De Portugese schrijver José Saramago werd geboren op 16 november 1922 in het dorpje Azinhaga in de provincie Ribatejo. Zie ook mijn blog van 16 november 2006 en ook mijn blog van 16 november 2008 en ook mijn blog van 16 november 2009.

 

Uit: Blindness (Vertaald door Giovanni Pontier)

 

„The amber light came on. Two of the cars ahead accelerated before the red light appeared. At the pedestrian crossing the sign of a green man lit up. The people who were waiting began to cross the road, stepping on the white stripes painted on the black surface of the asphalt, there is nothing less like a zebra, however, that is what it is called. The motorists kept an impatient foot on the clutch, leaving their cars at the ready, advancing, retreating like nervous horses that can sense the whiplash about to be inflicted. The pedestrians have just finished crossing but the sign allowing the cars to go will be delayed for some seconds, some people maintain that this delay, while apparently so insignificant, has only to be multiplied by the thousands of traffic lights that exist in the city and by the successive changes of their three colours to produce one of the most serious causes of traffic jams or bottlenecks, to use the more current term.

The green light came on at last, the cars moved off briskly, but then it became clear that not all of them were equally quick off the mark. The car at the head of the middle lane has stopped, there must be some mechanical fault, a loose accelerator pedal, a gear lever that has stuck, problem with the suspension, jammed brakes, breakdown in the electric circuit, unless he has simply run out of gas, it would not be the first time such a thing has happened. The next group of pedestrians to gather at the crossing see the driver of the stationary car wave his arms behind the windshield, while the cars behind him frantically sound their horns. Some drivers have already got out of their cars, prepared to push the stranded vehicle to a spot where it will not hold up the traffic, they beat furiously on the closed windows, the man inside turns his head in their direction, first to one side then the other, he is clearly shouting something, to judge by the movements of his mouth he appears to be repeating some words, not one word but three, as turns out to be the case when someone finally manages to open the door, I am blind.“

 

 

 

José Saramago (Azinhaga, 16 november 1922)

 

 

 

 

De Amerikaanse dichter Craig Arnold werd geboren op 16 november 1967 in Temple,Californië. Zie ook mijn blog van 16 november 2008 en ook mijn blog van 16 november 2009.

 

 

Bird-Understander

 

Of many reasons I love you here is one

 

the way you write me from the gate at the airport

so I can tell you everything will be alright

 

so you can tell me there is a bird

trapped in the terminal      all the people

ignoring it       because they do not know

what do with it       except to leave it alone

until it scares itself to death

 

it makes you terribly terribly sad

 

You wish you could take the bird outside

and set it free or       (failing that)

call a bird-understander

to come help the bird

 

All you can do is notice the bird

and feel for the bird       and write

to tell me how language feels

impossibly useless

 

but you are wrong

 

You are a bird-understander

better than I could ever be

who make so many noises

and call them song

 

These are your own words

your way of noticing

and saying plainly

of not turning away

from hurt

 

you have offered them

to me       I am only

giving them back

 

if only I could show you

how very useless

they are not

 

 

 

 

Craig Arnold (Temple, 16 november 1967)

 

 

 

 

 

De Nederlandse schrijfster en journaliste Renate Rubinstein werd geboren op 16 november 1929 in Berlijn. Zie ook mijn blog van 16 november 2006 en ook mijn blog van 16 november 2007 en ook mijn blog van 16 november 2008 en ook mijn blog van 16 november 2009.

 

Uit: Van Geel

 

“Maar het beste uit deze bundel vind ik het korte stuk van Vasalis, die er, zonder één gedicht te ‘analyseren’, in slaagt om de toon te zetten voor het begrijpen van de meeste. Ze gebruikt geen woord teveel, wat het citeren nog weer extra-moeilijk maakt, maar deze passage was voor mij een sleutel tot Van Geels poëzie: ‘In alle andere z.g. natuurgedichten is heel wat anders aan de gang, iets dat als je het goed leest behoorlijk angstaanjagend èn hunkeringwekkend is. Dat merk je pas aan de opluchting die je ervaart bij b.v. Thee drenken, Wijde regen, en Zwanen bij nacht, waarin je diepe wens “dat het terecht komt” kortstondig wordt verhoord. Geen happy end - geen end tenminste, maar een toestand van gelijkheid en wederkerigheid, waarin de eenzaamheid beëindigd wordt zonder dat er een fusie plaats vindt waarbij één van de twee elementen te gronde gaat. Het hardnekkig streven naar een vereniging die geen vernietiging inhoudt, dat de oorsprong van vele van zijn gedichten vormt, is een zó oude en diepe drang, dat niemand er na zijn 1e jaar op de wereld aan ontkomt, of en hoe hij het ook probeert onder te brengen: al naar zijn aard en levensgeschiedenis in mystiek, religie, politiek, wetenschap, kunst, liefde, geweld.’

Ze eindigt met te betreuren dat haar proza te zwaar rust op een poëzie die juist nooit ‘zwaar’ is, maar zoals zij schrijft: ‘ton sur ton, geen leringen, abstracties, conclusies’. (Dat ‘ton sur ton’ vind ik nog beter gezegd dan het ‘kleurloos grijs’ waar Van Geel het in een brief over heeft.)

En om duidelijk te maken wat ze bedoelt, besluit ze haar stuk met 5 gedichten uit Van Geels laatste bundel (Enkele Gedichten). Ik kies er daarvan twee, ter illustratie, zowel van ‘dat het terecht komt’ als van ‘een vereniging die geen vernietiging inhoudt’.

 

Thee drenken

 

Nacht in een theepot

waar water blad,

blad water koestert,

een lichte damp

de tuit verlaat.”

 

 

 

Renate Rubinstein (16 november 1929 – 23 november 1990)

 

 

 

 

De Schotse schrijver, humorist, radio-en televisie presentator Daniel Frederick Wallace werd geboren op 16 november 1976 in Dundee. Zie ook mijn blog van 16 november 2008 en ook mijn blog van 16 november 2009.

 

Uit: Friends Like These

 

„The changes started without me noticing. But like birds escaping the trees at the first flicker of a distant earthquake, the signs had been there ever since I'd moved to my smart new home in a smart new area of North London. It was an area which was going places.

An area where everyone was married and did brunch and drank lattes and dined at Latvian restaurants. Where the men wore trendy little oblong glasses and the ladies wore skinny jeans, ate croissants and read the papers on a Sunday morning in a place with a battered leather sofa.

What ridiculous cliched thirtysomethings, I thought, as I sat dipping my croissant in my brunchtime latte. What must they make of me here? I'm a maverick. A free-spirited 29-year-old. And my glasses only trendy and oblong.

But then came the morning that my wife, Lizzie, witnessed something terrifying. 'What are you doing?' she said, wideeyed, as she watched me walking into the kitchen.

'I'm just taking this mug to the sink,' I said.

There was silence. And then, as we realised what was happening  -  what this signified  -  how this was the first time in my life I had ever taken a mug to the sink within two days of finishing my tea, I stopped dead in my tracks and we simply stared at each other in horror.

We had felt the first tremors of the earthquake. It was getting closer.

Soon, the evidence began to pile up. The fridge was my early warning system. Gone were the Herta frankfurters and processed cheese of just a year or two before, when I was single. In were skimmed milk and hummus, and baby carrots and fresh spinach. We'd gone organic, we were buying Fairtrade, we had crisp white wine instead of cans of Stella.

Clubs had become bars, nights down the pub had slowly morphed into intimate dinners with close friends. I ate low-fat pretzels with crushed rock salt where once Wotsits would have done.

How had this happened? Could it actually be true? At 29, was I really on the brink of finally, undeniably, irrefutably becoming an adult? “

Danny Wallace (Dundee, 16 november 1976)

 

 

 

De Nederlandse schrijver Anton Koolhaas werd op 16 november 1912 in Utrecht. Zie ook mijn blog van 17 november 2006 en ook mijn blog van 17 november 2008 en ook mijn blog van 16 november 2009.

 

Uit: Een pak slaag

 

“Ze schudden dan met het hoofd, maar doorgaans doen ze wel als de bliksem wat hij zegt. Het heeft dan ook nog iets van een orakel. De legende van de oude Kees, die het bedrijf groot maakte, blijft op die manier springlevend.

Men zou kunnen denken dat het voor Hein Slotter wel eens benauwend moet zijn, als zoiets gebeurt. Want eigenlijk had hij die brainwave moeten hebben. Maar dat is niet zo. Hein krijgt de tranen in de ogen, als Kees II iets geweldigs zegt. En hij doet het meteen, als het een voorstel is. Hein houdt van de oude Slieps. Niemand weet hoeveel en niemand ziet ook die tranen ooit, omdat niemand er op komt, dat het tranen zouden kunnen zijn omdat Hein Slotter zo veel van Slieps houdt.

De volgende dag kan de oude dan wel weer volkomen vertrokken zijn. Somds wordt er dezelfde avond al weer naar de politie gebeld om mijnheer te zoeken.

Ans is lelijk. Lelijk zegt niets. Ze is dik en rose, maar niet van gezondheid, doch van jachterigheid en zenuwen en huidvlammen. Ze is boos. Ze kan iets niet verkroppen, maar ze weet niet wat. Ze is gemelijk en achterdochtig. Ze eet veel en ze snoept veel en in ieder gezelschap is ze een gevaarlijke roserode kuil, die niet is te dempen en waar iedereen voor oppast.

‘Zou die Hein geen goeie vrijer voor je zijn?’heeft haar vader ooit eens tegen haar gezegd en zeven jaar later kreeg ze de eerste kinderwagen van een nieuw model: Sliep Sleeper, vooral in Engeland een kraker. Kees heette het kindje natuurlijk, hoewel Heins vader ook een Hein was, althans een Hendricus. Onder het kussentje in de wagen lag bij de aanbieding een pakketje aandelen met een blauw lintje erom. Voor Keesje van Kees II.“

 

 

 

Anton Koolhaas (16 november 1912 – 16 december 1992)

Zie voor nog meer schrijvers van de 16e november ook mijn vorige blog van vandaag.

De Nigeriaanse dichter en schrijver Chinua Achebe werd geboren op 16 november 1930 in Ogidi. Zie ook mijn blog van 16 november 2006 en ook mijn blog van 16 november 2008 en ook mijn blog van 16 november 2009.

 

 

Agostinho Neto

 

Agostinho, were you no more

Than the middle one favored by fortune

In children's riddle; Kwame

Striding ahead to accost

Demons; behind you a laggard third

As yet unnamed, of twisted fingers?

No! Your secure strides

Were hard earned. Your feet

Learned their fierce balance

In violent slopes of humiliation;

Your delicate hands, patiently

Groomed for finest incisions,

Were commandeered brusquely to kill,

Your gentle voice to battle-cry.

 

Perhaps your family and friends

Knew a merry flash cracking the gloom

We see in pictures but I prefer

And will keep that sorrowful legend.

For I have seen how

Half a millennium of alien rape

And murder can stamp a smile

On the vacant face of the fool,

The sinister grin of Africa's idiot-kings

Who oversee in obscene palaces of gold

The butchery of their own people.

 

Neto, I sing your passing, I,

Timid requisitioner of your vast

Armory's most congenial supply.

What shall I sing? A dirge answering

The gloom? No, I will sing tearful songs

Of joy; I will celebrate

The man who rode a trinity

Of awesome fates to the cause

Of our trampled race!

Thou Healer, Soldier and Poet!

 

 

 

Chinua Achebe (Ogidi, 16 november 1930)

 

 

 

 

De Duitse schrijver, dichter en essayist Hugo Dittberner werd geboren op 16 november 1944 in Gieboldehausen. Zie ook mijn blog van 16 november 2006 en ook mijn blog van 16 november 2008 en ook mijn blog van 16 november 2009.

 

Uit: Das See-Vokabularium

 

„Ein »He, du!« hörte ich im Radio rufen, aber Torges Läuten an der Haustür mußte ich überhört haben.

Denn nun arbeitete er schon an der alten Drehklingel und ließ gleich mehrmals das lange Ratschen mit dem folgenden kurzen Klingeln ertönen.

Als ich öffnete, stand er, noch immer »jung und prompt«, wie wir gesagt hatten, vor der Tür, obwohl

dreißig Jahre vergangen waren. Torge war der jüngere Bruder meines Studienfreundes Rainer Frederking. Eine Weile hatte er wie wir in Göttingen studiert und es damals nur schwer verwunden, daß er in unserer Freundschaft keine Rolle spielen sollte. Später hatte ich ihn noch ein, zwei Mal im Haus der Eltern an der See gesehen, als ich Rainer besuchte; und es schien nicht so, daß er Lust hätte, mit mir ins Gespräch zu kommen. So war ich gespannt, warum er mich, wie er telefonisch kurz angekündigt hatte, auf der Durchreise sprechen wollte.

Er kam gleich, als wartete der nächste Zug, zur Sache.

»Mir war immer klar, daß Rainer ein besonderer Mensch war!« betonte er: »Als Bruder kann ich das

wohl beurteilen!«

»Nun«, sagte ich, noch immer empfindlich bei seinen Übertreibungen, »ich will dir nicht widersprechen, Torge.«

Er erinnerte mich an den Tag, als Rainer nach Oldenburg gefahren war, um aus einer kanadischen

Altkleidersammlung die Elchlederjacke zu fischen, die er dann ewig trug, und wie sehr das ein Signal

war für alles, was kam.

Die Elchlederjacke war in der Tat Rainers besonderes Merkmal bei vielen unserer Unternehmungen

gewesen. Rainers »Wahrzeichen« hatten wir sie genannt. Ich sah ihn vor mir, und ich sah ihn vor mir,

wie er seinem Vater in dem Haus am Meer Rede und Antwort zu stehen hatte, ein erwachsener Sohn in den Zwanzigern! Wir waren am Meer gewesen und hatten über Rainers neues Lied gesprochen. Jünglinge, die am Meer wandern und Pfefferminz lutschen, Arme und Beine schlenkernd, hieß das beim zornigen Vater. Den hatte erbost, daß Rainer in dieser Elchjacke, in seinen Stiefeln und den lose darum schlenkernden gestreiften Hosen als ein Fremder in der Familie umherging, provokant wie ein Westernoder Freizeit-Held.“

 

 

 

Hugo Dittberner (Gieboldehausen, 16 november 1944)

 

 

 

 

De Amerikaanse schrijfster Andrea Barrett werd geboren in Cape Cod, Massachusetts op 16 november 1954. Zie ook mijn blog van 16 november 2008 en ook mijn blog van 16 november 2009.

 

Uit: The Voyage of the Narwhal

 

„In tiny, skin-covered kayaks the strangers darted among the icebergs; their legs were hidden inside the boats, their arms extended by two-bladed paddles. Flash, flash: into the ocean and out again, water streaming silver from the blades. The paddles led to tight hooded jackets; the jackets merged into oval skirts connecting the men at their waists to the boats -- like centaurs, Erasmus thought. Boat men, male boats. It was all a blur, he couldn't see their faces.

Sean Hamilton tossed them bits of biscuit and Erasmus revised his first opinion: This was where the journey began, with this first sight of the arctic men he'd read about for so long. That these Greenlanders had traded with whalers for two centuries, been colonized by the Danes and converted by Moravian and Lutheran missionaries, made them less strange: but they were still new to him. On the first night in port, over a dinner of eider ducks at the huge-chimneyed home of the Danish inspector, he looked alternately at a bad engraving of four Greenlanders captured near Godthaab and brought to Copenhagen and, out the window next to the portrait, at the jumble of wooden huts and sealskin tents into which the mysterious strangers disappeared.“

 

 

 

Andrea Barrett (Cape Cod, 16 november 1954)

 

 

 

 

 

De Franse schrijver Henri Charrière werd geboren op 16 november 1906 in Saint-Étienne-de-Lugdarès. Zie ook mijn blog van 16 november 2008.

 

Uit: Papillon (Vertaal door Walter B. Michaels)

 

“The prosecutor was Magistrate Pradel. He had the grim reputation of being the "number one" supplier to the guillotine and to the domestic and colonial prisons as well.

Pradel was the personification of public vengeance: the official accuser, without a shred of humanity. He represented law and justice, and he would do everything in his power to bend them to his will. His vulture's eyes gazed intently down at me-down because he sat above me, and down also because of his great height. He was at least six foot three-and he carried it with arrogance. He kept on his red cloak but placed his cap in front of him and braced himself with hands as big as paddles. A gold band indicated he was married, and on his little finger he wore a ring made from a highly polished horseshoe nail.

Leaning forward a little, the better to dominate me, he seemed to be saying, "Look, my fun-loving friend, if you think you can get away from me, you're much mistaken. You don't know it, but my hands are really talons and they're about to tear you to pieces. And if I'm feared by the lawyers, it's because I never allow my prey to escape.

"It's none of my business whether you're guilty or innocent; my job is to use everything that's available against you: your bohemian life in Montmartre, the testimony extorted from the witnesses by the police, the testimony of the police themselves. With the disgusting swill the investigator has collected, I must make you seem so repulsive that the jury will cast you out of the society of men."

Was I dreaming or was he really speaking to me? Either way I was deeply impressed by this "devourer of men."

"Don't try to resist, prisoner. Above all, don't try to defend yourself. I'm going to send you down the road of the condemned anyway. And I trust you have no faith in the jury. Have no illusions in that quarter. Those twelve know nothing of life.“

 

 

 

Henri Charrière (16 november 1906 – 29 juli 1973)

 

 

 

 

De IJslandse dichter en natuurwetenschapper Jónas Hallgrímsson werd geboren op 16 november 1807 in Öxnadalur. Zie ook mijn blog van 16 november 2008.

 

 

At an Old Grave, 1841

 

Hardship! though your unhappy son

lies here secure in nature's keeping,

clad in eternal night and sleeping ---

his soul's enduring weal is won.

 

 Glazed is your eye --- how free from guile,

how kind in my young estimation!

It made me sigh with admiration,

seeing the triumph of your smile!

 

Stilled are your thin, deft hands (how high

their art had been! our envy lingers),

agile as winsome maidens' fingers

laying white linen out to dry.

 

Bide here, my old friend, in your bed

until the golden tones of seven

trumpets remold the earth and heaven!

Iceland was cold, oh Kjærnested.

 

 

Artistry knows her cue to cry:

wintertime snows lay waste the flowers,

waiting to close their tale of hours ---

the reddest rose is first to die.

 

 

 

Vertaald door Dick Ringler

 

 

 

Jónas Hallgrímsson (16 november 1807 – 26 mei 1845)

Standbeeld van Einar Jónsson in Reykjavik

 

 

 

 

De Duitse dichter en schrijver Max Zimmering werd geboren op 16 november 1909 in Pirna (Sachsen). Zie ook mijn blog van 16 november 2006. 

 

 

Klopfen an der Tür

Es klopfte an der Tür, ein zages Klopfen,
als wenn der Wind ein Blatt ans Fenster schnellt,
wie ein verirrter Sonnenregentropfen,
der dir im Garten auf die Zeitung fällt.

So zögernd war der Laut, der mich gerufen -
so zögernd war der Blick, der mich empfing:
Ein kleines Mädchen nahe an den Stufen,
schon fluchtbereit, ein blasses, schmales Ding.

Erst auf die dritte Frage, sanft gesprochen,
bat sie mich um Wasser, da sie durstig sei.
Mir war's, als hört ihr Herz ich leise pochen.
"Und hungrig?" fragte ich wie nebenbei.

War es Verachtung, war's ein Mitleidsschimmer
im Kinderauge, das mich musterrnd maß?
"Zu trinken nur, denn hungrig bin ich immer..."
Sie leerte gierig das gereichte Glas.

 

 

Max Zimmering (16 november 1909 - 15 september 1973)

 

 

 

 

Zie voor onderstaande schrijvers ook mijn blog van 16 november 2008.

 

De Duitse schrijfster Birgitta Arens werd geboren op 16 november 1948 in Oeventrop.

De Duitse zanger, dichter en schrijver Wolf Biermann werd geboren op 15 november 1936 in Hamburg. Zie ook mijn blog van 15 november 2006 en ook mijn blog van 15 november 2007 en ook mijn blog van 15 november 2008 en ook mijn blog van 15 november 2009.

 

 

Und als wir ans Ufer kamen

Und als wir ans Ufer kamen
Und saßen noch lang im Kahn
Da war es, daß wir den Himmel
Am schönsten im Wasser sahn
Und durch den Birnbaum flogen
Paar Fischlein. Das Flugzeug schwamm
Quer durch den See und zerschellte
Sachte am Weidenstamm
- am Weidenstamm

Was wird bloß aus unseren Träumen
In diesem zerissnen Land
Die Wunden wollen nicht zugehn
Unter dem Dreckverband
Und was wird mit unsern Freunden
Und was noch aus dir, aus mir -
Ich möchte am liebsten weg sein
Und bleibe am liebsten hier
- am liebsten hier.

 

 

 

Noch

Ein kleiner Regen hat mich gewaschen
Am Himmel ziehn leere Brauseflaschen
Frabrikschlote wuchern drüben am Hang
Rauchnasen laufen den Windweg lang
Wälder sind das da, das nasse Blau
Das da sind Halden, das große Grau
Rot blühn paar Fahnen da auf dem Bau
Das Land ist still
Der Krieg genießt seinen Frieden
Still. Das Land ist still. Noch.

Die Schieferdächer schachteln sich wirr
Geklammert an Essen mit Eisengeschirr
Starrt das Antennengestrüpp nach West
Vom Sonnenball steht noch ein roter Rest
Krähen sind das da, was fällt und schreit
Blüten sind unter die Bäume geschneit
Was da jetzt einbricht, ist Dunkelheit
Das Land ist still
Wie Grabsteine stehen die Häuser
Still. Das Land ist still. Noch.

Dann hing ich im D-Zug am Fenster, und
Der Fahrtwind preßte mir Wind in' Mund
Die Augen gesteinigt vom Kohlestaub
Ohren von kreischenden Rädern taub
Hörte ich schwingen im Schienenschlag
Lieder vom Frühling im roten Prag
Und die Gitarre im Kasten lag
Das Land ist still
Die Menschen noch immer wie tot
Still. Das Land ist still. Noch.

 

 

Wolf Biermann (Hamburg, 15 november 1936)

 

 

 

 

 

De Duitse schrijver Gerhart Hauptmann werd geboren in Obersalzbrunn (Neder-Silezië) op 15 november 1862. Zie ook mijn blog van 15 november 2008 en ook mijn blog van 15 november 2009.

 

Uit: Der Biberpelz

 

„ERSTER AKT

 

Kleiner, blaugetünchter, flacher Küchenraum mit niedriger Decke; ein Fenster links; eine rohgezimmerte Tür ins Freie führend rechts; eine Tür mit ausgehobenem Flügel mitten in der Hinterwand. - Links in der Ecke der Herd, darüber an der Wand Küchengerät am Rahmen, rechts in der Ecke Ruder und Schiffereigerät; gespaltenes Holz, sogenannte Stubben, unter dem Fenster in einem Haufen. Eine alte Küchenbank, mehrere Schemel usw. usw. - Durch den leeren Türrahmen der

Hinterwand blickt man in einen zweiten Raum. Darin steht ein hochgemachtes, sauber gedecktes Bett, darüber hängen billige Photographien in noch billigeren Rahmen, Öldruckköpfe in Visitenkartenformat usw. Ein Stuhl aus weichem Holz ist mit der Lehne gegen das Bett gestellt. - Es ist Winter, der Mond scheint. Auf dem Herd in einem Blechleuchter steht ein brennendes Talglicht. Leontine Wolff ist auf einem Schemel am Herd, Kopf und Arme auf der Herdplatte, eingeschlafen. Sie ist ein siebzehnjähriges, hübsches, blondes Mädchen in der Arbeitstracht eines Dienstmädchens. Über die blaue Kattunjacke hat sie ein dickes wollenes Brusttuch gebunden. - Einige Sekunden bleibt es still, dann hört man, wie jemand bemüht ist, von außen die Tür aufzuschließen, in der jedoch von innen der

Schlüssel steckt. Nun pocht es.

 

 

FRAU WOLFF (unsichtbar von außen). Adelheid! Adelheid!

(Stille; dann wird von der andern Seite ans Fenster gepocht.)

Wirschte gleich uffmachen!

LEONTINE (im Schlaf). Nein, nein, ick laß mir nich

schinden!

FRAU WOLFF. Mach uff, Mädel, sonste komm ich durchs Fenster.

(Sie trommelt sehr stark ans Fenster.)

LEONTINE (aufwachend). Ach, du bist's, Mama! Ick komme

ja schon! (Sie schließt auf)

FRAU WOLFF (ohne einen Sack, welchen sie auf der Schulter

trägt, abzulegen). Was willst'n du hier?

LEONTINE (verschlafen).'n Abend, Mama!

FRAU WOLFF. Wie bist'n du reinkommen, hä?

LEONTINE. Na, übern Ziejenstall lag doch der Schlüssel.

 

(Kleine Pause.)

 

FRAU WOLFF. Was willste denn nu zu Hause, Mädel?

LEONTINE (läppisch maulend). Ich soll woll man jar

nich mehr bei euch komm?

FRAU WOLFF. Na, sei bloß so gut und tu dich a bissel.

Das hab ich zu gerne. (Sie läßt den Sack von der

Schulter fallen.)“

Gerhart Hauptmann (15 november 1862 - 6 juni 1946)

Portret door Max Liebermann, 1912

 

 

 

 

De Duitse dichter en schrijver Heinz Piontek werd geboren op 15 november 1925 Kreuzburg (Opper-Silezië). Zie ook mijn blog van 15 november 2009.

 

 

Einfache Sätze aus dem Jahr 68

 

1

Jemand läßt durchblicken, daß er
gegen die Zeit ist.

 

Jemand protestiert mit seinem Transparent
gegen Transparente.

 

Andere haben gleichschenklige
Dreiecke im Kopf.

 

Die Aufklärung nimmt zu.
Es wird dunkel.

 

Neue Bücher ergeben neue
Transparente.

 

Die Zukunft soll
rothaarig sein.

 

Über die Zukunft
sprechen wir morgen.

 

 

2

Jemand weiß Bescheid.
Er ist Schüler.

 

Alte Leute erzählen immer nur
alte Geschichten.

 

Ein Seminarist und eine Wucherin
in St. Petersburg.

 

Klassiker, gut für
Kreuzworträtsel.

 

Nichts ist so lästig wie
was gut ist.

 

Man kann nicht immer nur
auf Fliegen Jagd machen.

 

Mode wird bald
die Axt unterm Mantel.

 

Alle sprechen vom Überfluß.

 

Es soll wieder
Überflüssige Menschen geben.

 

 

 

 

Heinz Piontek (15 november 1925 – 26 oktober 2003)

 

 

 

 

 

De Britse dichter en schrijver James Graham Ballard werd geboren in Shanghai op 15 november 1930. Zie ook mijn blog van 15 november 2008 en ook mijn blog van 15 november 2009.

 

Uit: Crash

 

„Vaughan died yesterday in his last car crash. During our friendship he had rehearsed his death in many crashes, but this was his only true accident. Driven on a collision course towards the limousine of the film actress, his car jumped the rails of the London Airport flyover and plunged through the roof of a bus filled with airline passengers. The crushed bodies of package tourists, like a hemorrhage of the sun, still lay across the vinyl seats when I pushed my way through the police engineers an hour later. Holding the arm of her chauffeur, the film actress Elizabeth Taylor, with whom Vaughan had dreamed of dying for so many months, stood alone under the revolving ambulance lights. As I knelt over Vaughan's body she placed a gloved hand to her throat.

Could she see, in Vaughan's posture, the formula of the death which he had devised for her? During the last weeks of his life Vaughan thought of nothing else but her death, a coronation of wounds he had staged with the devotion of an Earl Marshal. The walls of his apartment near the film studios at Shepperton were covered with the photographs he had taken through his zoom lens each morning as she left her hotel room in London, from the pedestrian bridges above the westbound motorways, and from the roof of the multistorey car park at the studios. The magnified details of her knees and hands, of the inner surface of her thighs and the left apex of her mouth, I uneasily prepared for Vaughan on the copying machine in my office, handing him the packages of prints as if they were the installments of a death warrant. At his apartment I watched him matching the details of her body with the photographs of grotesque wounds in a textbook of plastic surgery.“

 

 

 

 

J. G. Ballard (15 november 1930 - 19 april 2009)

 

 

 

 

 

De Duitse dichteres en schrijfster Liane Dirks werd geboren op 15 november 1965 in Hamburg. Zie ook mijn blog van 15 november 2007 en ook mijn blog van 15 november 2008 en ook mijn blog van 15 november 2009.

 

 

Glück

 

Als ich 48 war, hatte ich plötzlich diese bestürzende Wendung des Glücks.
Sie kam beiläufig, abends bei einem Regen. Der sich kurz vor der Nacht verzog und den Himmel metallen blau zurückließ. In der Farbe des Wissens um Dunkelheit.
Ein ärgerlicher Techno-Sound aus der Nachbarschaft und in der Küche der Geruch von Knoblauch. Auf dem Teppich stöhnte der Hund kurz und ein paar Vögel waren zu hören.
Es war ein heftiges Glück, das sich einfraß, tief in meinen Körper, in jede Faser, in jeden Nervenstrang. Die andere Seite der Trauer.
Und plötzlich löste sich etwas auf in mir. Etwas verschwand. Von mir. Ich war nicht mehr wichtig.
Anstatt meiner war das Glück nun da.
Es hat mir somit sein größtes Geheimnis offenbart. Das Glück hat mit unserem Ich gar nichts zu tun.
Es tritt erst wirklich ein, wenn es uns ersetzt.
Das Glück ist ein großer Auslöscher.
Ich hab dann noch ein paar Vögeln zugehört und etwas Wein getrunken. Die tote Akazie stach skurril vom Himmel ab. Zuletzt war es noch eine Amsel, die sang.
Das Glück ist ein großer Auslöscher.
Vielleicht haften wir deshalb so an unserem privaten Elend. Wir Individualisten, wir Egomanen, wir, wir Ichs.
Ich beschloss den Hund auszuführen und bald zu Bett zu gehen mit irgendeinem Buch von einem jener Amerikaner, die alles so gern ausmalen, und so gern erzählen, so opulent.
Das Glück war immer noch da.
Auch am nächsten Morgen noch.
Was mache ich, wenn es bleibt?

 

 

 

Liane Dirks (Hamburg, 15 november 1965)



Zie voor nog meer schrijvers van de 15e november ook mijn vorige blog van vandaag en eveneens mijn eerste blog van vandaag.

De Poolse dichter en schrijver Antoni Słonimski werd geboren op 15 november 1895 in Warschau. Zie ook mijn blog van 15 november 2009.

 

 

Rebellion

 

Mein Herz zu rühren braucht es nur sehr wenig.

Mein Wort entlädt sich leicht wie ein Gewehr.

Im Königreich bin ich ein Revolutionär,

Und in der Republik lobpreise ich den König.

 

 

 

 

Elegy for the Little Jewish Towns

 

Gone now are, gone are in Poland the Jewish villages,
in Hrubieszow, Karczew, Brody, Falenica
you look in vain for candlelight in the windows
and listen for song from the wooden synagogue.

 

Disappeared are the last rests, the Jewish possessions,
the blood is covered over by sand, the traces removed,
and the walls whitewashed with lime,
as for a high holiday or after a contagious disease.

 

One moon shines here, cold, pale, alien,
already behind the town, on the road,
when night uncoils its light,
my Jewish relatives, boys with poetic feeling,

will no longer find Chagal’s two golden moons.

 

The moons now wander above another planet,
frightened away by grim silence, no trace of them.
Gone now are those little towns where the shoemaker was a poet,

The watchmaker a philosopher, the barber a troubadour.

 

Gone now are those little towns where the wind joined
Biblical songs with Polish tunes and Slavic rue,
Where old Jews in orchards in the shade of cherry trees
Lamented for the holy walls of Jerusalem.

 

Gone now are those little towns, though the poetic mists,
The moons, winds, ponds, and stars above them
Have recorded in the blood of centuries the tragic tales,
The histories of the two saddest nations on earth.

 

 

 

Vertaald door Howard Weiner

 

 

 

 

Antoni Słonimski (15 november 1895 – 4 juli 1976)

 

 

 

 

 

De Amerikaanse schrijfster Elizabeth Arthur werd geboren op 15 november 1953 in New York. Zie ook mijn blog van 15 november 2009.

 

Uit: Bring Deeps

 

„And in the air from all this smoke, there were two odors, coal and peat — two smells upon the chilly wind they blew in. As each fuel burned in hearths around the town, before dispersing in the sky, it heated well, I guessed, the house that it was burning in. But still, they were so different, coal and peat, you'd never think, to smell them, that they could be kin to one another. The smell of peat was lovely, sweet and rich, the smell of something that had once, perhaps, been lilies. These then had gone into the bogs, three thousand years before, created by the changing Orkney weather. The peat bogs had grown up where once there had been grass; and now, the great dark blocks of crumbling earthy peat, when set alight, still smelled of meadows.

The coal, though, smelled of fear. It was a bleak, depressing smell; it made it hard to feel much joy in any place where coal smoke blew around you. And you need not know anything of coal, and how it forged itself within the darkness of the earth a million years before, to feel this. You need not know how miners, even now, were sometimes killed, so far away from light and air, and chipping off black blocks of burning. The smell in any case was bleak; it smelled of places where you'd once been trapped, from which — against all odds — you'd managed to escape. It smelled of times that you would rather not remember, when the things you loved had been upended, loosed by someone's hand and broken. And yet these two smells, intermixed in Kirkwall — now flowers, wafting on the air, and now the hard and hurting memories — came from two fuels which each had lain within the body of the earth in graves, one shallow and one deep, and which had each been then brought forth out of the deeps to give a bright bright gift of ease.“

 

 

 

 

Elizabeth Arthur (New York, 15 november 1953)

 

 

 

 

 

De Italiaanse schrijver Carlo Emilio Gadda werd geboren op 15 november 1893 in Milaan. Zie ook mijn blog van 15 november 2008 en ook mijn blog van 15 november 2009.

 

Uit: Saint Georges chez les Brocchi (Vertaald door Marina Fratnik)

 

„Que Jole, la femme de chambre du comte, sortît chaque soir pour faire faire à Fuffi sa petite promenade: et que de temps à autre Fuffi, après avoir méticuleusement suivi, la laisse tendue et le museau contre terre, on ne sait quelle odeur, levât tout soudain contre le plus vénérable des marronniers d’Inde sa quatrième papatte comme pour dire: «Vrai de vrai, celui-là mérite qu’on l’arrose!»; qu’entre-temps des volées de bersagliers en retard rentrassent au pas de course, leurs plumes dressées dans le vent du printemps, et qu’ils débitassent à Jole des madrigaux à toute vapeur, avant que le rideau de fer de la retraite ne s’abatte brutalement sur les rêves errants de la nuit; que les trams galopassent à vide vers les hangars de banlieue, ou demi-vides, vers le grouillement des gares: et qu’une religieuse sur le départ baissât les yeux, joignant les mains sur son ventre, parce qu’elle avait entrevu par la fenêtre du tram des amants qui s’embrassaient à l’ombre des jardins obscurs; et que Jole, ayant aperçu la pauvre religieuse, laissât pénétrer dans ses veines un certain désarroi: que tout cela arrivât, c’était, pourrait-on risquer, tout à fait dans l’ordre des choses, du moins de celles de 1928 après J.-C.

Que par la suite Jole, pendant la petite promenade de Fuffi, qui tirait sur sa laisse et levait la patte à tout propos, se fît presque chaque soir aborder, oh la la!, par un «petit jeune homme», mais alors très très «jeune homme», de ceux qui n’ont rien de mieux à faire avec les filles que l’andouille: que parmi les événements de 1928 fût apparue cette complication, les yeux perçants, voire extralucides, des concierges de la belle-sœur du comte l’avaient peu à peu sinon constaté (à cause des marronniers d’Inde, des trams, des taxis, des innombrables ombres errant deux par deux sous les feuillages des uns et derrière les infatigables navettes des autres), du moins presque deviné. Puisque aussi bien, les soirs de printemps, les concierges prenaient le frais sous le porche: et que lui, fumait la pipe.

 

 

 

 

Carlo Emilio Gadda (15 november 1893 – 21 mei 1973)

 

 

 

 

 

De Amerikaanse dichteres Marianne Moore werd geboren op 15 november 1887 in Kirkwood, Missouri. Zie ook mijn blog van 15 november 2008 en ook mijn blog van 15 november 2009.

 

 

No Swan So Fine 

 

"No water so still as the

dead fountains of Versailles." No swan,

with swart blind look askance

and gondoliering legs, so fine

as the chinz china one with fawn-

brown eyes and toothed gold

collar on to show whose bird it was.

 

Lodged in the Louis Fifteenth

candelabrum-tree of cockscomb-

tinted buttons, dahlias,

sea-urchins, and everlastings,

it perches on the branching foam

of polished sculptured

flowers--at ease and tall. The king is dead.

 

 

 

To a Steam Roller

 

The illustration

is nothing to you without the application.

You lack half wit. You crush all the particles down

into close conformity, and then walk back and forth on them.

 

Sparkling chips of rock

are crushed down to the level of the parent block.

Were not 'impersonal judment in aesthetic

matters, a metaphysical impossibility,' you

 

might fairly achieve

it. As for butterflies, I can hardly conceive

of one's attending upon you, but to question

the congruence of the complement is vain, if it exists.

 

 

 

Marianne Moore (15 november 1887 – 5 februari 1972)

De Engelse schrijfster Richmal Crompton Lamburn werd geboren op 15 november 1890 in Lancashire. Zie ook mijn blog van 15 november 2008.

 

Uit: More William

 

„William awoke and rubbed his eyes. It was Christmas Day--the day to which he had looked forward with mingled feelings for twelve months. It was a jolly day, of course--presents and turkey and crackers and staying up late. On the other hand, there were generally too many relations about, too much was often expected of one, the curious taste displayed by people who gave one presents often marred one's pleasure.

He looked round his bedroom expectantly. On the wall, just opposite his bed, was a large illuminated card hanging by a string from a nail--"A Busy Day is a Happy Day." That had not been there the day

before. Brightly-coloured roses and forget-me-nots and honeysuckle twined round all the words. William hastily thought over the three aunts staying in the house, and put it down to Aunt Lucy. He looked at it with a doubtful frown. He distrusted the sentiment.

A copy of "Portraits of our Kings and Queens" he put aside as beneath contempt. "Things a Boy Can Do" was more promising. _Much_ more promising. After inspecting a penknife, a pocket-compass, and a pencil-box (which shared the fate of "Portraits of our Kings and Queens"), William returned to "Things a Boy Can Do." As he turned the pages, his face lit up.

He leapt lightly out of bed and dressed. Then he began to arrange his own gifts to his family. For his father he had bought a bottle of highly-coloured sweets, for his elder brother Robert (aged nineteen)

he had expended a vast sum of money on a copy of "The Pirates of the Bloody Hand." These gifts had cost him much thought. The knowledge that his father never touched sweets, and that Robert professed scorn of pirate stories, had led him to hope that the recipients of his gifts would make no objection to the unobtrusive theft of them by their recent donor in the course of the next few days.“

 

 

 

Richmal Crompton (15 november 1890 – 11 januiri 1969)

 

 

 

 

 

De Duitse schrijfster Emmy von Rhoden (eig. Emilie Auguste Karoline Henriette Friedrich geb. Kühne)  werd geboren op 15 november 1829 in Magdeburg. Zie ook mijn blog van 15 november 2009.

 

Uit: Der Trotzkopf

 

»Nichts weiter, mein Kind, als daß du sofort auf dein Zimmer gehen und dich umkleiden sollst. Du wußtest wohl nicht, daß wir Gäste erwarten?«

»Doch, ich wußte es, aber ich mache mir nichts daraus,« gab Ilse kurz zur Antwort.

»Aber ich, Ilse. Ich kann nicht gleichgültig dabei sein, wenn du in einem so unordentlichen Kostüme dich blicken läßt. Du bist kein Kind mehr mit deinen fünfzehn Jahren; bedenke, daß du seit Ostern konfirmiert bist, eine angehende junge Dame aber muß den Anstand wahren. Was soll der junge

Schäffer von dir denken, er wird dich auslachen und dich verspotten.«

»Der dumme Mensch!« fuhr Ilse auf. »Ob der über mich lacht oder spottet, ist mir ganz gleichgültig. Ich lache auch über ihn! Thut, als ob er ein Herr wäre mit seinem Klemmer und geht doch noch in die Schule.«

»Er ist in Prima auf dem Gymnasium und zählt neunzehn Jahre. Nun sei vernünftig und kleide dich um, Kind, hörst du?«

»Nein, – ich ziehe kein andres Kleid an, ich will mich nicht putzen!«

»Wie du willst, aber dann bitte ich dich, ja ich wünsche es entschieden, daß du in deinem Zimmer bleibst und dein Abendbrot dort verzehrst,« gab Frau Macket mit großer Ruhe zur Antwort.

Ilse biß auf die Unterlippe und trat mit dem Fuße heftig auf die Erde, aber sie sagte nichts. Mit einer schnellen Wendung ging sie zur Thür hinaus und warf dieselbe unsanft hinter sich zu. Oben in ihrem Zimmer ließ sie sich auf einen Stuhl fallen, stützte die Ellbogen auf das Fensterbrett und weinte Thränen des bittersten Unmutes.“

 

 

 

 

Emmy von Rhoden (15 november 1829 – 7 april 1885)

Boekomslag

 

 

 

 

De Franse schrijfster Madeleine de Scudéry werd geboren op 15 november 1607 in Le Havre. Zie ook mijn blog van 15 november 2008 en ook mijn blog van 15 november 2009.

 

Uit: La Carte de Tendre (Clélie, histoire romaine)

 

„Vous vous souvenez sans doute bien, madame, qu'Herminius avait prié Clélie de lui enseigner par où l'on pouvait aller de Nouvelle-Amitié à Tendre, de sorte qu'il faut commencer par cette première ville qui est au bas de cette carte pour aller aux autres; car, afin que vous compreniez mieux le dessein de Clélie, vous verrez qu'elle a imaginé qu'on pouvait avoir de la tendresse pour trois causes différentes : ou pour une grande estime, ou par reconnaissance, ou par inclination; et c'est ce qui l'a obligée à établir ces trois villes de Tendre sur trois rivières qui portent ces trois noms et de faire aussi trois routes différentes pour y aller. Si bien que, comme on dit Cumes sur la mer d'Ionie et Cumes sur la mer de Tyrrhène, elle fait qu'on dit Tendre-sur-Inclination, Tendre-sur-Estime et Tendre-sur-Reconnaissance. Cependant comme elle a présupposé que la tendresse qui naît par inclination n'a besoin de rien autre chose pour être ce qu'elle est, Clélie, comme vous le voyez, madame, n'a mis nul village le long des bords de cette rivière qui va si vite qu'on n'a que faire de logement le long de ses rives pour aller de Nouvelle-Amitié à Tendre. Mais, pour aller à Tendre-sur-Estime, il n'en est pas de même, car Clélie a ingénieusement mis autant de villages qu'il y a de petites et de grandes choses qui peuvent contribuer à faire naître par estime cette tendresse dont elle entend parler. En effet vous voyez que de Nouvelle-Amitié on passe à un lieu qu'on appelle Grand Esprit, parce que c'est ce qui commence ordinairement l'estime; ensuite vous voyez ces agréables villages de Jolis Vers, de Billet galant et de Billet doux, qui sont les opérations les plus ordinaires du grand esprit dans les commencements d'une amitié.“

 

 

 

Madeleine de Scudéry (15 november 1607 – 2 juni 1701)

Boekomslag

 

 

 

 

 

De Nederlandse humanistische dichter Janus Secundus (eigenlijk Jan Everaerts) werd geboren in werd geboren in Den Haag op 15 november 1511. Zie ook mijn blog van 15 november 2009.

 

Uit: De kunst van het zoenen (Vertaald door J.P. Guépin)

 

DE ELFDE KUS Ze zeggen dat we te verfijnde kussen geven, die 't kranig voorgeslacht bepaald niet had geleerd. Zou ik, als om jouw hals mijn grage armen kleven en mij, mijn Licht, jouw kus tot stervens toe blesseert, bezorgd zijn om het kwaad dat mensen van mij zeggen, ik die, 'wie ben ik, waar ben ik', verbijsterd vraag? Neaera hoorde het, ze lachte en verlegde haar handen om mijn nek van boven naar omlaag. Ze gaf een zoen, zo ongelofelijk wellustig als Mars (haar minnaar) nooit van Venus had gekend. 'Vergeet het oordeel' zei ze, 'van die troep maar rustig, alleen mijn rechtbank is in dezen competent.'

 

 

 

Janus Secundus (15 november 1511 - 1536)

 

 

 

 

 

 De Mexicaanse dichter en schrijver José Joaquín Fernández de Lizardi werd geboren in Mexico-stad op 15 november 1776. Zie ook mijn blog van 15 november 2008.

 

Uit: El Periquillo Sarniento

 

 „Nací en México, capital de la América Septentrional, en la Nueva-España. Ningunos elogios serían bastantes en mi boca para dedicarlos a mi cara patria; pero, por serlo, ningunos más sospechosos. Los que la habitan y los extranjeros que la han visto, pueden hacer su panegírico más creíble, pues no tienen el estorbo de la parcialidad, cuyo lente de aumento puede a veces disfrazar los defectos, o poner en grande las ventajas de la patria aun a los mismos naturales; y así, dejando la descripción de México para los curiosos imparciales, digo: que nací en esta rica y populosa ciudad por los años de 1771 a 73 de unos padres no opulentos, pero no constituidos en la miseria; al mismo tiempo que eran de una limpia sangre, la hacían lucir y conocer por su virtud. ¡Oh, si siempre los hijos siguieran constantemente los buenos ejemplos de sus padres!

Luego que nací, después de las lavadas y demás diligencias de aquella hora, mis tías, mis abuelas y otras viejas del antiguo cuño querían amarrarme las manos, y fajarme o liarme como un cohete, alegando que si me las dejaban sueltas, estaba yo propenso a ser muy manilargo de grande, y por último, y como la razón de más peso y el argumento más incontrastable, decían que éste era el modo con que a ellas las habían criado, y que por tanto, era el mejor y el que se debía seguir como más seguro, sin meterse a disputar para nada del asunto; porque los viejos eran en todo más sabios que los del día, y pues ellos amarraban las manos a sus hijos, se debía seguir su ejemplo a ojos cerrados.

     A seguida, sacaron de un canastito una cincha de listón que llamaban faja de dijes, guarnecida con manitas de azabache, el ojo del venado, colmillo de caimán, y otras baratijas de esta clase, dizque para engalanarme con estas reliquias del supersticioso paganismo el mismo día que se había señalado para que en boca de mis padrinos fuera yo a profesar la fe y santa religión de Jesucristo.“

 

 

The Itching Parrot (Vertaald door Katherine Ann Porter) 

 

“I WAS BORN IN MEXICO, capital of Northern America, in New Spain, about the years 1771 to 1773, of parents neither rich nor poverty stricken. At the same time they were of good blood and made it known by their virtue.

 As soon as I was born, after the washings and other business of that hour, my aunts, my grandmothers, and other dames of the old school wished to bind my hands and bundle and wrap me up like a firecracker, alleging that if they left me untied I was apt to scare myself, or be very free with my fists when I grew up; and, as the weightiest reason and the final unanswerable argument, they said they had been brought up in this way and on that account it was the best and should be followed as the surest, without disputing the matter at all, because the old are in everything wiser than the young and, since they had always swaddled their children, their example should be followed with closed eyes. Then they took out of a little basket a piece of ribbon called a relic belt, garnished with jet hands, deer's eye, alligator teeth, and other knickknacks of this kind, intending to adorn me with these relics of superstitious paganism; and this on the very day that had been chosen for me to go to church to profess, through the lips of my godparents, the faith and holy religion of Jesus Christ.“

 

 

 

José de Lizardi (15 november 1776 - 27 april 1827)

De Nederlandse schrijver, fysicus en voormalig politicus voor Democraten 66 Jan Terlouw werd geboren in Kamperveen op 15 november 1931 Hij groeide op in de Veluwse dorpen Garderen en Wezep, waar zijn vader Gereformeerde Bonds-predikant was. In 1948 begon hij zijn studie wis- en natuurkunde aan de Rijksuniversiteit Utrecht, waarin hij in 1956 zijn doctoraalexamen behaalde. Vervolgens deed hij dertien jaar lang wetenschappelijk onderzoek. Terlouw promoveerde in 1964 op onderzoek naar kernfusie.  In 1970 debuteerde hij met zijn eerste boeken 'Pjotr' en 'Oom Willibrord', en werd hij actief als gemeenteraadslid. In 1971 kwam hij voor de D66 in de Tweede Kamer. Twee jaar. In 1999 werd Terlouw senator in de Eerste Kamer. Terlouw heeft een aantal boeken geschreven; voornamelijk jeugdliteratuur. Zijn boeken zijn talloze malen herdrukt, bekroond, en vertaald in vele talen. De laatste jaren schrijft Terlouw sommige boeken samen met zijn dochter Sanne Terlouw.

 

Uit: Oosterschelde windkracht 10

 

„Henk en Anne, pas getrouwd, wonen voorlopig nog in bij haar ouders, totdat hij zijn diploma behaald heeft. Het is 31 januari 1953. In de loop van de avond wakkert de wind aan, er is storm op zee en in de polders op Overflakkee een Zeeuws eiland, vreest men voor overstromingen. Zullen de dijken het houden ? Henk is samenmet zijn zwager Piet poolshoogte gaan nemen, terwijl de rest van het gezin zijn voorzorgen neemt en naar de zolder verhuist. Op de dijken rijden auto's af en aan om de bedreigde families naar Nieuwe Tonge te brengen, dat hoger gelegen is dan Battenoord.

"Vlug in mijn auto," riep Tegelaar. "Ik draai om en neem jullie mee naar Tonge."

De vrouw en de kinderen stapten in, terwijl Piet en de mannen naar de andere auto liepen om te kijken waarom hij niet wegreed.

"Hij slaat niet aan - te nat," riep de chauffeur. "Help me duwen." Hij kwam er zelf uit en met z'n vieren begonnen ze de auto door het water te duwen. 't Was geen doen. Waar moest dat heen ? Plotseling kwam er een grote waterhoos op hen af en sloeg bruisend over hen heen. Tegelaar verloor zijn evenwicht, gaf een akelige schreeuw, die even de wind overstemde, en werd meegevoerd

door het water.

Nu pas begreep Piet dat zij in levensgevaar verkeerden. Lang had hij niet om zich daar zorgen over te maken. De situatie werd snel slechter. Steeds hogere golven sloegen over de dijk, tegen de auto aan, tegen hen aan. Hij keek om en zag iets afschuwelijks gebeuren. De auto van Tegelaar, waar juist de vrouw met de twee kinderen in waren gestapt, zakte scheef weg omdat er een stuk dijk afbrokkelde, bleef een paar tellen hangen. Een grote golf kwakte ertegenaan. De auto verdween in het woedende water.

"De auto, de andere auto !" schreeuwde Piet.

"Duwen, duwen," riep de chauffeur van de overgebleven wagen. "In godsnaam, duw!"

De man die net zijn vrouw en kinderen had zien omkomen, stond wezenloos voor zich uit te kijken. Met z'n tweeën probeerden ze het nog even. Het ging niet meer.“

 

 

 

Jan Terlouw (Kamperveen, 15 november 1931)