Berichten van 29 juni 2026 tot 30 juni 2026

De Poolse dichter, schrijver en Nobelprijswinnaar Czesław Miłosz werd geboren in Šeteniai op 30 juni 1911. Zie ook alle tags voor Czeslaw Milosz op dit blog.

In Szetejnie

1

Jij was mijn begin en nu ben ik weer met jou, hier waar ik de vier
windstreken heb leren kennen.

Laag, achter de bomen, de streek van de Rivier, achter mij en de
gebouwen de streek van het Bos, rechts de streek van de Heilige
Voorde, links die van de Smidse en het Veer.

Waar ik ook heb gezworven, over welke continenten ook, altijd hield ik
mijn gezicht gericht naar de Rivier

en onderging de geur en smaak van de doorgebeten wit-rode sappigheid
van de kalmoes,

en hoorde de oude heidense liederen van de oogsters, van het veld
komend wanneer de zon van de warme avonden achter de heuvels
doofde.

In het verwilderde groen zou ik de plaats van het tuinhuisje kunnen
aanwijzen, waar jij me dwong om mijn eerste scheve letters te zetten.

Maar ik probeerde me los te rukken, vluchtte in mijn verstopplaatsen,
want ik wist zeker dat ik het letters schrijven nooit zou leren.

Ik verwachtte echter niet daarnaast deze kennis: dat botten tot stof
vervallen, tientallen jaren verstrijken, maar de aanwezigheid dezelfde is.

Dat wij, zoals jij en ik, in het land van de eeuwige spiegels kunnen
verblijven, tegelijkertijd wadend door ongemaaid gras.

2

Jij hield de leidsels en getweeën reden we met één paard voor de brik
naar het grote dorp bij het bos.

De takken van de appel- en perenbomen doorbuigend onder hun
overdaad, veranda’s met houtsnijwerk, wakend over malven en wijnruit.

Je oud-leerlingen, nu boeren, onderhielden ons met een gesprek over de
oogst, de vrouwen lieten hun weefgetouwen zien en jullie delibereerden
lang over de kleuren van schering en inslag.

Op tafel ham en worst, een honingraat in een lemen kom, en ik dronk
broodkwas uit een blikken kroes.

Ik verzocht de directeur van de kolchoz om mij het dorp te tonen, hij
nam me mee in de auto naar lege akkers die zich tot het bos uitstrekten,
en stopte voor een groot rotsblok.

‘Hier was het dorp Peiksva’, zei hij niet zonder triomf in zijn stem,
zoals iemand spreekt die altijd met de overwinnaars is.

Ik merkte op dat een deel van het blok was afgehouwen, men had de
steen dus met een hamer willen breken om zelfs dat spoor te doen verdwijnen.

3

In de zomerdageraad rende ik het vogelrumoer in, ik kwam terug, en
tussen moment en moment heb ik mijn werk geschreven.

Al was het moeilijk om de poot van de n door te trekken en met die van
de u te verbinden, en een waagstuk om de brug tussen de r en de z op te gaan.

Ik hield de penhouder zo dun als een rietje en doopte de pen in de inkt,
een zwervende klerk met een inktpot aan de riem.

Nu denk ik dat mijn werk de plaats van het geluk inneemt en dat het
door afgrijzen en medelijden wordt aangetast.

Toch moet de geest van deze plek erin zijn, zoals hij in jou is die hij
van kinds af leidde.

Kransen van eikenbladeren, de klok van het ave in de vork van de linde,
luidend voor de meidienst, ik wilde goed zijn en niet tussen de
zondaren lopen.

Maar wanneer ik me nu probeer te herinneren hoe het was: alleen de
put en daar zo donker dat ik niets begrijp.
We weten alleen: de zonde bestaat, en de straf, wat de filosofen ook zeggen.

Moge mijn werk de mensen tot nut zijn en zwaarder wegen dan mijn kwaad.

Jij, wijs en rechtvaardig, bent de enige die me gerust zou weten te
stellen, uitleggend dat ik gedaan heb zoveel als ik kon.

Dat het hek van de Zwarte Tuin dichtgaat, vrede, vrede, dat wat ten
einde is, ten einde is.

Vertaald door Gerard Rasch

Czeslaw Milosz (30 juni 1911 – 14 augustus 2004)

Zie voor nog meer schrijvers van de 30e juni ook mijn blog van 30 juni 2019 en ook mijn blog van 30 juni 2018 en ook mijn blog van 30 juni 2014 en eveneens mijn blog van 30 juni 2013 deel 1 en eveneens deel 2.

De Nederlandse dichter, schrijver, vertaler en uitgever Maarten Asscher werd geboren op 29 juni 1957 in Alkmaar. Zie ook alle tags voor Maarten Asscher op dit blog.

Uit: Veni creator spiritus

“Een hartsvriendin van mij, die ik bij wijze van eerbetoon aan haar achtentachtig jaren met ‘tante’ aanspreek, is onlangs verhuisd naar een klein verzorgingshuis aan de Schumannlaan in Amsterdam-Zuid. Bijna vijftig jaar lang heeft zij als weduwe zonder kinderen op zichzelf gewoond, en door kamerverhuur en het geven van vioollessen in haar zelfstandigheid voorzien. Maar ondanks haar grote doorzettingsvermogen werd het de laatste tijd duidelijk dat zij – zelfs met geregelde hulp – zichzelf en haar huishouden niet meer goed kon verzorgen. Met een aantal vrienden – oud-leerlingen, ex-pensionaires en buren – hebben wij toen haar verhuizing naar dit niet eens zo onplezierige tehuis geregeld, waar ze tenminste een eigen kamer kreeg en een aantal vertrouwde meubels en spullen mocht meenemen.
In haar verhouding tot de muziek, die altijd een intense is geweest, is door deze verhuizing wel het een en ander veranderd. Niet alleen had zij met haar reumatische handen het vioolspel al enige jaren tevoren moeten opgeven, maar nu moest zij ook nog afscheid nemen van haar geliefde vleugel, die nooit in haar nieuwe kamer aan de Schumannlaan zou hebben gepast. Nu zij daarmee haar mogelijkheden tot zelf musiceren kwijt was, kreeg zij sterker dan ooit de behoefte om haar levenslange enthousiasme voor muziek in conversatie tot uitdrukking te brengen. En een van haar grote muzikale voorliefdes was nu juist de figuur van Gustav Mahler. In hem zag zij de syntheticus-bij-uitstek van de negentiende-eeuwse tegenstelling tussen Brahms en Wagner, en tegelijk was hij – volgens haar meer dan Schönberg of Sjostakovitsj, Wolf of Strawinsky – de blijvende vernieuwer van het symfonische repertoire en de liedkunst in de twintigste eeuw.
Het bijzondere van onze gesprekken – zij met het gewicht van haar innerlijk doorleefde overtuiging, ik met mijn gespeeld-jeugdige tegenspraak – was dat er nooit een noot bij klonk. Haar muziekinstrumenten waren er niet meer, een radio had ze niet en haar grammofoon was bij de verhuizing stukgegaan. ‘Alles wat ik zou willen horen, heb ik al in mijn hoofd zitten, en ik kan het moeiteloos voor mijzelf afspelen,’ was haar reactie als iemand voorstelde om de grammofoon te laten repareren of te vervangen.
Zo zaten wij lange avonden thee te drinken – en daarna bij voorkeur iets sterkers – terwijl mijn tante mij met toenemend vuur symfonienummers of titels van liederencycli voorhield. Die moesten mij bewijzen dat de vroege Mahler zus, of dat Mahler later in zijn Weense tijd zo had gewerkt, waaruit dan weer een en ander te concluderen viel ten gunste van de waarde en de invloed van zijn kunstenaarschap.”

Maarten Asscher (Alkmaar, 29 juni 1957)

De Duitse dichter, schrijver, uitgever en vertaler Thomas Frahm werd geboren op 29 juni 1961 in Homberg. Zie ook alle tags voor Thomas Frahm op dit blog.

Tsunami

Geografie is de stapel
vanwaar mijn lyrische boten
vertrekken op hun eerste reis.

Wat ik boten noem
is Kon-Tilki met biotechnologie
aan boord:

bevingen
door buigzame rietstengels
in seismografen uit gist
gefluisterd —

Daar broeit het wanneer
de aarde beeft omdat
de volkomen normale waanzin
aan politieke landgeografen elektroshocks
toedient
en de kleine kernproef op Bikini Atol
de graten uit het lijf van
besmette vissen scheurt —

(en natuurlijk
houdt mijn boot
tegen deze golfslag geen stand).

Vertaald door Frans Roumen

Thomas Frahm (Homberg, 29 juni 1961)

Zie voor nog meer schrijvers van de 29e juni ook mijn blog van 29 juni 2020 en eveneens mijn blog van 29 juni 2019 en ook mijn blog van 29 juni 2018 en ook mijn blog an 29 juni 2017 en eveneens mijn blog van 29 juni 2013 deel 2.