsvorm: fijngemalen graan bvb wordt sneller omgezet en geeft
een hogere glycemische index dan grover gemalen.
En voor de echte volhouders, om
volledig te zijn : het glycemisch gewicht
De glycemische index vertelt je niets over de hoeveelheid koolhydraten een bepaald voedsel aanlevert. Bvb. een
watermeloen heeft een zeer hoge glycemische index , toch zal een portie
watermeloen je bloedsuiker maar beperkt doen stijgen , want het bevat slechts
een kleine hoeveelheid koolhydraten en heel veel water. Een aantal
wetenschappers heeft daarom een classificatie van voedingsstoffen opgesteld
waarbij men rekening houdt met zowel de hoeveelheid koolhydraten dat het
aanlevert als met het impact dat dit voedsel heeft op je bloedsuikerspiegel. Deze classificatie noemt met het glycemisch
gewicht (glycemic load). Hetwordt
bepaald door de glycemische index te vermenigvuldigen met de hoeveelheidkoolhydraten een bepaald voedsel aanlevert.
Men beschouwt een glycemisch
gewicht van 20 en meer als hoog,
tussen 11 en 19 als middelmatig, vanaf
10 en minder als laag.
De
praktische conclusies en bruikbaarheid in het dagelijkse leven :
De glycemische index niet
gebruiken om je dieetkeuzes te maken. bvb een ‘snicker’ heeft een lage
glycemische index (41). Toch kan je deze snoep niet beschouwen als gezond
voedsel.
Je kunt de glycemische index wel zien als een algemene gids: zoveel mogelijk
geraffineerde granen en bewerkt voedsel, witte suiker en wit brood vervangen door volle granen, volgranenbroden, bonen,
fruit en groenten, meestal voedsel
met een lage glycemische index en zonder twijfel gezond.
Aardappelen ( met een hoge glycemische index en een
hoog glycemisch gewicht) regelmatig vervangen door volrijst,volgranencouscous,
amarant, quinoa, gierst is eveneens een verstandige keuze.
Voor de geïnteresseerden :
De Universiteit van Sydney
heeft een recente en uitgebreide lijst samengesteld van 1600 meest voorkomende levensmiddelen met bepaling van zowel de
glycemische index (GI) als het glycemisch gewicht .
Voor deze website:klik op de foto en ga door naar GIdata
Suikers of koolhydraten zijn één van de belangrijkste groepen in ons
voedingspatroon. In de lever worden deze suikers afgebroken tot glucose (bloedsuiker).Zij leveren de zo noodzakelijke energie voor je cellen en organen.
Men onderscheidt enkelvoudige
én complexe koolhydraten.
-
de enkelvoudige worden zeer snel geabsorbeerd. Voorbeelden van enkelvoudige koolhydraten in o.a.
melk producten, fruit en witte suiker
-
de
complexe worden slecht langzaam omgezet .Bvb.in volle granen, groenten en
peulvruchten.
Complexe en sommige
enkelvoudige leveren eveneens vitamines,
mineralen envezels. Maar
voedingsproducten met geraffineerde (witte) suiker zijn niet voedzaam, het is
aan te raden deze sterk te beperken.
Hoe kan je deze goede suikers in een
dagelijks dieet inbouwen?
start je dag met een ontbijt met volle granen: volkerenboterhammen,
muesli zonder suiker, havermout,
ook tijdens de tussendoortjes en de lunch best
volle granen eten, fruit (bvb. bessen)
bij de warme maaltijd de eeuwige aardappel
regelmatig vervangen door volkorenrijst of –pasta, bulghur, gierst,
vollegranencouscous, quinoa, amarant
vervang je fruitsappen door het fruit zelf. Bvb.
Een sinaasappel bevat 2 maal meer vezels en de helft minder suikers dan een
glas sinaasappelsap.
eet regelmatig bonen. Zij bevatten veel complexe
koolhydraten en tegelijkertijd (volwaardige) eiwitten.
Laat je niet misleiden!
Door de grote populariteit
van het Atkins dieet en andere lage
koolhydraatdiëten, is er bij velen het waanidee ontstaan dat koolhydraten slecht zijn voor je
gezondheid en zeker bijdragen tot vele kilo’s overgewicht. Dit is een
naïeve verdraaiing van de werkelijkheid. Natuurlijk kan een dieet van
hoofdzakelijk wit brood en witte rijst, van geraffineerde pasta, gesuikerde
soft drinks en ander geraffineerd en bewerkt voedsel bijdragen tot een
gevoelige gewichtstoename ( én een verhoogd risico op diabetes en coronaire
hartziekte). Maar door deze ‘witte
producten’ tevervangen door volle
granen, groenten, fruit en bonen als bron van (volwaardige ) koolhydraten
zal dit zelfs resulteren in een gewichtsverlies en zeker geen gewichtstoename.
Enkelvoudige en complexe… het volledige
beeld is toch genuanceerder
Suikers (in de titel) dan
bedoelen we zowel suikers, vezels als
zetmeel.
Granen zijn de
zaden van planten behorende tot de grassenfamilie. Deze eetbare soorten zijn hoofdzakelijk: tarwe, spelt, rijst, maïs, haver, rogge,
rijst, gierst, gerst. Zij kunnen verder aangevuld worden met: boekweit, quinoa, amarant, vlaszaad of
lijnzaad, wilde rijst.
De volle
graankorrel is opgebouwd uit:
de buitenste laag bestaande uit
vezels
het endosperm: de middelste laag of de koolhydraten
de binnenste laag of de kiem
Volle
granen zijn rijk aan vitaminen,
mineralen en phytochemicaliën (lignanen, phytosterolen) en vezels. Deze
heilzame voedingsstoffen zijn gelokaliseerd in de buitenste laag en in de kiem.
Het zijn juist deze twee lagen die worden verwijderd bij het raffineren van
deze granen (het wit maken: zoals bij witte bloem en geslepen witte rijst).
Een dieet
rijk aan volle granen wordt de laatste tijd meer en meer geassocieerd met verminderde risico’s op een aantal
chronische ziektes. Volle granen bezitten een unieke samenstelling van
vitaminen, micronutriënten en phytochemicaliën die in synergie mooi samenwerken
om ziektes te voorkomen en de gezondheid te bevorderen.
Het voorkomen van
ziektes :
Type 2 diabetes of ouderdomsdiabetes:
(diabetes mellitus)
Bij onderzoeken in de VS waarbij de
proefpersonen per dag 3 porties volle
granen aten was het diabetesrisico verminderd met 21-30%
t.o.v. personen die nooit of sporadisch
volle granen in hun dieet hadden opgenomen. In Finland stelde men vast dat 25%
van de bevolking met de hoogste inname van volle granen, 35% minderkans
had op diabetes ten opzichte van de 25% van de inwoners met de laagste inname van deze volle granen. In een
andere studie vond men dat personen met een
hoge inname van volle granen veel minder
insulineresistentie (een aanwijzing tot
het eventueel krijgen van diabetes) ontwikkelden.
Geraffineerde granen en witte bloem
leveren snelle koolhydraten die vrijwel onmiddellijk
worden opgenomen en de
bloedsuikerspiegel snel doen stijgen. Hierdoor
stijgt tegelijkertijd de vraag naar insuline. Op langere termijn kan deze hoge bloedsuiker- en insulinespiegel leiden tot diabetes type 2.
Cardiovasculaire ziektes:
Uit een aantal langetermijn-
onderzoeken in de VS blijkt dat een verhoogde inname van volle granen een
sterke vermindering geeft van coronaire hartziektes enhersenberoerte(20-30%
). Het (volgranen) dieet van de onderzochte personen bestond vooral uit: volkorenbrood, volle ontbijtgranen,
bruine rijst, volle rogge, bulghur, boekweit.
Kanker
Men vindt een kankerreductie bij
personen die een dieet volgen van volle granen.
In Zweden heeft men bij een opvolgingsonderzoek van 61000 vrouwen gedurende15 jaar een vermindering vastgesteld tot 35% van colonkanker van die personen die 4,5 porties volle granen per
dag consumeerden t.o.v. van anderen met slechts
1,5 portie. In een Italiaans opvolgingsonderzoek bij een dieet van volgranenpasta’s stelde men eveneens een vermindering van kankers van hetspijsverteringsstelsel
vast. Het betreft zowel mond-, keel-, maag- , colon- als rectumkanker.
Intestinale aandoeningen
(ingewanden)
Door het invoeren van geraffineerde
granen in onze voeding heeft men kennisgemaakt
met een nieuwe aandoening nl. diverticulosis
(uitstulpingen of divertikels
in de darmen) eventueel gevolgd door diverticulitis.(ontsteking
van deze divertikels). Een volgranendieet voorkomt deze diverticulosis.
1,2,3,4,5… porties per dag
3 porties per dag is
een minimum om
voldoende gezondheidseffect te hebben. Beter is 4 à 5 porties waarbij je zoveel mogelijk alle geraffineerde granen vervangt door
volle granen.
Vitamine D ,het vervolg : zeer belangrijk voor onze gezondheid
Nog maar eens beklemtonen : Vitamine D, sterk
onderschat en broodnodig voor jegezondheid.
Vitamine D is essentieel bij
de aanmaak van voldoende calcium en
fosfor(botopbouw) in je
organisme. (zie mijn blogpagina : ‘de dikwijls vergeten maar onmisbare
vitamines en mineralen’).
Als inwoner van de Benelux
hebben wij dagelijks een hoge dosis vitamine D nodig. Dit wordt door de meeste
van ons onderschat Weinig voedingsmiddelen in onswesters
eetpatroon bevatten vitamine D. Vette
vis(zalm, tonijn, haring, forel,sardienen
) is de beste vitamine D bron, maar de meeste mensen eten dit niet of te
weinig. Er heerst het misverstand dat melk vitamine D zou bevatten. Dit berust
op het feit dat men in de VS vitamine D aan de melk heeft toegevoegd. Bij ons
is dit niet zo.
Eet je geen of weinig vette
vis en loop je minder dan 15 min. per dag in de zomerzon (de winterzon is
onvoldoende en een oude huid maakt weinig Vit.D aan), dan is het aan te raden
om dagelijks een vitamine D supplement te nemen. Dit geldt zeker voor bejaarden en peuters (extra 5µg per
dag).
Voor bejaarden wordt aangeraden
om dagelijks een vit.D-supplement van 50µg
(2000 Int. Eenh.) in te nemen. Kom je
weinig in de zon en eet je geen of weinig vette vis dan is een dagelijkse dosis van 3000 à 4000 I.E. nog beter. Er bestaat
weinig gevaar voor overdosering.
Een aantal onderzoeken geven
het verband aan tussen een verhoogd risico op botbreuken en een beperkte
vitamine D- inname. Een vitamine
D-supplement incombinatie met extra
calciuminname (en voldoende intense beweging) voorkomteen verdere
afbraak van beenderen en botten bij bejaarden.
Bepaalde studies suggereren
eveneens een verhoogd risico op colon- en borstkanker bij een lage vitamine D-
inname. Voor echte bewijzen hiervoor zijn nog meerdere langetermijn-onderzoeken
nodig.
IJzersterk: voldoende ijzer voor een goede gezondheid
IJzer is
onmisbaar voor het goed functioneren van je organisme. Het is langs je voeding
dat je dagelijks voldoende ijzer moet opnemen. In ons westers dieet is dit voor
de meesten niet moeilijk. Wij eten voldoende vlees, daardoor krijgen wij ook
onze dagelijkse dosis ijzer binnen. Toch zijn er enkele nuances te maken op dit
‘ijzersterk-verhaal’.
De functie van
ijzer in je organisme
IJzer is
één van de meest voorkomende metalen op onze aardbol en onmisbaar voor de
meeste levende wezens. IJzer maakt integraal deel uit van verschillende
eiwitten en enzymen die zorgen voor een optimale gezondheid. Het is een
essentieel bestanddeel van eiwitten die betrokken
zijn bij het zuurstoftransport en bij de regulatie van de celgroei en
–differentiatie inje lichaam.
IJzertekort zal zo zorgen voor te weinig zuurstof in je lichaamscellen en resulteren
in oververmoeidheid, passiviteit en
verlaagde immuniteit. Te veel ijzer echter resulteert in vergiftiging en
zelfs de dood.
Ongeveer tweederde van het ijzer in je lichaam vind
je terug inhemoglobine, het
eiwit in rode bloedcellen dat zuurstof
vervoert naar je weefsels. Kleinere hoeveelheden ijzer bevinden zich in de
myoglobine, een eiwit dat helpt bij de zuurstofvoorziening van de spieren en in
enzymen die assisteren bij biochemische reacties. IJzer is eveneens aanwezig in
eiwitten die dit opslaan en stockeren voor toekomstige behoeften en die dit
transporteren in het bloed. Ijzerstockage wordt gereguleerd door ijzerabsorptie
in je ingewanden.
IJzerrijk voedsel
Er zijn 2
soorten dieet-ijzer : heem- en
non-heemijzer. Heemijzer bevindt zich in de hemoglobine en dus in bloed.
Voedsel dat bloed bevat (vooral vlees en
vis) is dus eengoede ijzerbron.
Dit heemijzer wordt het makkelijkst opgenomen door ons organisme. Non-heemijzer zit in plantaardig voedsel en
er bevindt zich meer ijzer in plantaardig dan in dierlijk voedsel. Goede plantaardige ijzerbronnen zijn alle
soorten bonen, linzen, tofu, sommige volkorengranen zoals
havermout,vokorentarwemeel.
Non-heemijzer wordt echtermoeilijker
door ons organisme opgenomen.
Belangrijk : de
absorptie van ijzer uit je voeding
Bij een
volwassene wordt slechts 10 tot 15% van het
ijzer in je voeding echt opgenomen door je organisme.
Het ‘stockageniveau’ van ijzer in je lichaam bepaalt mee de absorptie
van het ijzer dat je opneemt uit je voeding. Is deze stockage hoog dan zal
de ijzerabsorptie uit je voeding verminderen , omgekeerd als dit laag is dan
verloopt de absorptie beter. Dit gebeurt om je te beschermen tegen
vergiftiging door een teveel aan ijzer, wat kan leiden tot de dood.
Heemijzer uit vlees en vis (15 tot 35%) wordt -zoals hoger
al vermeld - beter geabsorbeerd dan non-heemijzer
uit plantaardig voedsel.(2 tot 20%)
De absorptie van non-heemijzer
wordt sterk beïnvloed door verschillende
voedingscomponenten zoals :
vleeseiwitten en vitamine C
verbeteren de opname
tannine (in thee, wijn),
polifenolen, calcium en phytaten (in sommige volkorengranen en groenten)
kunnen de absorptie verminderen
sommige eiwitten uit sojabonen
kunnen de opname eveneens belemmeren.
Het is dus belangrijk om met bovenstaande informatie
rekening te houden als:
-
je
ijzerinname langs je dagelijks dieet beperkt is
- je
ijzerverlies groot is: bvb. vrouwen bij sterke menstruatie
-
je
dagelijkse ijzerbehoefte groter is dan normaal: bvb. bij zwangerschap
-
bij
vegetariërs en vooral dan veganisten die alleen non-heem voedingsbronnen
gebruiken.
IJzertekort , hoe kan dit ?
Men heeft enerzijds het ‘gewone
ijzertekort ’ waarbij de hoeveelheden ijzer in je lichaam onder het normale
liggen en men heeft de werkelijke ‘anemie’
waarbij je te weinig rode bloedcellen hebt.
Door een verkeerd
dagelijks eetpatroon (bvb .eenzijdige voeding met een lage voedingswaarde
en met veel calorieën, vet- en suikerrijk) wordt geleidelijk een tekort opgebouwd. Op langere termijn kan dit
uitmonden in een echte anemie.
Er zijn bepaalde personen die meer risico lopen op een
tekort :
zwangere
vrouwen, kinderen en meisjes in de puberteit, vrouwen in hun vruchtbare
periode
personen
met een nierfalen ( vooral dialysepatiënten)
baby’s
met een laag geboortegewicht
veganisten
personen
met een gastrointestinale storing (bvb. ontsteking in de dunne darm)
kunnen soms het nodige ijzer uit hun voeding niet absorberen.
Voor deze groepen moet er extra
aandacht besteed worden aan een gezond
dagelijks dieet met voldoende voedingswaarde,differentiatie en afwisseling,
of de nodige medische behandeling volgen (met eventueel extra toedienen van
ijzer).
Aanwijzingen van ijzertekort en anemie
je
snel moe en zwak voelen
trage cognitieve en sociale
ontwikkeling
bij kinderen
verminderdeschool- en werkprestaties
moeilijk je normale
lichaamstemperatuur kunnen behouden
glossitis
of een ontstoken tong
verminderde immuniteit, vatbaarder voor allerhande
infecties.
Tot slot : opgelet voor te veel ijzer .
IJzer, eens opgenomen, wordt slechts zeer traag uit je
lichaam verwijderd. Ga dus nooit op eigen houtje ijzersupplementen innemen. Raadpleeg
altijd hierover een deskundige/arts die de echte oorzaak van het ijzertekort
tracht te achterhalen. Supplementen kunnen alleen maar bij het vaststellen van een
ernstig ijzertekort of anemie. En zelfs dan is het soms aangewezen om via een
dieetaanpassing op lange termijn je ijzertekort te verhelpen. Houd
ijzersupplementen ook altijd buiten het bereik van kinderen.
(intoxicatiegevaar)
-
2 eetlepels sojasaus, 2 à 3 groentebouillonblokjes,
zout naar eigen smaak
-
Verse tijm
Bereiding:
De wortel en peterseliewortel
raspen en fijnsnijden. De selderij, de porei, de knoflook en de uien
fijnsnijden.
De uien aanstoven met olijfolie
in een grote soeppan. Vervolgens de andere groenten bijvoegen en 3 minuten met
deksel op de pan verder laten stoven.
2,5 liter warm water, de gewassen
spliterwten, de bouillonblokjes en de verse tijm toevoegen. Zachtjes laten
sudderen gedurende 40 minuten. Vervolgens mixen, sojasaus en zout naar eigen
smaak toevoegen.
te veel (vrouwelijke) hormonen in je omgeving, hoe daar mee omgaan ?
Te veel hormonen
in je leefomgeving. Hoe daar op inspelen om je gezondheid te vrijwaren?
Per definitie zullen hormonen in onze omgeving automatisch
interfereren met ons eigen hormonaal systeem. Dit kan nefast zijn voor ons
organisme. Bij laboratoriumproeven met dieren is dit onomstotelijk bewezen. Men
kan vermoeden dat dit ook zo is voor mensen.
Wat kun je in
afwachting doen voor je eigen gezondheid ? hoe kun je deze 'hormonenverstoorders’
de baas blijven?
Plastic:
bisphenol
A: wordt gebruikt om conserven te bekleden en in plastic
zuigflessen. Het bevindt zich eveneens in harsen. Bisphenol A reageert als een oestrogeen
(vrouwelijk hormoon). In de pancreas kan het de ‘insulinewerking’(insulino-resistance) verstoren.
oude
en beschadigde plastic : door het gebruik van agressieve
detergenten worden nonyphenolen
vrijgemaakt die bij zoogdieren- dus ook bij de mens- zich gedragen als oestrogenen.
de
geur van een nieuwe auto: door iedereen gekend en niet als
onaangenaam ervaren…. Het zijn de
phtalaten, die o.a. gebruikt worden in PVC, polyethyleen, bijplastic
speelgoed, voedselverpakkingen, industriële verven, lijmen, detergenten.
Zij blokkeren de werking van de mannelijke
hormonen en androgene stoffen.
Oplossingen : conserven en plastic zuigflessen nooit onderdompelen
of wassen in te heet water en/of met detergenten waarvan de pH-waarde niet
neutraal is. Plastic dozen die ongeschikt zijn voor de microgolf nooit in deze
oven gebruiken voor het opwarmen of bereiden van etenswaren.
Pesticiden:
Herbiciden(onkruidverdelger), fungiciden(schimmelwerend)
en insecticiden(insectenverdelger): orgaanchloorverbindingen
en DDT zijn al lange tijd verboden, toch vindt men ze nog steeds terug in onze
omgeving en bvb. in vis, schaal-en schelpdieren. Hun oestrogeeneffect kan de mannelijke vruchtbaarheid aantasten.
Oplossingen :
Groenten en fruit zorgvuldig wassen en schoonmaken, verwijdert voor
een deel de contactpesticiden maar nooit volledig. Daarom is het variëren en afwisselen van jevoeding zowel qua herkomst als soort de
beste manier om de maximumlimiet van residu’s niet te overschrijden.
Andere chemische producten:
PCB’s of polychlorobiphenolenzijn al lange tijd verboden, toch vindt
men ze nog steeds terug in ons milieu, vooral in rivieren, kanalen en beken. Zij
reageren als oestrogenen en kunnen het functioneren van deschildklier verstoren.
Oplossing : best geen riviervis eten.
Bepaalde voedingsmiddelen:
Oestrogenen in ons vlees: in
Europa zijn alle hormonen bij de veeteelt verboden, niet in de Verenigde Staten
en Canada. De invoer van dit Amerikaanse vlees is verboden. Maar hoe lang nog?
Oplossing : zoveel
mogelijk vlees uit eigen regio eten.
Soja : bevat plantaardige
oestrogenen (phyto-oestrogenen).
Oplossing : niet te veel sojamelk en andere sojaproducten
drinken of eten. Dit geldt vooral voor kinderen van het mannelijke geslacht.
Snurken: slecht voor je gezondheid en een last voor je huisgenoten
Snurken: een
risico voor je gezondheid en een nachtmerrie voor je huisgenoten
Uit recente studies blijkt dat 1 op de 4 partners van een
‘snurker’ op zoek gaat naar een ander slaapvertrek om rustig te kunnen slapen.
Het lijkt wel een ‘echte nachtmerrie’(sic) als je ’s nachts het gezelschap van
een ‘snurker’ moet verdragen.
Verschillende oorzaken kunnen aan de basis liggen van het
snurken, maar de grootste oorzaakis een trilling van verslapte spiertjes in
de keel. Bij het ademen passeert de lucht hierlangs en krijg je als
resultaat een als het ware ‘ratelend’ geluid. De symptomen worden nog verergerd
door overgewicht, een korte nek, én
(toch eigenaardig) het nog steeds bezitten van je keelamandelen (tonsil). Het
is alsof je moet ademen door een strootje.
Wat kan helpen ?
Als
je slaapt niet op je rug gaan
liggen, wel op je linker- of rechterzijde. Door de zwaartekracht
worden de keelspiertjes samen naar beneden gedrukt, en worden ze extra
geraakt door de in- en uitgeademde lucht.
Vermijd ralaxerende middelen voor
het slapen gaan zoals: alcohol
of bepaalde medicamenten.
Neusstrips
die op de neusbrug worden gekleefd en zo de neusgaten verwijden helpen
voor snurken veroorzaakt door een sinusblokkage. Het helpt niet voor
chronische snurkers met slappe keelspiertjes.
Je kunt
een speciale spray gebruiken om een
soort coating op je zachtgehemelte(achter
in je keel) aan te brengen. Het helpt zolang je niet drinkt.
Het aanbrengen
van een ‘mondstuk’(wel duur) ,door
je tandarts vervaardigd, zorgt voor meer ruimte in je keel zodat de
passerende lucht je keelspiertjes niet doet trillen.
Je gewicht beheersen. Veel ‘snurkers’
zien hun snurken verergeren in de
mate dathun gewicht toeneemt.
Voor hen is snurken zo maar geen vervelend symptoom maar bijna een kwestie
van leven of dood want …
Wat is zo gevaarlijk aan dit snurken ?
Twee derden van de chronische snurkers ontwikkelen op
termijn een ernstige slaapapneu. Tussen
twee snurkpassages in valt de ademhaling
stil tot 10 seconden en meer. Gedurende die 10 seconden krijgen je hersenen
geen zuurstof en wordt er geen bloed meer naar je hart gepompt. Op termijn kan
dit hoge bloeddruk en oververmoeidheid
veroorzaken. Als je als snurker ’s
morgens vermoeid en zelfs uitgeput opstaat, ben je waarschijnlijk een
slachtoffer van deze slaapapneu. In het slechtste geval leidt dit tot hersen-
of hartinfarct.
Een recente oplossing : een beperkte chirurgische ingreep
Het verhelpt het probleem bij de chronische snurkers met
slaapapneu. Door drie tot vijfimplantaatjes (‘pillars’) in je zacht
gehemelte te voorzien, wordt er permanent meer ruimte gemaakt in je keelholte.
De ingreep is minimaal, duurt slechts 15 minuten én is bijna pijnloos. Bij 75%
van de ingrepen is het succes verzekerd.
Maar….:
Toch is deze chirurgische oplossing uiteindelijk maar
symptoombestrijding. Het beste is preventief optreden: een gezonde levenswijze met gezonde voeding en veel beweging zodat je
geen overgewicht hoeft te vrezen en alcoholgebruik (en bepaalde medicamenten) vermijden, zeker in de avonduren.
Pijn vermijden door het aanpassen van je dieet , is dit mogelijk?
Pijn vermijden
door het aanpassen van je dieet , is dit mogelijk ? Voeding die je (chronische
) pijn verergert en soms veroorzaakt.
Als je lijdt aan
artritis (pijn in de gewrichten, roodheid, zwelling…) of aan een hartziekte
dan ben je vertrouwd met de anti-inflammatoire (onstekingsremmende) medicatie.
Maar wist je dat bepaalde voedingsstoffen
de aanleiding kunnen zijn van deze onstekingen.(inflammatie). Zo kan je een
dieet samenstellen dat alleen anti-inflammatoirvoedsel bevat.
Wat is deze ontsteking of ‘inflammatie’(inflammation)?
Een lokale reactie van je lichaamsweefsel op irritatie, een
kwetsuur of infectie. De symptomen zijn vooral: pijn, zwelling, roodheid en soms functieverlies van het betreffende
weefsel of orgaan. Bvb. de onmogelijkheid om een bepaald gewricht (soepel en
pijnloos) te bewegen.
Klassieke anti-inflammatoire behandeling
bestaat uit rust,
lichte oefeningen, gewichtsbeheersing, ‘stretching’ en medicatie om de ontsteking te bedwingen en de pijn teverminderen
Vermijd pro-inflammatoir voedsel
Dit voedsel verergert de pijn en de onsteking. Het gaat over:
-
voedsel bereid
met verzadigde vetten of transvetten zoals fast food , vette vleeswaren
- bereide
vleeswaren (charcuterie) die altijd nitrieten en/of andere chemicaliën
bevatten.
-
Volle
melkproducten
-
suikerrijk
voedsel.
-
Groenten van de nachtschade-familie
zoals : aardappelen, tomaten, paprika’s, pepers, aubergines. Deze groenten
bevatten solanine (een alkaloïde).
Solanine kan optreden als een
‘trigger’en pijn induceren voor personen die daarvoor gevoelig zijn. Het is
aan te raden om deze groenten een aantal weken uit je dieet te schrappen. Zo
kan je vaststellen of daardoor je pijn vermindert en je gevoelig bent voor deze
alkaloïde.
Water en dehydratatie
Onvoldoende drinken
verergert je pijn en de inflammatie. 1.5 liter vochtinname per dag is een
minimum. Vermijd (te veel) alcohol, dit werkt vochtafdrijvend en bevordert de
uitdroging.
Zie ook mijn blogpagina : moe en lusteloos,drink je wel
voldoende water of ander vocht ?
Goede vetten en oliën
Omega3 essentiële
vetzurenwerken gunstig op het
verminderen van de pijn, de zwelling en de roodheid. Je vindt ze vooral in vette vissoorten zoals zalm, makreel,
sardientjes, haring, tonijn, forel.,
in walnoten, lijnzaadolie.
Goede eiwitten
Mager gevogelte, vis, (soja)bonen, tofu, sojamelk
Koolhydraten en vezels
Zorg voor volwaardige
koolhydraten: volgranenbrood,
volkorenpasta en –rijst ….
Eet dagelijks vijf
porties groenten en/of fruit.
Eet regelmatig bessen
zoals bosbessen, aardbeien, braambessen, frambozen…zij bevatten
phytochemicaliën en anti-oxidanten die sterk anti-inflammatoir werken.
Allergieachtige reacties op bepaalde voedingsmiddelen
Sommige personen reageren overgevoelig op bepaalde
voedingsmiddelen met pijn, zwelling en roodheid (anderen met hoofdpijn of
diarree). De best gekende zijn : melk , tarwe-eiwitten,
soja, eieren. Dit is zeer
persoonsgebonden. Zelfs schijnbaar gezonde voedingsmiddelen(bvb.
citrusfruit,bananen) zijn voor sommigen inflammatoir. Door een eliminatie-dieet
kan je dit uittesten.
Tot slot : enkele anti-inflammatoire dieettips
Algemeen : kies altijd voor vers bereid voedsel
Ontbijt:
bvb. muesli (havermout) met verse bessen en een glas sojamelk
Eet
geen gefrituurde gerechten
Drink
veel water of eventueel aangelengd bessensap of slappe kruidenthee.
Eet
meer vis in plaats van (rood) vlees
Tussendoortjes
doe je best met fruit, groenten, noten, zaden in plaats van koek en
snoepjes
Meditatie en relaxatie : zo kom je weer meer bij jezelf
Meditatie en relaxatie : zo kom je
weer meer bij jezelf
Altijd bezig, haastig en actief :
wij leven in een wereld die staat voor:
zoveel mogelijk doenin een zo kort
mogelijk tijdsbestek. Niets is onmogelijk, alles kan. De andere kant van
deze medaille is het zoeken naar
ontspanning, stressvermindering, op tijd en stond uit de bol gaan. Maar aan
de echte rust en kalmte komt men niet toe. De meeste mensen bewegen zich
constant tussen deze twee uitersten (als een slingerbeweging) van:
actie/stress/gedrevenheid enerzijds en ontspannen/plezier maken/uit de bol gaan
anderzijds. Dit is een ideale kweekbodem
voor: angsten, overdreven stress, piekeren, altijd bezorgd, nervositeit tot
depressie en lichamelijke klachten en ziektes toe. Het echte antwoord op
deze uiteindelijk ondraaglijke manier van leven
ligt in onszelf. Stil blijven
staan bij je eigen innerlijke zelfen
dit kan o.a. door meditatie.
Meditatie lijkt moeilijker dan het
is. Eigenlijk is mediteren een vorm van ‘bewuste’ relaxatie. Eenvoudig door je pijn de baas te worden
tijdens een bezoek aan de tandarts, of door je angst te bedwingen tijdens een
mondeling examen ben je al bezig met meditatie.
Om je te helpen: je start
best met je aandacht te richten op je ademhaling.
De inspanning om je volledig te richten op je ademhaling zorgt ervoor dat je geest afgeleid wordt van de’gedachtestroom’ - die je geest en de
bijhorende gevoelens constant tracht te overmeesteren - en zo te komen tot rust en kalmte. Regelmatige
herhaling van deze inspanning, om je gedachtegang te stoppen en je geest te zuiveren,
resulteert in een ‘meditatieproces’met eeneigen energie. Dit leidt uiteindelijk tot sereniteit, kalmte en rust.
Er zijn vele manieren om te
mediteren. Deze keuze kun je zelf maken door het volgen bvb. van een
aantal sessies bij een goede leermeester. Kijk even op het Internet, je vindt
daar voldoende aanbod.
Belangrijker is de toewijding, het geloof (eens je gekozen hebt) en de tijd die je vrijmaakt voor deze dagelijkse meditatie. Het wordt zoals
eten en drinken.
Je komt los van het ‘hier-en-
nu-moment’ en gaat op in je eigen
gevoelens en je eigenstezelf.
Je weent en je lacht, je voelt verdriet en tevredenheid. Op sommige momenten
zul je in slaap vallen en volkomen verfrist wakker worden.
Tijdens je meditatie is er geen goede of slechte manier van optreden. Dit is jouw tijd. Jeverdient deze persoonlijke aandacht ten
volle. Je legt jezelf in de watten. Je houdt van jezelf. Zo kom je tot rust en kalmte, je voelt je
opgenomen in het groter geheel, en je laadt je op met positieve energie. Je
komt terug tot jezelf en tot de echte realiteit van het leven
Wat zei die wijze man op de berg op de vraag: waarom leven wij?Wat is de zin
van het leven?: ‘ga op zoeknaar jezelf, het antwoord ligt in jezelf’.
Ga ook eens naar mijn blogpagina :
‘tai chi en de omgekeerde
buikademhaling’.
Calcium voor gezonde botten en beenderen: calciumrijke voeding
Calcium voor gezonde botten en beenderen
: calciumrijke voeding
lees eerst
mijn blogpagina’s :
melk, de witte motor
osteoporose, broze
beenderen, calcium en melk, het vervolg
Om
broze botten op latere leeftijd te voorkomen is het o.a. nodig om dagelijks voldoende calciumrijke voeding te gebruiken ( samen met voldoende vitamine D
en regelmatig intense en gevarieerde beweging) . In de Verenigde Staten stelt
men dat een volwassene best 1000 mg calcium per dag in zijn voedsel voorziet .
Men gaat er vanuit dat hiervan slechts
30% (300mg) wordt opgenomen in
het bloed en zo naar de botten en beenderen wordt versast. Het overige calcium gaat
weer langs ons spijsverteringsstelsel naar buiten.
Daarom
is het belangrijk om elke dag in je dieet calciumrijk voedsel te voorzien. Je
kunt een keuze maken tussen verschillende soorten voedsel. Het beste is om gevarieerd en afwisselend te kiezen uit
onderstaande mogelijkheden:
Melk en yoghurt, liefst de magere versie gebruiken (volle en
halfvolle bevat te veel verzadigde vetten en is daardoor slecht voor hart
en bloedvaten).
Kaas, hier ook best de magere of halfvette soorten eten.
Sojamelk en sojakaas(tofu) verrijkt met calcium
Hele sardientjes in blik (ingeblikte vis met graten)
Zalmmoten in blik (idem)
De koolsoorten: boerenkool, broccoli, spruitjes, Chinese kool,
raapkool
Sesamzaadjes en sesampasta (tahin)
Bonen en erwtjes
Spinazie
Havervlokken (in ongesuikerde muesli bvb.) of havermout
Gedroogde vijgen
Amandelen
Deze
opsomming is niet uitputtend, er zijn ongetwijfeld nog andere die ook waardevol
zijn op vlak van calciumrijkdom. Maar ja … dit zijn de meest gangbare en best
gekende tot nu toe.
Onze
lichaamscellen worden regelmatig belaagd door bacteriën en virussen. Een andere minder gekende bedreiging voor ons
lichaam zijn bepaalde chemische stoffen: vrije
radicalen genoemd. Zij zijn in staat om cellen en zelfs genetisch materiaal te beschadigen. Vrije radicalen
zijn een onvermijdelijk bijproduct bij de omzetting
van voedsel in energie. Andere zitten gewoon in het voedsel dat je eet of in
de ingeademde lucht of door de actie van het zonlicht op de huid en in de ogen. Vrije radicalen hebben een grote honger naarelektronen die ze stelen van de omliggende substanties die deze
voortbrengen.
Maar…
gelukkig zijn wij niet machteloos
tegen deze vrije radicalen. Ons lichaam maakt hopen moleculen aan die vrije
radicalen smoren, uitdoven zoals water vuur dooft, of verslinden zoals je het wilt
uitdrukken. Ook worden ‘vrije radicalenvechters’ uit ons voedsel gehaald en zij
voegen zich samen tot de alomgekende ‘antioxidanten’.
Er zijn honderden substanties die kunnen optreden als antioxidant. De best gekende en meest
gangbare zijn : vitamine C, Vitamine E, bètacaroteen, selenium, magnesium, flavonoïden, fenolen, polifenolen, co-enzyme Q10, fitoestrogenen.
Antioxidanten kunnen niet
alleen acteren
Maar
antioxidanten omschrijven als een eenvoudige substantie is misleidend en
‘onjuist’. Antioxidant kan je beter omschrijven als een ‘chemische eigenschap’: kunnen optreden als een ‘elektronendonor’.Zo kan eenzelfde
substantie naargelang de situatie en omgeving acteren als een anti-oxidant maar ook als een pro-oxidant. Een andere misvatting is
dat antioxidanten onderling verwisselbaar zijn. Elke antioxidant heeft unieke chemische enbiologische eigenschappen en zo zijn ‘eigen unieke acteertalent’. Zij treden op als delenvan en
behorend tot netwerken die ieder uit verschillende substanties of
substantie-families zijn samengesteld en allen hun eigen rol vervullen. Dit
betekent dat geen enkele eenvoudige substantie (die wij nu antioxidant noemen
-bvb vit.E) het werk kan doen van het gehele netwerk.
Er was eens in de jaren ‘90
In
de jaren ’90 was men enthousiast over de
ontdekking van deze nieuwe substanties, die in staat zouden zijn om ziektes te voorkomen zoals daar zijn : kanker, hartfalen, aderverkalking, veroudering,
alzheimer, ouderdomsgerelateerde oogziektes enz... Het was de voedingssupplementen-industrie
die beperkte onderzoeken aangreep om
deze substanties te promoten en alle
zogezegde (niet echt bewezen) eigenschappen in de verf te zetten. Maar
ondertussen weet men door degelijke
follow-up onderzoeken dat deze ‘single
antioxidanten’ weinig tot geen effect hebben.
En wat nu… in 2008? Wat is het resultaat?
Vrije radicalen dragen zeker bij tot het
ontstaan van chronische ziektes zoals kanker, hartziektes,
ouderdomsoogziektes, alzheimer. Dit betekent echter niet dat substanties met
antioxidant-eigenschappen deze ziektes kunnen voorkomen, zeker niet als ze uit hunnatuurlijke omgeving worden geïsoleerd en
zo worden toegediend. Uit al die onderzoeken kan men niet concluderen dat
deze single-antioxidanten invloed hebben op deze moderne beschavingsziekten.
Waar
men nu, anno 2008, meer van overtuigd is: dat een dieet van fruit, groenten en vollegranen- die rijk zijn aan netwerken van antioxidanten en hun
‘helpermoleculen’- beschermt tegen deze beschavingsziektes.
Een alternatieve
en ‘nieuwe’ voedselpiramide voor een gezond leven
Deze alternatieve voedselpiramide(klik op de foto voor een grotere versie) is gebaseerd op de
laatste wetenschappelijke inzichten en is ontwikkeld door de ‘Harvard school of
public health’ in de V.S. van Amerika.
Zes aanbevelingen vanuit deze piramide:
1. zorg
voor voldoende beweging en
activiteit
2.
focus je
niet op calorieën maar wel op specifieke
voeding, voedingsstoffen en voedselkwaliteit.
3. eet
hoofdzakelijk voedsel van plantaardige
oorsprong zoals groenten,bonen, erwten,linzen, fruit, volle granen, en
gezonde vetten (zie mijn blogpagina :vetten in je voeding)
4. vermijd
zoveel als mogelijk rood vlees, geraffineerd voedsel, gesuikerde dranken, zoute
snacks.
5. als
je dierlijke eiwitten eet neem dan gevogelte
en vis.
6. neem
regelmatig een multivitamine, maar hou het beperkt.
Wat nu volgt zijn de
bouwstenen van deze ‘nieuwe’ voedselpiramide :
1. Volle
granen:je dagelijkse energie haal
je uit het eten van koolhydraten. De
beste koolhydraten zijn volle granen zoals bruine
rijst, havervlokken, volkorenbrood,
volkerenpasta’s. De volle granen zorgen ervoor dat je bloedsuiker- en
insulinespiegel niet te snel stijgt en plots weer daalt. Dit in tegenstelling
tot de geraffineerde granen (zoals witte rijst en wit brood). Deze betere
controle over je bloedsuiker en insuline voorkomt
dat plotse hongergevoel en de ontwikkeling van type 2 diabetes. Recente onderzoeken suggereren eveneens
dat een dieet rijk aan volle granen beschermt tegen hartaandoeningen.
2. Gezonde
vetten en oliën: betekent onverzadigde
vetten zoals in: olijfolie, zonnebloemolie, lijnolie, sojaolie,
raapzaadolie, arachideolie, plantaardige margarines zonder transvetten, noten, zaden,
avocado’s, vette vis (o.a.zalm, makreel, sardienen, haring, tonijn). Deze
gezonde vetten zorgen voor een betere
cholesterolspiegel op voorwaarde dat ze vervanger zijn van de verzadigde
(vooral dierlijke) vetten. Ze kunnen ook potentiële en plotse (dodelijke) hartritmeproblemen voorkomen.
3. Groenten
en fruit : het eten van groenten en fruit heeft vele gezondheidsvoordelen op lange termijn :
het vermindert de kansen op een hartaanval en –infarct ; voorkomt een te hoge
bloeddruk; beschermt mogelijk tegen bepaalde vormen van kanker; je vermijdt
cataract en maculaire degeneratie
(oorzaken van gezichtsverlies bij ouderen boven de 65 ) ; beschermt je
tegen divertikels (uitstulpingen) in je darmen… en het brengt variatie in je
dagelijkse dieet.
4. Noten,
zaden, bonen, erwten, linzen en tofu: zij zijn een goede bronvan vezels,
eiwitten, vitamines en mineralen. De meeste noten bevatten ook gezonde
(hoofdzakelijk onverzadigde) vetten.
5. Vis,
gevogelte en eieren: zij zijn een belangrijke bron van eiwitten. Vis, vooral vette vis (o.a. zalm, makreel ,
sardienen, haring, tonijn…), bevat omega
3 vetten die helpen om je hart gezond te houden. Vis is de belangrijkste bron van Vitamine D en Jodium.
(zie mijn blogpagina : de vergeten vitamines). Personen met een hartziekte of
met diabetes beperken zich best tot maximum 3 eieren per week (omdat zij vrij
veel cholesterol bevatten).
6. Zuivel,
vitamine D, calcium : calcium is onmisbaar voor een gezond
beendergestel (en voor een goede werking van je hart). Calcium kan je halen uit zuivelproducten zoals melk, yoghurt,
kazen of door een calciumvoedingssupplement.
Maar volle melkproducten zijn een bron van verzadigde vetten. 1 glas volle melk
bevat evenveel verzadigd vet als 4 plakken spek . Daarom is het best om magere melkproducten te gebruiken. Als
je niet van melk houdt of je hebt een lactoseintolerantie of melkallergie dan
zijn er nog andere manieren : hele
sardientjes (in blik) en witte bonen, havervlokken en sesampasta (tahin)
bevatten ook veel calcium. Vitamine D
eveneens onmisbaar voor stevige botten en beenderen haal je best uit vis en uit dezomerzon op je huid, of eventueel als een
vitamine D-supplement
7. wees
spaarzaam met rood vlees , boter, geraffineerde granen- zoals witte rijst,
pasta, brood- suiker en zout: zij zijn aanleiding tot gewichtstoename,
hartaandoeningen en diabetes.
Vergeet
calorieën en zorg voor kwaliteit
Deze nieuwe voedselpiramide geeft
geen advies over hoeveel je moet/mag eten maar wel over hoe je best eet. Het basisconcept is dat deze piramide aangeeft dat
je best het meestevoedsel kiest uit de basis van de piramide
en hoe hoger je opklimt hoe minder van deze soorten voedsel je best eet. Daardoor
is dit een flexibele voedingspiramide waardoor verschillende voedselkeuzes mogelijk zijn binnen gevarieerde eetstijlen.
Een veganist zal dan kiezen voor zijn eiwitten tussen noten, bonen, erwten,
tofu, aangevuld met een multivitamine en eventueel extra vitamineD-supplement.
Een niet-vegetariër kiest waarschijnlijk voor vis, gevogelte,zuivel en
eventueel als variatie bonen, erwten, tofu en beperkt rood vlees.
Look en verwanten, wat doen ze voor onze gezondheid ?
Look en zijn
verwanten, wat doen ze voor onze gezondheid ?
Door sommigen wordt look(allium sativum) alom geprezen voor
zijn gunstige effecten op de gezondheid. Meestal ontstaat dit vanuit een aantal
(laboratorium)onderzoeken die bepaalde gunstige effecten aantonen zoals
bloeddrukregelend, cholesterolverlagend, kankervoorkomend, antioxidant enz…
Nochtans zijn deze onvoldoende om wetenschappelijk bewijs te leveren. Het zijn
beperkte en/of kortetermijnonderzoeken.
Toch is look een interessant voedingssupplement dat je gezondheid
ten goede komt. Het is echter geen
alternatief voor een gezonde levensstijl ( een evenwichtige voeding en
regelmatige beweging). Het is wel een
aanvulling op deze levenswijze.
Twee componenten van look en hun effecten zijn het vermelden
waard:
Allicine:
heeft antibacteriële en schimmelwerende eigenschappen. Het
ontstaat pas bij het fijn hakken of
raspen van rauwe look. Hoe fijner je hakt of raspt hoe meer allicine
wordt aangemaakt. Maar helaas verdwijnt het ook weer snel (zeer vluchtig)
bvb. bij opwarmen of koken. Maar
let op: rauwe look is zeer krachtig en sommigen zijn er allergisch voor.
Diallyl
sulfide : is minder krachtig maar minder vluchtig dan
allicine. Zijn eigenschappen blijven
bestaan na koken of bakken. Ook hier moet je wel fijnhakken of
raspen om de goede effecten te krijgen. Diallyl sulfide heeft een
gunstige invloed op de
bloedsomloop, het immuunsysteem, het cardiovasculaire systeem. Toch
blijft deze invloed maar enkele
uren bestaan. Dus wil je effect hebben op je gezondheid dan moet je de
inname verdelen over verschillende momenten van de dag.
Vetten vermijden in je voeding, niet verstandig en ongezond ?
Zo weinig mogelijk vetten in je
voeding , is dit wel zo gezond ?
In de media is zo slank mogelijk het ideaal. Dit geldt vooral voor vrouwen. Vele vrouwen proberen hieraan te voldoen
door hun voeding aan te passen. Dit betekent o.a. zo weinig mogelijk vetten
eten. We kennen toch allemaal de 0%vet
reclame.
Nochtans mogen in een evenwichtige en volwaardige voeding de vetten niet
ontbreken. De hersenen bvb. kunnen maar goed functioneren (en bij kinderen
voldoende ontwikkelen) als ze voorzien worden van de nodige vetten (vooral ook
omega3). Vetten zijn essentieel voor hetgoed functioneren van je lichaam.
Maar niet alle vetten zijn gezond. Belangrijk is om de juiste keuze hierin
te maken. Een overzicht van de verschillende soorten vetten:
1. onverzadigde
vetzuren
a. de
poly-onverzadigde of meervoudig onverzadigde vetzuren
i.
omega 6: bvb. in
maïs-, sesam-, sojaolie, zonnebloemolie ii.
omega 3: bvb. in
zalm, haring, sardines, forel, makreel, tonijn, lijnzaadolie, walnoten,
sojaolie
b.
de mono-onverzadigde of enkelvoudig onverzadigde
vetzuren: in olijfolie,zonnebloemolie, noten, avocado
Dit zijn de
goede vetten en oliën die je best in je dagelijks dieet opneemt. Je vindt
ze dus vooral in plantaardige olie,
noten, vette vis
2.
verzadigde vetzuren:
dit zijn
vetten die gemakkelijk stollen . Je kunt
ze het best herkennen na afkoeling
in de koelkast want dan zijn ze hard.
Dierlijke vetten bvb. bestaan hoofdzakelijk uit verzadigde vetten. Alle
vetten en oliën zijn samengesteld uit zowel verzadigde als onverzadigde
vetzuren. Roomboter bvb. bevat 60% verzadigd vet, terwijl de meeste
plantaardige oliën ongeveer voor15% bestaan uit verzadigd vet. Maar ook palmolie, kokosolie en cacaoboter zijn
voor het grootste deel verzadigd. Cacaoboter wordt aangewend in chocolade terwijl
palm- en kokosolie wordt gebruikt in industrieel
bereide koekjes, gebakjes, pizza en taarten.
Verzadigde
vetten verhogen de slechte cholesterol (LDL) in je bloed en verlagen degoede (HDL-cholesterol). Het risico op verstopte aders neemt toe.
Het is aan te raden om een aantal voedingswaren
in je dieet sterk te beperken: o.a. Vet
vlees en charcuterie, volvet kazen, volle melkproducten, ijsjes, room, boter…
3.
transvetzuren:
transvetten
zijn gemanipuleerde oliën die door
een chemische bewerking (hydrogenatie)
worden veranderd in vaste vetten. Het gebruik van gedeeltelijk gehydrogeneerde
oliën in bepaalde (bereide) gerechten zorgt ervoor dat deze voedingswaren
langer vers blijven.
Wetenschappelijke onderzoeken tonen aan dat deze
transvetten de slechte cholesterol (LDL)
in het bloed verhogen en tegelijkertijd de goede cholesterol (HDL) verlagen. Het risico op een hart-en vaatziekte (verstopte
aders) neemt hierdoor toe.Voor je cholesterol zijn zij nog slechter dan
verzadigde vetten. Het is best om deze transvetten zoveel als mogelijk te
vermijden. Sommige frituren en snackbars gebruiken nog transvet om te bakken.
In Nederland kan men op www.friturenindehoreca.nl
nakijken welke zaken frituren in gezond
vloeibaar vet en geen transvetten gebruiken.
Recente wetenschappelijke onderzoeken wijzen erfelijkheid aan als de oorzaak van gevoeligheid voor hoofdpijnen Mensen die gevoelig zijn voor hoofdpijnen hebben alle belang
bij het zoveel als mogelijk verminderen van de frequentie, de intensiteit, en hevigheid van de pijnen.
Door je levensstijl
aan te passen kan je de risico’s op een nieuwe ‘hoofdpijnaanval’ vermijden of toch zeker verminderen. Dit is natuurlijk makkelijker
gezegd dan gedaan. Toch is het mogelijk om kleine veranderingen in je
levenswijze aan te brengen, zeker als je vaststelt dat dit resultaat heeft.
Waarover gaat dit:
je
dagelijkse levensstijl aanpassen:
een regelmatig
slaappatroon aannemen. Ga elke dag op hetzelfde tijdstip slapen en sta ’s
morgens op dezelfde moment op
voldoende bewegen
–een drietal keer per week gedurende 30 minuten- en op regelmatige basis
neem een evenwichtig ontbijt en eet een lunch en
avondmaal. Geen maaltijden overslaan!
Probeer stressituaties
te beperken en/of verminderen. Conflictsituaties op een kalme manier
oplossen.
het
vermijden van ‘hoofdpijn-triggers’:
‘Een trigger’ is een aanleiding (en geen oorzaak) om een
hoofdpijnaanval te krijgen. (zie ook mijn blogpagina: hoofdpijn en voeding). ‘Triggers’ zijn persoonsgebonden. Een
zelfde ‘trigger’ geeft hoofdpijn bij de ene persoon maar niet bij een andere.
Een ‘trigger’ veroorzaakt ook niet elke keer een aanval bij dezelfde persoon.
Op het ogenblik dat je je eigen
‘triggers’ hebt ontdekt is het makkelijk om ze te vermijden en zo je
hoofdpijnaanvallen te verminderen.
De meest voorkomende en best
gekende ‘hoofdpijn-triggers’:
een maaltijd overslaan, te snel eten
bepaalde voedingsmiddelen: oude kaas, noten,
bereide vleeswaren, smaakversterkers, cafeïne, rode wijn…(zie mijn blogpagina:
hoofdpijn en voeding)
sommige medicamenten (navraag bij je dokter, of
lees de bijsluiter)
veranderingen in je slaappatroon: te weinig, te
veel, je overslapen …
weersverandering
helder of scherp licht
bepaalde geuren of stank: smog, uitlaatgassen,
parfums, vluchtige oplosmiddelen
(plotse) verandering van je hormonenspiegel
(vooral oestrogenen): bvb. bij de menopauze
stress op je werk en/of thuis
het plots wegvallen van stress: bvb. weekends(alomgekende
weekendhoofdpijn), vakantie, het beëindigen van een stressvolle opdracht
te veel (fysieke of mentale) inspanning in één
keer
Elke morgen een ontbijt: noodzaak voor je gezondheid ?
Elke morgen een
goed ontbijt : ‘overroepen’ of absoluut nodig voor je gezondheid?
Het ontbijt als belangrijkste maaltijd van de dag? Maar wie
heeft ’s morgens voldoende tijdom rustig te ontbijten? Zo lang
mogelijk in je bed blijven en dan snel een kop koffie en naar je werk. Dit is
het meest voorkomende scenario. Toch beweren sommige wetenschappers dat een
gezond ontbijt de beste manier is om je dag te beginnen.
Ze hebben overschot van gelijk wat betreft kinderen en adolescenten. En wat doe je
als je iemand bent die ’s morgens geen
honger heeft en geen hap door zijn keel kan krijgen? Moet je dan toch maar
in naam van je ‘gezondheid’ van alles door je keel proppen? Ieder mens met
gezond verstand weet dat dit zeker niet goed is om je dag te beginnen.
Louter wetenschappelijk zijn er weinig aanwijzingen dat het
geheugen niet optimaal functioneert op een lege maag. Kinderen leren een beetje
slechter als ze met een lege maag op school zitten maar het verschil is klein. Het belang van een ontbijt ligt vooral in
het feit dat jehiermee voorkomt dat
je later op de dag allerhande rommel gaat eten met veel vet en suiker in.
(koekjes, chocolade, worstjes, koffiekoeken enz…)
Volkerenboterhammen eten om 7 uur ’s morgens is gezonder dan
puddingkoeken of andere gevulde koeken om 10 uur. Maar als je zo vroeg nog geen
trek hebt hoef je je niet vol te stoppen. Je doet je boterhammen in een
brooddoos en eet ze gewoon later in de voormiddag op.
Een evenwichtig (eventueel uitgesteld) ontbijt heeft op
lange termijn een aantal gezondheidsvoordelen:
je
consumeert meer mineralen en
vitamines en minder vet en cholesterol
je
hebt meer controle over je gewicht
je cholesterolspiegel is lager en het
risico op hartaandoeningen wordt kleiner.
Om een gezond en
evenwichtig ontbijt samen te stellen kies je telkens 1 item uit drie
voedingsgroepen van de volgende vier :
fruit en groenten: liefst vers.
Kleinfruit (alle soorten bessen) bevat de meeste voedingsstoffen . Sappen
zijn beperkt voedzaam. Beter fruit en groenten in zijn geheel eten.
granen: volle granen, de volledige graankorrel eten. Bvb.
volkerenboterhammen, havermoutvlokken, muesli zonder suiker
Eiwitten: eitjes (gekookt, roer-,
gebakken), mager vlees (bvb.kippewit, kalkoen). Vis (zalm, tonijn,
makreel). Eieren zijn voedzaam, bevatten verschillende vitamines (o.a. A
en D) en mineralen. Eieren zijn cholesterolrijk. Hierover bestaat de
misvatting dat het eten van eieren je cholesterolspiegel zou verhogen.
Wetenschappers hebben ondertussen aangetoond dat niet het eten van
cholesterolrijk voedsel je cholesterol verhoogt maar wel het eten van
voedsel met verzadigde vetten.
Angst is een normaal ‘alarmsysteem’ om je te verwittigen bij ‘gevaarlijke
situaties’. Maar in onze moderne samenleving komt angst meer en meer
plots op –zonder aanwijsbare reden- en valt volledig buiten
de controle van de persoon.
Het jaarlijkse verbruik in België van angstonderdrukkende
medicatie is angstaanjagend (?-sic) en gaat nog elk jaar in
stijgende lijn .De meeste mensen hebben een hectisch leven en
krijgen elke dag opnieuw een overdaad aan indrukken te
verwerken. Stressvolle situaties en momenten zijn er in
overvloed
Stress en angst:
stress kan voortkomen uit eender welke situatie en gedachte die
op hun beurt aanleiding kunnen geven tot frustratie, boosheid of angst. Wat
voor de ene persoon stressvol is, is dit niet voor de andere. De echte
oorzaak of bron van de angst, die het gevolg is van
stress, wordt meestal nietonderkend door de betreffende persoon,
wat meteen de angst nog kan vergroten. Stress is op zich een
motivatie om actie te ondernemen. Maar te langdurige en/of extreme
stress is schadelijk en kan angsten (en paniek)
teweegbrengen.
Angstsymptomen :
Angsten veroorzaken allerhande onaangename en vervelende lichamelijke
symptomen, die op hun beurt de angst nog versterken, zoals: zweten, beven,
spierspanning, hoofdpijn, droge mond, moeilijk slikken, buikpijn (dit
laatste meestal uitsluitend bij kinderen).
Naargelang de persoon komen daar nog andere mogelijke symptomen bij
zoals: duizeligheid, snelle of onregelmatige hartslag, versnelde ademhaling,
vermoeidheid, diarree, frequent plassen, slecht slapen, nachtmerries,
verminderde concentratie, irritatie, seksuele problemen.
Angst en paniek :
De twee belangrijkste verschijningsvormen van angst zijn
·
de eerder chronische
vorm waarbij een altijd aanwezige basisangst voor
‘alles en nog wat’ je leven beperkt en vergalt..
·
de acute vorm van paniekaanvallen, die
plots en onverwacht opkomen.
Wat doe je eraan ? Hoe help je jezelf? :
1.
je levenswijze,
-stijl aan een kritische blik onderwerpen en daaraan sleutelen: voldoende
slapen, tijd nemen voor hobby en familie en vrienden, niet altijd willen
werken, evenwichtig en gevarieerd eten, alcohol- en cafeïnegebruik beperken,
niet roken, voldoende bewegen of sporten.
Tracht jezelf en je omgeving te
relativeren, alles in handen houden en sturen is onbegonnen werk. Een perfect
leven opbouwen is onmogelijk, leren aanvaarden dat alles onvolmaakt is en zal
blijven is een eerste stap naar loslaten en ‘ont-spanning’…(hoe Oosterlingen
hun leven gestalte geven).
2.
leer de gepaste
ontspanningstechniek en pas deze regelmatig toe in je dagelijks leven:
bvb. meditatie, yoga, tai-chi, progressieve spierrelaxatie, ademhalingsrelaxatie,
acupressuur, biofeedback. Meer informatie hierover:
tai-chi: zie
mijn blog-pagina: tai-chi en de omgekeerde buikademhaling.
ademhalingsrelaxatie: blog-pagina:
buikademhaling
acupressuur: zie
mijn pagina: angst-en paniekaanvallen,sea of tranquility, hoe een Amerikaanse militair die in Irak heeft
gevochten zijn angst- en paniekaanvallen onder controle houdt
Hoofdpijn kan zo ernstig zijn (worden) dat ze je persoonlijk leven volledig kan bepalen
en domineren. Hoeveel pijnstillers worden er jaarlijks niet geslikt om
hoofdpijn te verlichten. In Amerika is ze goed voor 18 miljoen doktersbezoeken per jaar.
Erfelijkheid
als voornaamste oorzaak:
Dokters gaan er tegenwoordig van uit dat de voornaamste oorzaak ligt bijde erfelijkheid. Het is als een voorbestemd zijn voor het krijgen van hoofdpijn.
Wat niet betekent dat je het later ook effectief gaat krijgen. Je kunt het zien
als een soort van drempel waarmeeiedereen is geboren .Bij een hoge drempel zal je later in je leven geen last hebben van hoofdpijn. Geen
enkele ‘hoofdpijn trigger’(aanleiding)
zal sterk genoeg zijn om je pijn te bezorgen. Bij anderen is er een voldoende
hoge drempel om slechts occasioneel
hoofdpijn te krijgen bij extreme
‘triggers’ zoals ernstige stress of
slaaptekort. Zij die echter een lage
drempel meekrijgen zijn zeer gevoelig aan allerhande en diverse ‘triggers’ en hebben regelmatig hoofdpijn.
Voeding als
weinig gekende ‘hoofdpijn trigger’:
De best gekende potentiële ‘hoofdpijn
triggers’ zijn : stress,
slaaptekort, sterke geuren, scherp
en helder licht, weersverandering. Maar wat de meeste mensen niet beseffen
en weten is dat de meest eenvoudige en voor de hand liggende oorzaken van
hoofdpijn bepaalde voedingsmiddelen
zijn die wij dagelijks eten. Door deze voedingsmiddelen
uit je dieet teschrappen ben je
op een vrij snelle en toch efficiënte manier van de meeste en soms alle
hoofdpijnen verlost. Zo vermijd je het risico op bijwerkingen van sterke
pijnstillers en andere medicamenten die gebruikt worden om je pijnen te
verlichten. Want medicijnen bezorgen hoofdpijnlijders bij frequente inname nog meer
bijwerkingen dan bij gewone mensen.
Het opsporen van het storende
voedingspatroon:
Uiteraard zijn niet alle hoofdpijnlijders gevoelig voor voedsel-triggers. Maar om zekerheid
hierover te hebben is het aangewezen om je dieet onder de loep te nemen. Het
beste kan dit door het opzetten van een
eliminatiedieet. Je start met het weglaten van alle voedingsmiddelen die
verdacht zijn. Systematisch voeg je per keer één voedingsmiddel toe aan je
dagelijks dieet. Zo ontdek je het (de) voedingsmiddel(en) die je hoofdpijn
bezorgen en is het eenvoudig om deze voor altijd uit je dieet te schrappen.
‘Verdachte’ voedingsmiddelendie
hoofdpijn kunnen veroorzaken:
1. Amines
die in ons lichaam verantwoordelijk
zijn voor het uitzetten en inkrimpen van de bloedvaten zouden bij sommige
personen hoofdpijn veroorzaken. Meer specifiek tyramines zijn de hoofdverdachten. Tyramines zijn o.a. aanwezig in chocolade , noten, kaas, sommigevleeswaren, azijn, lever, gistextract.
2. Bewaarmiddelen
zoals nitriet, sulfiet . Bereide vleeswaren behouden zo hun mooie
rode kleur. Sulfiet wordt toegevoegd aan wijn
om ze beter en langer te bewaren.
3. Kunstmatige
zoetstoffenaspartaam en sacharine. Ze worden toegevoegd aan bijna
alle ‘light’ dranken en snoepjes.
4. Smaakversterker
monosodiumglutamaat (MSG, E621).
Wordt gebruikt in vele bereide gerechten, bereide vleeswaren, charcuterie,
bouillonblokjes voor de soep, in ‘light producten’ om ze meer smaak te geven
door het gebrek aan vetstof. Gekend is het Chinese restaurant syndroom (CRS),
waarbij naast hoofdpijn ook andere symptomen kunnen optreden (zie mijn blogpagina:
umami de vijfde smaak)
5. Tot
slot : andere gekende ‘hoofdpijntriggers’ zijn o.a. : bananen, citrus fruit , sojabonen, sojamelk,sojalecithine, sommige
melkproducten, tomaten…
Vezels : gezond voor je darmen en tegen constipatie
Meer vezels eten : gezond voor je darmen
en tegen constipatie
Door
onze Westerse eetgewoontes – veel vlees, witbrood, suiker en weinig groenten en
fruit- hebben veel mensen last van constipatie (te
harde en te weinig stoelgang; ook wel obstipatie
genoemd). De neveneffecten van deze harde stoelgang zijn de alomgekende aambeien(hemorroïden). Uit een onderzoek blijkt
dat de helft van de Amerikanen van 50 jaar hier last van hebben.
Andere
onderzoeken wijzen erop dat door een vezelarm dieet mensen gemakkelijker darmuitstulpingen (en soms polypen) krijgen
die op termijn aanleiding kunnen geven tot ontstekingen (diverticulitis). en de voorbode kunnen zijn van
ernstiger aandoeningen in het verteringsstelsel zoals kanker.
Een
vezelrijk dieet zou helpen om je cholesterol en je risico op ouderdomsdiabetes
te verlagen, hoewel dit nog niet onomstotelijk is bewezen. Het gaat meestal om
beperkte en kortetermijn-onderzoeken.
Bij
voldoende vezelinname zal je spijsvertering
vlotter verlopen (bij overschakeling: na een aanpassingsperiode), en
het helpt je om langer een verzadigd
gevoel te hebben, zodat je minder snel terug honger hebt. (om je gewicht beter
op peil te houden).
Twee soorten vezels:
onoplosbare :
Het
zijn vooral de zemelen (bvb.de
schilletjes van de tarwekorrel) van de
meeste granen en ook devezels van de meeste groenten die onoplosbaar zijn en zorgen voor een
goede transit en meteen een soort van kuisploeg vormen voor de darmen.
oplosbare:
De
oplosbare komen voor in fruit en sommige
groenten. Door hun oplosbaarheid zorgen zij voor voldoende massa maar worden zij eveneens gebruikt door de (goede) darmbacteriën
als voedsel en kunnen ze aanleiding geven
tot gasvorming voor personen die daar gevoelig voor zijn.
Vezels voor een vlotte stoelgang:
Het
eten van zemelen bevordert de stoelgang en helpt tegen constipatie. Door meer vezels vergroot dehoeveelheid ontlasting en wordt die zachter. Men kan
vaker naar de WC en men hoeft minder tepersen. De aanbeveling is om 30 tot 40
gram vezel per dag met je voedsel in te nemen. Tarwezemelen werken het beste, gevolgd
door vezel uit groenten, bonen, erwten, aardappelen, nootjes en fruit. Volkorenbrood(zowel volkorengist als
volkorendesem) is de beste manier om tarwezemelen te eten. (Nooit zemelen apart
en droog eten, ze kunnen een prop vormen die je darmen verstopt!) Echt
volkorenbrood bevat ongeveer 7 gram
voedingsvezel per 100 gram.
Het
eten van andere voedingsstoffen en het drinken van meer vloeistof tegen
constipatie zijn onbewezen. De zogezegde heilzame werking voor de darmtransit
van Activia en Yakult is eveneens twijfelachtig.
Bij overschakeling naar een vezelrijk
dieet:
Start
met één soort vezel per keer. Bvb.
volkorenbrood. De oplosbare vezels zoals in fruit en sommige groenten kunnen
makkelijker aanleiding geven tot gasvorming en zelfs darmkrampen. Het beste is
om je aanvankelijk te beperken tot de onoplosbare. Wanneer je last hebt bij het
eten van een bepaalde groente of fruitsoort , laat deze eenvoudig weg uit je
dieet en kies een andere; er is keuze genoeg. Stel zo jeeigen en persoonlijk vezelrijk dieet samen.
Aan de weldaden van groene thee wordt in de reclame veel
aandacht besteed. Maar hoe gezond is deze thee dan wel?
Zoals gewone zwarte thee is witte en groene thee afkomstig van de bladeren van de camillia sinensis of de Chinese theestruik. Voor de groene worden de
verse bladeren van de theestruik gestoomd,
terwijl de gewone zwarte thee bestaat uit de gedroogde bladeren.
Thee van de Chinese theestruik bevat naast cafeïne (zoals koffie)- soms theïne genoemd-ook
polyfenolen. Deze polyfenolen zijn antioxidanten (flavonoïden). In groene
thee zit evenveel cafeïne als in zwarte maar de polyfenolen zijn in groene in
de meerderheid.
De polyfenolen uit groene thee krijgen allerhande goede
eigenschappen toegewezen, waaronder:
-
preventie van huid-, maag-, en borstkanker -
verbeteren van de alertheid en concentratie -
hulp bij gewichtsverlies -
daling van de cholesterol -
bescherming van de huid tegen zonnebrand -
bescherming tegen hartinfarct
Maar wat zegt de wetenschap?
-
Onderzoeken in het laboratorium suggereren dat groene
thee kanker voorkomt en een ontstane
kanker kan afremmen. Bij onderzoeken op personen echter zijn er geen eensluidende resultaten gevonden. -
Er is vastgesteld dat groene thee de alertheid van personen verhoogt. Dit is waarschijnlijk door de
aanwezige cafeïne. -
Voor gewichtverlies, verlaging van de cholesterol,
bescherming tegen zonnebrand en hartinfarct zijn er tot op heden geen sluitende bewijzen gevonden.
Dus geniet van een lekker kopje
thee. Het maakt niet uit of het groene, witte of zwarte is. Door de cafeïne is
het een opkikker zoals koffie. Maar verwacht er verder niet meer van. Twee
koppen thee bevatten evenveel cafeïne als één kop koffie. En overdaad schaadt
hier ook.
Osteoporose, broze beenderen, calcium en melk , het vervolg
Osteoporose, broze botten ,
calcium en melk: het vervolg
Om osteoporose te voorkomen raadt men aan om elke dag 3 glazen melk te
drinken. Toch zijn er heel wat twijfels ontstaan over het effect van deze
aanrader. Recente onderzoeken wijzen op andere belangrijke factoren en plaatsen
vraagtekens bij melk als preventie voor broze bottenziekte of osteoporose
De recente kennis en bevindingen:
Calcium is een mineraal dat
verschillende functies vervult in je lichaam: het zorgt voor sterke botten, beenderen en tanden,
draagt bij tot een effectieve
bloedstolling, een goedeoverbrenging
van zenuwimpulsen en regelt het hartritme.99% van het calcium zit in de
beenderen en tanden, 1% in het bloed (en ander weefsel).
Het calcium dat we nodig hebben, halen we uit ons voedsel: zoals
zuivelproducten, groene bladgroenten, gedroogde bonen. Op het ogenblik dat het calciumgehalte in ons bloed echter te laag is, zal ons lichaam beroep doen op
het calcium uit onze beenderen en botten. We plegen zo op termijn roofbouw
op ons beendergestel en het begin van ‘broze beenderen’ is gemaakt. Het is dus
zaak om er voor te zorgen dat ons bloed de ganse tijd voldoende calcium heeft.
Want eens te laag dan kan dit niet eenvoudig door calciumrijk voedsel worden
aangevuld.
Bij osteoporosis worden de beenderen en botten poreus door een ontstane
onevenwicht tussen botopbouw en –afbraak. Na
het 30ste levensjaar is er meer afbraak dan opbouw zelfs als de
aanbevolen hoeveelheid calcium om gezonde beenderen te houden, wordt gegeten.
Wat zeer belangrijk is: dat je zorgt
voor een optimale botopbouw tot je 30e. Zo voorzie je een
stevige basis voor de toekomst. Maar het is geen garantie voor een latere
optimale gezondheid van de beenderen. Beenderafbraak
op latere leeftijd hangt evenzeer af van: genetische factoren, fysieke
activiteit, lage hormonenspiegel van oestrogenen bij vrouwen en testosteron bijmannen. Osteoporose komt voor 80%
van alle gevallen voor bij vrouwen na de menopauze omdat dan de
oestrogenenspiegel zo drastisch daalt. Ook mannen riskeren ‘broze beenderen’
maar wel 5-10 jaar later omdat bij hen de testosteronspiegel maar geleidelijk
daalt over een langere periode.
Osteoporosis voorkomen hangt af van
twee dingen :
-gedurende je eerste 30 levensjaren zorgen voor een zo sterk mogelijk
beendergestel met een hoge densiteit. -tijdens de jaren die daarop volgen het botverlies zoveel mogelijk beperken.
Wat je concreet kunt doen:
·
Regelmatig oefeningen en intense fysieke activiteiten zoals wandelen, dansen, joggen,
gewichtheffen, hiking, trappenlopen, tennissen. Belangrijk is dat er voldoende‘kracht’ wordt gezet op de verschillende
beenderen, dus ook de afwisseling en
de diversiteit hierin is van belang.
·
Voldoende vitamine
D opname, door je voeding en
door blootstelling van je huid aan het
zonlicht(winterzon is niet voldoende), desnoods door vitamineD supplementen.
·
Voldoende calciumrijk
voedsel consumeren. Wat is echter voldoende? De verschillende
wetenschappers zijn het daar nog niet over eens. Alle onderzoeken hieromtrent
zijn kortetermijn-onderzoeken en daardoor nog te onbetrouwbaar. Bvb. in Amerika
raadt men 1000mg/dag calciumopname aan(volwassenen), in Europa 700mg(GB). In
Japan en Peru is de dagelijkse calciumopname slechts 300 mg en toch is er daar
een lagere incidentie van osteoporosis dan in de Westerse wereld.
·
Voldoende vitamine
K opname: 120µg/dag voor mannen en 90µg voor vrouwen. Je vindt deze
vitamine in groene groenten zoals
:spruitjes , broccoli, sla, groene andijvie, de schil van appelen en peren.
Vitamine K bevordert de densiteit van de beenderen vooral bij vrouwen.
·
Let op
met koffie: cafeïne zou het afvoeren van calcium langs de urine bevorderen,
vooral bij meer dan 5 koppen koffie per dag.
·
Vermijd
te veel eiwitten. Bij de vertering van eiwitten komen er zuren vrij in de
bloedstroom die moeten geneutraliseerd worden door calcium dat onttrokken wordt
uit de beenderen.
·
Vermijd
hoge dosissen pro-vitamine A supplementen.( >5000IU) Zij verhogen het
risico op beender- en botbreuken. Alleen bètacaroteen blijkt wel veilig te
zijn.
En calcium uit melk?
Melk wordt gezien als de beste manier om calcium op te nemen. Maar recente
onderzoeken plaatsen daar wel enkele bedenkingen bij:
·
Melk is zeker niet de beste calciumbron voor
iedereen . Sommige personen hebben lactose-intolerantie.
De lactose in melk bezorgt hen meestal diarree en/of buikkrampen. Bij
baby’s en kleuters komt dit bijna niet voor. Wat wel bij sommige baby’s en
peuters voorkomt is allergie voor melkeiwitten vooral van koemelk. Een
alternatief is om lactosevrije melk te drinken. Voor baby’s bestaat er melk met
voorverteerde eiwitten.
·
Melk bevat veel
dierlijke vetten die het ontstaan
van hartziekten bevorderen. Een alternatief is om magere melk te drinken
waaruit het vet is verwijderd. De ervaring leert echter dat het zeer moeilijk
is voor melkdrinkers om zich te houden aan deze magere versie. Volle melk heeft
meer smaak. Om magere melk meer smaak te geven wordt er suiker aan toegevoegd
wat al even slecht is voor de gezondheid.
·
Een verhoogd risico bestaat op baarmoederkanker
bij een hoge consumptie van melk (3 glazen en meer per dag). Bij de vertering
van lactose uit de melk wordt galactose gevormd dat beschadiging van het
baarmoederweefsel kan teweeg brengen en zo leiden tot kanker.
·
Een verhoogd risico op prostaatkanker is
vastgesteld bij mannen bij een hoge calciuminname (2 à 3 glazen melk per dag).
Moe en lusteloos,drink je wel voldoende water of ander vocht?
Water voor je
gezondheid: hoeveel vocht heb je elke dag nodig?
60% van je
lichaamsgewicht is water. Het is de belangrijkste chemische component in je
lichaam. Bijna elk systeem in je lijf is er afhankelijk van . Zo zorgt water
voor het verwijderen van gifstoffen,
het vervoeren van de nodige voedingsstoffen
naar de cellen en voor het voorzien van neus, oren
en keel van voldoende vocht.
Een gebrek aan water
kan leiden tot dehydratatie(uitdroging), een toestand waarbij de normale
lichaamsfuncties haperen door een gebrek aan vocht. Zelfs bij een milde vorm
van uitdroging kan je vermoeidheid of draaierigheid ervaren. De meest gekende
risicosituaties voor dehydratatie zijn overvloedig zweten, overgeven en
diarree.
Tekenen van dehydratatie zijn: -
milde of excessieve dorst -
vermoeidheid -
hoofdpijn -
droge mond -
weinig of geen urine -
spierzwakte -
draaierig -
ijl in je hoofd
Dus zo snel mogelijk je tekort aanvullen om niet in de echte
problemen te geraken is de boodschap. Kinderen en bejaarden zijn extra gevoelig
voor dehydratatie.
Alleen dorst is een
slechte graadmeter .Drinken doe je best voor je dorst hebt Dit geldt zeker
voor senioren die nog maar beperkte dorstsignalen van de hersenen doorkrijgen. Opgelet: excessieve dorst en overdadig urineren
kunnen echter tekenen zijn van een ernstige ziekte. Dan moet je naar de dokter.
De voornaamste
factoren die je vocht/waterbehoefte beïnvloeden:
Fysieke
activiteit: door te sporten of intens te bewegen heb je meer vocht
nodig. Bij kortstondige oefeningen zijn meestal 1(25cc) of 2 glazen water
voldoende. Bij een langdurige sportactiviteit (min.1uur) zijn er 2 à 3
glazen per uur nodig om uitdroging te vermijden.
De
omgeving: heet en vochtig weer doet je meer zweten en dan heb je ook
meer vocht nodig. Hetzelfde geldt binnenshuis door de drogere (airco)lucht
op je huid. Boven 2500 meter ga je meer urineren en gaat je ademhaling
sneller, dus ook daar meer drinken.
Je
gezondheidstoestand:koorts, diarree, overgeven zorgen voor
meer vochtverlies en noodzaken tot veel en regelmatig drinken. Bij
blaasinfecties en stenen in de urinewegen moet je eveneens veel drinken. Sommige
hart- en leveraandoeningen echter vragen juist een beperking van je vochtinname.
Zwangerschap
en borstvoeding : men raadt aan bij zwangere vrouwen om elke dag 2,5
liter te drinken en bij borstvoeding 3 liter.
Hoeveel water heb je dagelijks nodig?
Via urineren verlies je gemiddeld 1,5 liter vocht per dag.
Bijkomend nog eens 1 liter door zweten, ontlasting en ademen. 20 procent van je
vochtinname krijg je binnen met je voedsel. Om je dagelijkse vochtverlies terug
aan te vullen drink je dus best ongeveer
2 liter water (of ander vocht).
Vanuit dieetstandpunt wordt aangeraden dat mannen 3 liter en vrouwen 2,2 liter
drinken, in het bijzonder totale
vochtinname per dag.
de dikwijs vergeten , maar onmisbare vitamines en mineralen
In een gezonde
voeding mogen vitamines en mineralen niet ontbreken
Iedereen kent wel de reclames rond vitamine C bij griep en
verkoudheden of van vitamine A en pro-vitamine A bij gezichtscrèmes of gels,
lotions. Ook toevoegingen van B-vitamines bij sommige
voedingsproducten krijgen aandacht.
Maar toch worden de belangrijkste meestal vergeten: Vit.D.,Vit. B12, ijzer, jodium.
Je kunt deze niet missen, maar je hebt er maar een kleine dosis van nodig. Opletten voor overdosering want dit schaad
je gezondheid evenzeer als een tekort.
Vitamine D
Is onmisbaar voor de opbouw
van beendergestel en skelet bij baby’s, peuters en kinderen .Bij volwassenen
zorgt het voor de opname van voldoende
kalk (calcium) in beenderen enbotten.
Bij bejaarden voorkomt Vit.D dat het skelet en de beenderen en botten broos worden. De meeste mensen denken dat je Vit.D kan halen uit melk en
echte boter. Dit is een fabeltje. Vit D.
zit hoofdzakelijk in vis zowel gekweekte als wilde. Ook aan margarines wordt
Vit.D kunstmatig toegevoegd. Het beste is om regelmatig vis te eten.
Een volwassene heeft elke
dag 0,000005 gram(5µg)Vit.D
nodig.
Toch krijgen veel mensen er te weinig van binnen eigenlijk
om 2 redenen : ze eten weinig ofgeen vis en ze komen bijna niet in de buitenlucht . Elke dag een kwartiertje met je blotehuid (gezicht, armen) in de zomerzon lopen
is voldoende. Want zo maakt het lichaam zelf voldoende Vit.D aan in de huid.
Alleen bij een oude huid (bejaarden ) verloopt deze aanmaak minder goed. Daarom
is het best om regelmatig ook vis te eten. Voor bejaarden die nog weinig in de zon komen en een eenzijdig dieet hebben is
het beter om extra vitamine D in
tabletvorm bij te nemen. Ook voor peuters
onder de vier jaar die weinig of geen vis eten enaltijd binnen zitten is het goed om Vit. D druppeltjes te nemen.
(Vroeger was het de gewoonte om levertraan te geven, gelukkig zijn de
druppeltjes van tegenwoordig niet zo vies van smaak).
Jodium
Wat je in het meeste voedsel niet terugvindt is jodium.
Nochtans is dit onontbeerlijk voor een goede werking van je schildklier .Bij
zwangerschap en borstvoeding is jodiumtekort van de moeder slecht voor de goede
ontwikkeling van de hersenen van het kind. Jodium zit van nature
alleen in vis en zeewier. In sommige landen gebruiken de bakkers gejodeerd
zout in hun brood . In België is dit niet zo. Een overdosering is hier minstens even schadelijk als een
tekort. Regelmatig vis eten is oké, met zeewier toch wel opletten.
Per dag heb je er
0,00015 gram(150µg) van nodig
Vitamine B12
Een tekort tast de
hersenen aan. Meestal krijgt iedereen er voldoende van binnen .Het zit in vlees, eieren, melk en kaas.
Toch even vermelden dat
veganisten onvoldoende Vit B12 kunnen opnemen uit hun voedsel, omdat zij
alle dierlijke producten bannen. Dus extra tabletten Vit. B12 nemen is voor hen
noodzakelijk .Baby’s van veganisten lopen extra gevaar door een onvoldoende
ontwikkeling van hun hersenen bij een Vit. B12 gebrek van de moeder. Ook voor bejaarden (+65) is het best om extra Vit B12
tabletten te slikken, omdat bij hen de darmen moeilijker de Vit B12 uit hun
dagelijks voedsel opnemen.
Ijzer
Bij een ijzertekort ontstaat ‘bloedarmoede’. Je voelt je slap en je ziet bleek, je energie staat
op nul. IJzer zit zowel in
dierlijke als in plantaardige voedingsstoffen. Het ijzer uit dierlijke
producten wordt het beste door ons organisme opgenomen. Nochtans kan men ijzer
uit plantaardig voedsel ook goed opnemen door
tegelijkertijd Vit.C te nemen, vb. door sinaasappelsap of een ander
vitamine C-rijk sap hierbij te drinken. Vooral kinderen, jongeren (groei) en vrouwen (menstruatie)
moeten letten op voldoende ijzerinname.
Wie kent nog het
verhaal van het bord linzensoep uit de bijbel.
Iedereen die christelijk is opgevoed kent het verhaal van de twee broers uit de bijbel
waarbij de ene zijn erfrecht verkwanselde aan de andere voor een bord linzensoep.
Het is nauwelijks te geloven, maar dit beklemtoont de waarde
van linzen als voedsel. Daarom volgt hier een modern recept van lekkere en
voedzame linzensoep.
Het proberen waard want linzen bevatten volwaardige
eiwitten, die in combinatie met volkorenbrood (liefst volkorendesem) vlees en
vis kunnen vervangen. Het is een afwisseling in je voedingspatroon en het
vervangt en beperkt je vleesgebruik, als je weet dat in België per persoon
jaarlijks 102 kg vlees wordt geconsumeerd.
En nu de linzensoep
Wat je nodig hebt voor ongeveer 5 liter soep :
-250 gr rode linzen. Deze zijn zeer zacht en op 15 à
20 minuten gaar. Linzen hoeven in tegenstelling tot bonen vooraf niet geweekt te worden.(te koop in elke natuurvoedingswinkel). -2 uien -2 wortelen -3 selderijstengels, of nog beter 1 peterseliewortel -1 à 2 knoflookteentjes -1 schijfje verse gember -1 middelgrote porei of 2 kleine -1 à 2 takjes verse tijm (eventueel ook rozemarijn en/of
salie)
De bereiding:
De groenten wassen, schillen en versnijden, liefst in niet
al te grote stukken De knoflook en de gember zeer fijn snijden , eventueel de gember
raspen. De linzen wassen en kleine onreinheden zoals bv. kleine steentjes die er soms in verzeild geraken verwijderen; laten uitlekken in een vergiet.
In een grote (soep)pan de groenten gedurende enkele minuten aanstoven
(met het deksel op de pan ); liefst eerst de uien, daarna de rest van de
groenten bijvoegen en verder aanstoven. Vervolgens de gewassen linzen, de tijm en 3,5 liter warm water toevoegen. Kruiden met witte peper en/of gemalen korianderzaadjes. 2 à 3 groentebouillonblokjes én 2 soeplepels zoute sojasaus
(tamari of shoyu) erbij. De sojasaus kan je naar eigen smaak vervangen door zout.
Aanvankelijk aan de kook laten komen en vervolgens gedurende
15 minuten op een zacht vuur met deksel op de pan laten sudderen en garen .Vuur
uitzetten en laten nagaren in de pan tot de soep is afgekoeld. Een nachtje in kelder of koelkast en ’s anderendaags terug
opgewarmd is ze op zijn best. Invriezen in kleine porties kan natuurlijk ook.
Voor informatie over linzen en hun voedingswaarde klik even op de foto
Zorgen voor je eigen fitness en gezondheid , ja maar...
Bewegen is goed voor
je gezondheid, we weten dit, maar we doen er zo weinig aan .
De meeste mensen zijn tegenwoordig goed op de hoogte van de
manieren om gezond en fit te blijven. Dit is allemaal niet nieuw. We weten dat
op tijd en stond intens bewegen je hart
tengoede komt, je gewicht op peil
houdt en je zelfs mentaal gezond houdt. Toch slagen de meeste er niet in om
de daad bij het woord te voegen. We zijn niet consequent hierin.
Nochtans herinneren we ons nog wel dat we als kind veel in beweging waren. Als
kind lijk je geboren om constant te bewegen. Naarmate we ouder worden zijn we
geneigd om passief te worden op lichamelijk gebied. Voor de meeste van ons
gebeurt dit als we onze middelbare studies aanvatten. We gaan ons meer
concentreren op studeren en door de hogere studie-eisen en om goede resultaten
te halen, hebben we meteen ons eerste
excuus om minder te bewegen. En zo grijpen we iedere belangrijke
verandering in ons leven aan om van oude regels af te stappen en geen nieuwe te
creëren. Dit is vooral zo als het gaat om op fysiek vlak fit te blijven. Op
12-jarige leeftijd je middelbare studies aanvatten als eerste grote verandering
in je leven is de eerste. Dit patroon herhaalt zich keer op keer:
-bij de eisen van een
eerste of nieuwe job -bij een huwelijk -wanneer de eerste ,(
en volgende) baby wordt geboren
De meeste mensen houden niet van oefening en (inspannende)
beweging. Dat is meestal het eerste om weg te laten bij een verandering in je
levenswandel. Regelmatig oefenen vraagt om discipline
en zelfcontrole. Zelfcontrole kun je vergelijken met een (psychologische) spier. En spieren
kunnen bij intens gebruik gemakkelijk overbelast
en uitgeput geraken. Als je dan gedurende de dag te maken hebt met een veeleisende baas of met een jengelende of actieve baby of peuter dan hou je ’s avonds
niet veel discipline over om nog te gaan oefenen en aan fitness te doen. Hoe meer je je ‘zelfcontrolespier’ gebruikt
, hoe sterker ze vermoeid geraakt.
Het bovengenoemde wordt nog versterkt als je geen concreet plan en alleen algemene doelen stelt om aan je beweging
en oefeningen te werken. Het formuleren van algemene doelen –‘in mijn vrije
tijd ga ik joggen’- tegenover een concreet plan –‘elke maandag en donderdag ga
ik 1 uur joggen’.Het tweede heeft meer kansen om te lukken.
Ook je activiteiten laten afhangen van een trainer is niet
de beste oplossing. Zelf je trainingplannen en daardoor ook de vooruitgang die je maakt geeft meer
motivatie om het vol te houden.
Dus om actief te blijven:
Maak
zelf een concreet actieplan op
Laat
je beperkt adviseren door een trainer, maar blijf bij je eigen planning
Blijf
volhouden- versterk je zelfcontrole,
ook bij een verandering in je persoonlijk leven zoals een nieuwe baan of de
geboorte van een baby.
“Dagelijks vlees eten
is noodzakelijk voor een goede gezondheid”
Dit hebben we allemaal meegekregen in onze opvoeding. Vlees
eten zit in onze eetcultuur verankerd. Op restaurant zijn de menu’s gebaseerd op vlees met een saus (soms vis) .Lekker
eten staat nog altijd gelijk met vlees eten. De andere ingrediënten zoals groenten en
aardappelen worden beschouwd als garnering. Je merkt dat vele groenten en
aardappelen niet of nauwelijks worden opgegeten en later in de vuilniscontainer
belanden.
Je hebt de indruk dat er de laatste jaren minder vlees wordt
gegeten . Maar… niets is minder waar: de
gemiddelde Belg eet per dag 270 gram vlees of 102 kg per jaar. Wij staan
hiermee in de top 5 van de wereld. De absolute koploper is de VS met 120 kg per
jaar.
Vlees is luxevoeding en hoe rijker de samenleving wordt hoe
meer vlees men gaat consumeren. Dit betekent dat er nu veel meer vlees wordt
geconsumeerd in China, India, Rusland, landen die de laatste jaren een sterke
economische groei kennen. Van alle landbouwsectoren in de wereld, groeit de
vleessector het sterkst.
Ondertussen weten we dat veel vlees eten toch niet zo gezond
is: we denken aan een te hoge cholesterol, hart- en vaatziekten, suikerziekte,
overgewicht. Je merkt dat in landen zoals China die het eetpatroon van de
westerlingen overnemen, deze bovengenoemde beschavingsziekten zienderogen
toenemen. Ook het overgewicht bij kinderen wordt daar, zoals bij ons, stilaan
problematisch.
Onze individuele
gezondheid kan dus een reden zijn om minder (of eventueel geen) vlees te eten.
Spijtig
genoeg zijn er weinig mensen die daar rekening mee houden en hun wekelijkse
zomerse barbecue niet willen missen. De laatste jaren zijn er andere argumenten bijgekomen die
ons kunnen aanzetten tot minder vleesconsumptie nl. de opwarming van de aarde, een betere
verdeling van onsaardse rijkdommen
en voedsel en het bewaren van wat er
ons nog rest aan natuur en groeneomgeving.
De vleesproductie en -consumptie
in de wereld is verantwoordelijk voor de uitstoot van meer broeikasgassen dan
de transportsector.
De intensieve veeteelt is een ramp voor deze broeikasgassen.
Het probleem ligt vooral bij de herkauwers. Bij hun vertering stoten zij grote
hoeveelheden methaan uit. De impact
van methaan is 23 keer groter dan
die van CO2. Ook mest is een
probleem. Mest stoot grote hoeveelheden lachgas
uit. De impact van dit gas is bijna 300
keer die van CO2.
Runder- en varkenskweek slorpen grote hoeveelheden water op. Voor één kilo rundvlees heb
je een 30.000 liter nodig., voor één kilo graan slechts 100 liter.. Voor dierlijk voedsel is10-maal meer energie nodig dan voor
plantaardig voedsel (granen, zaden, groenten, fruit)
Veevoeder bestaat
voor 80% uit voeder dat ook bestemd is voor menselijke consumptie en de
hype rond biobrandstoffen zorgt voor een belangrijke concurrent in de
landbouwsector voor het verbruik van deze voedergewassen.
De beste voorwaarden voor het telen van veevoer vindt men
vooral in de ontwikkelings-landen. Kleine boeren, akkers en bossen moeten
plaats maken voor immense weilanden, monoculturen en agro-industrie .De
productie van krachtvoer en begrazing zorgen voor een serieuze opoffering van
natuurgebieden en hetkappen en
rooien van oerwoud.
Op wereldvlak is er
voldoende graan om iedereen volwaardig te voeden op voorwaarde dat de
concurrentie met het veevoer en de biobrandstoffen niet zou bestaan.
Waaraan besteden we dus onze graanvoorraden?Aan mensen, aan auto’s of aan vleesproductie?
In de VS besteedt men 1200 kilo graan per persoon per jaar, waarvan het
grootste deel bestemd is voor vleesproductie. In Zimbabwe is dit maar 90 kilo.
Meer dan 60% van onze wereld-graanproductie wordt gebruikt voor de aanmaak van
(kracht)voer voor de vleesproductie. De helft van dit graan is bestemd voor de
industrielanden die slechts één vijfde van de wereldbevolking uitmaken.
Mag men stellen dat mensen in de ontwikkelingslanden honger
lijden door onze grote vleesconsumptie? Men heeft berekend dat een volwassen
persoon niet meer dan 50 tot 70 gram eiwitten per dag nodig heeft, dit staat
ongeveer gelijk met 80 tot100 gram vlees.
Dus minder vlees eten en je dierlijke eiwitten al eens
vervangen door plantaardige zoals bonen, erwten, linzen, tofu of andere
sojaproducten kan een daad van solidariteit
zijn met de bevolking uit de minder rijke landen. Tegelijkertijd word je er
gezonder door en draag je bij tot een vermindering van de broeikasgassen en een
beter leefmilieu.
Voor interessante
recepten zonder vlees klik even op de foto hierboven voor de EVA website.
Doorklikken naar culinair , en naar recepten.
De mythe van melkproducten : dé calciumbron bij uitstek
In onze westerse
voedingsgewoonten worden melkproducten beschouwd als dé bron van calcium. “Als
je vroeg begint met voldoende melk te drinken kun je later osteoporose( één van
de ouderdomsziektes) of broze botten en beenderen vermijden.”
Normaliter is dit een logische vaststelling als je weet dat
melk het meeste calcium bevat (per 200ml -1 glas- 250 mg calcium). Maar …dit is
maar één hoofdstuk van het verhaal en een té eenvoudige voorstelling van de
werkelijkheid. Wanneer je calciumrijke voeding consumeert betekent dit nog
niet dat dit calcium ook wordt opgenomen in ons organisme en meer specifiek in
onze beenderen en botten.
De 2 volgende stappen zijn minstens even belangrijk:
1 Hoe er voor zorgen
dat het calcium echt wordt opgenomen door ons organisme en onze botten versterkt?
Groene
groenten en peulvruchten de zogenaamde greens and beans zijn door ons lichaam gemakkelijk opneembare calciumbronnen.. We denken bv. aan
spruiten, boerenkool, broccoli, andijvie, sperziebonen, warmoes.
Alle
soorten bonen komen eveneens in
aanmerking zoals : bruine, zwarte , nier-, pinto,witte
bonen, kikkererwten, sojabonen, tofu…
En
verder havermout en gedroogde vijgen…
Bovengenoemde voedingsmiddelen bevatten vrij veel magnesium dat ook
bijdraagt tot een sterke botopbouw.
Zorg
voor voldoende beweging. Uit
wetenschappelijke onderzoeken blijkt dat
personen die minstens 3x 30 minuten p/week intensief bewegen de
kalk in hun beenderen beter bijhouden, terwijl sedentaire passieve mensen
calcium verliezen en hun botten verzwakken.
Zorg
voor vitamine D. Regelmatig in
de zon lopen of in de buitenlucht vertoeven, zorgt ervoor dat er vitamine
D wordt aangemaakt. 15 min. zonlicht per dag op de huid is voldoende.
Vitamine D regelt het gebruik van
calcium door het lichaam.
2Hoe er voor zorgen
dat het calcium ook in onze beenderen en botten blijft ?
Calcium in je botten en beenderen brengen volstaat niet. Wat
werkelijk prioritair is, is deze bijhouden:
Vermijd
calciumverlies door weinig of geen
zout te eten. Calcium in de beenderen heeft de neiging op te lossen in
de bloedsomloop om verder langs de nieren in de urine het lichaam te
verlaten. Door de consumptie van zout wordt dit proces versterkt en zal er
meer kalk het lichaam langs de urine verlaten.
Haal
je eiwitten (proteïnen ) meer uit
planten dan wel uit dierlijke producten. Proteïnen uit vis, vlees,
eieren, melk hebben de neiging om calcium te doen lekken uit de beenderen
en bevordert de verwijdering hiervan via de urine
Rook niet. Rokers verliezen meer
calcium dan niet-rokers. Uit een onderzoek bleek zelfs tot 40% meer.
Als je er voor zorgt dat het calcium dat je nodig hebt voor
gezonde en sterke botten optimaal in je opneemt en bijhoudt is het niet per se
nodig om (veel) melk en zuivelproducten te gebruiken. De aanbevolen dagelijkse
hoeveelheid calcium wordt fel overdreven. Veel belangrijker zijn andere
factoren zoals: beweging, vitamine
D-opname, niet roken, minderdierlijke
eiwitten gebruiken, minder zoutopname, die onze sterke botten bepalen.
Want waarschijnlijk is onze melk niet zo zuiver meer: resten
van antibiotica, hormonen, pesticiden, andere medicamenten… En melk (uitgezonderd magere melk) bevat veel vet en
cholesterol.
Calcium is één van de stoffen die het bot beïnvloeden.
Daarnaast zijn er nog fosfor, boor,magnesium, bepaalde hormonen. Eiwitten (proteïnen) zijn eveneens belangrijk in de
calciumbalans. Diëten die rijk zijn aan proteïnen moedigen het calciumverlies
aan.
Iedereen kent de 4 basissmaken:
zout, zuur, zoet en bitter. In de westerse wereld wordt bij de meeste
gerechten om ze smakelijk te maken een combinatie gemaakt van twee of meer van deze
4 smaken. Nochtans bestaan er bij ons ook voedingsproducten die de umami-smaak hebben . We denken bijvoorbeeld aan
parmezaanse of oude gouda kaas.
Umami of de vijfde smaak werd ontdekt in Japan door
professor Ikeda . Deze eigen (nieuwe basis-) smaak die niet kon worden
ondergebracht bij de 4 basissmaken werd door Ikeda ‘umami’ genoemd wat je zou kunnen vertalen als ‘lekker of smakelijk’
Na verder onderzoek bleek dat de stof mononatriumglutamaat MSG (of monosodiumglutamaat)in hoofdzaak verantwoordelijk was voor
deze ‘smakelijke’ sensatie, ook wel eens omschreven als ‘hartelijk’ of
‘bouillonachtig’. Bij de afbraak van zowel dierlijke als plantaardige eiwitten
wordt dit MSG vrijgemaakt. In de meeste gevallen gebeurt dit door fermentatie of droging.
Alleen het vrijgemaakte glutamaat geeft de umami sensatie.
In de westerse wereld is dit o.a. bij moedermelk,
oude brokkelkazen, parmezaankazen, gedroogde berghesp, ansjovis, sommige erwten
en zongerijpte tomaten terug te vinden.
In de Aziatische keuken komt de ‘umami’ frequent terug bij
vele basis-voedingsstoffen zoals : sojasaus,
bonitovlokken(bonito is een tonijnsoort), oosterse vissaus, zwarte bonensaus, miso (fermentatie van
sojabonen), gedroogd zeewier(kombu).
MSG,vetsin of E621 wordt sinds zijn ontdekking kunstmatig aangemaakt (meestal onder de
vorm van een wit poeder) en toegevoegd aan vele bereide (westerse) gerechten.
Er wordt beweerd dat naarmate je ouder wordt je smaak afvlakt en door
toevoeging van MSG je smaak en eetlust terug toeneemt.
Iedereen weet eveneens dat in de meeste Chinese restaurants
in België en Nederland MSG (vetsin) aan de gerechten wordt toegevoegd om de
smaak te versterken. Te veel’kunstmatig MSG’ zou dan aanleiding geven tot hoofdpijn, hartkloppingen,
een droge mond of duizeligheid bij personen die daarvoor gevoelig zijn(het
Chinese restaurant-syndroom of CRS). Deze ‘allergische reacties’ komen echter
niet voor bij de natuurlijke vorm van MSG.
Wil je nog meer te weten komen over deze unieke smaak klik dan even op de foto.
Geïnteresseerden kunnen doorklikken naar : umami1en umami2
Bonen zijn niet
alleen gezond maar ook lekker als je weet hoe ze klaar te maken
Een gezonde voeding
betekent een gevarieerde voeding,
gevarieerd ook voor de eiwitten. De meeste mensen beperken hun eiwitinname tot vlees. Gevarieerd
is voor hen dan verschillende soorten vlees: kip, rundvlees, varkensvlees,
zelfs struisvogel of kangoeroe om eens wat exotisch te eten
Maar een echte gezonde inname van eiwitten en dus ook
gevarieerd zijn: naast vlees vooral bonen,
erwten, linzen, eieren, (liefst verzuurde) melkproducten.
Bijna alle bonen, linzen en erwten zijn een ‘supervoedsel’. We denken aan gewone
witte boontjes, limabonen,nier-,pinto-,soja-, doperwten, kikkererwten,
groene,bruine, gele,roze linzen enz…
Zij bevatten uiteraard veel
eiwitten (die volkomen evenwaardig zijn met vleeseiwitten als je ze
combineert met volwaardige koolhydraten zoals volkorenbrood of –rijst) maar
tevens vezels, wateroplosbare vitamines,
thiamine, riboflavine, niacine en foliumzuur, polyphenolen als antioxidanten
die de celveroudering tegenhouden.
Zij verlagen de cholesterol, stabiliseren je
bloedsuikerspiegel, voorkomen overgewicht en bestrijden constipatie, hoge
bloeddruk, type 2 diabetes en divertikels in de darmen. De kans op kanker verkleint
Mijn nierbonen-recept
Wat je nodig hebt voor 4 personen: 150 gr.
Nierbonen 1à2 soeplepels
zoute sojasaus (tamari of shoyu) Tabasco Gemalen koriander 1à2 koffielepels Modena-azijn 1à2 soeplepels olijfolie Een wortel, ui, prei, takje groene selder, platte
peterselie, teentje knoflook, verse tijm, rozemarijn, salie
De saus : De sojasaus met de tabasco, de koriander, de azijn en de
olijfolie mengen.
De bereiding van de bonen: De gewassen bonen in ruim water een nachtje laten weken In dit weekwater 30min koken. Afgieten en in vers water
opnieuw 30 min koken, samen met de groenten en de kruiden. Afgieten en nog warm
met de saus mengen.
Leven zonder te verouderen?
Op je honderd nog fysiek en mentaal actief?
Wordt deze droom in de 21e eeuw werkelijkheid?
De wetenschap krijgt meer inzicht in de mechanismen van
veroudering waardoor het mogelijk wordt om het verouderingsproces te vertragen. Om deze bevindingen uit de wetenschap toe te passen in je
persoonlijk leven let je best op:
1.
het
aanpassen van je voeding
-meer : fruit en groenten ( 5 porties per dag),
granen(best de volledige graan korrel) en aardappelen
-diversifieer: je inname van eiwitten: en kies uit vlees , vis, eieren, bonen, erwten, linzen, tofu en andere soja-eiwitten
-verminder : de
consumptie van suiker en bereid voedsel rijk aan suiker, van dierlijke vetten (boter,
charcuterie, sausen, vet vlees); Je alcoholgebruik: dagelijks max.2 glazen
voor een vrouw en 3 voor een man
-vermijd:als je eet door te gaan tot je verzadigd bent . Ga van tafel met
nog een beetje honger. Alleen je
ontbijt is hierop een uitzondering, dit mag gerust copieus zijn. Als je eet doe dit langzaam, zodat je lichaam de
tijd krijgt om zich aan te passen aan
de voedselinname.
Het eiland van de honderdjarigen De inwoners van Okinawa, op de Japanse archipel, passen de “hara
hachi-bu” toe: de tafel verlaten wanneer ze voor slechts 80% verzadigd zijn. Ze
verkiezen voedsel dat arm is aan geraffineerde suikers en dierlijke vetten,
maar rijk aan essentiële voedingsstoffen. In 2005 was hun levensverwachting op 65 jaar: 24,1 jaar voor de vrouwen
en 18,5 jaar voor de mannen. In de Verenigde Staten is dat respectievelijk 19,3
en 16,2 jaar. In 2003 waren er in Okinawa 43 honderdjarigen op een totaal van 100.000
inwoners. In de geïndustrialiseerde landen is dat slechts 20 op 100.000.
2. het stimuleren van je hersenactiviteit
De hersenen
verouderen sneller als men ze niet regelmatig gebruikt en activeert door bvb. te lezen, ideeën
uit te wisselen, zelf te schrijven, kruiswoordraadsels
op te lossen, te studeren, creatief bezig te zijn enz…
-vermijd de routine : het is vooral door
gevarieerde activiteiten te kiezen
dat men de veroudering tegengaat. Te veel herhaling
of repetitie vermijden. -activiteiten
doen die de inventiviteit en de
intellectuele vermogens stimuleren.
3. regelmatig bewegen
Door fysieke
beweging en activiteit wordt de afbraak van de spieren afgeremd.
-voor
de minder dan 65-jarigen raadt men aan om 5
maal per week 30 minuten
matig te bewegen (bvb. wandelen) of 20 minuten intensief. -voor
de +65-jarigen eveneens 5maal per week 30 minuten matig of 2à3 maal 10 à 20 minuten intensief naargelang de
gezondheidstoestand van de persoon.
Bij de gewone buikademhaling worden de longen volledig
gevuld met zuurstof en daardoor krijg je meer energie ter beschikking.
Nochtans bestaat er een variant die zorgt voor nog meer energie en kracht en
tegelijkertijd voor een evenwichtige
doorstroming van deze energie (chi). Deze ‘ademtechniek’ wordt toegepast
bij de beoefening van tai chi (en
enkele andere martiale gevechtskunsten).
Maar … het is alleen te leren onder begeleiding van een
deskundig tai chi oefenmeester. Zonder een deskundige begeleiding is er een
risico op hartritmestoornissen en beschadiging van andere organen zoals nieren
of blaas.
Op de site: http://www.taichi-herkdestad.be/lessend.html- en klikken op
het thema ademhaling - vind je een
gedetailleerde uitleg over deze omgekeerde buikademhaling en de uiteindelijke schildpadademhaling.
Tai chi ook
weleens ‘Chinese Yoga’ genoemd
“Door de beoefening van tai chi zit je zo goed in je eigen
lichaam dat de waarnemingen en het aanvoelen van alles wat zich buiten het
lichaam bevindt, bijna vanzelf heel aangenaam wordt. Ook de dingen die minder
aangenaam zijn, zoals ziekte bijvoorbeeld. Het heeft te maken met het kunnen
vinden, ook in moeilijke momenten, van een soort rust in jezelf. En die rust
ervaar ik vooral als iets lichamelijks, als iets dat het denken niet kan
bereiken.”(Patricia de Martelaere, hoogleraar filosofie en romanschrijfster, in
een interview in Knack).
De weg van
taijiquan (of tai chi) , een weg naar verjonging
Dat tai chi ontspant en de gezondheid bevordert weten de
Chinezen als zevenhonderd jaar en al die tijd hebben zij er baat bij gevonden.
De Chinezen verstaan onder chi ‘levenskracht’ en
beschouwen de vrij vloeiende beweging van chi door het lichaam als essentieel
voor een gezond leven.
Met een ontspannen lichaam en een kalme, open geest zul je
beter de stressvolle momenten in je leven aankunnen. Tai chi kan je helpen om
dit evenwicht en die open geest en een zekere gemoedsrust te bereiken.
De drie
voornaamste onderdelen van tai chi zijn meditatie, beweging en ademhaling.
Tai chi en meditatie :
In wezen bestaat meditatie uit concentratie en ontspanning
. Je geest richt zich op een voorwerp terwijl je lichaam zich in een comfortabele
positie ontspant. Het basisdoel is je denkende geest tot zwijgen te brengen en
het bewustzijn te verschuiven van het rationele naar het intuïtieve. Vele
vormen van meditatie zijn passief en de aandacht is gericht op één bepaald
onderwerp. Tai chi echter is één van de plezierigste vormen van meditatie. De vloeiende bewegingenen geestelijke visualisaties van elke
oefening geven het een extra dimensie die ontbreekt bij de statische vormen van
meditatie.
Tai chi en ademhaling
Zie hoger bij buikademhaling, (omgekeerde buikademhaling en
schildpadademhaling.)
Buikademhaling heeft vele gunstige effecten op het lichaam. Door je
buikspieren te spannen en te ontspannen is de inwendige druk afwisselend hoog
en laag. Daardoor stroomt het bloed
binnen je buikholte niet alleen gelijkmatiger, maar verbetert ook de doorbloeding van alle
andere organen.
Tai chi en beweging
Evenwicht en harmonie
hebben hun weerspiegeling in tai chi bewegingen. Het gewicht vanhet lichaam
wordt verplaatst van de ene voet op de andere, er vinden voortdurend
lichte, subtiele overgangen plaats tussen
voorwaartse en achterwaartse bewegingen ,leeg en vol enz. Elke beweging van
een arm of been gaat gepaard met bewegingen van het hele lichaam, en spieren en
beenderen maken kalme terugtrekkende of
uitbreidende bewegingen. De voortdurende, zachte en cirkelvormige
bewegingen van tai chi zorgen eerst voor continuïteit en dan voor kalmte en
ontspanning.
De traagheid van
tai chi leert evenwicht door beheersing en coördinatie van spieren.
De vloeiende bewegingen en ‘energiemeditaties’ van tai chi
hebben als effect dat ze ons tempo verlagen en ons lichaam verfrissen met
vredige ontspanning en vernieuwde energie. Tai chi ontspant de geest en het lichaam, kalmeert het zenuwstelsel, heeft
een weldadig effect op het hart en de bloedsomloop.
Kijk ook eens naar
volgende korte demonstraties van de ‘echte meesters’
Weinigen zullen dit
echter in hun dagelijks leven toepassen.Wij ademen vanzelf, maar meestal is
onze ademhaling hoofdzakelijk beperkt en vooral gelegen in de borstkast. De
meeste mensen zijn geneigd om louter te ademen met de bovenste helft van hun
longen.
Hoe meer zuurstof
we echter kunnen inademen, hoe meer
energie we produceren voor ons organisme. Zo kunnen we meer weerstand
opbouwen tegen allerhande ziektes. Zo zullen bvb. kankercellen beter gedijen in
een anaërobe (weinig zuurstof) omgeving.
Bij een goede buikademhaling zullen de longen volledig gevuld worden met lucht en krijgen we alle voordelen
van een optimale zuurstofopname.
Als je uiteindelijk besluit om de buikademhaling voor jezelf
aan te leren en te oefenen, zul je na een tijd spontaan deze ademhaling
toepassen.
Mooi meegenomen is dat hierdoor je inwendige organen zoals
de lever, maag en darmen een zachte
massage krijgen, waardoor bvb. de stoelgang verbetert en de lever (als
ontgifter) beter zijn werk vervult.
Buikademhaling reduceert
eveneens angsten en mogelijke paniek. Bij angst zul je onbewust
overschakelen op een oppervlakkige en te snelle ademhaling, waardoor je angst
nog toeneemt. Als je dan bewust overschakelt op buikademhaling zal je angst
verminderen.
Nu volgt een krachtige
en eenvoudige techniek van buikademhaling.
Gemakkelijk om zelf zonder
begeleiding aan te leren. Eens dat je deze onder de knie hebt, ervaar je meteen
ontspanning en het reduceert je angsten of eventuele paniek. Tracht deze aanvankelijk elke dag 5 minuten te oefenen. Probeer dit stilaan op te voeren tot
15 minuten.
De oefening:
Ga op de grond liggen met opgetrokken knieën, je rug zo vlak
mogelijk tegen de aarde gedrukt, en een kussen onder je hoofd. Leg een hand op
je buik. Als het voor jezelf comfortabeler is om je benen te strekken dan kan
dit ook.
Begin met in te
ademen en tel langzaam tot 4. Tracht tegelijkertijd je buik op te spannen.
Stel je buik voor als een ballon die je opblaast. Je rug blijft vlak op de
grond. Het is in orde als je echt voelt dat je buik uitzet.
Vervolgens adem je
uit terwijl je langzaam tot 4 telt. Als je uitademt tracht te voelen hoe je
de spanning (in je buik) loslaat.
Herhaal dit in- en uitademen op 4 tellen een aantal keren.
Let op, langzaam blijven tellen. Laat niet toe dat je afdwaalt met je
gedachten. Concentreer je terug op het tellen en je adem.
Als je dit een tijdje al liggend hebt geoefend, kan je dit ook al eens al zittend doen. Later doe je dit op verschillende tijdstippen gedurende de dag,
zelfs als je staat te wachten op de
bus bvb. of als je een pauze neemt op je werk.
Zo, dit was het dan … en nu maar oefenen. En als je op de foto
klikt kom je terecht bij You Tube ,waar een demonstratie volgt van 'ademen met je diafragma' wat in feite hetzelfde is als 'buikademhaling.'(sorry het is wel in het engels).
Klik hier
voor nog meer informatie (sorry in het engels). Je krijgt een variant, meer
gedetailleerd en vollediger.
Voor de echte fanaten: in de toekomst een pagina over : ‘de omgekeerdebuikademhaling’- het neusje van de zalm!
Voor de geïnteresseerden: bijkomende informatie over zuurdesem en zuurdesembrood:
Dit is een vervolg van mijn pagina's over desem en zuurdesembrood.
- een boek : Brot selber backen. Uitgeverij : GU (www.gu-online.de). ISBN: 3-7742-5451-6. In Duitsland heeft men een hele traditie om 'Sauerteig' te maken. In dit boek staan verschillende bereidingen.
- Kijk ook eens op de site van Le pain quotidien. Een keten van eethuizen verspreid over vele landen. Gesticht door een Belg. Zijn trots is het echte natuurdesembrood gebakken met biologisch meel , water en zout. Kom je eens in Antwerpen, Brussel of Gent moet je daar eens binnenlopen en dit lekkere brood proeven. Zo zul je ervaren hoe echt brood nog smaakt. De adressen van de verschillende eethuizen vind je op de site.
Een recept voor rode kool , niet gewoon maar eens anders én zo lekker
De weldaad van alle kolen
Alle koolsoorten zijn een weldaad voor je gezondheid.
Onderzoek heeft aangetoond dat zij bij regelmatig gebruik kanker voorkomen.Voor meer informatie hierover : klik op de foto.
Nochtans wordt deze groente door de meeste mensen niet
geapprecieerd. ‘ze zijn moeilijk verteerbaar, liggen zwaar op de maag, geven
aanleiding tot darmrommelingen en –gassen.’
Bij de bereiding verspreiden ze een onaangename ‘koolgeur’.(zwavelwaterstof)
Bij het recept dat nu volgt wordt er gebruik gemaakt van
ingrediënten die rode kool licht verteerbaar maakt.
En ziehier het
ultieme recept
Wat je nodig hebt: 1. halve
rode kool, gesneden 2. enkele
takjes verse tijm 3. fijngehakt
teentje knoflook 4. fijngehakt
schijfje verse gember 5. kardemon:
4à 5 ingekerfde zaaddoosjes 6. zout,
peper, nootmuskaat 7. 1
à 2 eetlepels rietsuiker 8. 2
à 3 appels in schijfjes 9. enkele
sjalotjes of eventueel een ui 10. een pan met
dikke bodem.
De Bereiding: Gehakte sjalotjes in olijfolie aanstoven, de gesneden kool
toevoegen. Kruiden met peper, zout en nootmuskaat. Vervolgens look, gember, kardemon en verse tijm toevoegen. Overgieten met 15 à 20cl warm water. Deksel op de pan en zachtjes 1 uur laten sudderen. De stukjes appel samen met de suiker in de pan. Alles goed
mengen. Vervolgens nog een uurtje verder sudderen.
En klaar is kees…. Om duimen en vingers af te likken , zoooo
lekker!!!!
Het Amerikaanse ‘National Center for Health Statistics’
beweert dat slechts NEGEN procent van alle Amerikaanse volwassenen voldoende
gezonde voeding tot zich neemt. Dit betekent een minimum aan dagelijks
aanbevolen voedingsstoffen om een goede gezondheid te garanderen. In dit
opzicht heeft de ‘Johns Hopkins Medical School’ gewaarschuwd dat een minderwaardige en onvolledige
voedsel- inname een wijdverspreid
probleem is. De gevolgen zijn: verschillende beschavingsziekten zoals
zwaarlijvigheid, diabetes, hartziektes en kanker.
Professor Walter Willett van de Harvard Universiteit
verzamelde gegevens naar de leef- en
voedingsgewoonten van 250.000 mannen en
vrouwen over een periode van 25 jaar. Uit de resultaten maakt hij op dat de
hoofdoorzaken van ziektes bij de Amerikaanse bevolking - zoals kanker,
cardiovasculaire ziektes, hart- en herseninfarct, diabetes…- niet de genetische
factoren zijn ,zoals de meeste mensen denken en misschien ook liefst zo zien -
maar wel VOEDING EN LEEFGEWOONTEN. Dit is voor meer dan 80% waar voor
hartziektes, 90% voor type 2 diabetes en meer dan 70% voor infarct en
darmkanker.
Van een Amerikaanse oorlogsveteraan (1 jaar in Irak) die
zelf weet wat deze angsten betekenen. ‘Ik heb regelmatig extreme angst en
paniekaanvallen, je zou het niet geloven’.' Voor mij werkt dit uitstekend. Je kunt
het herhalen zo vaak je wenst of nodig is'.
Je eigen angsten drastisch verminderen zonder medicatie maar
met acupressuur.
Pas dit toe elke keer als je een angstaanval voelt opkomen.
Gebruik je vingertoppen van beide handen. Met je acht
vingertoppen oefen je druk uit op je borstbeen. Je plaatst je vingertoppen
verticaal naast elkaar . Je vertrekt met de pink van je linkerhand en de
wijsvinger van je rechterhand vanuit het middelpunt van je borstbeen.
Je drukt tegelijkertijd met deze acht vingertoppen gedurende
3 minuten, terwijl je rustig tracht in- en uit te ademen.
Herhaal dit gedurende de dag zo dikwijls als je je angst
voelt opkomen. Hoe meer je dit toepast, hoe beter het begint te werken en hoe
meer effect je bereikt om kalm te worden en innerlijke rust te vinden.
(Adapted
from Acupressure for Emotional Healing by Michael Reed Gach, Ph.D. and Beth Ann
Henning, Dipl. A.B.T).
Kankerpreventie bij onszelf het kan , maar waarom zouden we ?
Wat is het leven nog waard als dat... al niet meer mag? Wat heb ik dan nog aan mijn leven ?
Dit is een veel gehoorde uitspraak van mensen die zich te goed doen aan lekker eten en drinken (lees hier: uitgebreid met veel vlees ,vetrijk en suikerrijk en met wijn en bier overgoten).We houden er van om onze zorgeloosheid te veinzen in verband met kanker. We kennen toch allemaal de straffe verhalen van de 90-jarige man die heel zijn leven dagelijks 2 pakjes per dag gerookt heeft en nu nog lustig doorrookt. Hier tegenover staat het korte leven van de 30-jarige die zich altijd goed heeft verzorgd , nooit heeft gerookt of gedronken en bij een toevallig doktersonderzoek krijgt te horen dat hij kanker heeft met uitzaaiingen in lever en longen.
Het is natuurlijk vrij onvoorspelbaar welke persoon kanker zal krijgen en wie niet. Toch is het tegenwoordig wel makkelijker om kanker te voorspellen omdat de oorzaken al goed te onderkennen zijn. Er is hierrond de laatste jaren al veel wetenschappelijk onderzoek gedaan. Men kan al aangeven welke factoren de kans op kanker sterk vergroten.Daarom zijn verschillende types van kanker preventief te benaderen.
Maar ben je ondertussen bereid om je levensstijl en gedrag aan te passen en te veranderen? Daar wringt meestal het schoentje. 'wat een saai leven , dan mag er niets meer , ik wil blijven genieten '. Velen zijn niet geneigd om hun sigaretten , dat lekker stuk varkensvlees, of die snoep en chips 'savonds voor de TV op te geven.
Een nieuw rapport van het Wereld Kanker Onderzoek Fonds (World Cancer Research Fund)Klik hier om dit rapport te raadplegen
Het rapport 'voedsel, voeding, fysieke activiteiten en kankerpreventie: een wereldomvattend perspectief '(Food , Nutrition, Physical Activity and the Prevention of Cancer: A Global Perspective) is gebaseerd op een analyse van een 7000-tal voorafgaande studies.Het is een onderzoek naar de relatie tussen kanker en onze leefgewoonten. We krijgen advies om zo gezond mogelijk te leven om kanker te vermijden door o.a. de consumptie van rood vlees te beperken; bereide vleeswaren(charcuterie bv.) zoveel mogelijk te vermijden;elke dag te bewegen door sport of andere oefening (bv. wandelen); soberheid te betrachten met alcoholische dranken en eveneens met softdrinks en sommige fruitsappen.
Normaal denk je dat dit rapport , dat nu eindelijk duidelijkheid brengt, onthaald wordt met dankbaarheid en enthousiasme. Niets is minder waar.Er heerst eerder een geïrriteerde stilte. Op de achtergrond is er gemor en sommigen reageren : -de keuze is dus eentonig eten, geen alcohol drinken en de rest van je tijd doorbrengen in het gymlokaal in ruil voor een extra 10 jaar in een bejaardentehuis... -als we luisteren naar die wetenschappers dan moeten we allemaal supermodellen worden die alleen nog een slaatje mogen eten. -meer reacties hierop voor geïnteresseerden : zie de BBC news website. Waarom wordt gezond eten altijd gelijkgesteld met saai en eentonig, terwijl niets zo saai , eentonig én pijnlijk is dan sterven aan kanker. Waarom reacties als : 'het leven is er om geleefd te worden' terwijl wij veel geld moeten neertellen om ons voedsel aan te schaffen dat niet veel beter is dan vergif .
En nu de algemene aanbevelingen van dit rapport. De uitgebreide informatie hierover vind je op de website van het WCRF.Zie hoger. Er bestaat ook een nederlandstalig rapport.
Aanbeveling 1 : Lichaamsvetpercentage .Wees zo slank mogelijk binnen de normale range van lichaamsgewicht (BMI 21-23)
Aanbeveling 2: Lichamelijke activiteit. Wees lichamelijk actief als onderdeel van het dagelijkse leven (gemiddeld 30min.p/dag)
Aanbeveling 3 : Voedingsmiddelen en dranken die de gewichtstoename bevorderen. Beperk de consumptie van voedingsmiddelen met een hoge energiedichtheid. Vermijd suikerrijke dranken.
Vorige week op tv : een speciaal bed voor baby's die last hebben van reflux.
Reflux of het (periodiek) terugvloeien van het maagzuur in de slokdarm( voor meer informatie klik hier) komt de laatste jaren meer voor bij borelingen en baby's. De oorzaak hiervan is volgens de medici niet direct gekend. De behandeling bestaat vooral uit het toedienen van Gaviscon en/of zantac. Hiermee tracht men het overtollige zuur in de slokdarm te neutraliseren. Bij overvloedig terugvloeien van dit maagzuur kunnen er ernstige ontstekingen ontstaan in de bovenste luchtwegen , keel en longen. Bij zware reflux kan er zelfs een plotse dood intreden. In dit bed echter, dat schuin staat, wordt de baby vastgemaakt en door zijn half- rechtop slaappositie kan het maagzuur moeilijker de slokdarm bereiken. .
De echte oorzaak van reflux-toename bij baby's is waarschijnlijk het induceren of op gang zetten van de bevalling in plaats van het natuurlijk bevallingsproces te volgen.Het is opvallend hoe weinig kinderen er worden geboren op 25 december en de 1ste januari.Sommige gynecologen zullen dan weer voor zij op vakantie vertrekken nog snel enkele bevallingen op gang zetten. In de baarmoeder is de peristaltische beweging van de slokdarm van het kind van de maag naar de mond.Hierdoor wordt de amniotische vloeistof door de baby uitgebraakt. Door een 'kunstmatig' opgewekte bevalling is de baby nog niet klaar voor een normale mond naar maag peristaltische beweging van de slokdarm, en blijft deze maag-mond richting vanuit de baarmoeder bestaan.
Bij de gangbare behandeling wordt er gebruik gemaakt van zuurneutraliserende medicamenten zoals ik hierboven reeds aanhaalde.Dit is een louter symptomatische benadering en niet echt genezend; Betere behandelingen zijn o.a. een (klassiek)homeopathische of osteopathische. Hier heb je meer kans op een genezing zonder dat je telkens weer opnieuw gaviscon of zantac moet toedienen.
Wat is trouwens het gevaar van deze 'zuurremmers' ? Uit een Amerikaanse studie blijkt dat patiënten met maagproblemen die regelmatig zantac gebruiken veel meer last krijgen van luchtpijp- en longproblemen en zelfs chronische bronchitis. Men denkt dat door het maagzuur te neutraliseren vele bacterieën kunnen overleven in keel, slokdarm, luchtwegen en zich gaan nestelen in de luchtpijpen en de longen en zo deze ontstekingen veroorzaken. Het zuur doodt dus tegelijkertijd schadelijke bacterieën. Men kan zich afvragen of het toedienen van zantac aan baby's wel zo veilig is en misschien later wel aanleiding geeft tot ontstekingen van de luchtwegen, keel en longen.
gierst-groentenburgers , een alternatief voor de eeuwige aardappel
Gierst (panicum miliaceum ) het vergeten graan.
Gierst is rijk aan magnesium en
ijzer, en bovendien een bron van vitamines B, eiwitten en
voedingsvezels. In de westerse wereld wordt gierst vooral gebruikt in dierenvoeding. In Azië en Afrika is het dagelijks voedsel voor de mensen. Het wordt daar meestal bereid zoals rijst. Gierst is glutenvrij en geschikt voor coeliakiepatiënten.Het bevat in vergelijking met andere klassieke granen zoals tarwe, maïs, spelt en rogge, betrekkelijk veel kiezel. Daardoor is het heilzaam voor haar, huid en nagels.
De smaak is neutraal , licht zoet. De kleur is meestal goudgeel. Ongepelde gierst is bitter van smaak, dus altijd gepelde gebruiken. . Klik op de foto voor verdere informatie
Een recept voor gierst-groentenburgers
Voldoende voor 6 burgers
360 ml groentenbouillon - 120gr gewassen gierst (wassen zoals rijst)
1 dikke prei , handvol peterselie, enkele stengels selder, 1 à 2 teentjes knoflook , een schijfje gember , 1 ajuin.
In een kookpot de groentenbouillon aan de kook brengen. Hierin de gierst doen. Terug laten opkoken , daarna op een zacht vuurtje met deksel op de pan 30 min. laten sudderen en zwelllen. Alle bouillon moet opgenomen zijn door de gierstkorrels.
Tegelijkertijd de groenten fijnsnijden en allemaal samen in een braadpan opstoven .Een beetje olijfolie in de pan heet laten worden , dan de groenten erbij doen. Kruiden met muskaatnoot, tabasco of gewone peper, en een soeplepel sojasaus (zoute). Deksel op de pan en zo op een middelmatig vuur gedurende max. 10 min. laten stoven. Tussendoor wel roeren om aanbakken te vermijden.
Na 30min. de twee gerechten samenvoegen en goed mengen met een vork. Zo krijg je een soort van gierstpuree en hiermee vorm je met je handen 6 gelijke burgers. Je doet dit als de puree nog warm is, want koud blijft de gierst niet kleven. Elke nog warm gevormde burger paneer je met paneermeel. Daarna alles laten afkoelen. En zo kan je op elk moment deze burgers bakken in een pan zoals je doet met een gewone hamburger. Liefst wel een tefalpan gebruiken om aanbakken te vermijden. En ...smakelijk.
Op dezelfde manier kan je gierstkroketjes maken om te frituren. Een variant is dat je door de puree, alvorens de kroketjes te vormen, gemalen kaas (emmentaler, gruyère; parmezaan naar eigen smaak) mengt. Zéér lekker.
Maar eerst iets over desem zelf : de kracht van melkzuurbacterieën
De goede eigenschappen van zuurdesem zijn hoofdzakelijk toe te schrijven aan de melkzuurbacterieën (mzb's) ,verschillende varianten van de lactobacillus o.a. L.casei, L.plantarum,L.acidophilus, L.brevis, L.buchneri,L.delbrukii.... Welke van deze mzb's er in je desem voorkomen hangt hoofdzakelijk af van de streek, het land waar je woont. Zo zal de desem in Duitsland andere mzb's bevatten dan in Frankrijk en weer andere dan in ons eigen Vlaanderen.
Hoe maak ik mijn eigen zuurdesem ?
Er zijn verschillende manieren om een (start)desem te bereiden. Zelf maak ik een natuurdesem , anderen zullen starten met de inbreng van mzb's van yoghourt of karnemelk.,terwijl bij natuurdesem de mzb's en wilde gisten uit de omgevingslucht worden gevangen. Oké en nu mijn desem- recept: Een glazen kom met glazen deksel Vullen met 500ml bronwater of gefilterd kraantjeswater op kamertemperatuur (met Britta filter bv.) Toevoegen van 200gr bio-volkorenmeel en mengen,omroeren De gevulde kom blijft in de keuken, tussen het deksel en de kom steek ik een cocktailprikker om de mzb's en de gisten uit de omgeving de kans te geven het deeg binnen te dringen: dit is de 1e dag. 2e dag: 1à 2 maal omroeren 3e dag : idem als hoger 4e dag : toevoegen van 50ml bronwater en 50gr volkorenmeel 5e dag : idem als 4e dag
einde 6e dag : het desem is normaal klaar om te gebruiken.Je ziet het aan de kleine belletjes die opstijgen aan de oppervlakte en het ruikt zurig, (mag zeker niet stinken=rottingsbacterieën)
Aan dit startdeeg voeg ik, voor het bakken van brood ,1700gr biomeel en 600ml bronwater toe. Van dit deeg neem ik 480gr als startdeeg voor een volgende keer.Wordt bewaard in de koelkast in een glazen kom met deksel.
(Zuur)desembrood voor een gezond darmflora en een sterke weerstand
(Zuur)desembrood beter dan yakult,actimel en alle gelijkaardige yoghourts voor de opbouw van een gezond darmflora en een sterke weerstand.
Desembrood is in ons huidig voedingspatroon voor de meeste mensen onbekend. Nochtans is het een gezond alternatief voor het dagelijkse gistbrood. Desem bevat een schat aan gezonde bacterieën , die ons helpen met de opbouw van een sterk darmflora om ons te wapenen tegen allerhande ziektes. Tegelijkertijd helpen zij bij de vertering en bij een optimale opname van voedingsstoffen.
Sommige mensen die willen overschakelen op het gewone volkoren gistbrood ondervinden spijsverteringsproblemen en hebben last van gasvorming, krampen, diarree. Zij schakelen snel terug over naar het gewone witte brood. Bij het gebruik van volkorendesembrood zullen zij meestal deze nadelen niet ondervinden. De desem in het brood heeft reeds gezorgd voor een voorvertering .Tegelijkertijd helpen de desembacterieën voor de opbouw van een optimaal darmflora. Ook de stoelgang wordt zachter en regelmatiger, obstipatie verdwijnt na een tijd.
De tegenstanders van volkoren gistbrood hebben gelijk wanneer zij aanhalen dat de opname van calcium, zink en magnesium belemmerd wordt. Gewoon volkoren gistbrood is nl. rijk aan phytaten die de absorptie van calcium, zink en magnesium sterk verminderen. Bij zuurdesembrood blijven deze belangrijke mineralen beschikbaar voor opname door ons organisme.Bij volkoren gistbrood binden deze mineralen zich met het phytinezuur tot een onoplosbaar complex.
En welke zijn dan die goede bacterieën in de zuurdesem? En hoe ik mijn eigen zuurdesem maak ? Dit wordt het vervolg van mijn desem-verhaal. klik hier voor uitgebreider informatie.
Salie (salvia officinalis) en zijn affiniteit voor keel en mond
Bij beginnende keelpijn een salieblaadje kauwen is meestal heilzaam, beter is om te gorgelen met een afkooksel van enkele blaadjes. Het beste is het regelmatig toevoegen van enkele blaadjes bij de bereiding van gerechten (bv. lams- en schapenvlees, groentenburgers, groentenwok met macaroni ,bonen ) Klik op de foto voor meer informatie.
Rozemarijn (rosmarinus officinalis) een weldaad voor de maag
Vooral bij maagkrampen kan rozemarijn helpen. Toch is het regelmatig gebruik in de keuken (soepen, sausen, sommige groenten, kip, ...) het meest heilzaam voor de maag en slijmvliezen. Klik hier voor meer informatie.
Tijm als keukenkruid, een weldaad voor de slijmvliezen
Het keukenkruid Tijm (thymus vulgaris) en onze slijmvliezen.
Wie regelmatig verse tijm gebruikt bij de bereiding van soepen , sauzen en groenten zal weinig last hebben van verkoudheden , hoest, verstopte neus en verterings- of maagproblemen.
Tijm heeft een zacht ontsmettende werking voor alle slijmvliezen (neus, keel, mond, luchtpijp, maag, darmen). Voorwaarde om echt effectief te zijn is het regelmatig gebruik. Het effect is pas merkbaar op lange termijn. Wie over een tuin beschikt kan gemakkelijk zelf tijm kweken op een zonnige en vrij droge plaats. Eenmaal per jaar compost en zeewierkalk toedienen is voldoende. Klik op de foto voor meer informatie.