Berichten van 16 mei 2016 tot 22 mei 2016

   Dat het niet goed gaat met dit landje, moet ik niet meer vertellen. Men kan zich geredelijk afvragen wat er nog wél werkt. Feit is dat het geld op is omdat de inkomsten van de staat niet of nauwelijks groeien, omdat diezelfde staat de vorige decennia teveel heeft uitgegeven en daarvoor dan nog enorme schulden heeft gemaakt. Dat is in de eerste plaats de schuld van de vorige regeringen, te beginnen met die van Verhofstadt en dus ook van de partijen die mede de regering Michel vormen. De N-VA was er wel niet bij, al kan men zich steeds luider afvragen of het communautaire voor vijf jaar te bevriezen wel zo’n goed idee was. Na de interne oppositie van Peeters – die zijn partij ook niets heeft opgeleverd – en de aanhoudende nieuwe ideeën van Rutten, die feitelijk blij mag zijn dat haar partij mag meespelen (zeker in Vlaanderen), komt zelfs Bart De Wever himself op Tv vertellen dat het niet goed gaat.

   Probleem is dat er geen alternatief is. De socialisten weer bij in een federale regering halen zal daar niets aan veranderen. Zeker niet als dat moet gebeuren via betogingen en stakingen allerhande zoals die nu al zijn aangekondigd. Na de aanslagen van 22 maart en daarop volgende pijnlijke stakingen met als hoogtepunt die van de Franstalige cipiers, zou een officieel staakt-het-vuren tussen de verschillende partijen en vakbonden echt geen kwaad kunnen. Dit land blijkt trouwens het enige in de E.U. te zijn waar absoluut stakingsrecht binnen de gevangenissen mogelijk is. Only in Belgium.

   Wij lachen wel eens met een Poetin of een Erdogan omdat die beslissingen (durven) nemen die bij ons nooit zouden pakken, maar ook een democratie blijkt zijn grenzen te hebben. Zeker een democratie à la belge. Zoals De Wever recentelijk nog vertelde, hadden de Romeinen dat in hun tijd al door. Onder de republiek werd het Romeinse Rijk bestuurd door twee consuls voor een welbepaalde termijn, waarna ze herkozen konden worden. Als ze de situatie echter niet onder controle kregen, stelde men, voor een periode van zes maanden, een dictator aan, die ‘dicteerde’ (daar komt het woord dictator vandaan) wat er verder moest gebeuren. Misschien zou zo iets hier tegenwoordig ook niet slecht zijn, maar dan niet met een type als Verhofstadt!

   ‘Onze vriend’ Luc Rademakers, directeur informatie en algemeen hoofdredacteur bij de VRT, is daar moeten opstappen. Dat ik ‘Onze vriend’ tussen haakjes schrijf, is omdat ik al enkele keren het boekje van dit sujet heb opengedaan in deze rubriek. Rademakers was nl een protegee van Steve Stevaert en maakte carrière bij de uitgeverij Concentra, waar hij van het gratis blad Metro een succes maakte. Tot dan was er geen vuiltje aan de lucht. Dat kwam er wel toen Rademakers in de slipstream van dezelfde Stevaert hoofdredacteur werd van de toen nog katholieke en Vlaamsgezinde Gazet Van Antwerpen, nadat Concentra de krant had overgenomen en haar hoofdredacteur Luc Van Loon op een weinig fraaie manier aan de kant had gezet. Rademakers beloofde toen dat hij ervoor zou zorgen dat het ‘Frutje’, zoals de Sinjoren de krant noemden, jaarlijks 10% meer abonnees zou krijgen. Dat draaide anders uit, want de krant, die men ondertussen de ‘Gazet van Janssens’ was gaan noemen, verloor in enkele jaren tijd zowat de helft van zijn klanten (zo’n 100.000!) en is die klap nooit echt te boven gekomen.

   Voor Rademakers maakte dat allemaal weinig uit. Dank zij zijn linkse broodheren werd hij in 2011 hoofdredacteur van de VRT. Daar ontpopte hij zich als een kleine dictator, die dacht het allemaal beter te weten en weinig of geen echte communicatie had met zijn medewerkers. ‘If you can’t stand the heat, stay out of the kitchen’, zou hij ooit eens aan zijn ondergeschikten gezegd hebben, toen die klaagden over de werkdruk. Hij schorste er tijdelijk twee onderzoeksjournalisten die het aangedurfd hadden een boekje open te doen over Vande Lala (‘De Keizer van Oostende’). Het schrappen van een interview met een Vlaamse Syriëstrijder in ‘De afspraak’ was tenslotte de druppel die de emmer deed overlopen en Rademakers een motie van wantrouwen van zijn eigen personeel bezorgde. Dat was zes maand geleden. Ondertussen was de VRT voor de zoveelste keer nog maar eens geherstructureerd en was er een centrumrechtse regering gekomen die de oekazen van de ex-Stevaert discipel niet kon appreciëren. Mede in het kader van het zogenoemde ‘soske shot’ ligt hij er nu definitief buiten.

   Noch bloemen noch kransen, zou ik zeggen.

   Opiniepeilingen zijn momentopnamen. Het is niet de eerste keer dat ik dit schrijf, waarbij ik dan toevoegde dat ze wél een zekere tendens aantonen. Wat ik er niet bij schreef, omdat ik daar niet bij stil stond, is het feit dat er bij zo’n peilingen een foutenmarge van 3% moet gerespecteerd worden. Partijen die de loftrompet opsteken omdat ze bij een peiling nul komma zoveel vooruitgang hebben geboekt- zoals nu de Open VLD - maken zich dan ook blij met een dooie mus. Als men echter drie of meer procent verliest, mag men zich wel beginnen zorgen te maken.

   Er zijn bij ons drie peilingen die de media halen: die van de RTBf en La Libre Belgique, die van de VRT en De Standaard en die van VTM/Het laatste Nieuws, RTL en Le Soir. Die laatste, die driemaandelijks is en voor mij de meest betrouwbare, werd zopas weer gepubliceerd en had enkele verrassingen in petto. N-VA bleek nl voor een tweede keer op rij zo’n 5% te verliezen. Die ging naar het Vlaams Belang, zodat aangenomen kan worden dat de oude VB-kiezers terug naar de bron keren. Dit als gevolg van de immigratiegolf en de aanslagen, waarbij duidelijk gebleken is dat het VB de enige partij is die al een paar decennia lang vertelt wat de andere nu met mondjesmaat moeten toegeven. ‘Al duurt de leugen nog zo lang, de waarheid achterhaalt hem wel’, zou men kunnen zeggen. De partij van De Winter en Van Grieken gaat er voor de derde keer op rij in deze peiling op vooruit en dat is een tendens die kan tellen. Volgens de peiling zou ze nu de derde partij van Vlaanderen zijn, maar laten we – o.w.v. die foutenmarge - stellen dat ze even groot is geworden als de Open VLD en CD&V. Deze laatste verloor ook meer dan 3%, meer dus dan de foutenmarge en dat is waarschijnlijk het resultaat van de interne oppositie die de partij voert tegen de eigen regering waarvan ze deel uitmaakt. Ook de doorsnee CD&V-kiezer begint blijkbaar zijn buik vol te krijgen van de tsjeverijen van het type ‘Ja, maar’ en ‘enerzijds, anderzijds’, waarbij de partij nooit klare standpunten inneemt en altijd eerst moet omzien naar de linkse vakbondvleugel, die dan nog verdedigd moet worden door een oud voorzitter van Unizo.

   Blijkbaar heeft de doorsnee kiezer ook over de partijgrenzen heen zijn buik vol van de Belgische politiek. Bewijs daarvan is dat zowat alle politici aan populariteit inboeten, zowel van meerderheid als oppositie, met uitzondering van Didier Reynders, die we dan maar de uitzondering zullen noemen die de regel bevestigt.

   Tenslotte zijn de grote overwinnaars van deze laatste peiling in Vlaanderen uiterst rechts (VB) en in Wallonië uiterst links (PTB), waarbij nog maar eens bevestigd wordt, samen met de onverkwikkelijke staking der francofone cipiers, dat dit land twee verschillende werelden zijn die steeds verder uit elkaar groeien. De vraag wordt steeds duidelijker, niet óf het zal barsten, maar wanneer.

     Het is niet alleen hier dat het politiek onrustig is. Ook in Frankrijk zijn er al enkele weken allerhande stakingen en betogingen, met deze week bijna wel elke dag ergens iets. Deze manifestaties zijn in de eerste plaats gericht tegen een nieuwe wet, die de Franse regering er buiten het parlement om heeft doorgeduwd en die het arbeidsrecht in het land wat soepeler moet maken. Dat betekent dat men er gemakkelijker mensen zal kunnen ontslaan, maar ook aannemen. Wat opmerkelijk is, is dat la douce France bestuurd wordt door de linkse PS, die er zelfs een volstrekte meerderheid kreeg bij de laatste verkiezingen. Ondertussen is Hollande er zowat de minst populaire president geworden sinds WO II en ziet er zelfs niet naar uit dat hij bij een volgende verkiezing die ook weer zal winnen. Erger zelfs, men houdt er rekening mee dat hij niet eens in de tweede ronde zal geraken, dit o.w.v. de populariteit van Marine Le Pen van het FN, die men wél verwacht die tweede ronde te zullen halen. ‘Monsieur normal’ had o.a. gezegd dat hij mocht aangerekend worden op het creëren en bewaren van arbeidsplaatsen en dat is nu juist een groot fiasco geworden. Zo groot zelfs dat er sinds zijn aantreden al één miljoen Fransen hun job zijn kwijtgespeeld. De reden waarom de arbeidswetgeving in Frankrijk nu versoepeld wordt is juist om ervoor te zorgen dat er wat meer jobs zouden bijkomen en men o.a. af wil van de verplichte 35-urenweek die de bedrijven geen goed doet. Opmerkelijk is wel dat het uitgesproken de linkse partijen zijn – inbegrepen een deel van Hollande’s eigen PS – die zich wel altijd als progressief bestempelen, maar niet willen dat er iets verandert (net zoals de socialisten bij ons trouwens). Het gaat helemaal niet goed met Frankrijk, dat – net zoals dit landje – zijn begroting en staatsschuld maar niet onder controle blijkt te kunnen houden. Zoals Rik Van Cauwelaert het stelde in de laatste weekeindeditie van De Tijd, hebben ook de socialisten geen antwoord op de globalisering, de robotisering en de sloop van het sociaal systeem in naam van de euro.

   Al bij al moet men toch toegeven dat er wat moed nodig is om als linkse president, wie het electoraal al niet voor de wind gaat, toch onpopulaire maatregelen door te drukken. ‘Staken en betogen mag’, zei Hollande in een interview, ‘Van alles kapot maken is echter een misdaad en die moet bestraft worden’. Nogmaals een verwijzing die wij in dit landje kunnen gebruiken na wat eergisteren bij het kabinet van minister Geens is gebeurd. Men zegt wel eens dat het in Brussels druppelt als het in Parijs regent. Ook op politiek vlak lijkt het zoiets te worden.

   Le muscle wallon heeft toegeslagen. Het ministerie van Justitie zal het geweten hebben. Ingangshal en receptie werden er vakkundig door het penitentiair gepeupel kort en klein geslagen. Dat allemaal omdat ze niet akkoord gaan dat ze het werk zouden moeten doen zoals dat door de Vlaamse collega’s al gebeurt sinds vorige zomer. Zoals ik al eens noteerde zijn francofonen daar te lui of te lomp voor en willen/kunnen (schrappen wat niet past) ze niet efficiënt werken zoals Vlamingen dat wél doen.

   De laatste dagen regent het klachten van sectoren die de nieuw voorgestelde besparingen van deze federale regering niet aan kunnen. Het lijkt wel één grote rampoefening, het gevolg van de uitvoering van de zesde staatshervorming en het negeren van de groeiende vergrijzingskosten, dat laatste iets dat men al 20 jaar weet dat het eraan zou komen. Beide zaken zijn verwaarloosd door de zgn traditionele partijen, in het geval van de zesde staatshervorming met medewerking van de groenen. De schuld daarvoor nu bij de N-VA leggen, omdat die geen nieuwe belastingen wil, bulkt dan ook van de schijnheiligheid.

   Er moet dus bespaard worden wil men links en rechts nog wat geld overhouden om te investeren. Dat men dan in godsnaam eens werk maakt van enkele echt structurele besparingen, waarover ik al járen schrijf: schaf die senaat en de provincieraden af, doe hetzelfde met de ministeriële kabinetten of reduceer ze tot een minimum. Zoals ik in mijn vorige blog nog schreef over die nieuwe soort van belastingen: O.K., maar schaf dan de oude af, inbegrepen de klassieke achterpoortjes en uitzonderingen. Het gevolg van al die staatshervormingen is nl dat men steeds nieuwe structuren is gaan bijmaken zonder de oude af te schaffen.

   Tenslotte blijft in dit land alles communautair, ook al men denkt het te kunnen negeren. Neem nu het recente bericht van de Bijzondere Belastingsinspectie (BBI). Die heeft de eerste drie maanden van dit jaar al meer geld opgehaald dan in het hele vorige jaar. Pikant detail: in Vlaanderen werd TIENMAAL meer opgehaald dan in Wallonië. De reden daarvoor is niet dat Wallonië armer is – dan zou er nog een verschil zijn, maar niet zo groot – maar dat er in Vlaanderen bij overtredingen bezwarend beslag wordt gelegd en ten zuiden van de taalgrens niet. Karel Anthonissen, de topman van de BBI in Gent en luis in de pels van de federale regering, zegt terecht dat het gemakkelijker is drie miljoen te claimen (die men niet krijgt) dan één miljoen werkelijk te innen.

   Hoe goed er ‘down under’ met belastingsgeld wordt omgesprongen bleek trouwens ook uit het jaarverslag over 2015 van het F1 circuit van Francorchamps, uitgebaat door het Waalse gewest. Verlies: 11,3 miljoen!

   In deze rubriek heb ik al meer dan eens geschreven dat een van de grote problemen in dit land het feit is dat men blijkbaar geen enkele fatsoenlijke wet meer kan maken zonder uitzonderingen en achterpoortjes, waardoor alles alleen maar ingewikkelder wordt. De nieuwe fiscale regeling – volgens Crootje ‘de fiscaliteit van de toekomst’ - waardoor bijklussen mogelijk wordt in de zgz ‘deeleconomie’ kan dan leuk zijn voor wie ervan kan genieten, het maakt onze samenleving nóg gecompliceerder dan die al was. Nieuwigheden zoals Uber en Airbnb hadden al voor de nodige verwarring gezorgd, nu met de nieuwe bijklussers komen er nog een deel nieuwe ‘beroepen’ bij. Wie er jaarlijks meer dan 5.000 euro overhoudt, zal er wel 10% belasting op moeten betalen, maar dat is maar een schijntje t.o.v. wat de traditionele zelfstandige moet afdokken, wat in feite oneerlijke concurrentie is.

   Of het allemaal nog niet ingewikkeld genoeg is, bestaan er – alleen in Vlaanderen - ook zo’n 161 soorten subsidies waarvan men kan genieten als men weet hoe eraan te geraken. Vlaio, de dienst die daarvoor zorgt, heeft liefst 370 personeelsleden. Subsidies aan ondernemingen blijken de laatste 15 jaar de sterkst opgelopen kosten te zijn in de begrotingen van onze overheden.

   Nu, ieder diertje zijn pleziertje en het is altijd leuk – zeker als starter - ergens op hulp te kunnen rekenen. Straks zien we echter het bos niet meer van de bomen. Het wordt dan ook hoog tijd dat er een serieuze financiële vereenvoudiging komt of desnoods heel dat circus afschaft en vervangt door een goedkoper belastingstarief. Het is nu voor een particulier al bijna onmogelijk geworden zelf zijn belastingsbrief nog in te vullen. Met wat er straks allemaal nog kan bij komen, wordt het alleen maar erger.

   In nog niet zo lang vervlogen tijden, stelde ‘Deckerken’ voor hier een vlaktaks in te voeren, met voor iedereen hetzelfde percentage en alleen een korting (of zelfs afschaffing) voor de minst gegoeden, maar dan zonder uitzonderingen. Dat laatste is nl gebeurd in de Baltische Staten nadat die van onder het juk van de Sovjet Unie kwamen. Dat was natuurlijk een heel andere situatie dan degene waarin wij ons hier bevinden, maar het moet toch mogelijk zijn er ergens naartoe te werken, hoe moeilijk dat ook zal zijn in dit ingewikkelde land. Dat zou hier kunnen door bv alle nieuwe belastingen via een vlaktaks te innen en de overeenkomende oude belastingen telkens te schrappen, achterpoortjes en uitzonderingen inbegrepen. Of is dat weer te eenvoudig?

   De vrijhandelsgesprekken tussen de EU en de VS lopen al twee jaar en men zou die graag willen afronden vóór het vertrek van Obama uit het Witte huis, eind dit jaar. Dat akkoord zou de Belgische economie met meer dan 1% extra doen groeien, dit tegenover een Europees gemiddelde van 0,5%. Goed nieuws dus, ware het niet dat het Waals parlement oproept het vrijhandelsverdrag met Canada – dat reeds werd afgesloten maar nog in werking moet treden – niét te ondertekenen. Als dit doorgaat, komt er ook zo goed als geen akkoord tussen de EU en de VS, kan België een extra groei van 1% - weinig in normale omstandigheden maar veel in de huidige - wel helemaal vergeten en zal Vlaanderen weer het eerste slachtoffer worden. Zoals we stilaan allemaal weten – draagt Vlaanderen bij tot meer dan 83% van België’s export en de groei zal er vooral komen door de uitvoer.

   Het wordt zo stilaan meer dan tijd dat we ons hier eens serieus gaan beraden over het voortbestaan van deze ‘failed state’ (met ‘failed unions’, zoals VOKA terecht opmerkte*). Misschien is de huidige malaise in dit land een opportuniteit om onder een aantal zaken definitief een streep te trekken. Als zelfs de Vlaamse en Waalse vakbonden niet meer akkoord gaan - denk maar aan de laatste spoorstaking en deze van de cipiers - waar wachten we dan nog op om onze ‘Waalse broeders’ te vragen te scheiden. Een oude vraag trouwens van voorzitter Lionel Vandenberghe op een van de laatste IJzerbedevaarten, waar hij echter zelf geen conclusies uit wou trekken, wat er mede voor zorgde dat, i.pl.v. België, zijn eigen partij – de Volksunie – opgedoekt werd. Laat het ons nog eens proberen, maar dan serieus.

 * Sinds het aantreden van de regering Michel zijn er al zestien syndicale acties tegen geweest en nog eens zes gepland. Tot op heden hebben al die acties zo goed als niets opgebracht.