Berichten van 9 juni 2013 tot 10 juni 2013

150 jaar Louis Couperus

 

 

De Nederlandse schrijver Louis Couperus werd op 10 juni 1863 geboren in Den Haag. Dat is vandaag precies 150 jaar geleden. Zie ook alle tags voor Louis Couperus op dit blog.

 

Uit: De stille kracht

 

« Maar al mijmerde hij niet, de stemming was onafweerbaar, als een druk op zijn breede borst, als een ziekte van teederheid, een malaise van sentimentaliteit in zijn anders heel praktisch gemoed van hoofdambtenaar, die hield van zijn werkkring, van zijn gewest; die hart had voor de belangen er van, en wien het bijna onafhankelijk gezag van zijn betrekking geheel in harmonie was met zijne heerschersnatuur; die met zijn krachtige longen zijn atmosfeer van wijden werkkring en ruim veld van zoo verscheiden arbeid, met even veel genot gewoon was te ademen, als hij nu ademde, den wijden wind van de zee. De begeerte, het verlangen, een heimwee, waren dien avond vooral, vol in hem. Hij voelde zich eenzaam, niet alléen om het izolement, dat een hoofd van gewestelijk bestuur altijd min of meer omringt, wien men òf nadert conventioneel glimlachend-eerbiedig, om conversatie, òf kort, zakelijk-eerbiedig, om zaken. Hij voelde zich eenzaam, hoewel hij vader was van een huisgezin. Hij dacht aan zijn groote huis, hij dacht aan zijn vrouw en zijn kinderen. En hij voelde zich eenzaam, en alleen gedragen door het belang, dat hij stelde in zijn werk. Het was hem alles in zijn leven. Het vulde al zijne uren. Er over denkende sliep hij in, zijn eerste gedachte was voor het een of ander gewestelijk belang.

In dit oogenblik, moê van het cijferen, opademende in den wind, ademde hij tegelijk met de frischheid van de zee den weemoed van de zee in, den geheimzinnigen weemoed der Indische zeeën, den opspokenden weemoed der zeeën van Java; de weemoed, die aanruischt van verre als op suizende wieken van geheimzinnigheid. Maar zijn natuur was niet om zich over te geven aan mysterie. Hij ontkende het mysterie. Het was er niet: er was alleen de zee en de wind, die frisch was. Er was alleen de walm van die zee, als iets van visch en van bloemen en zeewier; walm, die de frissche wind uitwoei. Er was alleen het oogenblik van herademing, en wat hij, onafweerbaar, voor geheimzinnigen weemoed voelde toch sluipen in zijn, dien avond, wat weeke gemoed, dacht hij te zijn om zijn huislijken kring, dien hij liever wat nauwer gevoeld had, dichter sluitende om wat in hem was vader en echtman. Was er van weemoed noch iets, dan was het dàt. Uit de zee kwam het niet; uit de lucht aan, van verre, niet. Hij gaf zich niet over aan een allereerste sensatie van wonderlijkheid... En hij plantte zich steviger, welfde zijn borst, richtte-op zijn flinken, militairen kop en snoof, en snoof den walm in en den wind...

De hoofdoppasser, neêrgehurkt, met zijn gloei-vuurtouw in de hand, gluurde aandachtig op naar zijn heer, als dacht hij: wat doet hij hier zoo vreemd te staan bij den vuurtoren... Zoo vreemd, die Hollanders... Wat denkt hij nu... Waarom doet hij zoo... Juist op dit uur op deze plek... De zeegeesten waren nu om... Er zijn kaaimannen onder het water, en iedere kaaiman is een geest... Zie, daar heeft men aan ze geofferd, pisang en rijst en dèng-dèng en een hard ei op een vlotje van bamboe; onderaan bij het voetstuk van den vuurtoren... Wat doet de Kandjeng Toean nu hier... Het is hier niet goed, het is hier niet goed... tjelaka, tjelaka... En zijn spiedende oogen gleden op en neêr langs den breeden rug van zijn heer, die maar stond en uitzag... Waar zag hij naar toe...? Wat zag hij aanwaaien in den wind...? Zoo vreemd, die Hollanders, vreemd... »

 

 

 

Louis Couperus (10 juni 1863 – 16 juli 1923)

Met zijn vrouw (rechts) op Sumatra, 1921 

 

 

 

 

De Nederlandse dichter Jacques Fabrice Herman Perk werd geboren in Dordrecht op 10 juni 1859. Zie ook alle tags voor Jacques Perk op dit blog.

 

 

Iris

 

Ik ben geboren uit zonne-gloren
En een zucht van de ziedende zee,
Die omhoog is gestegen, op wieken van regen,
Gezwollen van wanhoop en wee;
Mijn gewaad is doorweven met parels, die beven
Als dauw aan de roos, die ontlook
Wen de dag-bruid zich baadt, en voor 't schuchter gelaat
Een waaier van vlammen ontplook

Met tranen in 't oog, uit de diepte omhoog,
Buig ik ten kus naar beneden:
Mijn lichtende haren befloersen de baren,
En mijn tranen lachen tevreden:
Want, diep in zee, splijt de bedding in twee,
Als mijn kus de golven doet gloren...

En de aarde is gekloofd, en het lokkige hoofd
Van Zephir doemt lachend te voren.
Hij lacht...en zijn zucht jaagt mij, arme, in delucht,
En een boog van tintlende kleuren
Is mijn spoor, als ik wijk naar een droomerig rijk,
Waar ik eenzaam om Zephir kan treuren.

Hij mint me als ik hem.., maar zijn lach, zijn stem,
Zijn kus..is een zucht: wij zwerven
Omhoog, omlaag; wij willen gestaag,
Maar wij kunnen noch kussen, noch sterven.

 

 

 

 

De purpren avond

 

De purpren avond was in 't west verdwenen
En glanzend zilver droomde op donkere aarde,
Toen is de blonde Muze mij verschenen ...
Mijn ziel werd vuur, toen haar mijn oog ontwaarde.

Geknield strekte ik mijn armen naar haar henen,
'k Omhelsde louter lucht - ik viel aan 't wenen:
Haar blik was eindloos-teer, toen ze op mij staarde,
'k Gevoelde een kus op 't voorhoofd, - ze openbaarde:

'Een hoge liefde zal uw hart doordringen:
Gij zult beminnen, zalig zijn en scheiden,
Gescheiden zwerven, zwervend liefde zingen,

En peinzend zult gij 't wederzien verbeiden,
En naar een vrouw gedachte en smachten leiden,
En mijmrend leven van herinneringen.'

 

 

 

 

Gouden lokken

 

Toen sprongen ze los door het stoeien,
die dartlende haren,
Ik woelde er doorheen met mijn vingers,
Ik warde met woelende vingers.

Towen hingen die lokken mij over de vingers gebogen,
Zo smijdig en slank als de slangen,
Als trossen goû-regen, in slingers gebogen,
Als stralen der zon, door mijn vingers gevlogen,
Of tussen de twijgen gevangen.

 

 

 

 

Jacques Perk (10 juni 1859 - 1 november 1881)

 

 

 

 

 

De joods-Amerikaanse schrijver Saul Bellow werd geboren op 10 juni 1915 te Lachine, een voorstad van Montreal. Zie ook alle tags voor Saul Bellow op dit blog.

 

Uit: The Adventures of Augie March

 

“She was meek and long, round-eyed like Georgie - gentle green round eyes and a gentle freshness of color in her long face. Her hands were work-reddened, she had very few of her teeth left - to heed the knocks as they come - and she and SImon wore the same ravelly coat-sweaters. Besides having round eyes, Mama had circular glasses that I went with her to the free dispensary on Harrison Street to get. Coached by Grandma Lausch, I went to do the lying. Now I know it wasn't so necessary to lie, but then everyone thought so, and Grandma Lausch especialy, who was one of those Machiavellis of small street and neighbourhood that my young years were full of. So Grandma, who had it all ready before we left the house and must have put in hours plotting it out in thought and phrase, lying small in her chilly small room under the featherbed, gave it to me at breakfast. The idea was that Mama wasn't keen enought o do it right. That maybe one didn't need to be keen didn't occur to us; it was a contest. The dispensary would want to know why the Charities didn't pay for the glasses. So you must say nothing about the Charities, but that sometimes money from my father came and sometimes it didn't, and that Mama took boarders. This was, in a delicate and choosy way, by ignoring and omitting certain large facts, true. It was true enough for them, and at the age of nine I could appreciate this perfectly. Better than my brother SImon, who was too blunt for this kind of maneuver and, anyway, from books, had gotten hold of some English schoolboy notions of honor. Tom Brown's Schooldays for many years had an influence we were not in a position to afford.”

 

 

 

Saul Bellow (10 juni 1915 - 5 april 2005)

Portret door  Sarah Yuster, 1875

 

 

 

 

De Nederlandse schrijfster Mensje van Keulen werd op 10 juni 1946 geboren in Den Haag. Zie ook alle tags voor Mensje van Keulen op dit blog.

 

Uit: Zondagochtend

 

“Om tien uur gaat de laatste scheut water op de koffie.

‘Ze zullen zo wel komen’, zegt hij en knipt een puntje van de eerste sigaar. Het bandje krabbelt hij voorzichtig los op de lijmrand. Een goeie om te ruilen voor Arnold.

‘Ik haal 'm er maar vast uit’, zegt hij vergoelijkend terwijl hij de glimmende mahoniehouten sekretaire opent en er een sigarenkistje uit haalt, waarin hij het bandje stopt.

Emma zet de filter te druipen op een schoteltje. ‘Ze zouwen er toch om tien uur zijn’, zegt ze en kijkt naar buiten.

‘Zullen we vast een kopje nemen?’, vraagt hij en steekt de sigaar op. ‘Laten we nou nog even wachten. Dat staat zo ongezellig, zo'n halfvolle pot’.

‘De koffie ruikt anders goed’, probeert hij en blaast een dikke wolk. Emma is achter het raam gaan zitten, haar handen stil in haar schoot. ‘Kwart over tien’, klaagt ze naar de klok kijkend en dan weer naar buiten. ‘Als er maar niks met de auto is’.

Hij knikt met zijn hoofd naar de koffiepot. ‘Emma, de pit is uit’.

‘Hij zal op zijn’, zegt ze en staat onwillig op om een nieuwe te halen. ‘Er kan toch van alles gebeuren met zo'n auto. Veel te veel verantwoording als je kinderen hebt’.

Hij slaat haar gade, zegt niets, bromt wat. ‘Je moet de krant maar lezen’, zeurt ze en schudt haar hoofd, ‘En het hoeft niet eens je eigen fout te wezen. Heeft Bert er al van die gordels in?’ Zuchtend, met een gefronst gezicht begeeft ze zich weer naar het raam en gaat daar hoopvol naar buiten zitten kijken. De koffie staat warm te blijven. Hij is al een tweede keer naar de w.c. geweest. De klok slaat harteloos half elf.

Ze schrikt ervan. ‘Half elf al. Waar blijven ze nou?’

 

 

 

Mensje van Keulen (Den Haag, 10 juni 1946)

 

 

 

 

De Nederlandse schrijver Jan Brokken werd geboren op 10 juni 1949 in Leiden. Zie ook alle tags voor Jan Brokken op dit blog.

 

Uit: Spiegels. Interviews en reportages (Wie is F.B. Hotz?)

 

“Wat laadt je schrijfwens op?
‘Lezen, waarbij soms de vileine gedachte opkomt, zo zou ik het ook wel kunnen. In de praktijk blijkt dat tegen te vallen. Lezen dus. En kwaadheid. We hadden het daarnet over huwelijken… Ik heb vaak om me heen gezien dat mannen in hun huwelijk tot niets gereduceerd werden, in de muziekwereld bijvoorbeeld, waar een meisje naar X kwam kijken omdat ie zo goed speelde en zo aardig was en veertien dagen na de trouwpartij zei ze: ga nou maar wat anders doen want je bent ’s avonds altijd weg en die onregelmatige verdienste bevalt me niet. Dat kon ik niet zetten. Als je van iemand houdt moet je hem zijn werk, zijn roeping en zijn bestemming gunnen. In m’n huwelijk speelde dat overigens niet.
In een van je verhalen citeer je Schopenhauer: in het huwelijk moet de wil van een der partijen kapot.
‘Dat is wel erg absoluut gesteld maar ik vrees dat in de mééste huwelijken de wil van een der partijen inderdaad gebroken wordt. Ik geloof dat twee sterke willen niet samen kunnen leven. In negentiende-eeuwse romans kom je vaak kindvrouwtjes tegen en ja, die schikken zich wel in het huwelijk. Maar tegenwoordig heeft iedereen een groter IK en daardoor gaat het vaker fout.
Alle huwelijken die je beschrijft lopen stuk.
‘Over het huwelijk, als instituut, heb ik geen theorie, geen mening. Ik beschrijf wat ik om me heen gezien heb.’
Over het huwelijk van je ouders en je grootouders heb je vaak geschreven, over je eigen huwelijk nooit.
‘Al ik alles zou opschrijven wat ik heb meegemaakt zou ik zo een roman bij elkaar hebben. Maar… ik wil er niet over schrijven! Ik schrijf liever uit een gemis dan uit een overvloed. Ook houd ik me meer met de vorm bezig, waar het me uiteindelijk om gaat is hoe het erop staat. Van Doesburg zegt: de essentie van schilderen is kleur en al het andere is de schilder opgedrongen.”

 

 

Jan Brokken (Leiden, 10 juni 1949)



Zie voor nog meer schrijvers van de 10^e juni ook mijn blog van 10 juni 2011 deel 2.

In Memoriam Walter Jens

 

De Duitse schrijver, classicus, literair historicus, criticus en vertaler Walter Jens is gisteren op 90-jarige leeftijd overleden. Walter Jens werd geboren op 8 maart 1923 in Hamburg. Zie ook alle tags voor Walter Jens op dit blog.

 

Uit: Katias Mutter (Samen met Inge Jens)

 

„Es war mit Sicherheit eine der interessantesten – man könnte auch sagen: kuriosesten – Familien der preußischen Metropole, in die Hedwig Pringsheim am 13. Juli 1855 hineingeboren wurde. Ihr Vater, Ernst Dohm, Spross einer armen jüdischen Familie, war bereits als Kind getauft und von einer frommen Mutter sowie einer pietistischen Gönnerin zum Theologen bestimmt worden. Nach erfolgreich absolvierten Examenspredigten hatte er jedoch Talar und Beffchen an den Nagel gehängt und sich als Hauslehrer und Übersetzer durchgeschlagen, ehe er 1848 mit der Gründung der politisch-satirischen Zeitschrift  Kladderadatsch endgültig ins literarisch-journalistische Genre wechselte. Sein profundes Wissen, sein ebenso stil- wie treffsicherer Witz und seine unterhaltlichen Fähigkeiten sowie eine offenbar beachtliche poetische Begabung verhalfen ihm schnell zu Ansehen und Beliebtheit.

Auch Hedwigs Mutter, deren Vornamen das Neugeborene erhielt, hatte in ihrer Ehe begonnen, sich als Schriftstellerin zu profilieren. Sie schrieb Novellen, Dramen und Gedichte, später auch Romane. Vor allem aber zog sie in öffentlichen Stellungnahmen und Essays gegen die These von der angeblich naturgegebenen Ungleichheit von Männern und Frauen zu Felde und wurde in den späten sechziger

und siebziger Jahren, nachdem sie vier Kinder großgezogen hatte, zu einer der bekanntesten Kämpferinnen für die Zulassung der Frau zu allen berufsqualifizierenden Bildungs- und Ausbildungsmöglichkeiten.

«Kämpferin»? Zumindest Hedwig, die älteste ihrer vier Töchter, sah die Mutter anders: «Schön war sie und reizend; klein und zierlich von Gestalt, mit großen, grünlich-braunen Augen und schwarzen Haaren, die sie auf Jugendbildnissen noch in schlichten Scheiteln aufgesteckt trug, später aber abgeschnitten hatte, und die dann halblang und gewellt ihr wunderbares Gesicht umrahmten. Zart war sie, schüchtern, empfindsam, ängstlich. Wer sie nur aus ihren Kampfschriften kannte und ein Mannweib zu finden erwartete, wollte seinen Augen nicht trauen, wenn ihm das holde, liebliche

und zaghafte kleine Wesen entgegentrat. Aber ein Gott hat ihr gegeben, zu sagen, was sie gelitten, was sie in Zukunft ihren Geschlechts-Schwestern ersparen wollte.»

 

 

 

Walter Jens (8 maart 1923 - 9 juni 2013)

In Memoriam Iain Banks

 

 

De Schotse schrijver Iain Banks is op 59-jarige leeftijd overleden. Dat heeft de BBC gisteren gemeld.  Iain Menzies Banks werd geboren op 16 februari 1954 in Dunfermline, Schotland. Zie ook alle tags voor Ian Banks op dit blog.

 

Uit: The Wasp Factory

 

“But I am educated. While he wasn't able to resist indulging his rather immature sense of humour by selling me a few dummies, my father couldn't abide a son of his not being a credit to him in some way; my body was a forlorn hope for any improvement, so only my mind was left. Hence all my lessons. My father is an educated man, and he passed a lot of what he already knew on to me, as well as doing a fair bit of study himself into areas he didn't know all that much about just so that he could teach me. My father is a doctor of chemistry, or perhaps biochemistry -- I'm not sure. He seems to have known enough about ordinary medicine -- and perhaps still have had the contacts within the profession -- to make sure that I got my inoculations and injections at the correct times in my life, despite my official non-existence as far as the National Health Service is concerned.

I think my father used to work in a university for a few years after he graduated, and he might have invented something; he occasionally hints that he gets some sort of royalty from a patent or something, but I suspect the old hippy survives on whatever family wealth the Cauldhames still have secreted away.

The family has been in this part of Scotland for about two hundred years or more, from what I can gather, and we used to own a lot of the land around here. Now all we have is the island, and that's pretty small, and hardly even an island at low tide. The only other remnant of our glorious past is the name of Porteneil's hot-spot, a grubby old pub called the Cauldhame Arms where I go sometimes now, though still under age of course, and watch some of the local youths trying to be punk bands. That was where I met and still meet the only person I'd call a friend; Jamie the dwarf, whom I let sit on my shoulders so he can see the bands.

'Well, I don't think he'll get this far. They'll pick him up,' my father said again, after a long and brooding silence. He got up to rinse his glass. I hummed to myself, something I always used to do when I wanted to smile or laugh, but thought the better of it. My father looked at me. 'I'm going to the study. Don't forget to lock up, all right?'

'Okey-doke,' I said, nodding.

'Goodnight.'

My father left the kitchen. I sat and looked at my trowel, Stoutstroke. Little grains of dry sand stuck to it, so I brushed them off. The study. One of my few remaining unsatisfied ambitions is to get into the old man's study. The cellar I have at least seen, and been in occasionally; I know all the rooms on the ground floor and the second; the loft is my domain entirely and home of the Wasp Factory, no less; but that one room on the first floor I don't know, I have never even seen inside.”

 

 

 

Iain Banks (16 februari 1954 – 9 juni 2013)

De Nederlandse dichter, schrijver, criticus en filosoof Maarten Doorman werd geboren op 9 juni 1957 in Medina Sidonia (Spanje). Zie ook alle tags voor Maarten Doorman op dit blog.

 

 

Oudbakken rapvers

 

Ik kan veel
ik kan winkelend publiek laten lopen
ze zelfs laten marcheren - door stompende muziek
in hun buik te programmeren ik kan boodschappen
leggen in hun winkelwagentje dat dakloos na sluitingstijd
op straat is geparkeerd
en ik kan roofvogels uit de stad amuseren
met poezemuizen nagemaakt van spelen verfomfaaid
- gewapende scholieren hun verveling bezweren
met muziek die door iedereen kapot is gedraaid
en wildplassers kan ik 's nachts op straat doen
protesteren tegen daglichte meneren die de nacht
willen regeren
en ik kan steeds meer zinnen
die niets beweren
gebruiken als pillen om een feestje te versjteren
ik jaag dames en heren in een vloek uit de kleren
om met woorden te maskeren hoe de liefde je verteren
kan - ik kan - ik kan veel

 

 

 

Op op op

 

Op op op, eer de zon inden dauw schijn.

Laet ons alle gedierte te gauw zijn.

P.C. Hooft

 

Door de gordijnen duwt het licht

de helft van je gezicht tevoorschijn en

maakt je in forse streken tot wat je bent:

half wit half zwart geblokt verknipt

een harlekijn, zo afgewend

mompelt je rug nog

de buigzame slaap terug van het gras.

Een ruk aan het gordijn

en een lichtgranaat van dag

doet je meer ledenpop zijn

dan je was, je was.

 

Mijn tong is dodelijk gezwollen.

De wekker stil gaan staan. Nu kan ik

eruit en schreeuwen, de spiegel stukslaan

en gillend het huis van onvoltooide tijd

uithollen. Ik kan

uit deze veelledigheid opstaan.

 

 

 

 

Maarten Doorman (Medina Sidonia, 9 juni 1957)

 

 

 

 

 

De Nederlandse schrijver Xander Michiel Beute werd geboren op 9 juni 1975 te Gouda. Zie ook alle tags voor Xander Michiel Beute op dit blog.

 

Uit: Dubbelportret

 

“Anna Verstil studeerde rechten, had lichtgroene ogen en speelde toneel. De laatste rol die ze

speelde, was die van Katharina in . Op een donderdagmiddag werd ze in een park vlakbij het station verkracht en vermoord.

Haar vader schildert sindsdien elke week het gezicht van de verkrachter en moordenaar.

De buurt waar hij woont ademt oud geld. In de Jozef Israëllaan lopen zelfs de honden met opgeheven hoofd. Het atelier van de schilder kijkt uit op het Rosarium en het park. Veel gras, grindpad,

een vijver, vissen van goud, deftige dames met stijve knieën en hoedjes. De vachten van de

honden zijn gekamd. De poezen Perzisch. De parkjunk heeft gloednieuwe glimmende Adidas.

Verstil zet het doek met het gezicht van de man die zijn dochter wurgde in de erker tegen het

raam. Hij pakt een stoel en zet die even verder met de rug ernaartoe. Als hij wijdbeens achterstevoren op de stoel zit, legt hij zijn kin op de rugleuning en kijkt zijn creatie in de ogen.

Tot de dag dat zijn dochter ontkleed en levenloos in dat park werd gevonden, schilderde hij vooral naakte meisjes en bejaarde dames. Met succes. Hij heeft naam. Nu zet hij elke maandag

dat donkere en glasheldere mannengezicht in de erker. En elke week gebeurt hetzelfde. Er komt een moment dat hij het terug op de ezel zet. Dan gaat de roller eroverheen. Het doek wordt weer maagdelijk wit. Uiteindelijk maakt Verstil er een doodgewoon werk van. Hij schildert een haastige vaas bloemen, of, als hij zin heeft, zet hij het park met de vijver en de dames met hun shi-tzu’s erop. Dat gaat elke week zo. De portretten van de moordenaar en verkrachter overleven het niet. Verstil loopt op het schilderij af en draait het om. Er moeten naakte meisjes en bejaarde dames op de wereld worden gezet.”

 

 

 

Xander Michiel Beute (Gouda, 9 juni 1975)

 

 

 

 

De Duitse dichter, schrijver en vertaler Mirko Bonné werd op 9 Juni 1965 in Tegernsee / Oberbayern. Zie ook alle tags voor Mirko Bonné op dit blog.

 

 

Drei Frauen

 

Wir sehen: zwei triste Frauen im Wald.

Händepaare stillstehende halbe Propeller.

Auf einer Steppdecke eine Säuglingsgestalt,

Hintergrund: Heck eines Borgward Arabella.

Ein Kinderwagengestell steckt im Kofferraum,

der Aufsatz halb verdeckt von der Gruppe.

Die Kleider: hellgrün, hellblau, ohne Saum.

Am Boden das Mädchen, ohne Tier, ohne Puppe.

Wer ist der Fotograf? Gibt es ein Zeichen?

Vergrößerung: Großer Kerl mit Instamatic

entwickelt sich aus einem Lackschuhglanz.

Was aber wollen die drei Frauen erreichen,

und wer ist gemeint? Die verborgene Statik

ihrer Pose weist in Richtung des Manns

 

 

 

Im Ernst

 

Danke Sterne dank non-fiction danke

wenn der Zyklop sein Auge aufschiebt

in Sommernächten und Klassen im Ernst

in den Sitzschalen der Sternwarte

Unterschiede zum Kino aufgehen

 

Sexy Weltraum sexy Ernsthaftigkeit

sexy Unschuld und sexy Sonne sexy

Sirius Hauptstern im Großen Hund im Ernst

Sirius hat neun Lichtjahre Abstand

und einen weißen Zwerg als Begleiter

 

Wäre nicht Winter die Wege nicht weiß

hätten die beiden symmetrischen Wäldchen

kein klares Verhältnis und wären im Ernst

die Sterne an der Kuppelinnenwand

Botschaft einer Zauberhand voll Glück

 

Danke Leuchten dank Entfernung

danke Ödnis und danke Name danke

Stille Schnee Errungenschaft und Ernst

und danke Venus Venus danke danke

weißer Zwerg und Planetariumwäldchen

 

 

 

Die Blütenfolge

 

Hibiskus, Held, es wird Zeit: so zu blühen,

mit zwei grauen Sonnen auch nachts.

Keine Wendemöglichkeit: die Augen verzuckert,

ist die Blume im Spiegel verschwommen.

Held Eibisch, Zeit wird es, Zeit:

die Ägide der Unversehrtheit zu Ende,

warte, bis Herbst ist, Montag.

Nimm die Kurve in kahlere Stunden.

Die Blütenfolge ist klar,

und keine Chance zur Wende.

 

 

 

 

Mirko Bonné (Tegernsee, 9 juni 1965)

Tegernsee 

 

 

 

De Italiaanse schrijver van Duitse afkomst Curzio Malaparte (pseudoniem van Kurt Erich Suckert) werd geboren in Prato Toscane, 9 juni 1898. Zie ook alle tags voor Curzio Malaparteop dit blog.

 

Uit: Die Haut (La Pelle, vertaald door Hellmut Ludwig)

 

„Oberst Palese ergriff das Wort und sprach: »Ich stelle euch euren neuen Hauptmann vor …«, und während er sprach, betrachtete ich diese italienischen Soldaten in ihren den englischen Gefallenen abgenommenen Uniformen, betrachtete die blutleeren Hände, die bleichen Lippen, die weißen Augen. Verschiedentlich, an der Brust, am Leib, an den Beinen wiesen ihre Uniformen schwarze Blutflecken auf. Plötzlich bemerkte ich mit Entsetzen, daß diese Soldaten tot waren. Sie dünsteten einen bleichen Geruch nach moderndem Stoff aus, nach faulendem Leder, nach in der Sonne dörrendem Fleisch. Ich sah Oberst Palese an, er war gleichfalls tot. Die Stimme, die von seinen Lippen kam, war feucht, kalt, klebrig, wie jene gräßlichen Gurgeltöne, die aus dem Munde eines Toten dringen, wenn man ihm mit der Hand auf den Magen drückt. »Lassen Sie rühren«, sagte Oberst Palese zu dem Feldwebel, als er seine kurze Ansprache beendet hatte. »Kompanie, rührt euch!«, brüllte der Unteroffizier. Die Soldaten ließen sich, den linken Fuß wegsetzend, in eine lässige und müde Haltung gleiten und betrachteten mich mit weichem, abwesendem Blick. »Und jetzt«, sagte Oberst Palese, »wird euer neuer Hauptmann kurz zu euch sprechen.« Ich öffnete die Lippen, und ein entsetzliches Gurgeln drang mir aus dem Mund, es waren spröde, schwerfällige, schlaffe Worte. Ich sprach: »Wir sind die Freiwilligen der Freiheit, die Soldaten des neuen Italien. Wir müssen die Deutschen bekämpfen, sie aus unserem Hause jagen, sie über unsere Grenzen zurückwerfen.“

 

 

 

Curzio Malaparte (9 juni 1898 – 19 juli 1957)

 

 

 

 

 

De Amerikaanse schrijver Charles Webb werd geboren op 9 juni 1939 in San Francisco. Zie ook alle tags voor Charles Webbop dit blog.

 

Uit: The Graduate

 

"About what you're going to do?"

"That's right."

She handed him back the glass. "Well you still plan to teach don't you," she said.

"No."

"You don't?" she said. "Well what about your award."

"I'm not taking it."

"You're not?"

"No."

"Well Ben," she said, "that doesn't sound very wise, to pass up something you've spent four years working for."

Mr. Terhune pushed into the kitchen carrying his drink. "I thought I saw you duck in here," he said. "Now let's have the lowdown on that prize of yours."

"I'm not -- "

"Tell him about it, Ben," his mother said.

"It's called the Frank Halpingham Education Award," Benjamin said. "It's given by the college. It puts me through two years of graduate school if I decide to go into teaching."

"Well now why did they pick you," Mr. Terhune said.

Benjamin didn't answer.

"He did some practice teaching back there," his mother said. "He's been an assistant teacher for two years. Last term they let him take a junior seminar in American History."

Mr. Terhune sipped at his drink. "Well, have you got in any graduate schools yet?" he said.

"Yes."

"He's in Harvard and Yale," his mother said. "And what's that other one?"

"Columbia."

Mr. Terhune sipped at his drink again. "It sounds like you've got things pretty well sewed up," he said.

 

 

 

Charles Webb (San Francisco, 9 juni 1939)

Anne Bancroft als Mrs Robinson en Dustin Hoffman als Benjamin in de film uit 1967

 

 

 

 

De Oostenrijkse schrijfster en pacifiste Bertha Sophie Felicitas Barones von Suttner werd geboren op 9 juni 1843 in Praag. Zie ook alle tags voor Bertha von Suttner op dit blog.

 

Uit: Memoiren

 

„Frömmigkeit, Kirchenfrömmigkeit sowohl wie Militärfrömmigkeit gehörten zu seinen, ich will nicht sagen Charaktertugenden, sondern Standestugenden. Er fehlte bei keiner Sonntagsmesse, keiner Kirchenfeier und keiner Parade. Für Feldmarschall Radetzky, den er persönlich gut gekannt, schwärmte er. Der Ruhm der österreichischen Armee war in seinen Augen einer der schönsten Bestandteile der allgemeinen Weltordnung. Die Société (mit diesem Worte bezeichnete er den Kreis, in dem er geboren war und in dem er sich bewegte) war ihm die einzige Menschenklasse, deren Leben und Schicksale ihn interessierten. Er wohnte auch stets allen in den Häusern Schwarzenberg, Pallavicini u.s.w. gegebenen großen Festen bei. Im Adelskasino hatte er mit einigen Ranggenossen seine regelmäßigen Whistpartien. Kartenspiel liebte er überhaupt – nicht Hasard, denn er war im höchsten Grad »solid« –, aber die unschuldigen Spiele, als da sind: Pikett, L'hombre, Tarteln. Dieses letztere pflegte er bei seinem wöchentlich zweimaligen Vormittagsbesuch bei uns mit meiner Mutter zu spielen, und ich durfte dabeisitzen, um mit dem Stiftchen die Points zu markieren. Sehr interessierten ihn die verschiedenen Heiraten in der Société; er hatte eine Schar von Neffen und Nichten, die mehr oder minder gute Partien machten. Er selbst hat, obwohl der Mannesstamm mit ihm erlöschen sollte, nicht ans Heiraten gedacht. Die Ursache war, daß er eine Herzensneigung zu einer Frau hegte, die zwar auch die Witwe eines Aristokraten, aber von Geburt aus nicht hoffähig war, also erschien ihm eine Heirat mit ihr einfach ausgeschlossen. Seiner Familie wollte er ein solches Aergernis nicht geben, und schließlich wäre es ja auch ihm ein Aergernis gewesen, denn alles, was außer dem Geleise, außer der Tradition, außer der »Korrektheit« lag, das ging ihm wider den Strich.

Als ein Typus von Altösterreichertum steht diese Gestalt vor meinem Gedächtnis. Ein Typus, von dem es wohl noch einige Exemplare gibt, der aber – wie aller Typen Los – im Aussterben begriffen ist. Unser Land ist jetzt aus Slawen, Deutschen, Kroaten, Italienern (Madjaren darf man schon gar nicht nennen, die würden sich das höchlich verbitten) und noch ein paar andern Nationalitäten zusammengesetzt, aber der Sammelname »Oesterreicher« könnte erst dann wieder zu einem stolzpatriotischen Begriff werden, wenn all die verschiedenen Völkerschaften mit eigner Autonomie zusammen einen Föderativstaat bildeten, wie die Deutschen, Franzosen und Italiener in der Schweiz.“

 

 

 

Bertha von Suttner (9 juni 1843 - 21 juni 1914)

 

 

De Vlaamse dichter en schrijver Willy Roggeman werd geboren in Ninove op 9 juni 1934. Zie ook alle tags voor Willy Roggeman op dit blog.

 

 

Vogeljacht met werphout (muurschildering in Thebaans graf)

 

Pastelblauw is het presto

in de vleugelsymfonie

boven het papyrusriet.

Schept het teken man de dreiging

in de curve van het werphout.

 

Stolt de fladdering van zachtheid.

De man is splijting van weefsel:

hartwand muur vol pijnkrassen,

vlinder en vis stuifmeel het oog.

 

Weefselrust op chaos. Evenwicht.

Waterval van inzicht.

 

(Breekt de bedwelming vrouw ooit de hoofdtumor van parfum?

Het kind is vader tent en zuil.)

 

 

 

 

Willy Roggeman (Ninove, 9 juni 1934)

 

 

 

Zie voor nog meer schrijvers van de 9^e juni ook mijn vorige blog van vandaag.

De Sorbische schrijver Jurij Brězan werd geboren in Räckelwitz op 9 juni 1916. Zie ook alle tags voor Jurij Brězan op dit blog.

 

Uit: Ohne Paß und Zoll. Aus meinem Schreiberleben

 

„Nach der Gründung der zwei deutschen Staaten wollten -oder sollten - die Schriftsteller  zwischen Elbe und Oder ihren eigenen Verband gründen. Zu diesem Kongreß wurde auch ich, obwohl ich noch keine Zeile in deutscher Sprache veröffentlicht hatte, aus mir unbekanntem  Grund eingeladen. Ich fuhr also hin, fand den richtigen Saal, setzte mich in die leere  viertletzte Reihe, ganz außen und nur auf die halbe Backe, bereit aufzuspringen, sobald  jemand mein durch nichts als die simple Einladung ausgewiesenes Eindringen bemerken und,  sei es auch nur durch einen verweisenden Blick, rügen würde. Das tat niemand, ich setzte  mich ein wenig bequemer hin und versuchte - Zeitungsfotos im Kopf - zu erkennen, wer wohl  wer sei. Ein Präsidium wurde gewählt, sechs oder sieben Leute nahmen auf der Bühne Platz,  ein Ehrenpräsidium wurde beklatscht, obwohl keiner - weder Stalin noch Mao Tse-tung -  erschien, und dann begann Arnold Zweig eine Rede vorzutragen, über Unbewußtes im  Unterbewußten wohl. Hinter mir betrat ein Mann den Saal und blieb am Eingang stehen. Er  schien noch weniger als ich vom Unbewußten zu verstehen, offenbar unsicher sah er sich im  Saal um, wechselte öfter das Standbein, wobei die Dielung knarrte, was ihm sichtlich  unangenehm war. Am selben Tag fand unweit von hier auf der anderen Spreeseite im »Friedrichstadtpalast« ein Kongreß der Landarbeiter statt. Vielleicht hatte der Mann dahin  gewollt, dachte ich, schon sein Äußeres - er trug eine Art blaue Montur - deutete darauf hin.“

 

 

 

Jurij Brězan (9 juni 1916 - 12 maart 2006)

In 1967

 

 

 

 

De Venezolaanse dichter, schrijver en geleerde José Antonio Ramos Sucre werd geboren op 9 juni 1890 in Cumaná. Zie ook alle tags voor José Antonio Ramos Sucre op dit blog.

 

 

Misplacement

 

I have followed the steps of a pensive woman. I was seduced by the black eyes and the strange whiteness of the face.

 

An illness had made me lose interest in life.

 

I wandered through a series of streets shorn of stones and immersed in darkness. I indolently gave myself over to danger.

 

I have reached the suburb of her home. The moon fascinates me imperiously.

 

I have witnessed the parade and gathering of ambiguous figures. They all displayed the pensive woman’s profile and surrounded me, forming a chorus of threats and lamentations.

 

I went back to the city’s central square, leaning on a night watchman’s arm. Despite the late hour, I visited the room where I was accepted in good standing. The windows leaked a profuse light onto the street.

 

Wordlessly, I incorporated myself to the discourse of the incredulous priests.

 

 

 

Vertaald door Guillermo Parra

 

 

 

 

José Antonio Ramos Sucre (9 juni 1890 – 13 juni 1930)

Detail muurschildering Caracas 

 

 

 

 

De Duitse dichter, schrijver en vertaler Rudolf Borchardt werd geboren op 9 juni 1877 in Königsberg. Zie ook alle tags voor Rudolf Borchert op dit blog.

 

 

Atmende Nacht

 

Atmende Nacht und Bäume ohne Wind

Verführen mich, an deinen Mund zu denken,

Und dass die Pferde, mich hinweg zu lenken,

Schon vor den Wagen angebunden sind;

Dass alles uns verließ, wie Wasser rinnt,

Dass von dem Lieblichsten, was wir uns schenken,

Nichts bleiben kann und weniges gedenken:

Blick, Lächeln, Hand und Wort und Angebind;

 

Und dass ich so einsam bekümmert liege,

Und dir so fern, wie du mir fern geblieben -

Die Silberdünste, die den Mond umflügeln,

Sind ihm so ferne nicht als ich dir fliege,

So ferne Morgenrot nicht Morgenhügeln,

Als diese Lippen deinen, die sie lieben.

 

 

 

 

Rudolf Borchardt (9 juni 1877 – 10 januari 1945)

 

 

 

De Georgische dichter, schrijver en politicus Akaki Zereteli werd geboren op 9 juni 1840 in Schwitori. Zie ook alle tags voor Akaki Zereteli op dit blog.

 

 

Who Can Count The Sand In Oceans?

 

Who can count the sand in oceans,
Or the stars in skies at night?
Who can praise the sons of Georgia
Men who fought for Georgia's right?
Wonder speaks of deeds exalted
In a loud and ringing cry,
Of the grace of God and blessings
Shed upon our land from high.
Gone is all that former glory
Relics of it ever glow
In the colors of the rainbow,
Pouring light on us below.
A symbol chaste of Kingdoms seven,
Shining forth in colors bright,
Whispering: Georgia still is sleeping
For it waits the dawn of light'

 

 

Akaki Zereteli (9 juni 1840 – 26 januari 1915)

Standbeeld in Tbilissi (detail)

 

 

 

 

 

De Brits-Amerikaanse dichter en piloot John Gillespie Magee jr. werd geboren op 9 juni 1922 in Shanghai. Zie ook alle tags voor John Gillespie Magee jr. op dit blog.

 

 

Hoher Flug

 

Oh, ich bin über die sicheren Bande

der Erde hinübergeglitten,

und bin auf silber-lachenden Flügeln

in den Himmel getanzt.

Der Sonne entgegen stieg ich empor

und gesellte mich zu der wirbelnden Freude

der von Sonne zerrissenen Wolken -

und tat hundert Dinge,

von denen du nie geträumt hast. -

Ich rollte und schwebte und schwang

hoch oben in sonnen-erleuchteter Stille.

Schwankend jagte ich dem heulenden Winde nach

und schleuderte mein eifriges Flugzeug

durch bodenlose Hallen von Luft...

 

Hinauf, hinauf in das lange,

wahnsinnige, brennende Blau

habe ich mit leichter Grazie

die wind-gepeitschten Höhen überflogen,

wo nie die Lerche, nicht einmal der Adler flog. -

Und wenn mit schweigender, erhobener Seele

die hohe, nie betretene Heiligkeit

des Raumes ich durchflog,

streckte ich die Hand aus

und berührte das Antlitz Gottes.

 

 

 

(Duitse vertaling van High Flight)

 

 

 

 

John Gillespie Magee jr. (9 juni 1922 – 11 december 1941)

De Nederlands schrijver en jurist Antonius Martinus Henricus (Anton) Roothaert werd geboren in Tilburg op 9 juni 1896. Roothaert bracht zijn jeugd door aan de Bosscheweg en in de Telefoonstraat, waar zijn vader Biljartfabriek Roothaert had. De mobilisatie van 1914 maakte een vroegtijdig einde aan zijn gymnasiumopleiding aan het Sint Odulphuslyceum. Hij werd reserveofficier, later meester in de rechten in Utrecht en vestigde zich uiteindelijk in 1922 als advocaat in Tilburg. Hij was hier tevens leraar handelsrecht aan de RK Leergangen. Na de scheiding van zijn vrouw brak hij in 1930 zijn loopbaan af en vertrok naar Antwerpen. Hier hoefde hij zich ‘minder katholiek’ te gedragen, iets waar hij in Tilburg altijd last van had. Pas in zijn Antwerpse periode ging Roothaert publiceren. In 1933 debuteerde hij met de roman Spionage in het veldleger. Daarna verschenen de detectives Onbekende dader (1933), Chinese handwassing (1934) en Onrust op Raubrakken (1935). Over het Nederlands filmwereldje schreef hij de roman Camera loopt (1936). Sinds 1935 woonde hij in Deurne bij Antwerpen, waar hij zijn bekendste roman Doctor Vlimmen (1936) schreef. Dit boek beleefde vele herdrukken, werd drie keer verfilmd en kreeg diverse vertalingen. Er werden ongeveer een miljoen exemplaren van verkocht, waarmee het tot de meest gelezen boeken in het Nederlandse taalgebied behoorde. Het verhaal is geïnspireerd op het leven van zijn studievriend, de dierenarts Huub Pulles, die Roothaert vaak vergezelde op zijn tochten langs boerderijen in de omgeving van Tilburg. Daarna schreef hij de Die verkeerde weereldt (1939), Vlam in de pan (1943), Villa Cascara (1947), De wenteltrap (1949), Oom Pius (1951), Vlimmen contra Vlimmen (1953), Vlimmens tweede jeugd (1957), Een avondje in Muscadin (1952), Gevaarlijk speelgoed (1954) en Duivelsfortuin (1965). Wellicht is Roothaert wat op de achtergrond geraakt, omdat hij een tijd lang gold als een 'foute' auteur. Hub Pulles, de veearts die model heeft gestaan voor Vlimmen, was NSB-lid en is in de Tweede Wereldoorlog door de bezetter tot burgemeester van Eindhoven benoemd. Roothaert zelf is nimmer lid geweest van de NSB. Een feit dat evenmin aan Roothaerts naoorlogse populariteit bijdroeg was dat zijn boek al in 1944 door de nazi's was verfilmd onder de titel Tierarzt Dr. Vlimmen. Onder dezelfde titel werd in 1956 nogmaals een Duitse verfilming gemaakt onder regie van Arthur Maria Rabenalt. De variété-artiest Bernard Wicki speelde daarin Vlimmen. In 1977 werd het boek in Nederland verfilmd met Peter Faber in de titelrol.

Uit:Doctor Vlimmen

“In de directiewagen heeft Dr. Vlimmen een onbekende buitenlandse sigaar moeten aansteken en nu hij het trapje afdaalt, rolt hij herhaaldelijk en onnodig de gummislangen van zijn phonendoscoop op en af, terwijl hij een beetje onzeker naar zijn Duits tast... De laatste vacantie in de Harz, met Truus en Dop, is weer ruim een jaar geleden en hier in Dombergen heeft hij geen gelegenheid vreemde talen bij te houden.
Druk babbelend volgt hem een der onderdirecteuren van het grote circus. Om de vijf woorden een ‘Herr Doktor’ of zelfs een ‘lieber Herr Doktor’. Vlimmen luistert maar half, kauwt op zijn afscheidszin, die niet bepaald nodig is, want wat hij gaat zeggen heeft hij in de loop van het bezoek al wel driemaal bij stukjes en beetjes voorgeschreven... Maar tegenover zulke cosmopolieten wil hij een beetje los en werelds uitpakken en daarom zal hij zijn therapie nog eens samenvatten in een Duits, dat klinkt als een klok.
De directeur is een vlug kereltje met een pienter, rond gezicht en begeleidt den Herr Doktor in een onafgebroken reeks buigingen naar de auto... Net de Gelaarsde Kat met z'n hoge rug, denkt Vlimmen en ziet met voldoening, dat de nieuwe Chevrolet het wel ‘doet’, zo op een afstandje tussen al dat verweerde en mishandelde circusmaterieel. Dan krijgt hij een kleur, trekt strenge rimpels in zijn voorhoofd en stort zich moedig in de Duitse taal, want hij voelt, dat er niets van terechtkomt, als hij nog langer wacht.
‘Also Herr Direktor, laat u die jonge dame vandaag nog twee liter gewone Hollandse jenever innemen, dan zal ik die andere morgen een spuit geven waarvan ze definitief opkikkert.’ Hij zegt ‘aufmuntern’, twijfelt meteen aan de juistheid van het woord, vooral omdat Herr Direktor begint te lachen, en bloost opnieuw. Haastig en verward stapt hij in. ‘Auf Wiedersehen, Herr Direktor!’
De lange sporen worden klinkend tegen elkaar geslagen. ‘Wird gemacht, Herr Doktor! Auf Wiederschau und besten Dank.’
Onder een diepe zucht van verlichting zwaait Vlimmen de wagen uit het platgereden weiland de straat op... Dat heeft hij er helemaal niet zo slecht afgebracht! Kan tevreden zijn. En God weet dat hij volstrekt niet gauw over zichzelf tevreden is. Of komt het door die Duitse drukte? Onder Duitsers voelt hij zich altijd nogal goed op zijn plaats; hun manieren geven je - soms wel een beetje te duidelijk - te verstaan, dat je werkelijk iets te betekenen hebt als Herr Doktor. Maken een deining rond je heen, dat je jezelf voor iets bizonders zoudt gaan aanzien, als je niet beter wist..."

 

 
Anton Roothaert (9 juni 1896 – 29 maart 1967)