De Franse schrijver van Russische afkomst Andreï Makine werd geboren in Krasnojarsk op 10 september 1957. Hij leerde al vroeg Frans van zijn uit Frankrijk afkomstige grootmoeder (en volgens Makine zelf ook van een vriend) en schreef al op jonge leeftijd gedichten in het Russisch zowel als het Frans. Makine studeerde onder andere filologie en filosofie in Tver, Moskou en Novgorod. In 1987 reisde hij naar Frankrijk in het kader van een uitwisselingsprogramma voor docenten en besloot er asiel aan te vragen. Sindsdien leeft hij als schrijver in Parijs. Na de teleurstellende ontvangst van zijn eerste romans, brak Makine in 1995 door met zijn grootse roman Het Franse testament, waarvoor bij de prestigieuze Prix Goncourt, de Prix Goncourt des lycéens en de Prix Médicis ontving.  Veel waardering kreeg Makine ook voor zijn Requiem voor Rusland (2000).

 

Uit: Das französische Testament (Vertaald door Holger Fock en Sabine Müller)

 

„Ich war noch ein Kind, da ahnte ich, dass dieses eigentümliche Lächeln einen sonderbaren kleinen Sieg für jede Frau darstellte. Ja, eine kurzzeitige Revanche für die enttäuschten Hoffnungen, die Grobheit der Männer, die Seltenheit des Wahren und Schönen im Leben. Wäre ich damals imstande gewesen, es auszudrücken, ich hätte diese Art zu lächeln "weiblich" genannt ... Doch zu jener Zeit haftete meine Sprache noch zu sehr an den Gegenständen. Ich begnügte mich damit, in unseren Fotoalben die Gesichter der Frauen zu erforschen und das Aufleuchten der Schönheit in einigen von ihnen zu entdecken.

Diese Frauen wussten alle, was sie tun mussten, um schön zu sein, nämlich, kurz bevor das Blitzlicht sie blendete, jene geheimnisvolle französische Silbenfolge sprechen, deren Sinn nur wenige kannten: "petite-pomme ..." Statt sich in heiterer Verzückung oder ängstlicher Verkrampfung zu verziehen, rundete sich der Mund anmutig wie durch ein Wunder. Das ganze Gesicht war wie verwandelt. Die Brauen wölbten sich leicht, die Wangen dehnten sich. Man sagte "petite pomme", und ein Hauch von träumerischer Abwesenheit verschleierte den Blick, ließ die Gesichtszüge edler erscheinen, tauchte die Aufnahme in das gedämpfte Licht verflossener Tage.

Auf diesen fotografischen Zauber hatten sich die unterschiedlichsten Frauen verlassen. Jene Moskauer Verwandte zum Beispiel, die auf der einzigen Farbaufnahme in unseren Alben zu sehen ist. Sie war mit einem Diplomaten verheiratet, sprach, ohne den Mund aufzumachen, und stöhnte schon gelangweilt, bevor jemand auch nur ein Wort gesagt hatte. Auf dem Foto von ihr bemerkte ich jedoch sofort den Zauber des "petite pomme".

Ich entdeckte seinen Widerschein in den Zügen der unbekannten Tante, einer unscheinbaren Kleinstädterin, über die nur gesprochen wurde, wenn von den Frauen die Rede war, die nach dem Männer verschlingenden letzten Krieg keinen Ehemann gefunden hatten.“

 

 

 

Andreï Makine (Krasnojarsk, 10 september 1957)

 

 

 

 

 

De Oostenrijkse dichter en schrijver Franz Werfel werd op 10 september 1890 in Praag geboren. Zie ook mijn blog van 10 september 2006 en ook mijn blog van 10 september 2007 en ook mijn blog van 10 september 2008 en ook mijn blog van 10 september 2009.

 

Uit: Verdi

 

„Der unirdische Monddunst dieser lau-bezaubernden Weihnacht drang durch das Wasserportal des Fenicetheaters und verklärte die finstere Mündung des langen Ganges, der vorwärts zum erleuchteten Foyer führte. An der grünspanigen Mauer, unbewegt in der Schwärze des Kanals, ein wenig abseits von Treppe und Pflöcken, ruhten einige Gondeln entlang des Fondamento.
Die Ruderer, die zuerst meinten, es gebe eine Oper zu hören, und die ihren Herrschaften nachgeschlichen kamen, um durch einen Türspalt oder gar auf unbezahlten Stehplätzen den Gesang zu genießen, waren enttäuscht worden. Das Orchester da drinnen - alle Musiker in schwarzer Parade - machte eine endlose, langweilige Musik. Und diese Musik wurde vor nicht mehr als fünfzehn Menschen gelärmt. Wußte man nichts Besseres aufzuführen, jetzt, im Dezember, zur Zeit der Stagione?
Die Gondelführer saßen längst schon in einer der Tavernen auf dem Campo del Teatro. Einer von ihnen stand von Zeit zu Zeit immer auf, um nachzusehen, ob die Geschichte nicht schon zu Ende sei. Im übrigen waren sie nicht um Musik betrogen. In der offenen Tür der Nachbarschenke hatte ein Invalide in vergilbter vergessener Uniform Platz genommen und ein kleines Cello mit hohem Stachel zwischen die Knie gestemmt. Unter seinem Bogen beklagte dieses mittelalterliche Bettel-Instrument, das sich auf irgendeinem geheimnisvollen Wege in unsere Zeit verirrt hatte, sein trübes Schicksal. In der Taverne, wo die Wartenden lachten und stritten, produzierte sich ein Paar von Straßensängern: der Knabe mit seiner Mandoline und eine blinde Alte mit schrecklichen Augenhöhlen und einer hellstechenden Tenorstimme. Dazu kam, daß fast alle Leute, die über den Platz gingen, einen Melodieteil sangen, summten, grölten, pfiffen, daß liederliche Aufschreie, Rufe, Gelächter aus plötzlich sich öffnenden und zuschlagenden Türen brachen, und daß jede Viertelstunde von allen Türmen herab die in dieser Nacht heilig erregten Glockenfluten auf die Stadt Venedig stürzten.”

 

 

 

 

Franz Werfel (10 september 1890 – 26 augustus 1945)

Hier met Alma Mahler

 

 

 

 

De Poolse schrijver Paweł Huelle werd geboren op 10 september 1957 in Gdańsk. Zie ook mijn blog van 10 september 2007 en ook mijn blog van 10 september 2008 en ook mijn blog van 10 september 2009.

 

Uit: The Last Supper (Vertaald door Antonia Lloyd-Jones)

 

„The noise of the electric train came rattling through the open windows of the old German villa. Mateusz was standing in the kitchen alcove trying to find a corkscrew, while the Engineer stared about him with a look on his face implying that all the oils, sketches, drawings, water colours and gouaches filled him with total disgust. He went up to the easel, then the wall, almost pressing his nose against the canvas as if he were very short-sighted, then turned towards us wearing a grimace and lisped: “Dweadful, tewible, howendous!”

“What’s your point?” asked Mateusz as the cork finally popped from the bottle of Bulgarian wine and he poured it into some thick, tea-stained glasses. “Maybe you could paint it better yourself?”

The Engineer made a face that implied extreme irritation with a dash of contempt.

“The point is not whether something is well or badly painted,” he drawled. “The point is whether it’s painted at all. Fuckin’ ’ell, can’t you understand that?”

“To be honest, no, I can’t really,” I said, looking the Engineer straight in the eye.

“This man, nailed to the earth’s sphere,” I went on, pointing at the canvas, “is screaming so loud he can be heard in every galaxy. But God is not there.”

“Fuckin’ ’ell,” said the Engineer, clutching his head and looking at our host, “who’ve you got here? A virgin incowupt?”

“This is his,” said Mateusz, holding up a copy of my first book, which admittedly was at that point just a typescript in cardboard covers, “but you wouldn’t understand it all the same.”

“What an arsehole,” snarled the Engineer, “a writer on art is a piece of shit.”

Mateusz nodded indulgently, implying that he’d heard it all a hundred times before and did not necessarily agree with the Engineer, who had now gone entirely on the offensive; hopping about like a boxer, he was running up to each canvas and board in turn shouting: “And what the fuck is this? Fucking litewature! Paint is just dwied-up blood! It’s ancient dwied-up sperm! Painting is kaput! It’s over. Can’t you see that?”

Suddenly he took a razor out of his pocket, which, as I can see now, hadn’t got there by accident, went up to the painting I’d just mentioned, “Ecce Homo”, and slowly, without a word, with long strokes of the blade, ripped it into narrow strips. Mateusz was astonished, maybe even mesmerised at the sight of this destruction: the point being that it was planned, deliberately performed before his eyes, so patently and brazenly that it took your breath away.“

 

 

 

Paweł Huelle (Gdańsk, 10 september 1957)

 

 

 

 

 

De Amerikaanse dichteres Mary Oliver werd geboren op 10 september 1936 in Maple Heights, Ohio. Zie ook mijn blog van 10 september 2008 en ook mijn blog van 10 september 2009.

 

 

Wild Geese

You do not have to be good. 
You do not have to walk on your knees 
for a hundred miles through the desert, repenting. 
You only have to let the soft animal of your body 
love what it loves. 
Tell me about despair, yours, and I will tell you mine. 
Meanwhile the world goes on. 
Meanwhile the sun and the clear pebbles of the rain 
are moving across the landscapes, 
over the prairies and the deep trees, 
the mountains and the rivers. 
Meanwhile the wild geese, high in the clean blue air, 
are heading home again. 
Whoever you are, no matter how lonely, 
the world offers itself to your imagination, 
calls to you like the wild geese, harsh and exciting--
over and over announcing your place 
in the family of things.

 

 

 

 

The Swan

 

Did you too see it, drifting, all night, on the black river?
Did you see it in the morning, rising into the silvery air -
An armful of white blossoms,
A perfect commotion of silk and linen as it leaned
into the bondage of its wings; a snowbank, a bank of lilies,
Biting the air with its black beak?
Did you hear it, fluting and whistling
A shrill dark music - like the rain pelting the trees - like a waterfall
Knifing down the black ledges?
And did you see it, finally, just under the clouds -
A white cross Streaming across the sky, its feet
Like black leaves, its wings Like the stretching light of the river?
And did you feel it, in your heart, how it pertained to everything?
And have you too finally figured out what beauty is for?
And have you changed your life?

 

 

 

Mary Oliver (Maple Heights, 10 september 1935)

 

 

 

 

 

De Surinaamse dichter en schrijver Eddy Louis Pinas werd geboren in Paramaribo op 10 september 1939. Eddy Pinas was eigenaar van een bedrijf in elektrotechnische apparatuur. In 1996 beëindigde hij zijn bedrijfsactiviteiten en hij vestigde zich in Nederland. Hij publiceerde schaars: het toneelstuk Gerda (1971), twee dichtbundels, Krawasi [Zweep] (1973, onder de schuilnaam Faceless X) en Te koop wegens vertrek (1975), het verhaal 'Julien Colijn' in de bloemlezing Een pantservagen in de straten (1981) en in het Sranan 'San pesa ini Kaneri' [Wat er gebeurde in Kaneri] in de bloemlezing Nieuwe Surinaamse verhalen (1986). Pinas won tweemaal een literaire prijs: met anderen in 1975 de Literatuurprijs van Sticusa en in 1981 de prijsvraag 'Rondom de revolutie van 25 februari 1980' met zijn verhaal 'Julien Colijn'. Eddy Pinas was actief bij het NAKS-volkstoneel.

 

 

Testament van een bedelaar

 

stoep Kirpalani 9 februari 1973

 

Dit is mijn laatste wilsbeschikking:

mijn slaapplaats - onder het balkon -

laat ik na aan oom Hendrik

thans wonend in L.W.G.

met 4 man in een

kamer 3 x 3

de inhoud van mijn plunjezak -

1 broek, 2 borstrokken, 1 jas, 1 mok,

1 kam (nieuw), een partij

sigaretten eindjes,

7 dagbladen (februari 1969),

1 geërfde aansteker - zult gij

delen onder de stoepbewoners

mijn wandelstok (Tamarindehout) gaat

naar de politie

mijn beurs - exclusief 10 % pensioenpremie -

te delen onder eventuele

weduwen uit de strijd

mijn eergevoel

laat ik na aan de

regering van Suriname.

 

 

 

 

 

Eddy Pinas (Paramaribo, 10 september 1939)




Zie voor nog meer schrijvers van de 10e september ook mijn vorige blog van vandaag.

De Bulgaarse schrijver en musicus Viktor Markos Paskov werd geboren in Sofia op 10 september 1949. Paskov studeerde aan de hogeschool voor muziek en theater in Leipzig en bleef na zijn studies nog 4 jaar in de DDR als jazz-muzikant en operazanger. In 1980 ging hij terug naar Bulgarije, waar hij onder meer actief werd als scenarioschrijver. Van 2002 tot 2004 stond hij aan het hoofd van het Bulgaars cultuurcentrum in Berlijn. Zijn bekendste boek is Balada za Georg Henih (Nederlands: Ballade voor Georg Henych) uit 1987. De roman speelt zich af in het Sofia van de jaren '50 en is quasi-autobiografisch.

 

Uit: Allemagne, conte cruel

 

« Derrière moi s’élevait le grandiose monument de ce Kuno - Otto - Friedrich. Le grand Kurfürst montait une massive rosse de fer. D’une main il tenait les rênes, de l’autre une massue levée bien haut au-dessus de sa tête. Pour autant qu’il m’était possible de voir, d’en bas, c’était un petit homme minable, comme Herr Dietze. Les pattes de devant de la rosse fendaient l’air. Quatre chiens de fonte se tortillaient autour d’elle. De leur gueule jaillissait un mince filet d’eau. Tout le groupe était vert de rage. Je me tournai de nouveau vert Kurt. C’est à ce moment-là que je vis qu’au-dessus de sa tête, juste sous la façade de la mairie, on avait tendu un long mot d’ordre en lettres rouges : Avec le soutien des partis communistes allemand et soviétique unis, luttons pour le triomphe de l’humanisme. »

 

 

 

Viktor Paskov (10 september 1949 - 16 april 2009)

 

 

 

 

De Amerikaanse dichteres en schrijfster Hilda Doolittle werd geboren in Bethlehem, Pennsylvania, op 10 september 10 1886. Zie ook mijn blog van 10 september 2006  en ook mijn blog van 10 september 2008 en ook mijn blog van 10 september 2009.

 

 

Adonis 

 

1.

 

Each of us like you

has died once,

has passed through drift of wood-leaves,

cracked and bent

and tortured and unbent

in the winter-frost,

the burnt into gold points,

lighted afresh,

crisp amber, scales of gold-leaf,

gold turned and re-welded

in the sun;

 

each of us like you

has died once,

each of us has crossed an old wood-path

and found the winter-leaves

so golden in the sun-fire

that even the live wood-flowers

were dark.

 

2.

 

Not the gold on the temple-front

where you stand

is as gold as this,

not the gold that fastens your sandals,

nor thee gold reft

through your chiselled locks,

is as gold as this last year's leaf,

not all the gold hammered and wrought

and beaten

on your lover's face.

brow and bare breast

is as golden as this:

 

each of us like you

has died once,

each of us like you

stands apart, like you

fit to be worshipped.

 

 

 

 

Sea Rose 

 

Rose, harsh rose,

marred and with stint of petals,

meagre flower, thin,

sparse of leaf,

 

more precious

than a wet rose

single on a stem --

you are caught in the drift.

 

Stunted, with small leaf,

you are flung on the sand,

you are lifted

in the crisp sand

that drives in the wind.

 

Can the spice-rose

drip such acrid fragrance

hardened in a leaf? 

 

 

 

 

 

Hilda Doolittle (10 september 1886 – 21 september 1961)

 

 

 

 

 

De Duits-Amerikaanse schrijver Reinhard Lettau werd geboren op 10 september 1929 in Erfurt. Midden jaren 1950 emigreerde hij naar de Verenigde Staten, waar hij sinds 1967 hoogleraar Duitse letterkunde was aan de Universiteit van Californië in San Diego (UCSD). Hij was een actief lid van de groep 47 en hield vurige toespraken aan de Vrije Universiteit van Berlijn, waar hij Springer pers aan de kaak stelde. Hij werd vervolgens uitgewezen uit Duitsland, omdat hij een buitenlander was - hij had een Amerikaans paspoort. Lettau had Duits, filosofie en literatuur in Heidelberg en aan de Harvard University gestudeerd.

 

 

Anmaßender Dichter

 

Natürlich bin ich bedeutender
als Reinhard Lettau,
bedeutend bedeutender,
aber was bedeutet das schon?
Was bedeutet "natürlich"?
Was bedeutet "bedeutender"?
Was bedeutet "Lettau"?
Was bedeutet "bedeutet"?
"Natürlich" bedeutet natürlich nichts.
"Bedeutender" bedeutet natürlich auch nichts.
"Lettau" bedeutet natürlich gar nichts.
"Bedeutet" bedeutet natürlich bedeutet.
Einzig "ich", das bedeutet was.
Unter "ich" kann ich mir etwas vorstellen.
Unter "mir" kann ich mir allerdings schon weniger
vorstellen, außer, natürlich, Reinhard Lettau.

 

 

 

Reinhard Lettau (10 september 1929 - 17 juni 1996)

Lettau's graf in Berlijn 

 

 

 

 

De Franse schrijver en filosoof George Bataille werd op 10 september 1897geboren in Billom (Auvergne). Zie ook mijn blog van 10 september 2006 en ook mijn blog van 10 september 2008 en ook mijn blog van 10 september 2009.

 

Uit: Le bleu du ciel

 

„Elle disparut avec le train.
J'étais seul sur le quai. Dehors il pleuvait à verse. Je m'en allai en pleurant. Je marchais péniblement. [...] J'arrivai à l'extrémité du hall: j'entendis un bruit de musique violent, un bruit d'une aigreur intolérable. Je pleurais toujours. De la porte de la gare, je vis de loin, à l'autre extrémité d'une place immense, un théâtre bien éclairé et, sur les marches du théâtre, une parade de musiciens en uniforme: le bruit était splendide, déchirant les oreilles, exultant. J'étais si surpris qu'aussitôt, je cessai de pleurer. Je n'avais plus envie d'aller aux cabinets. Sous la pluie battante, je traversai la place vide en courant. Je me mis à l'abri sous l'auvent du théâtre.
J'étais devant des enfants en ordre militaire, immobiles, sur les marches de ce théâtre: ils avaient des culottes courtes de velours noir et de petites vestes ornées d'aiguillettes, ils étaient nu-tête; à droite des fifres, à gauche des tambours plats. Ils jouaient avec tant de violence, avec un rythme si cassant que j'étais devant eux le souffle coupé. Rien de plus sec que les tambours plats qui battaient, ou de plus acide, que les fifres. Tous ces enfants nazis (certains d'entre eux étaient blonds, avec un visage de poupée) jouant pour de rares passants, dans la nuit, devant l'immense place vide sous l'averse, paraissaient en proie, raides comme des triques, à une exultation de cataclysme: devant eux, leur chef, un gosse d'une maigreur de dégénéré. avec le visage hargneux d'un poisson (de temps à autre, il se retournait pour aboyer des commandements, il râlait), marquait la mesure avec une longue canne de tambour-major.“

 

 

George Bataille (10 september 1897 – 9 juli 1962)

 

 

 

 

 

De Deense dichter en schrijver Jeppe Aakjær werd geboren in Aakjær bij Skive op 10 september 1866. Zie ook mijn blog van 10 september 2007 en ook mijn blog van 10 september 2009.

 

Uit: Menschenhandel (Vertaald door Erich Holm)

 

»Morten! Komm runter vom Boden! Hau mir den Per durch!« scholl Ann-Marie Kjærsgaards schrille Stimme aus der offenen Halbtür der Armenkate der Gemeinde. Ann-Marie stand an der Bodenstiege, und ihre grünen Augen schauten zum Schuhmacher auf, der in die Höhe geklettert war, um ein Bund Heu für die Ziege herunterzulassen.

Morten ließ sich nicht stören, sondern machte sich weiter mit seinem Heu zu schaffen.

»Hörst nicht, was man dir sagt, du Schlafmütze du!« fuhr Ann-Marie fort, erregt mit den verschwollenen Händen fuchtelnd, die gleich ihrem zurückgeschlagenen Rock von Lauge und Seifenschaum trieften.

»Halt’s Maul, Alte, und halt dir sie selber in Ordnung, deine Rangen, die mich nichts angehen,« antwortete der Schuhmacher.

»Da hör mal einer, wie er sich das Maul auswaschen kann, der hinkende Teufel,« gab Ann-Marie zurück. »Möcht deiner Ehre wohl nicht zu nahe gehen, wenn du dich des Großen dann und wann annehmen tätest; seine Unnützigkeit wächst einem schon rein über den Kopf. Da steht er und lernt und lernt und vergißt ganz, was er unter den Händen hat. Gestern schmeißt er die Wiege mit der Kleinsten um, und heut, wo man ihn hinstellt, den Brei umzurühren, läßt er’s ganze Essen anbrennen.«

Der Urheber so vieler Schändlichkeiten, der elfjährige Per, stand indessen am offenen Herd und lauschte gespannt auf den Ausgang dieser Verhandlung.

Als er nun den schweren Klumpfuß des Schusters die Bodentreppe herunterhumpeln hörte, verzog sich sein Gesicht, und die Schattenstriche, die sich hineinzeichneten, gingen, je näher die Gefahr kam, in tiefe Furchen über, die im Nu voll Wasser standen. Per hatte bisher nach besten Kräften den widerhaarigen Brei in dem großen Hafen umgerührt und dabei ab und zu einen Blick in etliche fettige Blätter eines zerrissenen Buches geworfen. Doch da die klumpfüßige Gerechtigkeit ihm näher auf den Leib rückte, erschien ihm die Situation so beunruhigend, daß er den Kochlöffel resolut fahren ließ und laut jammernd Deckung in der Torfecke unter dem Küchentisch suchte. Als der Schuhmacher über die Türschwelle humpelte, stieg die überkochende Grütze von allen Seiten zum Hafenrand auf, von wo sie in siedenden Kaskaden über die Torfglut niederschoß.

»Ach, Herr Jesu Christ, verdient er jetzt nicht die ärgste Tracht Prügel, die nur auf seinem Buckel Platz hat, der verdammte Nichtsnutz!« schrie Ann-Marie, die dem Manne auf den Fersen folgte, und stürzte zum Herd hin, um die auf wallenden Reste der Grütze zu retten. Im Vorbeischießen versetzte sie dem Schuhmacher unversehens einen Tritt auf das Schienbein seines Klumpfußes, woraus sich ein heftiges Gezänk entspann, das mit einer regelrechten Schlägerei endete. Ann-Maries Gekreisch und Wutgeschrei erfüllten das Haus.“

 

 

 

 

Jeppe Aakjær (10 september 1866 - 22 april 1930)

Buste van Niels Hansen Jacobsen in het Vejen Kunstmuseum

De Nederlandse dichter, essayist en germanist C. O, Jellema werd geboren op 9 september 1936 in Groningen. Zie ook mijn blog van 8 juni 2007 en mijn blog van 9 september 2006. en ook mijn blog van 9 september 2007 en ook mijn blog van 9 september 2008 en ook mijn blog van 9 september 2009.

 

 

In Memoriam Paul Celan 1

 

Kometentijd,
even, dat is
hoeveel dagen, zichtbaar
de haast van een andere
orde dan aarde.

Reis die begon voor wij stenen slepen,
ons oor, aan een boomstam geleund,
van hoeven de nadering opving
van achter de kim, van hoever.

Geen ster meer boven een stal,
die stil staat en spreekt, wij
spreken het woord
zonnewind, het bestaat.

Doel ons voorbij
en intussen
wat mens werd,
wat mens werd?

wat mens werd:
vreemd werd, komeet,
ons woord wereld.

 

 

 

 

Olifanten langs de snelweg

 

Geen kant kunnen wij op: als kunstidee
het tegenbeeld voor wie ons doelverdwaasd
om de tijd in te halen voorbijraast,
vertolken, kleine kudde, wij gedwee
de kolossale zielenrust waarmee
natuur zin in zichzelf had, ongehaast
naar deze vreemde plek van land uit zee
om te verbazen ons domein ontzworven:
een stap nog en dat razen kwam tot stand.
De kunst is ons geduld, wij wachten, want
pas als de mens zich straks heeft uitgestorven,
zijn wij, polders weer toendra, triumfant.

[bij een beeldengroep van Tom Claassen, Almere]

 

 

 

 

Hovenier

 

Nog zit de vorst tien centimeter
diep in de grond, toch naast zijn schoenen
al sprieten groen van sneeuwklok, krokus.

Hij snoeit wat hoger werd dan hem, de vlinder-
struik tot op de schijnbaar dode stam.

Van zeven zwanen ziet hij op hun roep
de vorkvlucht boven naar het noorden.

Nog hoger denkt hij zich planeten en
nog kouder, verder, sterren, overdag
onzichtbaar, en de grenzen van 't heelal.

Van daar ziet ziet hij zich staan: een kruin,
verwaaide haren, een snoeischaar in de hand, en naast de schoenen

die toefjes prille spriet net niet vertrapt.

 

 

 

 

C. O. Jellema (9 september 1936 – 19 maart 2003)

Olieverfschilderij door Trudy Kramer

 

 

 

 

De Engelse schrijver Edward Falaise Upward werd geboren in Romford op 9 september 1903. Als jonge man maakte hij deel uit van de groep rond Christopher Isherwood, W.H. Auden en Stephen Spender. Na zijn studie was hij bijna dertig jaar leraar op Alleyn's School te Dulwich. Vanaf het begin van de jaren zestig wijdde hij zich geheel aan het schrijven en verhuisde hij naar Sandown op Wight.

Van 1932 tot 1948 was hij lid van de communistische partij, maar zou heel zijn leven verknocht blijven aan het internationalisme en het socialisme. Upwards eerste roman, Journey to the Border uit 1938, beschrijft in een poëtisch proza de opstand van een privéleraar tegen zijn werkgever en de dreigende wereld van de jaren 1930. De semi-autobiografische trilogie The Spiral Ascent gaat over het leven van een dichter en zijn strijd om artistieke scheppingsdrang te combineren met politiek engagement, onder meer de strijd tegen de Britse fascisten in de jaren 1930, de oppositie tegen de leiding van de communistische partij in de jaren 1940 en later, engagement in de strijd tegen de atoomwapens. In de laatste decennia van de 20e eeuw schreef Upward vooral korte verhalen. Hij stierf op 13 februari 2009 op 105-jarige leeftijd.

 

Uit: The Spiral Ascent

 

„On the paddle steamer halfway across from the mainland to the island Alan Sebrill was already less oppressed by his failure to make progress during the last fortnight with the long poem he had started writing. His fears in the train down from London that he might waste the freedom he had gained when he had thrown up his preparatory school teaching job two months before, and that he might never produce the real poetry he had then believed himself capable of, were forgotten as he looked at the nearing pier-head above the glistering water and at summer trees dark behind the shore. Though he could not yet hope that his visit to the island might help him to continue writing, he felt he was reprieved now from anxiety; and before the steamer arrived against the landing-stage of the pier he was thinking pleasurably of the meeting he would soon have with his friend, Richard Marple, who had invited him down here.

The roof tiles of the pier pavilion, as Richard had said in his letter, were curved like the scales of a fish; and the two gabled huts, one on each side of the turnstiles at the shore end of the pier, did in actuality have finials suggestive of the spikes on Prussian soldiers’ helmets. Beyond the turnstiles a dark crimson open motor-coach was waiting, recognizable immediately as the one that Richard had told Alan to look out for, with a bright brass horn fixed just below the brass-framed windscreen. Alan climbed up to sit on the front seat beside the cocky young driver, who wore a cap tilted so far back that Richard must surely have been right in supposing it to be held to his head by some sort of hatpin,

and who waved to a girl in a kiosk before he drove away from the pier. Under trees along lanes where Tennyson and perhaps Turgenev had once strolled, the motor-coach hurried, while Alan remembered phrases and sentences that Richard had used to recommend the marvels of the place: ‘the marine lueurs in the sky’ (Gallicisms, as well as certain Americanisms, being in fashion with the two of them at this period); ‘from where I sit the underside of the verandah roof looks like an inverted clinker-built rowing-boat’; ‘come and live the poetic life at last’; ‘your bemused friend, Richard.’

 

 

 

 

Edward Upward (9 september 1903 - 13 februari 2009)

 

 

 

 

 

De Italiaanse dichter en schrijver Cesare Pavese werd geboren in Santo Stefano Belbo op 9 september 1908. Zie ook mijn blog van 9 september 2007 en ook mijn blog van 9 september 2008 en ook mijn blog van 9 september 2009.

 

 

Passion for Solitudeby Cesare Pavese

 

I'm eating a little supper by the bright window.

The room's already dark, the sky's starting to turn.

Outside my door, the quiet roads lead,

after a short walk, to open fields.

I'm eating, watching the sky—who knows

how many women are eating now. My body is calm:

labor dulls all the senses, and dulls women too.

 

 

Outside, after supper, the stars will come out to touch

the wide plain of the earth. The stars are alive,

but not worth these cherries, which I'm eating alone.

I look at the sky, know that lights already are shining

among rust-red roofs, noises of people beneath them.

A gulp of my drink, and my body can taste the life

of plants and of rivers. It feels detached from things.

A small dose of silence suffices, and everything's still,

in its true place, just like my body is still.

 

 

All things become islands before my senses,

which accept them as a matter of course: a murmur of silence.

All things in this darkness—I can know all of them,

just as I know that blood flows in my veins.

The plain is a great flowing of water through plants,

a supper of all things. Each plant, and each stone,

lives motionlessly. I hear my food feeding my veins

with each living thing that this plain provides.

 

 

The night doesn't matter. The square patch of sky

whispers all the loud noises to me, and a small star

struggles in emptiness, far from all foods,

from all houses, alien. It isn't enough for itself,

it needs too many companions. Here in the dark, alone,

my body is calm, it feels it's in charge.

 

 

Vertaald door Geoffrey Brock

 

 

 

 

Cesare Pavese (9 september 1908 – 27 augustus 1950)

Portret door Marco Ventura

 

 

 

 

De Tsjechische schrijfster Hana Androníková werd geboren op 9 september 1967 in Zlín. Zie ook mijn blog van 9 september 2007 en ook mijn blog van 9 september 2008 en ook mijn blog van 9 september 2009.

 

Uit: The Sound of the Sundial

 

„She didn't like it in India at all. She saw the dirt, the mouldering walls of the houses, litter floating in the sludge. It made her feel sick, the putrid stench wafting towards her, the dozens of curs and cats running around, hairless and mangy. She went into fits when she saw crippled children lying in the dust of the street, wretched beggars with their club-feet and outstretched hands. She suffered from phobias. About dirt and disease. She couldn't bear the naked face of reality, the raw shape of misery, sickness and dying. The day she saw her first snake she wanted to go home.

Mother India. Land of an ancient culture, mysterious and inscrutable. Broad rivers of rolling yellowy-grey water, silent and everlasting. India. Father tried to merge into the land and extract the best from the tangle of different people, cultures and religions. At first, mother tried to understand the country. She always tried to find sense in things. But then, you have to hate India.

India wasn't going to change for her sake. India had remained the same for thousands of years. It was Raquel who changed. She came to terms with it. Thanks to her obsession with age-old myths, images of faith and the power of the word, she revealed, for herself and for us, the poetry of the oriental continent; she let herself be carried away by extremes and by the abundance of destinies. She fell in love with India. India became our common love. Scorching and relentless, sweet and distressing, sensuous and repellent. I grew up in the embrace of her contrasts, amongst people who ignited in my life a desire for harmony with myself. My India. I didn't try to understand her. I loved her.“

 

 

 

Hana Androníková (Zlín, 9 september 1967)



Zie voor nog meer schrijvers van de 9^e september ook mijn vorige blog van vandaag.

 

De Russische schrijver Leo Tolstoj werd geboren op 9 september 1828 op het landgoed Jasnaja Poljana, in de buurt van Toela. Zie ook mijn blog van 9 september 2006. Zie ook mijn blog van 9 september 2007 en ook mijn blog van 9 september 2008 en ook mijn blog van 9 september 2009.

 

Uit: The Death Of Ivan Ilyich (Vertaald door Louise and Aylmer Maude)

 

“That moment started three days of incessant screaming, screaming so terrible that even two rooms away one could not hear it without trembling. The moment he had answered his wife, he realized that he was lost, that there was no return, that the end had come, the very end, and that his doubts, still unresolved, remained with him.

"Oh! Oh! No!" he screamed in varying tones. He had begun by shouting: "I don't want it! I don't!" and went on uttering screams with that "O" sound.

For three straight days, during which time ceased to exist for him, he struggled desperately in that black sack into which an unseen, invincible force was thrusting him. He struggled as a man condemned to death struggles in the hands of an executioner, knowing there is no escape. And he felt that with every minute, despite his efforts to resist, he was coming closer and closer to what terrified him. He felt he was in agony because he was being shoved into that black hole, but even more because he was unable to get right into it. What prevented him from getting into it was the belief that his life had been a good one. This justification of his life held him fast, kept him from moving forward, and caused him more agony than anything else.

Suddenly some force struck him in the chest and the side and made his breathing even more constricted: he plunged into the hole and there at the bottom, something was shining. What had happened to him was what one frequently experiences in a railway car when one thinks one is going forward but is actually moving backward, and suddenly becomes aware of the actual direction.”

 

 

 

Leo Tolstoj (9 september 1828 – 20 november 1910)

Portret door Nicolay Gay

 

 

 

 

De Vlaamse dichter en componist Gentil Theodoor Antheunis werd geboren te Oudenaarde op 9 september 1840. Zie ook mijn blog van 9 september 2006. Zie ook mijn blog van 9 september 2007 en ook mijn blog van 9 september 2008 en ook mijn blog van 9 september 2009.

 

 

Afscheid

 

Dus is eindlijk 't uur geslagen,

't Lang gevreesde, droevig uur!

'k Voel mijn hart onstuimig jagen;

Ach! wat kost me uw afscheid duur.

Tranen wellen in mijn oogen

Bij het zingen van mijn lied;

Denk aan mij in uw gebeden,

Liefste, neen, vergeet mij niet.

 

Als de koele lente weder

De aarde siert met bloem en vrucht;

Als het lieve zuidenwindje

In het trillend loover zucht,

Zal het soms mijn naam u lisp'len,

Zoet als 't murm'len van den vliet;

Denk aan mij in uw gebeden,

Liefste, neen, vergeet mij niet.

 

Als de gure winter nogmaals

De aarde blad en bloesems rooft,

En gij eenzaam zit te mijm'ren

Met ter neer gebogen hoofd;

Als de lange kruipende avond

Vele droeve stonden biedt,

Denk aan mij, die steeds u lief heb,

Liefste, neen, vergeet mij niet.

 

Als u God in 't stille klooster

Tot zijn bruid verkiezen zal,

Zoek mij soms in uwe droomen;

Maar in uw gebed vooral

Dat mijn naam soms uwe lippen

Stil aan 't altaar Gods ontvlied',

Denk aan mij, die steeds u lief heb,

Liefste, neen, vergeet mij niet.

 

Als uw teerbeminde bruîgom

In uw boezem nederdaalt,

En de vlamme zijner liefde

U uit hart en oogen straalt;

Als ge, van geluk schier zwijmend,

Reeds der zaal'gen lot geniet;

Denk aan mij in uw gebeden,

Liefste, neen, vergeet mij niet.

 

Als daar alles in aanbidding

Nederknielt voor God en zwijgt,

En uw maagdelijke bede

Geurig met den wierook stijgt;

In zijn kronkelende walmen

Droom somtijds dat gij mij ziet;

Denk aan onze kinderjaren,

Liefste, neen, vergeet mij niet.

 

Als uw laatste dag zal komen,

En als de engel van den dood

Uwe zwanenblanke ziele

Dragen zal in Godes schoot;

Werp nog eens uw englenoogen

Op den zanger van dees lied;
Liefste, neen, vergeet uw broeder

Ook in 's Heeren woning niet.

 

 

 

Gentil Th. Antheunis (9 september 1840 – 5 augustus 1907)

Oudenaarde

 

 

 

 

De Vlaamse schrijver, dichter en journalist Gaston Cyriel Durnez werd geboren in Wervik. Zie ook mijn blog van 9 september 2007 en ook mijn blog van 9 september 2008 en ook mijn blog van 9 september 2009.

 

 

De Krekel en de Mier

 

Jan de krekel

had een hekel

aan het werk bij zomerdag.

En hij zong maar en hij sprong maar

en vergat zijn oude dag.

 

Maar wat later stond zijn snater...

't was toen winter....... stil en stijf.

En 't gebeurde dat hij treurde

zonder eten in zijn lijf.

 

't Werd vernomen door een vrome

mier, die hem wel lijden mocht.

En die eten ongeweten

in haar magazijnen zocht.

 

Hier, zo zei ze, wil niet grijnzen

heb niet langer nog verdriet.

La   Fontaine en de zijnen

zijn lang dood ……. zij weten 't niet.

 

 

 

 

Gaston Durnez (Wervik, 9 september 1928)