In de discussie omtrent het niveau van 'begrijpend lezen', wordt veel aandacht besteed aan de 'thuistaal'. Als die 'thuistaal' anders is dan de officiële taal in Vlaanderen, wordt die situatie beschouwd als een van de belangrijkste oorzaken van de leesproblemen.
Het is opmerkelijk dat bijna niemand, ook de onderwijsspecialisten niet, en zeker de politici niet, zich de moeite getroosten om 'thuistaal' precies te definiëren. Maar het is wel duidelijk dat in deze context in de eerste plaats gedacht wordt aan de moedertaal van migranten uit Afrika en Oost-Europa.
Dat roept vragen op. Hebben het Engels, Duits, Frans, Spaans, talen die als 'thuistaal' gebruikt worden, ook een negatieve invloed op de leesvaardigheid? Of vullen vooral politici van rechts tot extreem-rechts het begrip verengend en discriminerend in als volgt: thuistaal is alleen nefast voor het onderwijsniveau, wanneer het gaat om de taal van Arabische, Afrikaanse, Oost-Europese laaggeschoolde migranten?
Het is nogal doorzichtig dat politici en heel wat mensen, wat graag,de oorzaak van het lage leesniveau , bij een 'falend migratiebeleid' leggen. Op die manier kunnen ze (de zwakste) migrantenfamilies de schuld geven van de zwakke leeskwaliteiten, ook van het 'eigen volk'. Aan de thuistaal van de welgestelde expats zie ik ze nog niet direct veel aandacht geven.
De onderliggende redenering, is dan het volgende syllogisme: het leesniveau is slecht, de oorzaak zit in de thuistaal van migranten die we liever kwijt dan rijk zijn, de oplossing is: hou ze buiten of stuur er zo veel mogelijk terug.
Een andere selectieve, verengende benadering van 'thuistaal' is, dat ten behoeve van het 'eigen volk', met geen woord gekikt wordt over de 'thuistaal' van de grote meerderheid der autochtone Vlamingen.
In de 'Vlaamse thuis', maar ook op de speelplaatsen en in de leraarskamers, tieren de dialecten en tussentalen welig. Zou die 'thuistaal' ook een negatief effect hebben op 'begrijpend lezen'?
22-05-2023 om 21:33
geschreven door Gust Adriaensen
