Rookop - De Plukker
Het bier ‘Rookop’ werd tot 1963 gebrouwen in de brouwerij van St-Joris in Reningelst,
tot de brouwactiviteiten werden stopgezet.
De brouwerij werd in 2012 in zijn oorspronkelijke staat gerestaureerd
en functioneert nu als een ontmoetingscentrum (Kinderbrouwerij)
voor gezinnen met kinderen.
Brouwerij De Plukker (Poperinge) werd gevraagd om dit
beroemde bier weer tot leven te brengen.
Doordat het oorspronkelijke recept niet kon worden hersteld,
werd een gloednieuw bier ontwikkeld.
Reningelst (lokaal West-Vlaams : Rinnegèst) is een dorp in de provincie West-Vlaanderen en een deelgemeente van de stad Poperinge. Het dorp heeft ongeveer 1400 inwoners.
De Sint-Vedastuskerk
Brouwerij- Mouterij St. Joris – Reningelst
© Frank Becuwe
De geschiedenis van de 'Mouterij-Brouwerij 'St.-Joris' gaat minstens
terug tot het midden van de 17de eeuw.
Omstreeks 1660 was de Reningelstse baljuw Pierre de Wijcker er brouwer.
Na veel overnames, kwam in 1907 de familie Six aan het roer te staan van de brouwerij.
In 1913 verbouwde brouwer Nestor G.F. Six de oude mouterij en
voorzag de brouwerij van een nieuwe mouttoren.
Dit mouterijgebouw, dat haaks op het brouwerijgebouw stond, telde twee bouwlagen
en stak onder een zadeldak. Het ‘souterrain’ werd ingericht
als bewaarkelder voor tonnenbier. Het gelijkvloers werd bijna volledig ingenomen
door de kiemvloer. De eerste verdieping werd gebruikt als moutzolder,
terwijl de dakverdieping als gerstzolder fungeerde.
Zadeldak 'Mouterij-Brouwerij 'St.-Joris'
Reningelst was niet bezet tijdens de Eerste Wereldoorlog waardoor Nestor Six
zijn mouterij-brouwerij in productie kon houden.
Dit niet zonder financieel succes want de aanwezigheid van de vele frontsoldaten
joeg de vraag naar bier immers fors de hoogte in.
Reningelst lag in vogelvlucht maar 7 kilometer van het front en telde hierdoor
in die tijd dan ook het hoogste aantal herbergen.
In de eerste oorlogsjaren werden de drukke brouwactiviteiten nauwelijks verstoord
maar vanaf maart 1917 dwongen de oprukkende bombardementen brouwer Six
geleidelijk alle activiteit in de brouwerij stil te leggen.
De mouterij en brouwerijgebouwen trotseerden echter vrij goed de Eerste Wereldoorlog
zodat na de oorlog de bierproductie dan ook quasi onmiddellijk kon hernomen worden.
Dit was voor brouwer Nestor Six alvast een lucratief toeval!
De wederopbouw van de Frontstreek trok immers extra werkkrachten
aan waardoor het bierverbruik fel toenam.
De trappen naar de brouwzaal en de ovens onder de brouw- en warmwaterketel,
met daartussen de ontlastingsboog boven de dichtgemetselde
opening voor het binnenbrengen van de de koperen ketels.
De ingestorte mouttoren.
De bijgebouwen (met lessenaarsdak) : kuiperij, suikermagazijn,
kolenberging en klein wagenhuis (voiturekot)
Brouwer Six moderniseerde omstreeks 1932 zijn ambachtelijke brouwerij
daar hij niet blind was voor de oprukkende industrialisering van het brouwbedrijf.
Zijn oudste zoon Joseph, die aan de Hogere Technische Brouwerijschool' Sint-Lieven'
in Gent voor ingenieur - brouwer had gestudeerd, zou hem immers opvolgen.
Om zich als brouwer te kunnen handhaven diende hij dan ook te
beschikken over een moderne brouwerij.
Na het overlijden van zijn vader in 1933 nam Joseph de brouwerij
over en moderniseerde die verder.
Zo introduceerde hij open gistkuipen en koeling in de brouwerij wat hem in staat stelde
om bieren van halfhoge gisting te brouwen.
Ook installeerde hij een' bieraftrekkerij' om te kunnen tegemoet komen
aan de toenemende vraag naar flessenbier.
Tot slot installeerde hij in de machinekamer een Lister-dieselmotor
voor het opwekken van energie, nodig voor het aandrijven van
de diverse pompen en de moutpletmolen.
Voordien gebeurde dit met een benzinemotor
en tot kort na de Eerste Wereldoorlog zelfs met een paardenmanege.
Gistingskuip
Baudelotkoeler
Als gevolg van deze modernisering kon het authentieke brouwproces in de brouwerij Sint-Joris
voortaan sneller en vooral efficiënter verlopen.
De brouwerij groeide dan ook uit tot één van de belangrijkste bierproducenten van de streek.
In de jaren ’30 en ’40 werd er twee- tot driemaal per week 70 hl. bier gebrouwen.
Vanaf de jaren ’50 zwakte dit af dit tot één brouwsel per week.
Ieder brouwsel werd in de regel aangemaakt op basis van eigen bereide mout.
Op enkele leveringen na door Albert Verdonck uit Reningelst,
werd de hop vooral afgenomen van de Poperingse hophandelaars Fache e
n nadien van de Poperingse hophandelaar Henri Verbiese.
Voor de Eerste Wereldoorlog had de familie Six echter hun eigen hoppeveld
nabij herberg 'De Driehoek'.
De nieuwe biergist, die brouwer Six nu en dan nodig had om de gisting op gang te kunnen brengen,
haalde hij bij brouwerij Rodenbach in Roeselare.
Opslagtanks
Kookketel
Van de bieren die Joseph Six brouwde, was vooral zijn 'Donkerbruine Speciaal' zeer gegeerd,
dit omwille van zijn rode porseleinen beugelslot... in de volksmond Roodkop genoemd.
Het had een densiteit van 5° en was zoetzuur van smaak.
Daarnaast brouwde brouwer Six ook een biertje van halfhoge gisting,
dat met de steeds populairdere 'lagerpils' moest concurreren.
Voor het huishoudelijk verbruik brouwde hij een donker en een bleek tafelbiertje.
Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd de normale productie noodgedwongen stopgezet.
Net zoals zijn collega’s brouwde brouwer Six toen enkel nog een dunbiertje (zéro huit).
Voor zijn afzet kon brouwer Six, naast het vele particulier verbruik, terugvallen
op maar liefst 31 verplichte herbergen.
Deze herbergen, waarvan de kinderen Six er twintig in volle eigendom hadden,
lagen gespreid over de dorpen Dikkebus, Dranouter, Loker, Reningelst, Vlamertinge en Westouter.
In de mouterij-brouwerij waren doorgaans drie tot vier knechten tewerkgesteld.
Enkel tijdens de Eerste Wereldoorlog en de eerste jaren van de wederopbouw
vormden hierop een uitzondering wegens de enorme productiviteit.
St.-Joris bood toen werk aan maar liefst vijf knechten en een boekhouder.
Van de knechten fungeerde er steeds één als biervoerder.
Op 2 april 1963 staakte St.-Joris zijn bedrijvigheid omwille van de te harde concurrentieslag
binnen de brouwerijsector.
De mouterij-brouwerijgebouwen fungeerden van toen af als bieropslagplaats
voor bieren van grotere brouwerijen.
Aanvankelijk verdeelde brouwer Jozef Six 'Tiger' (pils en export)
van de Aalsterse brouwerij De Blieck.
Daarna nam hij Anglo-Pils af van de Vlamertingse depothouder Backar en later van de Diksmuidse depothouder Filip Lootens.
Op 14 januari 1994 stierf brouwer Joseph Six.
Uit ‘De Roo(d)kop van Sint-Joris’ een naslagwerk van Frank Becuwe
Samengevat door Kris Langouche (Brouwerij De Plukker - Poperinge).
Waarvoor dank!
Kinderbrouwerij
In de jaren ’90 werd er opnieuw aandacht besteed voor de brouwerij
die zich midden in de dorpskom van Reningelst bevind.
Eerst werd de site beschermd, later werd er beslist dat een deel ervan
het ontmoetingscentrum zou herbergen en de rest in erfpacht zou gaan naar een VZW.
Tegen het wagenhuis werd een nieuwe, polyvalente zaal gebouwd.
Zaal en wagenhuis, met leskeuken en vergaderzolder, vormen samen OC De Rookop.
In het brouwerijgedeelte opende VZW De Fietseling in 2012 de Kinderbrouwerij.
Tezelfdertijd werd gewerkt aan de restauratie van de mouterij
die later ook werd geïntegreerd in De Kinderbrouwerij.
De brouwerij bevat nog heel wat relicten van de brouwactiviteiten
zodat het brouwproces nog perfect kan verteld worden.
Toch ligt het accent in de dagelijkse werking van De Kinderbrouwerij en
niet op die specifieke geschiedenis van het gebouw liggen.
Kinderdromen kunnen er wel gisten, rijpen en bruisen…
http://kinderbrouwerij.com/
In de oude machinekamer beind zich de familiekroeg met tal van
volksspelen voor de kinderen.
In het koelschip zijn nu de kinderen baas
`Klakkaert', zeg maar wentelteefje met hoeveijs en Rookop.
Zoet en bitter!
Rookop - 6,5% Alc.Vol.
Brouwerij De Plukker - Poperinge
Donkerbruin tot zwart bier
met beige romige schuimkraag.
Mooie moutige neus
met lichtjes gebrande toetsen
Muffig.
De eerste slok is vrij moutig
Gebrande toetsen.
Heel diep een mooie hopbitterheid
Drop toetsen komen soms boven piepen.
Het bier is evenwichtig en mooi in balans.
Het heeft een heel fijne gerookte smaak
zonder agressief over te komen
Koffieprikjes
Soms een tikkeltje zwarte chocolade
Droge afdronk
Heel lekker bier die me kan bekoren!
INFO :
Brouwerij De Plukker
Elverdingseweg 16
8970 Poperinge£
tel: 057-33 36 54
ax: 057-33 94 40
e-mail: brouwerij@plukker.be
website: www.plukker.be
Een Anosteké Blonde degusteren in het Kasteelhof (Cassel – Fr)
